Năm Kiều Thủ Nghĩa năm mươi mốt tuổi, ông qua đời tại nhà. Ông chết vì ung thư phổi. Một người từng làm thôn trưởng, trước kia, không sinh bệnh thì vẫn là thôn trưởng; một khi đã sinh bệnh, cũng chẳng khác gì một người nông dân bình thường. Trả tiền viện phí không nổi, hễ phát hiện ra ung thư phổi thì đã là giai đoạn cuối. Đã là giai đoạn cuối, ông cho rằng chữa cũng bằng thừa. Để mình sống thêm vài năm nữa, mà sau khi chết lại để con trai phải gánh một khoản nợ nấm nần vì chữa bệnh cho mình, cách làm như thế hoàn toàn không phù hợp với nguyên tắc quyết định của một người cha. Đến tiền mua thuốc Đông y uống ông cũng tiếc. Thuốc Đông y mà chữa được ung thư, thì còn có bao nhiêu người chết vì căn bệnh này nữa? Ông nghĩ vậy. Một thang thuốc được đồn là chữa được ung thư, cho dù rẻ thế nào cũng mất mấy chục tệ. Mà tiền học phí cộng tiền sách vở một học kỳ của Kiều Kiều, chính là chừng đó tiền.
Năm đó, cô bé nọ bảy tuổi, bố và anh trai đặt tên cho nó là Kiều Kiều, đang học lớp hai tiểu học. Nó biết nói muộn, nhưng vừa cất lời là toàn những câu nói như người lớn, những đạo lý lớn trôi chảy. Nhà có một chiếc đài cũ, đó chính là "sách giáo khoa" học nói của nó. Từ năm hai tuổi, nó đã thích đặt khoanh tay trên mép bàn, cằm tì lên cánh tay; hoặc chống cằm, canh lấy chiếc đài mà nghe không biết chán. Gần như tất cả các chương trình phát thanh đều thu hút nó, kể cả tin tức chính trị. Đến năm năm tuổi, vốn từ vựng của nó ngược lại đã gấp mấy lần trẻ em cùng tuổi. Nhờ có gia sư như Kiều Kỳ, vào ngày sinh nhật thôn trưởng Kiều, nó đã có thể viết một bức thư chúc mừng dài ba bốn trăm chữ tràn đầy cảm xúc gửi "bố thôn trưởng" rồi. Thôn trưởng Kiều ngồi khoẻo chân trên chiếc kang, thong thả hút thuốc lá sợi, nhìn "con gái" mình đứng nghiêm trước mặt, dùng giọng trẻ con đọc to bức thư chúc mừng sinh nhật viết cho mình, trong lòng hạnh phúc không sao tả xiết.
Đúng vậy, thôn trưởng Kiều từ lâu đã chấp nhận hiện thực "tiêu yêu tinh" này là một thành viên trong nhà mình. Ban đầu chấp nhận rất miễn cưỡng, sau dần dần trở thành tự nguyện. Theo tuổi tác của "tiêu yêu tinh" lớn lên từng năm, ngược lại ông lại đặc biệt lo lắng một ngày nào đó sẽ mất đi đứa con gái đáng yêu và lanh lợi này. Đối với dân làng, hoặc ông dặn dò, hoặc ông cảnh cáo, thế nên rất nhiều người từng chỉ thiên thề đất thề độc trước mặt thôn trưởng, bảo đảm không để lộ thân thế thật của "con gái" ông ra từ miệng mình. Mà gần như gia chủ của mỗi hộ gia đình, cũng đều dặn dò không biết chán và cảnh cáo nghiêm khắc đối với lũ trẻ nhà mình. Thế nên "tiêu yêu tinh" từ khi lớn lên đến bảy tuổi, chưa từng cảm thấy phiền muộn vì thân thế thật sự rốt cuộc ra sao. Cũng chưa từng nghi ngờ "bố thôn trưởng" có phải là bố ruột của mình không. Còn anh trai Kiều Kỳ, đương nhiên là người anh trai tốt nhất trên thế giới này.
Năm đó Kiều Kỳ hai tuổi. Bắt đầu từ năm cậu hai mươi tuổi, thôn Pha Đáy cũng thực hiện việc chia ruộng đến từng hộ. Nhà khoán năm mẫu đất, hai mẫu trồng rau, ba mẫu trồng lương thực. Kiều Thủ Nghĩa lúc đó đã làm thôn trưởng ngót nghét ba mươi năm, có được nhân duyên rất tốt. Lúc bận rộn mùa vụ, hễ có người nhớ tình xưa lại chủ động sang giúp vài ngày. Lương thực thừa mùa thu, bán suôn sẻ cũng không thành vấn đề. Mà vào mùa hè, khi thôn trưởng Kiều chưa phát hiện bệnh, ông thường gánh rau củ theo mùa đi qua cầu sông để bán cho người thành phố. Không cần vào thành quá xa, ngay ở con đường ven sông đó, một buổi sáng hoặc một buổi chiều là bán xong, tiện tay mua về ít dầu muối mắm giấm gì đó. Kiều Kỳ từ một thiếu niên nông thôn trở thành thanh niên nông thôn, niềm đam mê âm nhạc vẫn không thay đổi, thậm chí còn mê mẩn hơn. Để kiếm chút tiền tiêu vặt cho gia đình, cũng để cho em gái Kiều Kiều vô tư đi học, cứ rảnh rỗi là cậu lại đi qua cầu sông, "hát dạo" ở cạnh một sạp báo ven sông.
Vì sức khỏe kém, trút bỏ chức vụ thôn trưởng và bí thư chi bộ, Kiều Thủ Nghĩa trở nên lẩm cẩm. Tinh thần rõ ràng cũng thường xuyên rơi vào u uất, mơ hồ và trống rỗng. Dường như, chỉ có hai việc có thể coi là "gửi gắm tinh thần" của ông. Một việc là làm thơ từ, thể thơ cổ. Thất ngôn, ngũ ngôn, "Tây giang nguyệt", "Ngu mỹ nhân", v.v., cách vài ngày lại làm ra một bài. Hơn ba mươi năm không dùng từ ngữ cổ. Nhà thơ học đường từng khiến bao nữ sinh xao xuyến trái tim tại một trường trung học trọng điểm thành phố hồi đầu thời kỳ kiến quốc, tuy tuổi mới tầm năm mươi, nhưng đã biến thành một lão nông "già" với đôi bàn tay chai sần và đầy nếp nhăn trên mặt. Việc còn lại được coi là "gửi gắm tinh thần" của ông, chính là trò chuyện phiếm với cô con gái cưng Kiều Kiều. Đúng vậy, Kiều Kiều đối với thôn trưởng Kiều, đã là bảo bối là cục cưng rồi. Dùng ngậm trong miệng sợ tan, nâng trên tay sợ rơi để hình dung thì có phần hơi quá đáng. Nhưng nếu Kiều Kiều mắc bệnh gì nặng, nhất định phải thay gan, thay thận, thay lách, cho dù là thay tim, chỉ cần bác sĩ cho rằng thay của ông được, không thành vấn đề, thì ông sẽ không chút do dự mà nói: "Đừng chờ nữa chứ, trên người tôi có sẵn đây, mau thay cho con gái tôi đi!"
Nhìn và nghe thôn trưởng Kiều và Kiều Kiều già trẻ trò chuyện phiếm, cảnh tượng đó vô cùng khiến người ta cảm thấy ấm áp. Việc trò chuyện phiếm, thể hiện trên người hai bố con là một việc cực kỳ coi trọng và vô cùng trang trọng. Trong tay họ không hề làm những công việc không quan trọng một cách thoải mái lỏng lẻo, ví dụ như tước ngô, bóc vỏ đậu, chọn hạt giống rau, không, họ không làm thế, mà dường như coi việc trò chuyện phiếm bản thân là một "công việc" cực kỳ cần phải đối xử nghiêm túc để làm. Tình huống thường là thế này——Thôn trưởng Kiều ngồi trên chiếc ghế đẩu, trước mặt bày chiếc hộp giấy đựng lá thuốc, chốc chốc lại bốc một nhúm ngửi ngửi; không hút, chỉ ngửi. Ngửi xong lại bỏ vào hộp giấy. Kiều Kiều tuổi còn nhỏ, đã biết hút thuốc có hại cho cơ thể con người, là nguyên nhân khiến bố ho không dứt. Do con bé dùng thái độ nghiêm túc để phê bình và cấm đoán, thôn trưởng Kiều đành phải lén hút một điếu thuốc khi không có mặt nó. Khi trò chuyện phiếm đối mặt với nó, dù có thèm hút đến đâu, ông cũng có thể kiềm chế cơn ghiền mà không hút. Không chỉ sợ bị phê bình, mà còn sợ làm nó bị sặc. Còn Kiều Kiều, thì nằm sấp trước mặt bố, hai khuỷu tay tì lên chiếu, hai tay nâng cằm, chống đầu, hết câu này đến câu khác đặt câu hỏi với bố. Hỏi cuộc sống hồi nhỏ của bố thế nào, hỏi bố mẹ của bố tức là ông bà nội mà con bé tưởng tượng là người như thế nào, có yêu bố giống như bố yêu nó không? Lại hỏi bố đã tán tỉnh mẹ mà con bé tưởng tượng ra sao, bố và mẹ của nó có cãi nhau lần nào không, tại sao?
Hồi nhỏ anh trai có từng làm bố và mẹ tức giận không, đó là vì làm sai chuyện gì?……
Khi hai bố con trò chuyện phiếm như thế này, Kiều Kiều hỏi nhiều nhất là về chuyện của "mẹ". Nó thậm chí chưa từng nhìn thấy ảnh của "mẹ", chưa từng nghe nhắc đến "mẹ". Có lẽ chính vì thế, nên sau này mới hay hỏi.
Trong nhà vốn có mấy tấm ảnh của mẹ Kiều Kỳ, được lồng trong một chiếc khung ảnh. Lúc Kiều Kiều vừa bắt đầu biết gọi "bố" biết gọi "anh", hai bố con bàn bạc với nhau, dùng mấy lớp giấy báo bói kín khung ảnh lại, cất giấu trên trần nhà. Con bé lanh lợi quá mà, họ sợ có ngày nó đột nhiên chỉ vào ảnh mẹ Kiều Kỳ mà hỏi là ai? Lại sợ nó ngày nào đó chỉ vào rồi lại hỏi sao con chẳng giống mẹ chút nào nhỉ? Con gái không giống bố, bố có thể nói nó giống mẹ. Em gái nhỏ không giống anh cả, anh cả cũng có thể nói con bé trông giống mẹ. Nhưng nếu nó phát hiện ra nó vốn không giống mẹ, cho dù là người làm bố hay người làm anh cả, chẳng phải sẽ á khẩu không trả lời được sao?
Dưới những câu hỏi ngày một chi tiết hơn bằng thứ ngôn ngữ sâu đậm của trẻ con từ Kiều Kiều, trong quá trình Kiều Thủ Nghĩa trả lời không biết chán hết lần này đến lần khác, đoạn hôn nhân tồi tệ khôn cùng không nỡ nhìn lại mà ông từng có, dần dần được chính ông tô vẽ lại có vẻ như vô cùng hạnh phúc vô cùng mỹ mãn.
"Mẹ con ấy à, ừm, đó là một mỹ nhân nổi tiếng một thời ở thôn Pha Nam đấy, một bông hoa phụ nữ mà bất kỳ người đàn ông chưa vợ nào cũng mơ ước cưới làm vợ. Trong số những người đàn ông quanh vùng trăm dặm, cô ấy chỉ chấm mỗi bố ở thôn Pha Đáy, đem lòng yêu bố. Bố con đây, hồi đó cũng là một người khôi ngô tuấn tú đấy, là đảng viên trẻ nhất toàn công xã, cũng là anh thanh niên có trình độ văn hóa cao nhất toàn công xã. Bố và mẹ con kết duyên vợ chồng, hồi đó đúng là một cặp đôi vô cùng xứng đôi, ai nấy đều ngưỡng mộ đều khen ngợi……"
Mẹ con không chỉ tướng mạo đẹp, vóc dáng đẹp, ừm, phẩm chất cũng rất tốt. Chúng ta chưa từng vì chuyện trong nhà ngoài ngõ nào mà cãi nhau cả. Đã là vợ chồng một trận, thì thực sự là ân ân ái ái, anh kính tôi một thước, tôi kính anh một trượng……
"Con hỏi bố có nhớ mẹ không à? ừm, đương nhiên rồi, thường xuyên nhớ đến cô ấy, không chỉ một lần mơ thấy cô ấy……"
Nghe tận tai bố kể về mẹ mình như thế từ bên cạnh, Kiều Kỳ thầm kinh ngạc. Là người chứng kiến có tiếng nói nhất đối với cuộc hôn nhân của bố và mẹ, cậu cũng bắt đầu một cách khôn ngoan mà tô vẽ lại ký ức của chính mình về mối quan hệ giữa bố mẹ. Xuất phát từ việc cân nhắc cảm nhận tốt xấu của cô em gái nhỏ, xuất phát từ sự đồng cảm và thương xót cao độ đối với bố, và cũng xuất phát từ một yêu cầu lý trí của bản thân với tư cách là người con trai duy nhất.
Có lần bố còn quay đầu nhìn cậu hỏi: "Kiều Kỳ, bố nói có đúng không?"
Lúc đó Kiều Kỳ đang bọc sách hộ Kiều Kiều. Bị hỏi một cách bất ngờ không kịp trở tay.
“À, Kiều Kiều, lời bố nói câu nào cũng là sự thật. Mẹ của chúng ta, chính là người mà bố đã nói……”
Cậu cũng chỉ có thể đáp như vậy. Lời không nói trực tiếp với bố, mà nói với cô em gái nhỏ xíu, dường như làm như vậy, là có thể tránh né được một vấn đề thành thật hay không thành thật.
Đôi mắt to tròn như quân cờ vây đen láy của Kiều Kiều đăm đăm nhìn Kiều Thủ Nghĩa, chốc lát trào ra nước mắt. Con ngươi của nó vẫn đen nhánh như vậy, phần tròng trắng lại tăng lên rõ ràng, tôn con ngươi càng thêm tròn, hoàn toàn phù hợp với một đôi mắt to đen trắng rõ ràng chuẩn xác.
Con bé sụt sùi nói: “Con nhớ mẹ, rất nhớ, nhớ lắm……”
Kiều Thủ Nghĩa vươn hai tay, ôm chầm lấy Kiều Kiều kéo phắt vào lòng ôm chặt, khóe mắt nhăn nheo của chính ông cũng tuôn rơi nước mắt.
Ông nói: “Ồ, bảo bối! Ồ, cục cưng! Ồ, con gái ngoan! Đừng khóc, đừng khóc, con khóc làm bố đau lòng quá, như có dao đang cắt loạn xạ vậy……”
Một giọt nước mắt cũng tí tách rơi xuống tờ bìa sách mà Kiều Kỳ đang bọc.
Cậu không kìm được mà thầm nghĩ với thầy Cao Tường của mình rằng: “Thầy ơi, thầy ơi, thầy kính yêu ơi, nếu linh thiêng ở trên trời, thì thầy chắc chắn đã nhìn thấy rồi, em đã cố gắng hết sức để yêu con gái của thầy theo lời dặn dò của thầy rồi! Còn cả bố em nữa, chẳng lẽ thầy không nhìn thấy, ông ấy cũng cưng chiều tiểu Kiều Kiều biết bao nhiêu sao?……”
Sự tồn tại của Kiều Kiều, khiến cái gia đình ban đầu chỉ có hai bố con với bầu không khí đơn điệu, nay thường xuyên đượm nồng bầu không khí đan xen tình cảm. Thái độ của Kiều Thủ Nghĩa đối với con trai, cũng ngày càng ôn hòa hòa hợp khăng khít hơn. Trong lòng ông hết lần này đến lần khác dâng lên sự biết ơn đối với con trai……
Thi thoảng ông cũng sẽ nói với con trai thế này: “Con trai à, nếu bây giờ có người đến dắt Kiều Kiều nhà chúng ta đi, bố thật sự không nỡ đâu! Nghĩ lại, may mà hồi đó không đem cho nó đi. Bằng không, hôm nay ai mang lại cho bố nhiều niềm vui thế này chứ……”
Người làm bố dường như muốn nhấn mạnh rằng, sự ôn hòa của ông đối với con trai, thực ra có ý nghĩa là một sự báo đáp.
Còn Kiều Kỳ thì cố tình ra vẻ không thèm để ý mà nói: “Con thấy không có Kiều Kiều, ngày tháng của hai bố con mình nhất định sẽ trôi qua rất thảnh thơi. Thêm nó vào, phiền chết đi được. Không có nó, con cũng sẽ tìm mọi cách để ngày nào bố cũng vui vẻ, bố là bố của con mà!……”
“Không giống thế, không giống thế. Bố không thấy phiền! Sao con lại có thể so sánh với Kiều Kiều được chứ? Cứ như con ấy, hừ! Bây giờ con không làm bố tức giận nữa, chẳng phải là vì chịu ảnh hưởng tốt từ Kiều Kiều nhà chúng ta đó sao?……”
Khi trò chuyện với con trai về Kiều Kiều, bố rất thích nói hai chữ "chúng ta", dường như muốn khắc sâu ấn tượng này vào đầu con trai hết lần này đến lần khác——Đừng tưởng hồi đó mày nhặt nó về, thì bây giờ chỉ có một mình mày được yêu thương nó nhé! Nó gọi mày là gì? Chẳng phải gọi mày là anh sao? Thế thì tao đương nhiên là bố của nó! Tao đương nhiên cũng có một phần quyền yêu thương nó! Hơn nữa quyền của tao tính theo quyền của người làm bố thì hợp tình hợp lý phải xếp trước quyền của mày chứ!……
Quả thực, tình yêu của Kiều Kỳ dành cho Kiều Kiều, ngược lại còn kín đáo hơn của bố, không mang tính biểu tượng cá nhân rõ rệt như bố. Học kỳ hai năm Kiều Kiều học tiểu học lớp một, xưởng in lớn nhất thành phố xảy ra hỏa hoạn, bất kể là ở thành phố hay nông thôn, trong một thời gian khá dài học sinh không mua được vở bài tập. Thế nhưng Kiều Kiều lại sở hữu đầy đủ các loại vở bài tập đủ dùng đến tận năm lớp ba tiểu học, là do tự tay Kiều Kỳ ngồi tàu hỏa hơn mười tiếng đồng hồ, mua cho nó từ một thành phố lớn khác về. Mùa hè năm thứ hai, trời mưa đặc biệt nhiều, học sinh tiểu học toàn thôn, duy chỉ có Kiều Kiều là có một chiếc ô hoa, lại là sản phẩm mới, loại gấp gọn. Cũng chỉ duy nhất nó có một đôi ủng đi mưa cao cổ xinh xắn, màu đỏ. Kiều Kiều đi học về, giương ô hoa, đi ủng đi mưa xinh xắn, chuyên đi vào chỗ đọng nước. Đi một cách oai phong lẫm liệt khoe khoang. Khiến lũ trẻ khác không đứa nào là không nhìn theo vẻ đắc ý của nó với ánh mắt thèm thuồng ngưỡng mộ. Ô và ủng đi mưa, là do Kiều Kỳ dùng số tiền kiếm được từ việc làm gia sư âm nhạc ở thành phố mua cho Kiều Kiều. Bi kịch tình yêu của thầy Cao Tường và cái chết thảm khốc quyên sinh của thầy, trái lại đã khiến danh tiếng của thầy sau khi chết vang dội lừng lừng, dần dần thậm chí còn được đồn đại là người làm âm nhạc có thiên tài nhất và có đôi mắt tinh đời của "Bá Lạc" nhất trong thành phố này. Tên của Kiều Kỳ, cũng tự lúc nào không hay, cùng với tên của thầy mang theo màu sắc thần thoại. Là đệ tử đắc ý nhất lúc sinh thời của Cao Tường, là người kế thừa duy nhất thiên tài âm nhạc của Cao Tường, thanh xuất vu lam nhi thắng vu lam (trò giỏi hơn thầy), đủ mọi lời đồn đại hùa theo nhau, khiến Kiều Kỳ sau khi thầy mất vẫn tiếp tục được hưởng lợi không nhỏ từ danh nghĩa của thầy. Tên của thầy, cũng tiếp tục có ý nghĩa quan trọng và sâu xa đối với cuộc đời cậu. Cậu luôn cảm thấy, bản thân mình dường như đang sống trong cái bóng của thầy. Nhưng không phải cái gọi là bóng tối, mà là thứ ánh hào quang khiến người ta nhắc đến phải trầm trồ ngưỡng mộ tựa như mây rồng cuồn cuộn vậy. Các đơn vị nghệ thuật và trường cao đẳng nghệ thuật toàn quốc đều bắt đầu tuyển sinh trở lại, những bậc phụ huynh có tâm lý vọng tử thành long vọng nữ thành phượng lại bắt đầu nhen nhóm ngọn lửa hy vọng đang tàn lụi. Điểm này khiến việc kiếm tiền, đối với người con trai nông dân Kiều Kỳ không phải là chuyện khó khăn. Mỗi tháng cậu đều có thu nhập một hai trăm tệ. Nhiều thậm chí là ba trăm mấy tệ. Hồi đó đối với một hộ nông dân, đó là một khoản thu nhập tiền mặt cực kỳ hậu hĩnh. Trong nhà mua thêm một chiếc đài phát thanh mới, ba gian nhà cũ bằng gạch mộc đã được sửa sang lại, dưới bệ cửa sổ được xây bằng gạch, tường và bếp lò không còn trát bùn vàng nữa mà trát xi măng. Bản thân Kiều Kỳ, cũng có một chiếc xe đạp cũ bảy phần mới hằng ao ước. Cậu bảo dưỡng nó trông cứ như mới chín phần vậy. Ở nông thôn, những ngày tháng không phải lo tiền mặt tiêu không chỉ khiến người ta ngưỡng mộ, mà còn khiến người ta ghen tị ngấm ngầm. Hai bố con hiểu rõ tâm lý của những người nông dân, con nhà họ Trần vì không nộp nổi học phí nên phải nghỉ học, hễ họ biết được, liền vội vàng nộp học phí thay. Người nhà họ Lý ốm, không có tiền mặt mua thuốc, hai bố con kịp thời mang tiền đến. Thậm chí có lúc, Kiều Kỳ còn thay người ta mang thuốc từ thành phố về. Con trai nhà Đông kết hôn, con dâu nhà Tây sinh con, nhà vị thôn trưởng già trước kia, nhất định sẽ có một phần quà chúc mừng tề chỉnh được gửi tới. Dân làng bao gồm cả người thay thế ông vẫn kính cẩn gọi ông là thôn trưởng, vẫn gắn thêm chữ "già" đằng trước mà bản thân ông không mấy thoải mái và cũng chẳng hợp với tuổi tác lắm, để biểu thị sự thừa nhận mang tính tiếp nối đối với sự thân cận của ông. Mà trong lòng ông hiểu rõ, sự kính trọng mà mình nhận được dường như còn chân thực hơn trước kia, là nhờ ké chút ánh hào quang từ con trai.
Gia đình ba người Kiều Thủ Nghĩa, trong thôn vẫn rất đặc biệt.
Trước kia là dựa vào uy quyền của một thôn trưởng Kiều Thủ Nghĩa.
Sau này là dựa vào sự hay giúp đỡ người khác của con trai Kiều Kỳ.
Còn tiểu Kiều Kiều, dần dần trở thành một cô bé mà tất cả người lớn trong thôn đều yêu mến. Điều này là rất tự nhiên, con bé cũng được hưởng trọn ké ánh hào quang từ người anh cả Kiều Kỳ. Ở nông thôn, người thích giúp đỡ người khác hào phóng phóng khoáng, là một loại người có tiếng tăm tốt nhất. Bởi vì những người như thế luôn ít hơn số lượng mà mọi người mong đợi. Người lớn yêu mến tiểu Kiều Kiều thực ra là yêu ốc cập ô (yêu ai yêu cả đường đi). Còn lũ trẻ con của họ yêu mến nó, thì là vì nó cũng giống như anh cả Kiều Kỳ của mình, luôn thu hút được thiện cảm trong số những người bạn nhỏ bằng sự hay giúp đỡ người khác và sự hào phóng phóng khoáng.
Đương nhiên, bản thân cô bé này, cũng có những điểm cực kỳ thu hút người ta. Nó thông minh bẩm sinh. Sự thông minh kiểu đó là hiếm thấy ở trẻ em nông thôn. Thể hiện ở một thứ thiên bẩm, một hiện tượng gen. Trí nhớ của nó cực kỳ tốt, một bài khóa đọc một lần, bỏ sách xuống là học thuộc lòng được. Nó có trí tưởng tượng rất phong phú, giỏi kể chuyện. Mà một đứa trẻ giỏi kể chuyện, bất kể là trai hay gái, việc thu hút một đám trẻ tụ tập xung quanh mình, là một việc rất dễ dàng.
“Kiều Kiều, kể thêm một câu chuyện nữa đi!”
“Kiều Kiều, câu chuyện hôm trước kể, cậu vẫn chưa kể hết mà!”
“Kiều Kiều, mấy câu chuyện của cậu đều từ đâu ra thế?”
Còn có thể từ đâu ra nữa? Cho dù là một đứa trẻ thông minh bẩm sinh đến đâu, Thượng đế cũng không đời nào in vô số câu chuyện vào đầu nó giống như in sách trước khi nó chào đời cả. Hoặc là do Kiều Thủ Nghĩa kể cho nó nghe, hoặc là do anh cả Kiều Kỳ kể cho nó nghe, hoặc là đọc từ truyện tranh mà ra. Đến khi nó học tiểu học lớp hai, người anh cả Kiều Kỳ của nó đã mua cho nó mấy chục cuốn truyện tranh rồi. Mà điều đó đối với trẻ em nông thôn bình thường thì quá là xa xỉ về mặt tinh thần. Chẳng mấy chốc, dưới sự nhắc nhở của Kiều Thủ Nghĩa và Kiều Kỳ, nó hiểu ra một đạo lý——ở nông thôn khoe khoang là điều khiến người ta ghét. Thế là nó đem tất cả số truyện tranh đó chia cho lũ trẻ trong thôn. Hơn nữa, sau đó cũng biết rằng khi đi học vào những ngày mưa, nên tiện đường đón một bạn học không có dụng cụ che mưa, cùng nhau chung một chiếc ô; cũng không đi đôi ủng đi mưa xinh xắn cố tình lội nước trước mặt các bạn học đi chân đất.
Con người cũng giống như chó ngựa, có đôi khi chúng ta thực sự không thể không thừa nhận thuyết huyết thống ít nhiều gì cũng có một chút lý do. Bố mẹ cũng như ông bà nội ngoại của Cao Tường, đều là những người mà nghệ thuật và cuộc đời hòa quyện vào nhau khó lòng phân tách. Gen nghệ thuật từ cả hai phía bố mẹ của hai thế hệ, hình thành nên một thứ thiên bẩm nguyên thủy chưa từng được khai thác và sau này cũng vẫn chưa từng được khai thác cứ thế tự nhiên mà có trên người nó. Nó tuy không thể hiện ở nghệ thuật, nhưng lại thể hiện ở chất lượng nhân tính và thành phần nhân tính sau này của nó. Mà trong nhân tính của nó, cũng có mặt đặc biệt thuần tình chất phác trong nhân tính của mẹ nó, cô gái nông thôn An Huy ấy. Cũng như phẩm chất quý giá lấy việc thiện làm gốc, thà người trong thiên hạ phụ ta, ta không phụ bất cứ ai của mẹ của mẹ nó, một người phụ nữ nông thôn tận tụy làm người ở cho nhà bố nó hơn hai mươi năm. Còn Kiều Thủ Nghĩa và con trai đối với nó, ngoài việc cho nó tình yêu thương của bố và tình yêu thương của anh trai đầy đủ tràn trề, còn dạy nó rất nhiều đạo lý làm người thông thường. Về phía Kiều Kỳ, là để xứng đáng với thầy. Về phía Kiều Thủ Nghĩa, là để duy trì danh dự của hai chữ "nông dân". Đó là bản năng ý thức của một người nông dân đặc biệt từng làm thôn trưởng suốt ba mươi mấy năm nay của ông. Kinh nghiệm trải đời của ông nói với ông rằng, sẽ có một ngày nào đó, không chừng người nào đó, sẽ dùng một thứ quan hệ huyết thống nào đó để nhận Kiều Kiều. Ông hy vọng lúc đó đối phương sẽ cảm khái muôn vàn mà thừa nhận——nào ngờ, một hộ nông dân, lại biến một đứa trẻ sơ sinh nữ ở thành phố bị vứt bỏ năm xưa, thành một người phụ nữ có giáo dục đến thế. Chứ không muốn tình hình ngược lại, đối phương ôm lấy Kiều Kiều mà khóc, vừa khóc vừa nói sao mày lại bị biến thành thế này! Nghiệp chướng thật đấy, hộ nông dân này lại biến giống phượng thành quạ đen!……
Kiều Kiều lớn lên vô tư lọi. Nó hoạt bát, vui vẻ, tính cách phát triển cực kỳ tự do, chưa từng chịu bất kỳ sự áp chế nào, suốt ngày hạnh phúc hệt như chú chó nhỏ được nuôi ở những nhà yêu chó thôn Pha Đáy. Lúc vui vẻ nó vẫn sẽ cười khanh khách ngửa trước ngả sau. Có thể lây lan khiến người khác cũng vui lây. Nhưng nếu nó yên lặng trở xuống, thì ngược lại thường giống như một tiểu nhân vật xinh xắn được nặn bằng bùn. Lúc đó Kiều Thủ Nghĩa và Kiều Kỳ đều không dám tùy tiện bước đến bên cạnh nó, cho rằng lúc đó mà quấy rầy sự yên lặng của nó quả thực là một sai lầm lớn.
Một chiếc kang sưởi, trước kia là vì Kiều Thủ Nghĩa bị đau lưng đau chân do phong thấp nên ngủ ở đầu kang, Kiều Kiều sợ nóng nên ngủ ở cuối kang, Kiều Kỳ ngủ ở giữa kang. Kang mùa hè cũng vẫn phải đốt. Tóm lại chỉ cần nhóm lửa nấu cơm, khói đi qua ống thông kang, thì thực tế cũng tương đương với việc sưởi ấm kang. Kể từ khi Kiều Kiều lớn lên đến bảy tuổi, Kiều Thủ Nghĩa không ngủ ở đầu kang nữa, mà muốn ngủ ở giữa kang. Ông nói luôn cảm thấy trong lòng có một luồng nội hỏa, ngủ ở đầu kang cũng cảm thấy khô nóng. Dĩ nhiên, đó là cái cớ. Từ đó, người bố ngủ ở giữa kang này, mỗi tối đều ngăn cách chỗ nằm của con trai và Kiều Kiều ra.
Hôm nay ba người tắt đèn đi ngủ chưa được bao lâu, Kiều Thủ Nghĩa phát hiện Kiều Kiều lặng lẽ trèo dậy, định bước qua người ông. Ông biết nó muốn làm gì, bèn dùng giọng điệu phê bình mà nói: “Hừ! Không được nghịch nữa. Đều tắt đèn rồi, thì nên đi ngủ cho ngoan chứ!”——vừa nói, vừa vươn một tay ra chộp lấy tay Kiều Kiều, ý định tóm lấy nó, kéo nó ngã nhào xuống, ép nó phải ngủ ngoan ngoãn. Nhưng lại không chộp được tay nó. Trong bóng tối chỉ nghe nó cười khanh khách, đã bước qua người ông rồi.
Kiều Thủ Nghĩa chỉ đành khẽ thở dài: “Hầy, con đấy, con đấy, Kiều Kiều, đều bảy tuổi rồi cơ mà, phải tập thói quen tự ngủ đi chứ!”
Kiều Kiều thực hiện được mưu đồ xong, lại nằm sấp xuống, miệng áp sát tai Kiều Thủ Nghĩa thì thầm: “Con nhớ ra một chuyện, muốn bàn bạc với anh hai!”
Nói xong, như một con cá trạch, thót một cái chui vào chăn của Kiều Kỳ.
Hôm đó Kiều Kỳ mệt, vừa nằm xuống là đã phát ra tiếng ngáy nho nhỏ. Kiều Kiều chui vào chăn cậu mà cậu cũng không tỉnh, bàn tay nhỏ bé của Kiều Kiều cứ gãi ngứa khắp người cậu. Kiều Kỳ cuối cùng cũng bị ngứa cho tỉnh giấc, đẩy nó ra ngoài chăn, còn nói: “Đi đi đi, tối nay không được làm phiền anh! Mày có phải không có chăn của riêng mình đâu!”
Kiều Kiều lại đè mép chăn xuống dưới người mình, hai tay túm lấy góc chăn, bám riết không chịu ra khỏi chăn cậu.
Kiều Kỳ dùng biện pháp cứng rắn không được, đành dùng biện pháp mềm mỏng, lầm bầm nài nỉ: “Kiều Kiều ngoan, em gái ngoan à, anh chê người em nóng lắm! Anh buồn ngủ chết đi được, em gái ngoan là không làm phiền người khác đâu!”
Kiều Kiều liền quay người lại, cũng áp sát miệng vào tai Kiều Kỳ, nhỏ giọng nói: “Anh, em có chuyện muốn nghe ý kiến của anh, chẳng phải anh từng dặn em gặp phải chuyện khó khăn gì thì phải khiêm tốn lắng nghe ý kiến của anh sao?”
Kiều Kỳ lại lầm bầm: “Dù là chuyện gì, sáng mai nghe ý kiến của anh cũng không muộn.”
Kiều Kiều lại tiếp lời: “Sáng mai nếu em vội vàng vội vã đi học, quên mất không kể cho anh nghe đó là chuyện gì thì sao?”
“Vậy lúc tan học, anh chủ động hỏi em!”
“Thế thì muộn mất, chuyện khó xử này của em, vừa đi học là phải đối mặt ngay rồi cơ mà!”
“Vậy thì em nói mau, nói xong thì cút về chăn của mình ngay!”
“Thế thì không được, em nói xong, còn phải nghe ý kiến của anh nữa chứ! Anh nói xong ý kiến của anh, em mới về chăn của em.”
“Vậy thì em nói mau, nói mau! Ái chà em, anh đánh vào mông em đấy nhé!”
Kiều Kiều lại cù lét cậu, nghe giọng nói Kiều Thủ Nghĩa cảm thấy con trai có vẻ thực sự hơi tức giận rồi.
Người làm bố đan xen vào nói: “Kiều Kiều, con gái ngoan, phải hiểu chuyện chứ, hả? Nói xong chuyện với anh hai rồi, thì mau về chăn của mình ngủ đi!”
Thực ra Kiều Kiều không phải nằm không ngủ được, cho nên muốn quậy phá. Nó thực sự chợt nhớ ra một chuyện mà ngày mai mình vừa đi học sẽ phải đối mặt, và chắc chắn sẽ khiến mình tiến thoái lưỡng nan.
Tiếp theo đó, Kiều Thủ Nghĩa càng chỉ có thể láng thoáng nghe thấy tiếng thì thầm thì thào của Kiều Kiều. Nghe mãi nghe mãi, ông ngủ thiếp đi.
Điều mà Kiều Kiều nói chính là chuyện thế này——trong lớp có một nam sinh ba ngày không đến lớp, thầy giáo đoán cậu ta ốm, bảo Kiều Kiều đến nhà cậu ta xem tình hình thực tế thế nào. Kiều Kiều vừa xuất hiện ở nhà cậu ta, nam sinh đó liền lập tức hoảng hốt, ngầm xua tay liên hồi với Kiều Kiều. Kiều Kiều trong lòng cũng hiểu rõ, cậu ta chắc chắn đã trốn học ba ngày sau lưng phụ huynh. Nó sợ cậu ta bị đòn, bèn nói dối bố mẹ cậu ta rằng mình đến tìm nam sinh đó bàn chuyện trực nhật vệ sinh lớp học. Lừa được phụ huynh đối phương, nam sinh đó tiễn nó ra đến sân, nó bèn gặng hỏi ba ngày không đến lớp, cậu ta đã đi làm gì? Nam sinh đó đành phải khai thật——cậu ta đi vớt nòng nọc ở bờ đầm nhỏ cho em trai chơi, lại tình cờ phát hiện ra một đôi rái cá lớn! Nói một con rái cá ít nhất cũng bán được hơn một trăm tệ, nếu bắt được cả đôi, thì chẳng khác nào tự mình kiếm thêm cho gia đình hai trăm mấy chục tệ đấy nhé!
Kiều Kỳ nói: “Em gái, đứa trẻ này anh quen. Hoàn cảnh nhà cậu ta anh hiểu, sống rất khó khăn. Hai trăm mấy chục tệ, đối với bất kỳ hộ gia đình nông dân nào, cũng là một khoản tiền không nhỏ đâu. Em định tính thế nào hả em gái?”
Kiều Kiều nói: “Em bắt ngày mai cậu ta nhất định phải đi học. Vậy thì em sẽ không báo cáo với thầy giáo là cậu ta trốn học.”
Kiều Kỳ hỏi: “Thế thì em sẽ nói thế nào với thầy giáo?”
Kiều Kiều nói: “Em đành phải nói dối thầy giáo lần nữa, nói là cậu ta thực sự bị ốm vậy!”
Thế nên Kiều Kỳ cảm thấy, việc mà cô em gái nhỏ ngày mai phải đối mặt, thực sự quá làm khó nó rồi.
Kết quả là cơn buồn ngủ của cậu tan biến hoàn toàn.
“Thế sau này thầy giáo biết được, sẽ phê bình em nghiêm khắc đấy nhé. Có lẽ, còn ảnh hưởng đến việc bình bầu 'Học sinh ba tốt' của em nữa.”
“Thế thì em không làm nữa chứ sao.”
“Lỡ như…… phá hỏng ấn tượng tốt đẹp mà em vẫn luôn để lại trong lòng thầy giáo thì sao?”
“Phá hỏng thì phá hỏng chứ sao, em cũng hết cách mà.”
“Tâm nguyện tình nguyện?”
“Vâng. Tâm nguyện tình nguyện.”
“Tại sao?”
“Nhà cậu ta nghèo quá, chẳng có lấy một món đồ ra hồn. Em cảm thấy cậu ta trốn học cũng là vì gia đình, khác với những học sinh trốn học vì ham chơi.”
“Thế…… cậu ta nghe lời em thì biểu thế nào?”
“Cậu ta lại bảo, ít nhất phải trốn học ba ngày. Bảo ngày mai đi đến đấy, chưa chắc đã bắt được đôi rái cá đấy đâu. Lại còn nói cậu ta đã đan bẫy đặt ở hai chỗ cửa hang, nếu phát hiện ra cửa hang thứ ba, thì sẽ vạn bất nhất thất (vạn phần chắc chắn) rồi.”
“Cậu ta biết cũng nhiều phết nhỉ. Hang rái cá, nhiều nhất cũng chỉ có ba cửa hang thôi.”
“Em nói với cậu ta, nếu cậu ta còn định trốn học mấy ngày nữa, vậy thì em muốn giúp cũng đành chịu không giúp được cậu ta nữa đấy!”
“Thế cậu ta lại nói thế nào?”
“Cậu ta bảo em thích thế nào thì thế! Nói cậu ta có cầu xin em phải che đậy hộ đâu. Lại còn bảo cậu ta chẳng thèm quan tâm em mách thầy giáo thế nào đâu!”
Một bàn tay nhỏ của Kiều Kiều nắm thành đấm, giáng mạnh một cú lên lồng ngực anh cả, tựa như Kiều Kỳ chính là nam sinh đó vậy.
“Xem ra, cậu ta vì hơn hai trăm tệ đó, có chút liều mạng rồi…… Đã thế bản thân cậu ta còn chẳng thèm quan tâm, thì em còn che giấu cho cậu ta cái nỗi gì nữa? Báo cáo thật với thầy giáo là được chứ gì!”
“Nhưng mà em…… nhưng mà em vẫn không nỡ. Hồi trước cậu ta cũng từng trốn học rồi. Thầy giáo thông báo phụ huynh cậu ta một lần, là cậu ta bị đánh cho một trận nhừ tử!……”
Giọng điệu của Kiều Kiều nghe lại tràn ngập sự đồng cảm.
“Em gái đừng vội, để anh riêng tư nghĩ hộ em…….”
“Lại cho cậu ta trốn học thêm một ngày nữa đi. Ngày mai em cùng cậu ta đến vũng nước đó, ngày hôm sau cậu ta đi học. Chuyện sau này cậu ta không cần quan tâm nữa, để anh bắt giùm cậu ta hai con rái cá đó, em không chia một xu nào của cậu ta cả.”
“Anh có chắc chắn không?”
“Đến anh mà còn không bắt được, một đứa trẻ con như cậu ta, lại càng đừng mong mỏi gì nữa. Đó là ý trời.”
“Nhất định bắt được, hai con!”
“Cái này……”
“Anh phải bảo đảm đấy nhé!”
“Được được được, anh bảo đảm bắt giùm em cả hai con, nắm chắc mười phần được chưa?…… Bây giờ, em ngoan ngoãn đi ngủ cho anh!”
Kiều Kiều hôn lên mặt cậu một cái, quay người lại, ngoan ngoãn đáp: “Ngủ thì ngủ.”
“Anh bảo em về chăn của mình ngủ cơ mà!”
“Không thèm đâu, em cũng buồn ngủ chết đi được……”
Kiều Kiều lầm bầm, thu mình lại, quay lưng về phía Kiều Kỳ, giống như một con tôm nhỏ, lập tức im thin thít không tiếng động.
Kiều Kỳ chê nóng, suýt chút nữa thì muốn đẩy nó ra khỏi chăn, nhưng lại không nỡ……
Khi trời sắp sáng, Kiều Thủ Nghĩa tỉnh dậy. Dù ông ngủ muộn thế nào, thì cứ đến khung giờ đó là tỉnh giấc. Bốn mùa trong năm, cơ bản đều như vậy.
Ánh sáng ban mai xám ngắt, xuyên qua lớp rèm cửa đã giặt mỏng tang, hắt lên chiếc kang tựa như một lớp sương giá.
Cảnh tượng mà ông nhìn thấy là——Kiều Kỳ con trai ông quay lưng về phía Kiều Kiều, cuộn chiếc chăn cũ thành một khối to tướng, ôm chặt vào lòng mình. Một chân duỗi thẳng, một chân co lại, đang ngủ say như chết. Còn Kiều Kiều với vòng eo thon thả, áp sát vào tấm lưng rộng của con trai, một cánh tay trắng ngần tựa như măng non đã gọt vỏ, vắt ngang nửa ôm trên người con trai, cũng đang ngủ rất say, rất ngọt ngào. Bên má hằn lúm đồng tiền nhạt, dường như đang mỉm cười trong mộng. Con trai chỉ mặc chiếc quần đùi; Kiều Kiều ngoài quần đùi ra, trước ngực còn mặc một chiếc yếm đỏ thêu hoa, là do cậu mua cho. Con trai hai mươi hai tuổi trong mắt bố vẫn là một đứa trẻ cơ mà! Tướng ngủ của hai đứa trẻ lớn và nhỏ, khiến Kiều Thủ Nghĩa liên tưởng đến một củ cải nhỏ và một trái bầu chưa nảy hạt được đặt cạnh nhau.
Ánh mắt của ông lại trở nên u sầu.
Sau này, con trai và Kiều Kiều, hai đứa chúng nó phải làm sao đây?
Theo việc Kiều Kiều lớn lên từng tuổi một, sự lo lắng và mơ hồ của ông đối với mối quan hệ tương lai của chúng, cũng ngày càng kết lại thành một nút thắt chết trong lòng.
Ông từng nghe qua thuyết phức cảm luyến anh. Dưới con mắt của ông, nhìn thấy rõ mồn một, tình cảm và sự yêu thương của tiểu Kiều Kiều đối với con trai Kiều Kỳ của ông, rất phù hợp với cái gọi là thuyết phức cảm luyến anh đó. Cũng khó trách "tiêu yêu tinh" này chứ lị, nó chủ yếu là do con trai ông bồng bế từ nhỏ đến lớn mà thành đấy chứ! Từ một đến ba tuổi hễ rảnh là ôm vào lòng, từ ba đến năm tuổi thường xuyên cõng trên lưng. So với con trai, ông quả thực đang làm bố của Kiều Kiều với tinh thần trách nhiệm cực cao, còn con trai thì quá giống một người mẹ của Kiều Kiều. Tất cả những nghĩa vụ và tình yêu thương mà một người mẹ nên dành cho con cái của mình. Con trai ông đều đã làm trọn vẹn, đã bỏ ra đầy đủ về mọi mặt đối với Kiều Kiều. Kể từ khi Kiều Kỳ mười lăm tuổi là một thiếu niên, cho đến Kiều Kiều hai mươi hai tuổi là một chàng thanh niên to lớn hiện nay, con trai đã đóng trọn vai trò người mẹ ròng rã bảy năm nay rồi! Kể từ khi nhặt "tiêu yêu tinh" này về nhà từ thành phố vào một ngày tuyết lớn bảy năm trước, sau đó con trai đã hoàn toàn quên mất bản thân mình vẫn còn là một đứa trẻ cơ mà! Thiếu niên mười lăm tuổi học cách đóng vai trò một người mẹ nhỏ, đâu có dễ dàng gì! Cho đến tận bây giờ con trai đã hai mươi hai tuổi là một chàng thanh niên to lớn rồi, tính khí thậm chí còn có chút trở nên giống phụ nữ.
Kiều Thủ Nghĩa nhìn vẻ thân thiết của con trai và tiểu Kiều Kiều ngủ cùng nhau, không kìm được lại nghĩ đến cuộc hôn nhân thất bại tựa như vết sẹo nhức nhối không nỡ nhìn lại của chính mình. Giống như những bậc phụ huynh phổ biến ngày nay không được học hành cao đắp đổi, hòng mong con trai thực hiện hộ giấc mơ đại học của mình vậy, ông mong mỏi sớm ngày nhìn thấy sự xuất hiện và thành hiện thực của một mối tình ngọt ngào và một cuộc hôn nhân mỹ mãn từ con trai. Đúng vậy, đây là một lý do để ông luyến tiếc cõi đời này. Mà Kiều Kiều lại còn nhỏ thế này; con trai đã hai mươi hai tuổi rồi; mà bản thân ông lại cảm thấy sức khỏe ngày một kém đi. Cho dù Kiều Kiều cũng là một thiếu nữ lớn có thể làm vợ người ta rồi, nếu muốn làm vợ con trai ông, thì cũng phải có người vạch trần cái bí mật năm đó ra chứ! Do ai vạch trần đây? Do người ngoài ư? Hậu quả đối với tâm hồn của Kiều Kiều sẽ là điều không thể tưởng tượng nổi. Một cô bé lớn lên được ngâm mình trong tình yêu thương gấp đôi của cả bố và anh trai, một khi biết được bố mình không phải bố ruột, "anh cả" của mình không phải anh cả ruột, sự thật về thân thế của mình hóa ra lại là một đứa trẻ bị bỏ rơi, thì làm sao nó có thể bình thản đối mặt với hiện thực loại đó chứ? Do con trai vạch trần ư? Có đánh chết con trai, con trai cũng không chịu làm thế đâu. Do chính ông? Bản thân ông không biết phải vạch trần thế nào nữa. Đối mặt với Kiều Kiều tựa như thiên thần vui vẻ trong nhà, ông sẽ không nỡ vạch trần đâu…… Hầy, hầy, bản thân mình đang vẩn vơ suy nghĩ gì thế này? Nếu đợi đến khi Kiều Kiều đến tuổi kết hôn hợp pháp, con trai đã ba mươi ba tuổi rồi! Xét theo tình hình sức khỏe của bản thân, thế nào cũng không sống nổi đến ngày đó đâu. Nhưng nếu ông sớm qua đời, con trai kết hôn với một người phụ nữ khác, thì người làm chị dâu đó đối xử với Kiều Kiều không tốt, hơn nữa lại xì xào phao tin đồn về Kiều Kiều bên tai con trai, ly gián chia rẽ, kết quả khiến con trai đối với Kiều Kiều cũng…… Ông không dám nghĩ tiếp nữa. Trên đời này người phụ nữ nào mới thích hợp làm vợ con trai và bất kể vận mệnh của cậu thế nào cũng sẽ trước sau như một yêu thương cậu chứ? Mặc dù hiện tại con trai trong mắt một số người thành phố trông có vẻ là một nhân vật tuy không có địa vị nhưng lại có chút tiếng tăm nhỏ bé nào đó, nhưng trong mắt những người nông dân thực ra lại tiệm cận với một thanh niên nông thôn "không lo làm ăn đàng hoàng". Nông dân là nông dân, thì vẫn phải lấy việc làm nông làm gốc lấy đất đai làm rễ chứ. Từng có người tốt bụng nói với ông rằng: "Thôn trưởng già, ông chỉ có một đứa con trai Kiều Kỳ, ông phải lo lắng cho tương lai của nó chứ. Bây giờ suốt ngày mang theo hộp nhạc chạy ra thành phố, cũng có thể kiếm chút tiền mặt về nhà, vẫn không phải là nỗi lo. Sau này phải làm sao? Tuổi tác ngày một lớn, không phải người thành phố cũng chẳng giống nông dân nữa, việc đồng áng thì việc gì cũng không gánh vác nổi, e là đến cả vợ cũng không cưới nổi ấy chứ. Con gái nhà nông dân chính củ, ai thèm gả cho nó? Chẳng lẽ gả cho nó rồi, suốt ngày đi theo nó ra thành phố hát dạo trên đường phố ư?……"
Kiều Thủ Nghĩa dẫu sao cũng không phải là người nông dân bình thường, mà là học sinh cấp ba về quê làm nông từ hơn ba mươi năm trước. Vào thời điểm đó, tốt nghiệp cấp ba tương đương với trí thức bậc trung cao của Trung Quốc. Cho nên ông hiểu rằng, đối với hậu duệ của nông dân, cơ hội ở thành phố có thể thay đổi vận mệnh của họ theo chiều hướng tốt đẹp, nhiều hơn gấp bội so với việc khư khư giữ lấy mấy mẫu đất. Dù đó là mấy mẫu đất năng suất cao thế nào đi nữa. Mà đôi bàn tay của người con trai nông dân, một khi cũng có thể khiến mấy món nhạc cụ phát ra âm thanh tuyệt diệu, và từ đó nhận được sự ưu ái của người thành phố, vận mệnh dù có tồi tệ đến đâu, thì cũng không đến nỗi tồi tệ hơn việc cầm cán cuốc suốt một đời.
Ông không hề lo lắng về con đường sống sau này của con trai.
Điều mà ông thường nghĩ chính là vấn đề này——ngoài Kiều Kiều đáng yêu ra, trên đời này rất khó tìm được người phụ nữ thứ hai thích hợp làm vợ con trai ông.
Ông rất hy vọng Kiều Kiều có thể một năm lớn thêm hai tuổi, mà tuổi của con trai tạm thời dừng lại ở tuổi hai mươi hai.
Nếu quả thực có thể thế này, con trai và Kiều Kiều, hai đứa chúng nó sẽ trở thành một cặp vợ chồng trẻ hạnh phúc biết bao nhiêu? Chia sẻ hạnh phúc của chúng, biết đâu ông có thể sống thêm vài năm nữa nhỉ?……
Thế nhưng, ngay vào mùa đông năm đó, căn bệnh ung thư đã hút đi một số sinh lực cuối cùng của Kiều Thủ Nghĩa.
Hôm đó trời lạnh khô khốc, trước kang tụ tập rất nhiều người trong thôn, ai nấy đều đang lau nước mắt. Kiều Kỳ ngồi xổm, hai tay nắm chặt một bàn tay của bố. Thanh niên hai mươi hai tuổi, bình thường vẫn tưởng mình là một nam tử hán, mà một khi sắp mất đi người bố, thì lại biến thành một đứa trẻ lớn. Cậu nước mắt đầm đìa, liên tục dùng trán va vào mép kang gỗ. Nỗi bi thương và hoảng sợ sắp mất đi người bố, khiến cậu lúc đó trong lòng ngay cả sự tồn tại của em gái cũng không còn nghĩ tới nữa.
Còn Kiều Kiều, bị chặn lại ở phía sau mọi người, khó lòng đến gần bố, đối mặt với góc tường, cũng đã khóc thành một người nước mắt.
Kiều Thủ Nghĩa lúc đó lại mê man đi một lúc.
“Tránh ra, các người tránh ra! Cho con nhìn thấy bố con! Cho con nhìn thấy bố con!……”
Kiều Kiều đột nhiên khóc lớn lên, liều mạng đẩy mọi người sang hai bên, bất chấp tất cả mà xông phá bức tường người……
Lúc này mọi người mới chú ý đến sự tồn tại của nó, lần lượt tản ra.
Kiều Kiều vừa đến trước kang, mang cả giày đã trèo lên kang; tiếp theo liền nhào ôm lấy Kiều Thủ Nghĩa, ôm chặt lấy đầu ông, áp sát mặt vào mặt bố, vừa khóc vừa lớn tiếng nói: “Bố, bố, bố mở mắt nhìn con xem nào, con là Kiều Kiều của bố đây! Bố đừng chết! Con sợ bố chết, con không cho bố chết đâu bố ơi!……”
Có lẽ, thần chết lúc đó đã động lòng trắc ẩn một chút, Kiều Thủ Nghĩa vậy mà lại bị tiếng khóc của nó đánh thức khỏi thời khắc hấp hối.
Ông bỗng chốc mở trừng hai mắt.
Đôi mắt của ông trở nên sáng rực bất thường.
Ánh mắt ông đăm đăm nhìn gương mặt đẫm nước mắt của Kiều Kiều vài giây, theo đó chuyển ánh mắt nhìn về phía dân làng. Hơn nữa, bàn tay đang bị con trai nắm chặt ấy, bàn tay đã gầy trơ xương vì bệnh, toát mồ hôi định giãy khỏi hai bàn tay của con trai.
Kiều Kỳ không hiểu ý bèn buông tay bố ra.
Kiều Thủ Nghĩa vậy mà lại dựa vào luồng sinh lực cuối cùng, giơ tay lên trước ngực mình. Ông nhìn dân làng, dùng một ngón tay chỉ vào miệng mình……
Tiếp theo đó, ông dùng hai ngón tay, cố gắng lấy thứ gì đó từ trong túi áo ngực của mình ra. Thế nhưng nỗ lực này không thành công. Đôi mắt của ông nhanh chóng trở nên tối sầm không chút ánh sáng, từ từ, đầy vẻ không cam lòng mà lại bất đắc dĩ khép lại. Mặc cho Kiều Kỳ và Kiều Kiều có gào khóc to đến đâu, có gọi ông thế nào đi nữa, cũng không thèm mở mắt ra một chút nào nữa……
Tất cả những người dân làng có mặt ở đó, đều hiểu ý nghĩa của việc Kiều Thủ Nghĩa chỉ vào miệng mình trước khi chết. Trong mắt họ, đó là lời thỉnh cầu cuối cùng mà ông ám chỉ với dân làng; cũng có thể coi là lời cảnh cáo cuối cùng. Thậm chí, còn mang ý nghĩa là một lời nguyền rủa không lời.
Điều này khiến người thôn Pha Đáy mỗi khi nhớ lại ánh mắt đăm đăm nhìn họ trước lúc lâm chung của Kiều Thủ Nghĩa, không ai là không sinh lòng sợ hãi.
Hơn chục năm sau đó, toàn bộ người lớn trong thôn, không ai dám sau lưng bàn tán riêng tư về mối quan hệ giữa hai anh em nhà họ Kiều. Thân thế của Kiều Kiều, được họ ăn ý với nhau, một cách tập thể, bảo mật lâu dài. Mà cảnh tượng Kiều Kiều nhào ôm lấy Kiều Thủ Nghĩa lúc lâm chung khóc nức nở thành tiếng, rất nhiều dân làng đã tận mắt chứng kiến. Người không tận mắt chứng kiến, sau đó cũng nghe người ta miêu tả lại. Họ đều vô cùng cảm động trước tình cảm chân thực của một đứa trẻ có lai lịch không rõ ràng như Kiều Kiều dành cho Kiều Thủ Nghĩa. Tuy không phải bố con, nhưng tình cảm còn hơn cả bố con. Trong thôn vẫn có những đứa con trai con gái ruột thịt, khi bố mẹ chết không buồn không đau không rơi một giọt nước mắt đấy thôi. Sự ngầm hiểu tự nguyện bảo mật của họ, không hẳn hoàn toàn do sợ hãi, một nửa cũng là vì cảm động, cùng với sự lương thiện tận sâu đáy lòng.
Thứ mà Kiều Thủ Nghĩa muốn móc ra từ túi áo ngực trước lúc lâm chung là một bức thư, viết cho con trai. Được viết bằng hai trang giấy ô li xé ra từ vở bài tập của Kiều Kiều. Mấy dòng chữ nét bút cứng cáp rất đáng để thưởng thức, chứng minh sự coi trọng và trang trọng trong ý niệm của ông khi viết; cũng chứng minh dấu ấn tốt đẹp mà giáo dục văn hóa đã khắc sâu vào cuộc đời thuở thiếu thời của một người nông dân, giống như vết bớt trên da, giống như hình xăm khắc sâu vào linh hồn, không hề bị phai mờ màu sắc bởi những năm tháng rời xa văn hóa suốt hơn ba mươi năm sau đó.
Kiều Kỳ:
Sau khi bố chết, bất kể trong hoàn cảnh nào, bất kể con chịu đựng sự tủi hụt lớn đến đâu, sự tổn thương nghiêm trọng thế nào, cũng không cho phép làm dù chỉ một chút điều gì có lỗi với Kiều Kiều…… Cứ thế đi. Khắc ghi.
Tuyệt bút của bố
Kể từ khi Kiều Kỳ qua tuổi lên mười, Kiều Thủ Nghĩa rất ít khi gọi cậu là con trai nữa, mà gọi thẳng tên. Chỉ là ngữ điệu khi gọi hai chữ "Kiều Kỳ", có lúc ôn hòa có lúc nghiêm khắc mà thôi. Bức thư tuyệt bút ngắn ngủi này của ông, cũng giống như trước đây. Lúc Kiều Kỳ đọc, rất khó phán đoán lúc bố viết ra tên mình đó, trong lòng rốt cuộc là sự ôn hòa nhiều hơn, hay sự nghiêm khắc nhiều hơn. Số chữ quá ít, cậu đọc đi đọc lại cũng không nhìn ra được. Tâm trạng vẫn bị nỗi đau mất bố bao trùm, cũng không quá hiểu ý nghĩa sâu xa đằng sau bức thư tuyệt bút mà bố để lại. Ngày tháng trên thư nói cho cậu biết, nó đã được bố viết từ nửa tháng trước rồi. Rõ ràng, lúc đó bố đã tự biết thọ nguyên sắp cạn. Cũng rõ ràng, trước khi viết bố cảm thấy có rất nhiều chuyện rất nhiều lời nên dặn dò đứa con trai này, chắc chắn là định viết đầy cả hai trang giấy. Nhưng không hiểu sao, ngay cả một trang giấy cũng không viết nổi, mà chỉ lưu lại cho con trai hai ba dòng chữ.
Cậu nhớ lại những ngày của nửa tháng trước, nhớ có một hôm, Kiều Kiều lớn tiếng kêu la: “Ai xé vở bài tập của tôi thế? Ai xé vở bài tập của tôi thế?”
Cậu nói: “Kêu la cái gì thế Kiều Kiều, trong nhà này có ai xé vở bài tập của em chứ? Chắc chắn là bạn học của em xé rồi, cứ kêu la đi ngày mai đến trường mà kêu la!”
Còn bố liền ngồi phắt dậy trên kang, với giọng điệu hổ thẹn mà nói: “Đừng, ngày mai tuyệt đối đừng đến trường kêu la, là bố xé đấy.”
Trong lúc Kiều Kỳ và Kiều Kiều ngẩn người nhìn nhau, Kiều Thủ Nghĩa lại nói: “Kiều Kiều, xin lỗi nhé, sau này bố sẽ không bao giờ xé giấy trong vở của con nữa.”
Kiều Kiều liền phóng vọt lên kang, nhào ôm lấy ông và nói: “Bố, con xin lỗi nhé, con không biết là bố. Biết thế con đã không kêu la lớn tiếng thế đâu. Con còn tưởng là anh cả xé cơ đấy!”
Kiều Kỳ làm ra vẻ tức giận nói: “Tưởng là anh, thì nên kêu la lớn tiếng à? Vở bài tập đều do ai mua cho em hả? Chẳng phải là anh sao?”
Những ngày tháng đó, ban ngày bố cũng thường xuyên nằm. Nói là đau vai lưng, nằm để kang lửa nướng cho ấm, sẽ dễ chịu hơn. Không mấy ngày sau, ho ra từng ngụm máu lớn.
“Lão nông này, thực sự chịu đựng bệnh tật giỏi thật!”
Một bác sĩ chủ tịch tại bệnh viện đã đánh giá Kiều Thủ Nghĩa như vậy, mà Kiều Kỳ thì nhìn nét mặt của vị bác sĩ đó mà hiểu rõ tất cả.
Bố không cho cậu nói cho Kiều Kiều biết……
Nỗi buồn thương mất bố không thể đánh gục hoàn toàn đứa con ruột thịt là Kiều Kỳ, nhưng lại quật ngã phắt Kiều Kiều. Trong nhà không có mẹ đã khiến con bé thường xuyên cảm thấy tiếc nuối, nó nằm mơ cũng không ngờ tới, sẽ có một ngày cũng sẽ mất đi người bố. Hơn nữa lại là người bố yêu thương nó như bảo bối. Nó khóc từ sáng đến tối. Không khóc thành tiếng, mà cứ lặng lẽ rơi nước mắt không ngừng. Kết quả là mắt khóc sưng húp. Cổ họng viêm sưng. Sau đó nữa là sốt cao, sau sau đó nữa chuyển thành viêm phổi. Bệnh viện công xã cách thôn không xa lắm, Kiều Kỳ ban đầu ngày nào cũng dùng xe đạp chở nó đến bệnh viện công xã truyền nước biển. Truyền nước mấy ngày liền mà vẫn không thấy hạ sốt, bác sĩ bệnh viện công xã sợ lỡ dở bệnh tình của nó phải chịu trách nhiệm, bèn đề nghị Kiều Kỳ kịp thời đưa nó chuyển lên bệnh viện ở thành phố để điều trị. Lại là trận tuyết lớn đầu tiên sau khi mùa đông đến. Dày hơn cả trận tuyết của ngày mà bảy năm trước cậu đón Kiều Kiều từ tay thầy giáo, phủ mặt đất sâu cả thước. Không thể dùng xe đạp chở Kiều Kiều được nữa. Tuyết rơi khiến con đường gập ghềnh lởm chởm, cậu sợ Kiều Kiều ngã khỏi yên xe đạp. Cậu cũng học theo người bố của bảy năm trước, dựng lên một cỗ xe ngựa đôi. Dưới thân Kiều Kiều lót đệm, đắp chăn trên người, tựa nghiêng vào lòng cậu. Một cánh tay cậu ôm trọn lấy nó, tay kia cầm roi giục ngựa. Tình trạng mặt đường của con đường đất nông thôn đó thực sự quá tệ, nếu tiểu Kiều Kiều không nằm trong lòng cậu, nếu không được một cánh tay của cậu ôm lấy, cơ thể chắc chắn sẽ bị xóc lên xóc xuống hết lần này đến lần khác. Hai con ngựa lạ người, roi không quất thì không chịu đi nhanh. Hoặc là đi đi một hồi lại không nghe tiếng hò hét mà quay đầu đi ngược đường cũ. Cuối cùng cũng đến chỗ cầu sông, buộc chặt ngựa, nhìn đống tuyết dày trên bậc thềm cầu, cậu không thể không kiên quyết cõng Kiều Kiều lên cầu. Mặc cho Kiều Kiều có nói thế nào đi nữa là mình có thể tự qua cầu sông, cậu tuyệt không thỏa hiệp. Lúc từ một bệnh viện ở thành phố truyền nước biển xong quay về, cậu cõng Kiều Kiều trên bậc thềm cầu thì trượt ngã một cú, may mắn là không làm Kiều Kiều ngã bị thương, chỉ làm hai đầu gối của chính mình va đập đau ê ẩm. Lên đến cầu sông, cậu thở dốc một hơi, quay người nhìn lại bậc thềm cầu đó. Cảnh tượng thầy phó thác Kiều Kiều cho cậu vào bảy năm trước, dường như vẫn rành rành trước mắt diễn ra ngay tại chỗ bậc thềm cầu dưới kia.
“Từ bây giờ trở đi, đứa bé gái mà con đang bồng trong ngực, nó là của con rồi. Con phải yêu thương bảo vệ nó, khiến nó lớn lên dưới sự yêu thương bảo vệ của con……”
Suốt bảy năm qua, những lời nói năm xưa của người thầy từ lâu đã khắc sâu trong tâm trí anh. Muốn quên cũng khó lòng mà quên được. Dù không muốn nghĩ đến thì chúng vẫn thường xuyên hiện lên trong đầu, hoặc vang lên rõ mồn một bên tai.
Đi qua cầu sông, xuống nhịp cầu bên ấy, anh lại trượt ngã một lần.
— Tiểu muội, xin lỗi em. Có ngã đau không?
Khi anh hỏi vậy, Kiều Kiều đã khóc trên lưng anh. Nhưng anh không biết con bé khóc. Con bé cắn tay áo để khóc. Kể từ khi nghe bố nói ba chữ "xin lỗi" với Kiều Kiều, Kiều Kỳ cũng học theo, và bắt đầu thích nói "xin lỗi" với Kiều Kiều, tựa như đó là câu nói sẽ khiến con bé nghe xong cảm thấy vui vẻ.
Ủi sạch tuyết trên chăn đệm, an trí Kiều Kiều ổn thỏa, vẫn để con bé tựa nghiêng trong ngực mình, lúc vung roi thúc ngựa, trời đã tối hẳn. Hai con ngựa đi trên đường về thôn, ngược lại cực kỳ ngoan ngoãn, không cần anh phải hò hét giục giã chúng nữa.
Anh dứt khoát vứt roi lên xe, dùng hai tay ôm trọn Kiều Kiều vào ngực.
Suốt dọc đường, anh nhớ lại chuyện của bảy năm trước khi con bé còn là một đứa trẻ sơ sinh, bản thân vì muốn đi đường tắt mà thành ra đi vòng thêm bao đoạn đường oan uổng, lảo đảo chao đảo tiến bước trên bãi cỏ lớn ra sao.
Bên tai anh văng vẳng tiếng khóc, tiếng cười của Kiều Kiều — lúc ấy vẫn còn là một đứa trẻ sơ sinh — giữa chốn đồng không hiu quạnh vào buổi chiều ngập tràn tuyết bay của bảy năm trước, cùng với tiếng hát vang vọng từng đợt và những lời tự lẩm bẩm hết bận này đến bận khác của cậu thiếu niên mười lăm tuổi là anh để dỗ con bé không khóc...
Cũng nhớ lại chuyện bố đánh xe ngựa ôm Kiều Kiều muốn đưa con bé đến đồn công an bên kia, mặc cho họ muốn "xử lý" thế nào thì "xử lý"...
Nhớ lại đại hội toàn thôn mà bố đã triệu tập vì con bé vào bảy năm trước...
Anh nhớ rất nhiều rất nhiều, từng việc từng chuyện, tựa như vừa mới xảy ra vào ngày hôm qua và ngày kia vậy.
Anh thật muốn kể cho Kiều Kiều nghe làm sao!p>
Nhưng lại hiểu rõ, một chuyện cũng không thể kể. Thậm chí cũng không thể kể như chuyện của nhà người khác cho con bé nghe.
Vì anh quá rõ, con bé là một cô bé nhạy cảm giống như chiếc nhiệt kế vậy.
Ngậm miệng kín như bưng có lúc là tuân thủ kỷ luật, có lúc là khoái cảm tâm lý, có lúc lại gần giống như hành hạ bản thân.
Tiếng lục lạc ngựa kêu lanh canh...
Tiếng móng ngựa đạp băng, bánh xe nghiền tuyết...
Kiều Kiều nép vào ngực anh bất động, không tiếng động, dường như đã ngủ thiếp đi...
Anh cúi đầu nhìn con bé, lại thấy con bé mở trừng trừng hai mắt, tròng đen sáng long lanh dưới ánh trăng trắng xóa, khuôn mặt tái nhợt dưới ánh trăng.
Trong lòng anh cảm thấy có lỗi sâu sắc với bố.
Trong lòng anh cũng vô cùng áy náy với Kiều Kiều.
Những điều không thể nói với bố thì dù một chút cũng không thể nói với Kiều Kiều. Ít nhất là hiện tại vẫn chưa thể.
Chuyện đã lừa gạt và giấu giếm bố bảy tám năm trời, vẫn sẽ tiếp tục lừa gạt và giấu giếm Kiều Kiều.
Tiếp tục đến tận bao lâu nữa đây?
Đến khi Kiều Kiều lên mười tuổi? Đến khi con bé mười lăm tuổi? Đến khi con bé mười tám tuổi, cho đến khi con bé giống như anh, năm mươi hai tuổi đã là một thiếu nữ lớn rồi sao?
Đến khi nào nói cho con bé biết mới là thời điểm thích hợp nhất?
Hay là hoàn toàn nên bóp chết suy nghĩ kiểu này ngay trong lòng mình giống như bóp chết một con côn trùng nhỏ, mới là sự lựa chọn khôn ngoan?
Tiếng lục lạc ngựa lanh canh...
Kiều Kỳ hoang mang.
— Lạnh không tiểu muội?
— Không ạ.
— Còn sốt không?
— Đỡ hơn rồi ạ.
— Đang nghĩ gì thế?
— Nghĩ bố ạ.
---❊ ❖ ❊---
— Cả nghĩ đến anh nữa.
— Nói ngốc nghếch gì thế. Anh chẳng đang ôm em đấy sao?
— Bố đối với em tốt như vậy, em còn chưa kịp lớn lên để đền đáp thì bố đã đi rồi. Từ nay về sau, trên đời này chỉ còn một mình đại ca là người yêu thương em...
— Anh sẽ gánh vác luôn cả phần yêu thương mà bố dành cho em nữa, anh hứa đấy.
Thân thể Kiều Kiều trở mình dưới lớp chăn, đối mặt với anh.
Con bé cũng dùng hai tay ôm lấy Kiều Kỳ, lẩm bẩm nói: — Đại ca, sau này em tuyệt đối không nhõng nhẽo làm phiền anh nữa!
— Lại là lời ngốc nghếch rồi. Con gái trước bảy tám tuổi, ai chẳng thích nhõng nhẽo làm phiền người khác, cũng chẳng phải bệnh tật gì to tát cả. Hơn nữa, anh chưa từng chê em nhõng nhẽo bao giờ mà!
— Bây giờ tự em nghĩ lại, thấy không nên như thế.
Kiều Kiều xấu hổ vùi đầu vào ngực anh.
— Đừng ôm nữa, rụt tay xuống dưới chăn đi.
— Ôm thế này thích hơn.
— Cóng tay bây giờ!
Hai tay Kiều Kiều trái lại còn ôm anh chặt hơn.
Thế là Kiều Kỳ từng tay một kéo hai tay con bé xuống dưới chăn.
— Cứ ngoan ngoãn rúc thế này đi, nghe lời nào. Anh hát cho em nghe nhé.
Băng tuyết che phủ sông Volga,
Trên sông băng chạy chiếc xe ba ngựa...
Thảo nguyên mông mênh,
Đường sá xa xôi biết bao,
Mọi người nói em sắp rời khỏi làng,
Sao mà chia tay vội vã thế...
Cậu thanh niên thôn Pha Đáy hai mươi hai tuổi, những bài hát mà năm ấy cậu biết hát và bản thân thực sự thích hát, chẳng qua cũng chỉ là mấy bài hát Liên Xô cũ cộng thêm mấy bài hát của các nước Đông Âu. Đều là những loại giai điệu nghe qua có vẻ u sầu.
Người thầy Cao Tường của anh không chỉ dạy anh kỹ thuật biểu diễn một số loại nhạc cụ, dạy anh đọc bản phổ năm dòng kẻ, mà còn dạy anh hát những bài hát kể trên. Một cách mưa dầm thấm lâu, người thầy đã ảnh hưởng đến cuộc đời anh, đồng thời cũng nhào nặn lại tính tình của anh. Thầy không còn nữa, nhưng ảnh hưởng của thầy vẫn còn đó. Thầy giáo và âm nhạc, vô hình trung đã biến anh thành một thanh niên u sầu. Mà Kiều Kiều, lại khiến một kẻ u sầu như anh càng thêm u sầu hơn.
Vào mùa đông ấy, đêm tối ấy; trên cùng một chiếc xe ngựa của bảy tám năm trước và bảy tám năm sau, vị đại ca u sầu và cô em gái nhỏ bé tựa thiên sứ vui tươi, người này nép trong ngực người kia, đều cảm thấy bọn họ thực sự là ai cũng không thể rời xa ai.
Khi xe ngựa dừng lại trước sân nhà, Kiều Kiều đã ngủ thiếp đi trong ngực anh. Kiều Kỳ bế xốc cả chăn lẫn đệm đưa con bé vào nhà, nhẹ nhàng đặt lên chiếc kang xong, cúi người đặt một nụ hôn lên trán con bé.
Lúc anh đứng thẳng người dậy, Kiều Kiều đã mở to đôi mắt đen trắng rõ ràng ấy ra.
Con bé nói: — Anh, hôn em thêm cái nữa đi.
Thật ra xe ngựa vừa dừng là con bé đã tỉnh rồi. Con bé đang vờ ngủ. Bệnh rồi, trong lòng con bé lại càng đâm ra làm mình làm mẩy hơn. Làm nũng, lại càng muốn đại ca ôm mình thêm một cái.
Kiều Kỳ nói: — Anh không phải đang hôn em, anh là muốn xem em còn sốt hay không thôi.
— Thế người ta toàn dùng tay cơ mà.
Đôi mắt to của Kiều Kiều chớp chớp.
— Tay anh lạnh. Hồi nhỏ hễ cứ lo em bị sốt là anh lại làm thế. Trong nhà lại chẳng có nhiệt kế, chỉ có cách ấy thôi. Nếu cái đó tính là hôn, thì từ bảy tám năm nay ít nhất anh đã hôn em hơn một trăm lần rồi!
Kiều Kỳ nói xong, quay người định đi ra miệng lò phía dưới kang để thêm củi, Kiều Kiều liền cất tiếng gọi giật anh lại.
Sự làm nũng trong lòng con bé vẫn chưa đủ. Do nỗi đau mất cha, do bệnh tật, sự làm nũng ấy khác với mọi khi. Giống như một bông hoa héo rũ, đang cực kỳ cần được tưới chút nước. Nếu không, sẽ héo tàn mà chết mất thôi. Ít nhất, bản thân con bé cảm thấy thế.
Con bé nói: — Anh, thế thì hôn em thật đi.
Con bé nằm ngang trên kang, hơi nghiêng đầu về phía Kiều Kỳ. Trong ánh mắt tràn ngập vẻ cầu khẩn. Bộ dáng ấy quả thực nhìn vào khiến người ta thấy vô cùng đáng thương.
Kiều Kỳ ngẩn ngơ nhìn con bé, cứ như thể không nghe hiểu lời con bé nói vậy.
Con bé lại nói: — Nếu lần vừa rồi, tính cả hơn một trăm lần trước đó mà không tính là hôn em, thì coi như từ nhỏ đến lớn, anh chưa từng hôn em lấy một lần. Thế mà anh cứ mở miệng ra là nói yêu em đấy!
Kiều Kỳ không khỏi thầm hối hận vì lời nói của mình quá tuyệt đối, cũng không đúng với sự thực. Sự thực là trước khi con bé lên bốn tuổi, anh chẳng ít lần hôn con bé. Dù sao thì cũng chẳng ít hơn số lần một người mẹ trẻ hôn đứa con gái đáng yêu của mình là mấy. Chẳng lẽ con bé hoàn toàn không nhớ gì về chuyện trước bốn tuổi sao? Anh bước về phía chiếc kang một bước, ngắm nghía kỹ con bé xem có phải con bé đang giả vờ không. Kết quả là không nhìn ra.
Anh nói: — Quên mất em đã hứa những gì trên đường rồi à? Em hứa sau này tuyệt đối không nhõng nhẽo làm phiền anh nữa cơ mà?
Con bé nói: — Em có nhõng nhẽo làm phiền anh đâu chứ, chỉ muốn anh hôn em một cái thôi mà.
Giọng con bé rất nhỏ yếu, bảy phần là do bệnh, ba phần là giả vờ. Về phần con bé, bản thân cảm thấy mình không hề giả vờ, hoàn toàn là do bệnh. Những cô bé thích làm nũng đều thế cả. Làm nũng vốn dĩ là chuyện cần phải giả vờ. Thế nhưng hễ bọn chúng vừa giả vờ, thì đến cả bản thân cũng không phân biệt nổi rốt cuộc mình có đang giả vờ hay không nữa.
— Anh phải ra bếp thêm chút củi, còn phải đun nước nữa. Không đun một ấm nước sôi, tối nay em khát thì phải làm sao?
Kiều Kỳ nói xong, lại định bước đi.
— Anh...
Giọng Kiều Kiều nghe vô cùng thê lương thiết tha, cái vẻ đau khổ tựa như nguyện vọng bị phớt lờ ấy, khiến tim Kiều Kiều lập tức mềm nhũn ra chẳng còn hình thù gì nữa.
Suốt bảy tám năm nay, đây là lần đầu tiên con bé đổ bệnh nặng, hơn nữa lại còn trong những ngày tháng bao trùm tang thương không lâu sau khi bố qua đời.
Kiều Kỳ khựng lại. Không bước đi nổi nữa. Do dự một lát, đoạn quay người lại, bước đến sát bên cạnh. Anh vươn hai cánh tay dài, hai tay chống lên chiếu, thân thể chồm về phía trước, cúi xuống nhìn khuôn mặt nhỏ nhắn của Kiều Kiều, lại do dự thêm một lát, tiếp đó chậm rãi cúi thấp đầu xuống.
Kiều Kiều nhắm mắt lại. Khuôn mặt nhỏ nhắn vì vừa từ bên ngoài giá lạnh trở về ngôi nhà ấm áp, có lẽ cũng bởi vẫn đang bị sốt nhẹ, nên đỏ ửng lên tựa như quả táo đỏ.
Kiều Kỳ hôn lên trán con bé một cái.
Sau đó anh nói: — Tiểu muội, anh thấy em vẫn còn hơi sốt đấy.
Kiều Kiều mở mắt ra, khóe miệng khẽ động đậy, trên khuôn mặt nhỏ nhắn lộ ra một nụ cười thoảng qua khi nguyện vọng được thấu hiểu và thỏa mãn.
— Ngày mai đi tiêm, đừng quên nhắc anh mua một chiếc nhiệt kế ở bệnh viện nhé.
Kiều Kỳ nói xong, không còn do dự điều gì nữa, dứt khoát bước ra ngoài...
Kiều Kiều đổ bệnh ngót nghét hơn hai mươi ngày.
Bác sĩ cho rằng lẽ ra con bé phải nằm viện. Kiều Kiều cũng hy vọng thế. Nhưng giường bệnh quá chật chội. Đến khi cuối cùng có giường bệnh thì bệnh của Kiều Kiều cũng đã khỏi rồi. Hơn hai mươi ngày nay, Kiều Kiều gầy đi trông thấy. Kiều Kỳ cũng gầy đi rõ rệt. Không màng đến chuyện cắt tóc, không màng đến việc cạo râu, nhìn vào chẳng giống một cậu thanh niên hai mươi ba tuổi chút nào, mà có mấy phần giống như một "đại trượng phu" rồi.
Lúc đó, Tết Nguyên đán sắp đến nơi.
Số tiền ít ỏi tích cóp từ trước đã tiêu sạch vào việc chữa bệnh cho Kiều Kiều. Lại còn vay thêm mấy chục tệ nữa.
Cái Tết năm ấy, bắt đầu từ mùng Một, trong nhà liên tục có người trong thôn đến chúc Tết. Khi Kiều Thủ Nghĩa còn sống, cái nhà này cũng chưa từng náo nhiệt vượng khí đến thế. Người trong thôn từ mấy đời nay vẫn mê tín một kiểu thuyết pháp rằng — nhà ai có người lớn tuổi qua đời trước dịp Tết, nếu người đó ở trên đời đại khái là một người tốt, thì Diêm Vương gia theo lệ thường sẽ cho nghỉ Tết mấy ngày, để ông ấy hoặc bà ấy có cơ hội quay trở lại trần gian thanh toán những oán hận cũ, mục đích là để thể hiện một sự công bằng đối với ma quỷ. Người trong thôn sợ ma quỷ bất ngờ thanh toán lên đầu mình ngay trong dịp Tết, nên dù có oán hận hay không oán hận với người đã khuất lúc sinh thời, họ đều sẽ chủ động bày tỏ sự thân thiện với người nhà của người đã khuất, cốt là để lấy may.
Kiều Kiều quả thực đã thay đổi. Đón khách, tiễn khách, dâng trà dâng thuốc, gặp người nào nói lời chúc Tết thế nào, mọi việc đều làm vô cùng chu đáo và đâu ra đấy, quả thực có thể coi là hình mẫu lý tưởng cho đám trẻ lớn nhỏ trong thôn. Lắng nghe những lời khen ngợi dành cho Kiều Kiều của người trong thôn dù là trực tiếp hay sau lưng, trong lòng Kiều Kiều cảm thấy vô cùng mãn nguyện. Từ đó cũng có cái nhìn khác hẳn đối với Kiều Kiều.
Anh vô cùng muốn khoe khoang với những người không phải nông dân thôn Pha Đáy rằng mình có một cô tiểu muội xinh xắn hiểu chuyện biết nhường nào. Vâng, đó chính là tâm lý khoe khoang. Anh cảm thấy hơi không hay cho lắm. Lại cũng cảm thấy chẳng có gì. Thế là qua mùng Năm, liên tục mấy ngày liền, anh dùng xe đạp chở Kiều Kiều ra tới bờ cầu sông, không quản ngại khó nhọc vác xe đạp lên xuống cầu sông, cứ thế đưa Kiều Kiều ra thành phố để chúc Tết.
Kiều Kiều tuy không có sự nhiệt tình tham gia đối với hành động này của "đại ca", nhưng lại có sự thấu hiểu đầy đủ.
Khi Kiều Kỳ hỏi con bé có muốn đi hay không.
Con bé đáp: — Việc đại ca muốn làm, em đều muốn làm cả.
Mà những người ở thành phố mà cậu thanh niên âm nhạc thôn Pha Đáy hai mươi ba tuổi quen biết, chẳng qua cũng chỉ là mấy thành viên biểu diễn trẻ tuổi của các đoàn ca múa nhạc, giáo viên trẻ của trường nghệ thuật, cốt cán văn nghệ của câu lạc bộ công nhân các ngành nghề, các thiếu nam thiếu nữ một lòng muốn trở thành nghệ sĩ biểu diễn âm nhạc cùng cha mẹ của họ.
Kiều Kiều không ngờ rằng, ở trong những ngôi nhà này, "đại ca" của con bé lại nhận được sự chào đón vô cùng chân thành và sự tiếp đãi hết sức trọng thị.
Đây là lần đầu tiên Kiều Kiều bước chân vào nhà của từng người thành phố, con bé cảm thấy tò mò về bản thân họ hơn là về ngôi nhà của họ. Nhưng con bé hoàn toàn không hề cảm thấy tự ti vì mình là một cô bé nhà quê. Một mặt là vì con bé là em gái của Kiều Kỳ, người ở mỗi nhà đều bày tỏ thái độ yêu thích đối với con bé; mặt khác là vì "đại ca" của con bé không hề có chút tự ti nào trước mặt những con người ấy và trong những ngôi nhà ấy. Trái lại hoàn toàn, anh khiến tiểu muội cảm nhận được rằng anh tựa như một người xuất sắc đang đứng giữa những con người khá xuất sắc. "Đại ca" là người nhà quê duy nhất trong số những người đó, thế nhưng những người đó dường như lại vì điểm này mà nói ra những lời hổ thẹn thậm chí là xấu hổ trước mặt "đại ca". "Đại ca" vô cùng tự nhiên thoải mái cắn hạt dưa, ăn lạc, uống trà, lại còn hút thuốc ở nhà người ta, hơn nữa còn được yêu cầu thổi kèn saxophone, kéo đàn violoncello, nhị hồ và đàn accordion...
Cậu con trai sáu tuổi của một nhà nọ là học trò nhỏ tuổi nhất của "đại ca", theo học Kiều Kỳ kéo đàn nhị hồ. Bố cậu bé bảo con gọi Kiều Kiều là "tiểu tỷ tỷ", thế là cậu bé liền rất lễ phép gọi như thế mãi không thôi. Khi "đại ca" khen cậu bé kéo nhị hồ đã có tiến bộ, bố mẹ cậu bé đều vui mừng mỉm cười. Cậu bé đòi Kiều Kiều bắt đầu dạy mình đàn violoncello hoặc accordion, Kiều Kỳ bảo tuổi em ấy còn quá nhỏ, sau này mới có thể học, bởi vì vóc dáng của em ấy còn chưa cao bằng đàn violoncello, hai tay em ấy còn chưa đủ sức để kéo dãn phím đàn accordion ra.
— Thế thì, thưa thầy, qua Tết bắt đầu dạy em violin đi ạ!
Cậu bé không đạt được mục đích thì quyết không chịu bỏ cuộc.
— Violin thì anh chịu không dạy em được rồi. Mặc dù anh cũng biết kéo violin, nhưng kéo không giỏi. Tuy nhiên, sau Tết anh sẽ giới thiệu em theo học một nghệ sĩ violin giỏi nhất thành phố này, chịu không nào?
Lúc này cậu bé mới chịu thôi không nài nỉ anh nữa.
Lượn lờ qua lại mấy nhà ở thành phố, ngày hôm ấy là lần đầu tiên Kiều Kiều nghe thấy những lời "khiêm tốn" phát ra từ miệng "đại ca". Nếu không, con bé còn tưởng rằng "đại ca" của mình là kiểu người chơi loại nhạc cụ nào cũng đạt trình độ hạng nhất ấy chứ!
Bố của cậu bé là một phó chủ nhiệm văn phòng ủy ban thành phố, ông nói với Kiều Kỳ: — Sau này có việc gì cần dùng đến tôi, cứ lên tiếng nhé!
Tựa như trên thế giới này, không có việc gì là ông ta không làm được.