Tôi vắng mặt ở trường mấy ngày, Chu Di đã thấy thấp thỏm trong lòng. Cuối tuần, con bé chạy vào thành phố tìm tôi khắp nơi. Lúc đó tôi đang lảng vảng dưới lầu nhà Chu Y Lâm, cô nàng khóa cửa, không biết đã bay nhảy đi đâu rồi. Tôi không vào được cửa nhà sư phụ, Chu Di cũng chẳng tìm thấy tôi. Tôi lượn lờ dưới lầu nhà sư phụ, còn con bé thì lượn lờ trước cửa nhà tôi. Cảm giác này thực sự không tệ. Sau đó vẫn là con bé nhanh nhạy, nó lại nghĩ ra cách gọi máy nhắn tin cho tôi. Tôi nghĩ không tìm được sư phụ, đi chơi với con nhóc này cũng không tệ. Tôi bảo nó bắt taxi tới đón tôi, dù sao nó cũng có tiền. Bố mẹ nó ở Tây Tạng không ít năm, chỗ đó kiếm tiền nhiều, tiêu tiền ít, mười năm cũng coi như có chút của ăn của để. Sau này di cư tới Thâm Quyến, bị đơn vị ép mua một ít cổ phiếu. Đến lúc toàn dân đổ xô đi buôn cổ phiếu thì nhà nó đã phất lên không rõ đầu đuôi. Con bé này có một cái tốt, là không giống mấy đứa hỗn xược, giàu mà không nhân đức. Bằng chứng là nó lại thầm thương trộm nhớ tôi, một gã dạy học nghèo kiết xác này từ lâu. Tôi lớn từng này tuổi toàn đi thầm thương người khác, rất ít khi được người ta thầm thương, nên chuyện này làm tôi rất cảm động.

Tôi đợi Chu Di ở tòa nhà Nam Phương, đây là chỗ cũ đã hẹn. Tôi đã đợi nó ở đây không ít lần. Cuối tuần nó muốn vào thành phố, không thể ngồi xe của giáo viên, chỉ có thể đi xe buýt, mà tôi thì không thể không ngồi xe của giáo viên để đi cùng nó trên xe buýt, nên chúng tôi luôn không đi cùng đường, phải tìm một chỗ gặp mặt. Nó lạ lẫm với Nam Châu vô cùng, ngoài ga tàu hỏa ra thì chỉ biết mỗi tòa nhà Nam Phương. Chỗ đó nhiều người tới, hỏi ai cũng biết. Có không ít cuối tuần, tôi đứng ở cửa tòa nhà Nam Phương đợi Chu Di, trông bộ dạng y như con lợn đần. Người đi đường ai cũng nhìn tôi như nhìn quái vật. Như vậy tôi lại thấy hành vi của mình thật cao thượng, đợi một cô gái mà có thể đợi tới nửa tiếng đồng hồ, hơn nữa còn dám để người ta coi như khỉ xem. Tất nhiên có lúc tôi cũng thấy tủi thân, tốn bao nhiêu thời gian đi cùng cô nàng nhỏ này, mà lại không thể làm gì được nó, dù sao tôi vẫn là thầy giáo của nó, nó là học sinh của tôi, tôi không thể cứ thế mà tạo ra một mối tình thầy trò, để mọi người chê cười. Nhưng tôi thật sự không buông được cô nàng này, hễ nó vào thành phố là tôi lại lon ton chạy đi theo nó.

Con bé này lúc mới vào trường thì không thèm đoái hoài gì tới tôi, ý tôi là nó thấy tôi cũng không chào hỏi, ngay cả tiếng thầy cũng không gọi. Nếu tôi đi đối diện tới, nó liền nép vào ven đường, tay trái đỡ cằm, vẻ mặt cung kính cúi đầu. Hồi đó tôi cứ băn khoăn mãi, nếu nó không đỡ cằm thì cằm có rơi xuống đất không nhỉ? Có lần đi xe đưa đón của trường, bên cạnh tôi trống cả một dãy ghế, Chu Di lên xe lại không chịu ngồi cạnh tôi, thà chạy ra hàng ghế sau chen chúc với người ta đến bầm dập cả người. Sau đó có một nữ giáo viên giới thiệu cho nó, bảo tôi là đồng hương của nó, nó liền tỏ vẻ thân thiết, vươn dài cổ ra tán gẫu với tôi, toàn nói mấy chuyện lạ đời ở Đại Vũ Hán, nó tán dóc với tôi suốt cả chặng đường, cổ chắc phải dài thêm mấy phân, thế mà nhất quyết không chịu ngồi lại đây. Điều này làm tôi thấy rất bực mình, thầm nghĩ hôm nào nhất định phải cho nó nếm mùi, ít nhất cũng phải làm cho nó khóc nhè một trận.

Tôi đợi ở tòa nhà Nam Phương nửa tiếng đồng hồ, lại làm trò khỉ cho người ta xem một lần nữa. Tôi thực sự không có chỗ nào để đi, đi dạo phố hay lượn lờ cửa hàng đều không phải lựa chọn tốt, tôi thà làm trò khỉ cho người ta diễn còn hơn. Thế nên tôi rất phục phụ nữ, họ đi dạo cửa hàng không bao giờ biết mệt mỏi, giống như những người luyện nội công tới mức lò lửa thuần thanh, nội lực dồi dào không dứt. Tôi từng đi cùng Chu Di dạo tòa nhà Nam Phương một lần, khi đó tôi tới cửa thì dừng bước, tôi bảo, em cứ thong thả mà dạo, anh đợi ở đây. Sau đó nó nói đi mua áo ngực. Nghe tới mua áo ngực tôi mới có chút hứng thú. Tôi đi cùng nó một vòng, cố ý cầm cái áo ngực trong tay sờ qua sờ lại, cảm giác đó thực sự rất tuyệt. Bình thường tôi luôn có hứng thú cực lớn với mấy thứ này, mỗi lần đi ngang qua đều nảy sinh ý muốn sờ thử một cái, lý do không sờ là sợ gây hiểu lầm, tôi sợ chẳng may bị người ta tóm được rồi tống vào bệnh viện tâm thần. Tôi sờ qua sờ lại cảm thấy vẫn chưa đã, bèn xúi giục Chu Di mua mỗi loại một cái ở trong tiệm. Cỡ lớn cỡ trung cỡ nhỏ cỡ siêu lớn, màu trắng màu đỏ màu xanh màu tím màu hoa hồng, cái gì cũng có, kết quả là nó bị người ta coi như bị thần kinh. Lúc thanh toán, mấy cô nhân viên đánh giá nó, cảm thấy nó cũng không giống bị bệnh lắm, không biết là dây thần kinh nào gặp vấn đề. Ra khỏi tòa nhà Nam Phương, tôi bảo Chu Di, bên cạnh có tiệm chuyên bán áo ngực, hay là lại sang xem thử nhé? Cô nàng ngốc nghếch nói, được thôi.

Khi Chu Di chui từ một chiếc xe Charade ra, tôi đã đợi đến mức bắp chân mỏi nhừ. Tôi gắt gỏng nói, bắt người ta đợi là một việc vui vẻ nhỉ. Chu Di nói, anh tưởng em muốn à, anh lại chẳng biết chỗ này hay tắc đường. Em ngồi trên xe khó chịu muốn chết, gã tài xế đó nồng nặc mùi thịt muối thối, thật ghê tởm. Tôi bảo, đừng có bày tỏ với anh là em không có hứng thú với gã đàn ông nào khác, anh là thầy giáo của em, em phí công vô ích thôi. Chu Di nói, bớt quanh co lòng vòng đi, nếu anh có hứng thú với cô nãi nãi này thì nói thẳng, đừng có lắm mưu mô thế.

Con gái bây giờ thật bạo dạn, lúc tôi bằng tuổi nó, nói chuyện với bạn học nữ thôi là đã đỏ mặt rồi. Tất nhiên đây không phải nói là tôi không có ý đồ xấu với con gái, tôi chỉ là sâu sắc không lộ ra ngoài mà thôi. Cái này gọi là nội hàm.

Chúng tôi ăn cơm hộp ở quán đồ ăn nhanh. Chu Di gạt hết thịt sang bên tôi, gạt hết rau sang bên nó, rồi nói, anh ăn rau đi, em ăn thịt, anh ăn cơm, em uống canh. Con nhóc này thực sự rất đáng yêu.

Chỗ tôi ở không lớn, hai phòng một khách. Ban đầu bên trong ở sáu người, sau đó lần lượt chuyển đi hết, trong đó một người làm trưởng phòng, chuyển tới bến cảng Tân Cảng, một người tới công ty 3M, một người tới hãng tin Reuters, một người làm rể chui, còn một người không biết đi đâu mất. Hiện nay tôi một mình chiếm lấy 64 mét vuông, điều này ở Nam Châu cứ như chuyện nghìn lẻ một đêm vậy. Sau khi họ chuyển đi hết, tôi một mình ở một căn nhà lớn, cảm thấy cô đơn bội phần, thế là khắp nơi gọi bạn bè tụ tập, nấu nướng trong phòng mà ăn. Tôi là kiểu người luôn thấy không no, ngày nào cũng có cảm giác đói khát. Trước kia tôi nghèo, không mua nổi đồ ăn, nay tôi có chút tiền, lại chẳng biết mua gì ăn, dù có mua về cũng chẳng biết làm thế nào để tống vào bụng. Tôi ra ngoài quen ai, liền hỏi người ta có biết nấu cơm không, nếu biết thì tôi mời về nhà, tất nhiên từ khâu đi chợ đến nấu nướng đều là người ta làm, tôi chỉ phụ trách ăn thôi. Lúc tôi ở bưu điện, có một bà chị thích tham lợi nhỏ, vì tiết kiệm một đồng tiền cơm trưa, đã xung phong đi nấu cơm cho tôi. Chị ta xào rau rất ngon, cơm nấu cũng thơm, chỉ có điều đáng tiếc là chị ta bị hôi miệng, lúc ăn cơm cứ lấy miệng hướng về phía tôi, tôi thật sự không thể nhịn được nữa, nên đã đuổi chị ta đi. Chị ta không tiết kiệm được một đồng, bắt đầu oán hận tôi, thường xuyên kiếm chuyện với tôi. Tôi ở bưu điện đắc tội với hai người phụ nữ, ngoài Lưu lão thái ra thì chính là bà ta. Sau này bà ta phát hiện tôi nảy sinh ý đồ xấu với sư phụ, liền đi khắp nơi bôi nhọ tôi, làm hỏng cả thanh danh của sư phụ. Khi A Song xông tới văn phòng thì mọi người đang bận đối ngoại, chỉ có bà ta đứng một bên xem trò cười của tôi.

Trong khu tập thể có một bà lão rất quan tâm tới tôi, mọi người đều gọi bà là Chung dì, tôi cũng gọi theo, nghe nói cháu trai bà ấy còn lớn hơn cả tôi. Một hôm Chu Y Lâm cùng tôi về khu tập thể, nghe thấy tôi gọi bà ấy là Chung dì, liền cười tôi không biết lớn nhỏ, bà ấy bảo Chung dì là để anh gọi đấy à?

Việc Chung dì quan tâm tới tôi là có khái niệm thời gian, sau thời gian này bà ấy rất quan tâm tới tôi, ví dụ như bây giờ nếu tôi về khu tập thể, bà ấy chắc chắn sẽ kéo tôi lại hỏi đông hỏi tây, con bao lớn rồi? Vợ đã đón lên chưa? Bà ấy cứ tưởng tôi đã kết hôn, vợ ở dưới quê. Ban đầu bà ấy cứ quản tôi mãi. Bà lão này tám mươi tuổi, nghỉ hưu hai mươi năm rồi, trước kia từng làm lãnh đạo, nay trong khu tập thể vẫn là lãnh đạo, người ở khu tập thể cấp bậc có cao có thấp, lớn tới trưởng phòng nhỏ tới công nhân, đều nghe theo bà ấy. Bà lão này có một đặc điểm, là rất nguyên tắc, bây giờ người biết giữ nguyên tắc không nhiều, cứ hễ nguyên tắc là không làm được việc. Bà lão này nguyên tắc mà vẫn giải quyết được việc. Bà ấy có mấy tuyệt chiêu, ví dụ như hễ có chuyện là đi gõ cửa nhà bạn, không kể giờ giấc. Bà ấy có cái loa phóng thanh, bạn mà dám không nghe theo bà ấy, bà ấy sẽ sai đàn em đi tuyên truyền cho bạn. Lúc tôi dẫn một đám người không liên quan ở trong ký túc xá làm bộ làm tịch, Chung lão thái tới gõ cửa, liệt kê hai tội, một là gây ồn ào, hai là dùng bếp điện. Nói xong liền tịch thu bếp điện của tôi.

Bà lão này ngày thường từ bi hiền hậu, đối với tôi cũng coi là dịu dàng, tôi không muốn xung đột với bà ấy, lúc đi tìm bà ấy đòi lại bếp điện đã nói không ít lời ngon ngọt, tôi nói bà thu gì cũng được, không thể thu dụng cụ kiếm cơm của cháu, dân dĩ thực vi thiên mà. Bà ấy bảo tôi viết bản kiểm điểm, tôi viết ngay lập tức, chữ là rồng bay phượng múa, văn như mây trôi nước chảy. Bà lão nói, tốt tốt. Rồi trả bếp điện cho tôi. Xem ra dùng bếp điện không phải tội, không xin chỉ thị báo cáo mới là tội. Chuyện này tôi cứ tưởng xử lý kín kẽ không hở, không ngờ lại trở thành trò cười cho đồng nghiệp, họ nói tôi là thằng nhãi con giả vờ làm cháu ngoan, thể hiện trước mặt bà lão. Hóa ra họ cũng đều từng bị thu bếp điện, họ thì không nể mặt bà lão, giật lại ngay lập tức, bà lão không làm gì được đám nhóc ngông cuồng này, bà ấy liền đi khắp nơi rêu rao, nói trong khu tập thể chỉ có mình tôi là tuân thủ kỷ luật pháp luật, lấy ví dụ là việc tôi dùng bếp điện. Kết quả là mọi người đều biết tôi dùng bếp điện trong khu tập thể, loại năm nghìn oát, bảo sao cầu dao tổng cứ hay cháy cầu chì. Mọi người đều nói nên phản ánh với Quan trưởng một chút, thanh niên bây giờ cũng quá thiếu tự giác.

Chu Di lần đầu vào khu tập thể, Chung lão thái rất quan tâm, hỏi là người thế nào của tôi. Tôi nói là em gái tôi. Lão thái nói, chà, trông ra dáng phết, bao nhiêu tuổi rồi? Tôi nói mười sáu. Lão thái bảo thật không nhìn ra, thành thiếu nữ rồi. Ở trong ký túc xá vừa mới ngồi xuống, lão thái đã tới gõ cửa, mang hai cái bánh ú, một túi nước đường, cho em gái tôi ăn. Còn bảo tôi, buổi tối nếu không có chỗ ngủ, cứ để em gái qua nhà bà, chỗ bà rộng lắm. Tôi nói, không sao, dù làm anh không ngủ, cũng phải để em ngủ trên giường. Nhiều năm sau, Chu Di cứ nghĩ tới chuyện này là lại lén cười, nó gọi điện cho tôi, hỏi bà lão còn ở đó không? Tôi nói, vẫn khỏe mạnh chán. Bà lão này có lòng tốt. Tôi đi công tác Bắc Kinh, mang hai hộp bánh kẹp Phục Linh cho bà ấy, bà ấy ghi nhớ, cứ có đồ gì ngon là lại mang tới ký túc xá cho tôi.

Tôi dẫn Chu Di tới quán cơm Hồ Nam ở cửa vào ăn. Bà chủ quán ở đây đối với tôi rất tốt, con gái bà ấy là do tôi giới thiệu vào nhà trẻ của hải quan, tất nhiên bà ấy đã bỏ tiền mua chuộc quan hệ. Bà chủ quán trước kia rất xinh đẹp, giờ vẫn còn vẻ mặn mà, đó là lý do tôi hay tới chỗ bà ấy ăn cơm. Nếu tôi đi một mình, bà ấy miễn phí, đi hai người, bà ấy giảm nửa giá, ba người trở lên, bà ấy giảm hai mươi phần trăm. Tóm lại là phải chiết khấu phần của tôi. Phụ nữ vừa xinh đẹp vừa tốt bụng như vậy bạn không thể không yêu cô ấy. Thế nên tôi đi một mình thường không tới chỗ bà ấy ăn, dù thế nào cũng phải kéo một người đi cùng tôi, không nói là để bà ấy kiếm tiền, ít nhất cũng phải để bà ấy hòa vốn.

Mọi người đều rất quan tâm tới Chu Di, bà chủ cũng không ngoại lệ, vừa ngồi xuống bà ấy liền hỏi tôi, bạn gái à? Tôi nói, gì cơ, lúc tôi học cấp ba nó còn mũi dãi lòng thòng ấy chứ, là em gái tôi. Chu Di hừ mũi một tiếng, nói, thôi đi, em cũng chẳng muốn làm vợ anh, việc gì phải bày tỏ với người ta khắp nơi như thế! Bà chủ cười, bà ấy nói, thú vị thật. Bà ấy đặt một đĩa gà xào ớt trước mặt tôi, bảo tôi, người anh em, hôm nay chị mời, cậu cứ thoải mái ăn, đừng xót tiền của chị, chị thiếu gì tiền chứ. Tôi nói, chị Linh, chị đừng nuông chiều em nữa, giờ người nuông chiều em nhiều lắm. Chị Linh nói, chị chiều cậu khác với người khác chiều cậu, người ta chiều cậu là vì mưu đồ đồ đạc của cậu, còn chị chiều cậu là tình cảm thân thiết. Lời này nói trúng tim đen tôi rồi, tôi rất thích nghe. Tôi cảm thấy thứ lắng đọng đã lâu trong lòng trào dâng, mắt chực ướt. Chu Di ở đó mím môi lén cười, suýt chút nữa thì phun cơm. Con nhóc này.

Về tới ký túc xá, Chu Trấn – người cùng phòng cũ nay là phó trưởng phòng – đang đợi tôi ở trong đó. Người này còn coi là nhân nghĩa, không giống mấy thằng nhãi con kia, thấy lợi quên nghĩa, làm được cái quan tép riu mà mắt đã mọc ngược lên trên lông mày. Cứ ba ngày một lần cậu ta lại tới thăm tôi. Chúng tôi tán gẫu một lát, cậu ta kéo tôi sang một bên, nói, con bé đó được đấy, đừng để nó chạy mất. Cậu ta cứ lo tôi không tìm được vợ, thấy có phụ nữ đi theo tôi là lại nói được đấy, bảo tôi đừng bỏ lỡ cơ hội, đừng kén cá chọn canh, sớm ổn định, lập gia đình đi. Cậu ta nói cậu không lập gia đình, không ai dám dùng cậu đâu. Tôi biết đây là kinh nghiệm đúc kết, nhưng tại sao tôi phải để người khác dùng chứ? Cậu ta thuyết phục không được, liền thở dài một tiếng, bỏ đi. Lúc đi còn bảo tôi, mấy ngày nữa tôi lại tới thăm cậu.

Tôi và Hồng Mai sống chung. Cuối cùng tôi cũng nghĩ thông suốt, phải tìm một người lập gia đình, để tránh việc lãnh đạo và bạn bè đều không yên tâm về tôi. Người đầu tiên tôi nghĩ tới là Thạch Lưu, vì ai cũng biết là tôi điều cô ấy tới, hơn nữa lại dây dưa không rõ ràng với cô ấy, nếu tôi không cưới cô ấy thì cô ấy gần như không lấy được chồng. Nhưng cô ấy đã không thèm đoái hoài gì tới tôi rồi. Tôi dùng hết mưu kế, cô ấy vẫn giữ một thái độ, thèm vào mà quan tâm tới cậu. Chỉ là không đoái hoài tới tôi thì cũng thôi, tôi nhịn. Cô ấy không cho tôi một cơ hội để giải thích rõ ràng, tôi cũng nhịn. Vấn đề là cô ấy lại cấu kết với Quân Phạt, công khai đối đầu với tôi, hơn nữa còn có lời đồn hai người chuẩn bị đi đăng ký kết hôn. Điều này nghĩa là tôi lại làm áo cưới cho người khác rồi. Cuối cùng tôi không thể nhịn được nữa, chạy đi đập cửa nhà Thạch Lưu, tôi vừa đập hai cái, cô ấy đã mở cửa ra, nhìn tôi với vẻ mặt khinh bỉ, dường như đang nói, anh ngoài việc đập cửa ra thì còn làm được gì nữa? Tôi nói, chúng ta nói chuyện đi. Nói xong tôi ngồi xuống giường cô ấy. Cô ấy quay đầu bỏ đi. Tôi túm lấy cô ấy, hỏi cô ấy rốt cuộc muốn làm gì. Cô ấy nói, tôi muốn đi vệ sinh. Cô ấy vào nhà vệ sinh ngồi liền một tiếng đồng hồ. Cho dù tôi có gào thét thế nào ở bên ngoài, cô ấy vẫn cứ không đoái hoài gì. Thủ đoạn này giống hệt như cách tôi đối phó với Lưu lão thái.

Sau đó tôi đi tìm sư phụ, sư phụ cho tôi ở lại, tôi thân mật với cô ấy mấy hiệp, làm cả hai đều kiệt sức, lúc này tôi liền bảo cô ấy lấy tôi, tôi nói kết hôn rồi sẽ không phải là bộ dạng như bây giờ. Thế này mà gọi là tình yêu à! Lúc đó cô ấy thậm chí không còn sức để thở. Cô ấy nói, anh để em ngủ một lát. Sau khi cô ấy ngủ một lúc liền bảo tôi, em quen ở một mình rồi, thêm một người em không quen. Chu Y Lâm còn bảo với tôi, anh muốn tới thì tới, em đưa anh một bộ chìa khóa. Sư phụ muốn tôi làm người tình của cô ấy, tôi không thèm đồng ý. Tôi kính trọng sư phụ nên mới muốn ở bên cô ấy, nếu tìm cô ấy chỉ để làm tình, tôi thà đi tìm Hồng Mai còn hơn. Vấn đề là Hồng Mai cũng không muốn lấy tôi, cô ấy bảo với tôi, tạm thời em chưa muốn tái hôn, đợi khi nào em muốn tái hôn, nếu anh còn cần em, chúng ta sẽ đi làm thủ tục. Xem cô ấy nói khó nghe thế nào kìa, hết tái hôn rồi lại tái hôn, cứ như thể cả đời này tôi không tìm được vợ vậy. Cô ấy thấy tôi im lặng không nói, mặt mày xám xịt, liền nói, anh chuyển qua ở cùng đi, em ở một mình cũng thấy cô đơn lắm.

Tôi và Hồng Mai sống chung. Đây là chuyện của tháng ba. Hễ cô ấy rảnh là tôi lại đi tìm cô ấy, chúng tôi chơi trò chơi trên giường. Trò chơi của chúng tôi chơi hoài mà vẫn mới, tràn đầy sức hấp dẫn vô tận. Buổi tối đi dạo bên lề đường, thỉnh thoảng sẽ đụng mặt Thạch Lưu, cô ấy đi cùng với Quân Phạt, coi chúng tôi như không khí. Lúc đó tôi liền nhớ tới một thành ngữ, gọi là vật họp theo loài.

Hiệu trưởng Trình Ứng Du đi Tây Âu khảo sát, thời gian là ba tháng, đây cũng là phúc lợi. Trình Ứng Du làm ở hải quan mấy chục năm, làm lãnh đạo cấp phòng cũng gần hai mươi năm rồi, mới kiếm được cái cơ hội ra nước ngoài này, lại còn là kết quả của việc lãnh đạo quan tâm trước khi về hưu. Nghĩ cũng đủ khiến người ta đau lòng. Nhìn bộ dạng ông ấy, tôi thấy làm quan cũng chỉ có vậy, vì một cái chức quan mà hao tổn cả đời người, quá không đáng giá. Thời gian này phó hiệu trưởng thường trực Phùng Tử Hưng chủ trì công việc hàng ngày, gã này bị lão Trình đè nén mấy năm rồi, nay cuối cùng cũng ngẩng đầu lên được, mặc dù văn bản chính thức bổ nhiệm chưa xuống, gã đã tự coi mình là đại đương gia rồi. Vài ba ngày lại họp một lần, mắng cho cả đám một trận. Kỳ lạ là mọi người dường như rất nguyện ý để gã mắng, tất cả đều giả vờ ra vẻ vui vẻ. Có một hôm họp, thảo luận sắp xếp nhân sự, thay máu hàng loạt, người của lão hiệu trưởng đều bị hạ bệ, người của Phùng Tử Hưng đều được nâng đỡ lên. Tôi tất nhiên không tránh khỏi. Phùng Tử Hưng nói, tôi là nhân tài kiểu chuyên gia, nên dùng người vào việc, bắt tôi biên soạn giáo án, thực tế chính là bảo tôi rảnh rỗi. Khuôn viên trường bao trùm một không khí phấn khích. Quân Phạt ngày nào cũng vênh váo tự đắc, giống hệt phát xít. Thạch Lưu cứ như thư ký của gã, chạy ngược chạy xuôi. Tôi thấy chướng mắt, dứt khoát không ngồi làm việc nữa. Ban ngày ở trong ký túc xá, buổi tối lại đi tìm Hồng Mai. Mọi người đều có cảm giác gà chó lên trời, trừ tôi ra, vì tôi là người do hiệu trưởng mang tới. Mấy cốt cán được hiệu trưởng trọng dụng lần lượt đổi cờ. Phùng Tử Hưng bãi chức họ, họ có người như mất cha mất mẹ, chưa được mấy ngày, họ đã điều chỉnh tâm thái, giống như chó con tìm cơ hội liếm mông Phùng Tử Hưng. Tôi rất phục họ. Nếu tôi có thể như chó con đi liếm mông Phùng Tử Hưng thì tốt biết mấy, nhưng tôi không làm được.

Việc tôi có thể làm là mỗi ngày mở giáo án ra, ngó nghiêng, rồi khép lại, lại ngó nghiêng tiếp. Nếu thấy ở văn phòng bí bách, thì ra ngoài dạo vài vòng. Đói thì ăn, buồn ngủ thì ngủ, ngày tháng trôi qua khá là thư thái. Tôi thường lang thang trong khu công nghiệp trước cổng trường, nhìn những công nhân đó đi làm tan làm, tất bật bận rộn, trong lòng có chút đắc ý. Một hôm, tôi đang dạo, bất ngờ phát hiện lão hiệu trưởng cũng đang dạo chơi trong đó. Lão già này về từ khi nào mà tôi chẳng hay biết gì cả. Điều này nghĩa là dù tôi đi làm ở trường, thực tế lại giống như một người ngoài cuộc. Tôi nói, lão hiệu trưởng, ông về rồi à? Lão Trình nói, về mấy ngày rồi, lâu không thấy cậu, cứ tưởng cậu nghỉ phép chứ. Lão ấy tất nhiên không thấy tôi, tôi thì hoặc là ngồi trong phòng giáo án, hoặc là nằm trên giường của Hồng Mai. Trường học đã không còn dung chứa tôi nữa, tôi còn luyến tiếc nó làm gì? Tôi nói, Tây Âu khá tốt nhỉ? Lão Trình nói, cũng được, có cơ hội thì cậu cũng phải tranh thủ đi một chuyến, nếu tôi đi sớm mười năm, tuyệt đối không phải bộ dạng của ngày hôm nay. Tôi thầm nghĩ ông phấn đấu mấy chục năm, cũng chỉ có một cơ hội này, tôi mới làm việc được bao lâu chứ, muốn ra nước ngoài, không cửa đâu. Muốn ra nước ngoài, đừng tới hải quan, giống như hồi đi học, thầy giáo của chúng tôi nói, muốn làm nhà văn, đừng tới khoa ngữ văn. Cái đó mới gọi là buồn nôn, tưởng nhà văn là chim tốt gì, ai cũng thích làm à? Ai thích làm thì đi mà làm.

Tôi và lão Trình đi dạo một vòng trong khu công nghiệp, lão liền bắt tay tạm biệt tôi. Lão nói lão Phùng sắp xếp cho lão một buổi tiệc trà, tiễn đưa lão, thời gian sắp tới rồi. Còn bảo tôi lúc nào rảnh tới nhà ăn cơm. Nhìn bóng lưng lão, tôi đột nhiên thấy xót xa, cuộc đời lão Trình cứ vậy mà xong rồi, tôi thì mới bắt đầu thôi. Tôi không thể cứ sống cả đời như ông ấy được chứ? Vấn đề là tôi có khi còn sống không bằng ông ấy nữa, ông ấy ít nhất cũng lên tới cấp trưởng phòng, đời này tôi có hy vọng làm trưởng phòng không? Nhìn cái đà phát triển hiện nay của tôi, hơi khó.

Sau khi chia tay lão Trình, tôi đi dọc theo bờ sông về phía đông. Nơi đó là khu dân cư do các chú nông dân xây dựng. Sau khi họ xây nhà xong, lại không ở trong đó, tất cả đều cho người lao động nhập cư thuê. Người tình đầu đời của tôi, bà Hồng Mai, đang chiếm một phòng ở đó. Căn phòng đó gần như là nửa cái nhà của tôi, những lúc rảnh rỗi buồn chán tôi thường tạt qua đó, ăn no uống say, còn ngủ với cô ấy một giấc. Hồng Mai bị tôi làm thức giấc, có chút không vui, cô ấy nói, muốn tới thì tới sớm đi, không thì đừng tới nữa, anh còn để người ta ngủ không hả? Tôi xem đồng hồ, gần hai giờ rồi, thêm nửa tiếng nữa là cô ấy phải đi làm. Công ty cô ấy quản lý chặt lắm, đi làm về làm đều phải quẹt thẻ, đi muộn phải trừ tiền. Tôi vốn định ngồi xuống hút điếu thuốc, tôi đã lấy thuốc ra rồi, lúc này tôi lại cất thuốc đi, nói, em ngủ đi, anh đi đây. Hồng Mai vội vàng ngồi dậy, nói, sao vậy? Nói anh một câu đã không vui rồi? Ý người ta chẳng phải là muốn anh tới sớm chút sao, sao anh không hiểu tâm tư của em hả? Tôi nói, hiểu, hiểu hết, anh cũng phải về đi làm đây, đúng rồi, trường học bây giờ quản lý chặt, đổi lãnh đạo rồi, sau này cơ hội gặp nhau của chúng ta cũng không còn nhiều đâu. Hồng Mai vừa nghe liền nhảy dựng lên, vừa mặc quần áo vừa nói, Giang Nhiếp, anh có ý gì? Anh không muốn tới thì nói thẳng, tìm cái cớ gì chứ?

Tôi lười cãi nhau với cô ấy, chúng tôi thường xuyên cãi vã vì mấy chuyện vô vị, tất nhiên phần lớn thời gian là tôi gây khó dễ với cô ấy, tôi cứ mãi không quên chuyện lúc trước cô ấy bỏ tôi mà đi, thỉnh thoảng lại tìm chút chuyện để làm cô ấy khó chịu. Tôi làm cô ấy khó chịu xong liền về đơn vị, đấu với Quân Phạt, ở đơn vị chịu ấm ức, tôi lại tìm Hồng Mai để xả giận, cho nên nói tôi ở đâu cũng không phải người, chỗ nào cũng chịu ấm ức. Sống chính là chịu tội.

Về tới phòng giáo án, tôi mở giáo án ra, vẽ những gạch ngang ở trên đó. Vừa vẽ được hai trang, có người đẩy cửa vào, tôi đang định lấy chuyện này để nổi cáu một chút, thì phát hiện người đứng trước mặt là Chu Di, tôi toét miệng cười. Lúc này mới nhớ ra thời gian trôi nhanh thật, chúng nó thực tập ba tháng rồi, sắp tốt nghiệp phân công công tác rồi. Chu Di nói, nhớ em rồi à? Tôi nói, nhớ, nhớ tới mức tim đau nhói đây. Chu Di nói, nói dối mà cũng không đỏ mặt, học ai đấy? Tôi nói, anh thông minh thế này, cần gì phải học ai? Chu Di nói, anh đúng là đủ thông minh đấy. Đi lại ngồi xuống cạnh tôi, kiểm tra công việc của tôi. Tôi rót cho nó cốc nước, nó uống một ngụm, nói, công việc này của anh được đấy chứ, vừa nhàn vừa thú vị, Phùng Tử Hưng thật biết quan tâm anh đấy. Tôi nói, công việc của thầy em bớt lo đi, nói chuyện của em đi? Thực tập xong rồi, chờ phân công à? Chu Di nói, đúng vậy, bây giờ mới biết cái lợi của việc học trường hải quan, tốt nghiệp phân công không phải lo, nếu học trường khác, bây giờ chẳng phải đang chạy đôn chạy đáo vì việc phân công tốt nghiệp, lấy đâu ra thời gian mà tán tỉnh yêu đương với anh? Tôi nói, chúng ta thế này cũng gọi là tán tỉnh yêu đương à? Chu Di nói, thế gọi là gì? Tôi nói, gọi là đánh rắm. Chu Di giả vờ nhíu mày lại, mắng tôi già mà không nghiêm chỉnh, chưa bao giờ nói được ba câu tử tế. Tiếp đó nó uống cạn nước trong cốc, bảo là phải họp lớp, mở cửa đi mất.

Chu Di vừa đi, tôi liền ném giáo án sang một bên, ngẩn người ra. Con nhóc này giống như trong bài hát kia, giống như một con bướm, đột nhiên bay vào cửa sổ của tôi. Nó đi một cái là ba tháng, trong thời gian đó chỉ gọi ba cuộc điện thoại, gửi hai lá thư. Tôi suýt chút nữa quên mất, từng vì nó mà đấu với Quân Phạt đấy. Điều làm tôi vui là, nó còn ở lại thêm một tháng nữa, nghĩa là trong một tháng này, tôi vẫn còn vài chuyện vui vẻ đây. Sau đó thì sao, sau đó nó tốt nghiệp, phân công công tác, rồi giống như bao nữ sinh khác, yêu đương, kết hôn, sinh con, từ từ, nó sẽ quên tôi, tôi cũng sẽ quên nó, chúng ta đều sẽ có bạn bè của mình, vòng tròn của mình, cuộc sống của mình.

Bên ngoài đột nhiên trở nên náo nhiệt, vang lên một mảng tiếng bước chân. Tôi mở cửa sổ, đi ra ban công, thấy Quân Phạt đang tập trung học sinh lớp tốt nghiệp để huấn thị. Chu Di nhìn thấy tôi, làm mặt quỷ một cái. Tôi nhớ ra lâu rồi chưa ăn cơm với cô nàng nhỏ này, hay là tối nay mời nó một bữa, liền ra hiệu tay với nó, tôi nói, sáu giờ, gặp nhau ở cổng, đi ăn. Chu Di nói, OK, em muốn ăn cá chép om xì dầu, uống bia Chu Giang. Chu Di chỉ mải ra hiệu tay với tôi, quên mất việc bắt kịp bước chân của đội ngũ lớn, bị Quân Phạt phát hiện. Quân Phạt nhìn theo ánh mắt của nó thấy tôi, giận dữ hừng hực, hét lớn một tiếng, Chu Di, ra khỏi hàng. Chu Di lúc này mới phát hiện mình có chút đắc ý vênh váo, bị người ta nắm được thóp, lần này xong rồi, mất mặt thật sự, bị phạt đứng dưới sự chứng kiến của bao nhiêu người.

Cũng may các bạn học không thấy chuyện này là mất mặt, ngược lại còn coi nó như anh hùng. Đợi đội ngũ giải tán, mọi người ùa lên, vây Chu Di vào giữa, giống như tung hô anh hùng mà đưa nó về ký túc xá. Chu Di ở trong đám đông làm mặt quỷ với tôi, còn giơ tay lên, nói, sáu giờ nhé, nhớ đấy.

Tôi dẫn Chu Di tới lầu Lâm Giang ở trong trấn ăn cơm, chỗ đó có phòng riêng, trốn vào trong đó người quen không nhìn thấy. Nếu uống nhiều, làm mấy việc quá trớn, cũng sẽ không có ai biết. Chu Di thực tập ba tháng, cả ngày chạy ngoài bến cảng, làm cho gương mặt như hoa như ngọc bị nắng rọi đen hồng, trông như một cô thôn nữ. Chúng tôi gọi một tá bia Chu Giang, mỗi người cầm một chai, uống kiểu tu chai. Chu Di nói, thầy ơi, bây giờ em có chút công nhận đối với cơ chế giáo dục của trường hải quan này rồi, hải quan chúng ta là vị trí quan trọng biết bao, phải có một lực lượng kỷ luật sắt. Tôi nói, em chưa uống nhiều đấy chứ? Chu Di nói, mới bắt đầu uống thôi, thầy biết không? Lúc em đi thực tập có hai người sư phụ, tan làm họ liền dẫn em đi hoạt động, thầy biết đi đâu không? Karaoke, xông hơi, một đêm tiêu tốn cả vạn tệ đấy. Ngày nào cũng vậy. Ăn chơi trác táng. Tôi nói, hừ, chê quy cách tiếp đón của thầy thấp quá à? Nói cho em biết, đây là tiền lương nửa tháng của thầy đấy. Chu Di nói, hì hì, ngại quá, ăn hết tiền lương nửa tháng của thầy rồi, xin lỗi nhé. Tôi nói, không sao, có thể quan sát dung nhan xinh đẹp của em ở cự ly gần thế này, thưởng thức nụ cười chân thành của em, thầy đã mãn nguyện rồi. Chu Di nói, miệng thầy ngọt thế này, lúc đi học có phải nhiều cô gái xinh đẹp mắc bẫy thầy không? Tôi nói, không có, yêu đương phải có nền tảng kinh tế, lúc thầy đi học nghèo rớt mồng tơi, ăn bữa trước lo bữa sau, lấy đâu ra tâm trí mà tán tỉnh yêu đương. Cái gọi là dưới trăng bên cửa sổ, đó là trò của những kẻ ăn no không có việc gì làm.

Uống tới tám rưỡi, Chu Di nói, gần được rồi, về thôi. Tôi nói, vẫn còn sớm mà, uống tiếp đi. Chu Di nói, uống tiếp thì không phải chỉ là ra khỏi hàng đâu, mà là phải lên bảng vinh dự đấy. Lúc này tôi mới nhớ ra nó vẫn còn là học sinh, có kỷ luật. Vừa nãy uống tới mức lơ mơ, tôi còn định làm chuyện bậy bạ với nó, có thể thấy tôi không hề nghĩ cho nó, đúng là đồ không ra gì.

Tôi theo Chu Di thong thả đi về phía trường học, tôi đi đứng loạng choạng, bước chân lảo đảo, Chu Di tưởng tôi say rồi, sợ tôi ngã sấp mặt, liền dìu cánh tay tôi. Tôi chính là muốn kết quả này, trong lòng có chút đắc ý. Chu Di nói, thầy ơi, sau này uống ít thôi, uống rượu hại người. Tôi nói, bình thường thầy không uống, em tới thầy mới uống. Đi được hơn nửa tiếng, tới cổng trường, Chu Di không dám dìu tôi nữa, đi sóng vai cùng tôi vào cổng trường. Ký túc xá của nó ở ngay cổng trường, tôi lại còn phải đi vào trong vài trăm mét nữa. Tôi ngân nga bài hát sinh viên, ba bước lắc lư, năm bước khựng lại, trong lòng cảm thấy vô cùng khoan khoái.

Về tới ký túc xá, tôi rửa mặt, đun một ấm nước, chuẩn bị pha ấm trà tự thưởng cho bản thân. Thời tiết rất oi bức, tôi mở cửa ban công ra, rồi lại đi qua mở cửa phòng, cửa vừa mở, tôi sợ đến mức lùi lại mấy bước, trời đất ơi, Thạch Lưu đang đứng ở cửa, cô ấy mặc một bộ đồ đen sì, như một mụ phù thủy. Tôi nói, Thạch Lưu, sao em lại tới đây?

Nhân vật này cũng đã nhiều ngày không tới chỗ tôi chơi rồi. Cô ấy cũng đã nhiều ngày không thèm đoái hoài tới tôi. Hôm nay thế này là sao nhỉ? Mặt trời chưa mọc đằng tây chứ? Thạch Lưu chen từ bên cạnh tôi vào, tiện tay đóng cửa lại. Tôi nói, làm gì thế? Sợ người ta nhìn thấy à? Cô không sợ làm người ta ngộp chết à. Thạch Lưu ngồi xuống trước bàn học, chỗ đó có cái ghế duy nhất trong phòng. Tôi bắt đầu pha trà, hỏi cô ấy có muốn uống một chén không? Thạch Lưu nói, không khát. Tôi nói, không phải muốn ôn chuyện cũ với tôi đấy chứ? Thạch Lưu nói, không có tâm trạng đó. Tôi nói, vậy làm gì? Tôi là có thói quen ngủ sớm đấy. Thạch Lưu nói, tôi tới vì chuyện của Chu Di. Tôi nghe xong liền căng thẳng, tôi nói, sao vậy? Sao vậy? Chu Di sao vậy? Thạch Lưu nhìn tôi, gương mặt đầy vẻ khinh bỉ. Cô ấy nói, sau bữa tối, tôi tìm mười ba học sinh từ Thâm Quyến tới để họp, tìm khắp các ngóc ngách, đều không tìm thấy Chu Di. Sau mới biết nó đi uống rượu cùng anh. Tôi nói, câu này của cô không chính xác, thứ nhất, tôi với nó không phải uống rượu, là đi ăn; thứ hai, không phải nó đi cùng tôi, là tôi dẫn nó đi. Sao vậy? Vi phạm điều lệ trường học nào à? Thạch Lưu nói, có một tin tức, có thể anh không biết, hải quan Thâm Quyến có thông báo, năm nay họ không tuyển học sinh trường quan thuế.

Điều này nghĩa là việc phân công của Chu Di có lẽ gặp chút khó khăn. Mọi người đều biết học sinh trường quan thuế khó quản, vì nhà trường không quản được việc phân công của họ, chỉ cần vào được trường quan thuế, chỉ cần không vi phạm quy định nhà trường, phân công không phải là vấn đề. Cái gọi là trường hải quan, thực tế chính là trung tâm đào tạo nghề. Chu Di và bạn học của nó sở dĩ dám vượt quá quy định, không coi Quân Phạt ra gì, là vì không có nỗi lo về sau. Thế nhưng đột nhiên, việc phân công của họ lại thành vấn đề. Hải quan Thâm Quyến đang làm cái quái gì vậy? Không tuyển người thì đừng có chiêu sinh chứ. Đúng là mẹ kiếp không ra gì.

Tôi nói, nhà trường không định quản nó nữa à? Thế cô phải quản chứ, cô không phải chủ nhiệm lớp nó à? Cô phải giúp nó chứ. Thạch Lưu nói, tôi không giúp được nó, người khác cũng không giúp được nó, chỉ có anh mới giúp được nó. Tôi nói, đùa cái gì thế? Thạch Lưu nói, anh tự suy nghĩ đi, nếu anh hy vọng nó tốt, thì tránh xa nó ra một chút. Tôi nói, trong lòng các cô đang nghĩ cái gì thế? Các cô tưởng tôi với nó làm sao à? Tôi chẳng qua là thầy giáo của nó, nó chẳng qua là học sinh của tôi, mà thôi. Thạch Lưu nói, biết, anh nhiệt tình nhiệt huyết, người ta chưa chắc đã là thật lòng đâu. Cô ấy nói xong, mông cũng chẳng vỗ cái nào, bỏ đi.

Cuối cùng tôi quyết định rời khỏi nơi này. Quyết định này đối với tôi mà nói thật đau đớn, vì hai người phụ nữ tôi yêu đều ở đây. Nhưng tôi vẫn quyết định phải rời đi. Quân Phạt mong tôi đi đến phát điên, cảm giác như tôi bị gã ép đi, là một chiến thắng vĩ đại vậy. Gã nói muốn dẫn đầu toàn thể học sinh đứng hai bên đường tiễn đưa tôi, tôi đợi, đợi mấy ngày, cũng chẳng thấy gã tổ chức học sinh lên, đành phải một mình cô độc rời khỏi trường.