Trong quán trọ, Diệp Ngẫu Đồng ngẩng đầu nhìn thấy Trần Tam Lang bước vào, theo bản năng kêu lên, vẻ mặt kinh hỉ hiện rõ trên gương mặt.

"Huynh đã đi đâu vậy?"

Trần Tam Lang mỉm cười: "Chỉ là đi dạo loanh quanh trong kinh thành thôi."

Diệp Ngẫu Đồng giậm chân: "Ta còn tưởng huynh mất tích rồi chứ... Ôi chao, biết nói sao cho phải đây..."

Khó mà lý giải hành tung của Trần Tam Lang: Sĩ tử dấn thân vào con đường khoa cử, mỗi bước một chông gai, chưa nói tới việc phải vượt bao gian khó, chỉ riêng mỗi cửa ải đã là một cuộc khảo nghiệm tiêu tốn biết bao tâm sức. Khi đỗ Hội thí, trở thành Cống sĩ, coi như đã tạm thời vượt qua cửa ải, nhưng cũng chỉ là tạm vượt qua mà thôi.

Khoa cử là vì điều gì?

Ngoài danh vọng ra, nhiều hơn cả chính là nhờ đó mà dấn thân vào chốn quan trường.

Nói trắng ra, thi cử về bản chất chính là để làm quan. Do điều kiện môi trường ràng buộc, không có công danh thì không được thân phận quan viên, hạn chế vô cùng khắt khe. Dẫu có tồn tại tình trạng bỏ tiền mua quan, nhưng đó là trường hợp đặc biệt, không có công danh làm nền tảng, mua được cũng chỉ là quan giai thấp kém, hoặc đơn giản chỉ là "lại", không nhập lưu.

Có thể nói, vượt qua con đường khoa cử, chỉ mới cầm được viên gạch gõ cửa mà thôi, con đường phía sau còn dài và gian khổ.

So với khoa cử, tình cảnh chốn quan trường hoàn toàn khác biệt. Thi cử làm văn, tuy hao tổn tinh thần nhưng tương đối thuần túy, còn quan trường lại lừa lọc dối trá, giết người không thấy máu, những thứ cần chú trọng phức tạp vô cùng. Trong đó cực kỳ quan trọng chính là giao thiệp nhân tình, quà cáp ứng thù.

Nếu nói khoa cử chú trọng vào tài hoa cá nhân, tựa như dòng suối trong; thì quan trường trọng điểm nằm ở bối cảnh nhân mạch, tựa như cái bình nhuộm lớn. Đặc biệt đối với những người xuất thân bình thường mà nói, việc tích lũy nhân mạch về sau là không thể thiếu. Bằng không, dù có đỗ Trạng nguyên, không biết cách đối nhân xử thế cũng bằng thừa, căn bản không thể làm nên trò trống gì chốn quan trường.

Đây là quy luật sắt đá.

Cho nên tuyệt đại đa số sĩ tử sau khi thi cử, dù là Hương thí hay Hội thí, đều sẽ chọn phe phái, hình thành vòng tròn liên minh, tích cực kết giao bái kiến tọa sư, đồng song, đồng bảng. Những mối quan hệ này đều là một khoản tài sản nhân tình quý giá, lợi dụng tốt thì như cá gặp nước; ngược lại, nếu không hòa nhập, không hợp quần, dễ bị cô lập, đơn độc không người giúp đỡ.

Trong mắt Diệp Ngẫu Đồng, Trần Tam Lang thích độc lai độc vãng chính là hạng người thứ hai, uổng phí cơ hội tốt nhường ấy. Đường đường là Hội nguyên, đứng đầu Hội thí, danh tiếng này không hề tầm thường, có thể nhận được sự ưu ái của không ít thế lực. Trần Tam Lang thì hay rồi, thi xong không biết chạy đi đâu, ngay cả bảng vàng công bố cũng không thèm lộ diện. Thời gian này, không ít người dồn dập thăm dò hành tung của Trần Tam Lang, muốn mời hắn dự tiệc, mấu chốt là căn bản không tìm được người.

Diệp Ngẫu Đồng thân là tài tử Giang Nam, có sự kiêu ngạo của văn nhân, nhưng cũng biết tùy trường hợp mà xử sự. Còn Trần Tam Lang lại là kiểu điển hình cắt đứt mọi thứ, chơi trò mất tích, quá đỗi bất thường. Cho nên lúc đầu, Diệp Ngẫu Đồng tưởng rằng Trần Tam Lang gặp chuyện bất trắc. Nhưng giờ nhìn lại, hắn vẫn khỏe mạnh, không chút vấn đề, đúng là giống như đi chơi trong thành thật.

Thế là hắn bèn chân thành khuyên nhủ: "Đạo Viễn, có câu này không biết có nên nói hay không?"

"Mời huynh cứ nói."

"Không thể phủ nhận huynh là bậc tài tử, nhưng theo ngu huynh thấy, huynh cũng không phải người ký thác tình cảm vào sơn thủy, cũng không phải kẻ cậy tài ngạo vật, lại càng không phải kẻ không thông thế sự. Nếu đã như vậy, tại sao thi xong Hội thí lại mất hút không thấy bóng dáng?"

Dấu chấm hỏi to tướng cuộn trào trong lòng, không hỏi ra thì không ngủ được.

Trần Tam Lang hỏi ngược lại: "Ta chẳng phải đã tới rồi sao? Không hề lỡ mất Điện thí."

"Điện thí là một chuyện, Hội thí lại là chuyện khác. Huynh có biết người ngoài nói về huynh thế nào không? Phong bình như đao, không thể không để ý. Huống chi, nhân tình tựa cơm, không thể không chăm chút."

Phong bình như đao, nhân tình tựa cơm, đúc kết thật sâu sắc.

Diệp Ngẫu Đồng xuất thân thư hương môn đệ, gia giáo thế này, tuyệt đối không đơn giản chỉ là bồi dưỡng con cháu thành mọt sách.

Trần Tam Lang nheo mắt, hắn hiểu rõ ý của đối phương, cũng có thể lĩnh ngộ. Chỉ là hắn có lý lẽ riêng, dù không bị Chính Dương đạo trưởng dùng bí pháp tập kích, hắn cũng phải hành sự khiêm tốn, không muốn dính líu nhân quả quá sâu vào cục diện kinh thành.

Vì đại thế, vì một vài nỗi lo âu.

Điều Trần Tam Lang nghĩ lúc này chính là nhanh chóng thi xong Điện thí rồi rời khỏi Trường An. Phong bình như đao, chỉ lưu lại ở bề mặt; nhân tình tựa cơm, nhưng nếu cơm thiu thì sao?

Cơm như vậy mà nuốt xuống, e là không lợi mà chỉ có hại.

Trường An nhìn như bình định, nhưng sau khi chứng kiến sự bá đạo uy phong của Nguyên Văn Xương, Trần Tam Lang rất rõ ràng nhận thức được rằng, cát cứ loạn lạc là điều khó tránh khỏi. Dưới xu thế này, tiêu tốn quá nhiều tinh lực để chui rúc lo lót nhân tình ở kinh thành là không sáng suốt. Thế lực Trường An rồng cuộn hổ ngồi, phe phái san sát, một khi chọn sai phe, lập tức sẽ trở thành bia đỡ đạn, chết còn nhanh hơn ai hết.

Nhưng những lời này, tuyệt đối không thể nói với Diệp Ngẫu Đồng, truyền ra ngoài chính là "đại nghịch bất đạo". Huống hồ, Diệp Ngẫu Đồng cũng sẽ không tin.

"Đa tạ Diệp huynh nhắc nhở."

Thấy thần sắc hắn đạm nhiên, rõ ràng chỉ là khách sáo, Diệp Ngẫu Đồng thở dài một tiếng, nhưng cũng không thể cưỡng cầu: Thôi vậy, nhiều việc không đích thân trải qua thì không thể ngộ ra, cứ để sau khi Trần Tam Lang xuất sĩ gặp phải trắc trở, có lẽ hắn sẽ thông suốt. Chỉ tiếc cho tài hoa gấm vóc nhường này...

Đối với tài học của Trần Tam Lang, Diệp Ngẫu Đồng vô cùng khâm phục, chưa nói đến việc liên trung lưỡng nguyên, chỉ riêng bài 《Thủy điệu ca đầu》 kia thôi đã là quá đủ rồi.

Trở về quán trọ nội thành, vẫn ở căn phòng cũ trước khi thi Hội.

Tin tức Hội nguyên trở về nhanh chóng lan truyền, không ít Cống sĩ đồng bảng đến bái phỏng, tụ họp nhạt nhẽo qua loa. Những lễ nghi giao vãng bình thường này cũng không có gì đáng trách. Còn về thiếp mời gửi đến bên ngoài, hắn đều không nhận, chỉ lấy cớ phải chuyên tâm chuẩn bị cho Điện thí để thoái thác qua chuyện.

Quá trình Điện thí, hình thức lớn hơn nội dung, cần gì phải khổ sở ôn tập? Người tinh mắt vừa nhìn là biết ngay lời thoái thác, vì thế chiêu mời không ít sự bất mãn. Họ cho rằng Trần Tam Lang đang làm bộ làm tịch, ra vẻ thanh cao, không biết điều.

Trần Tam Lang nào có để tâm?

So với Thất Vương gia, những mối quan hệ này tính là gì?

Tất nhiên, thời điểm này, Thất Vương gia bọn họ tuyệt đối sẽ không dễ dàng lôi kéo tân khoa Cống sĩ. Đây là đại kỵ.

Dù có lòng lôi kéo, cũng sẽ vòng vo tam quốc, thông qua những lối khác, ủy thác người khác ra mặt. Ví dụ như lúc Trần Tam Lang mới vào Trường An, trả trước chi phí quán trọ, đều là mượn danh nghĩa người khác để làm.

Hiện nay trong số những người tới mời Trần Tam Lang dự tiệc, cũng có người được Thất Vương gia ủy thác. Trước đó Trần Tam Lang chỉ là một cử nhân, có tiềm lực, nhưng tiền đồ chưa đủ rõ ràng. Khi thi đậu Hội thí, hơn nữa còn là Hội nguyên, thân phận địa vị nhảy vọt lên một bậc, liền có vốn liếng đáng để lôi kéo.

Chỉ tiếc Trần Tam Lang dù đối với ai cũng đều từ chối một cách ôn hòa, dầu muối không ăn. Nếu khách tới không chết tâm, vẫn tiếp tục khuyên nhủ, hắn liền dứt khoát cầm một quyển sách lên, đọc vang vang.

Chiêu này quả nhiên linh diệu, thuyết khách thấy vậy, chỉ đành cười khổ cáo từ mà đi.

Thái độ của Trần Tam Lang không phải bí mật, truyền ra ngoài, phong bình không nhất quán. Có người cho rằng hắn thanh cao, dễ đắc tội người; có người nói hắn có phong cốt, đáng làm tấm gương; lại còn một quan điểm nghị luận nữa, là thấy Trần Tam Lang đang cố tình làm cao, kỳ hóa khả cư (coi là hàng hiếm để tích trữ chờ giá)...

Truyền tới cuối cùng, ngược lại quan điểm thứ ba chiếm thế thượng phong, được đông đảo mọi người thừa nhận.

"Vị Thủy điếu lợi, Đồng Giang điếu danh", cái gọi là "danh lưu cuồng sĩ", thường đều là kiểu làm vẻ như vậy. Dẫu sao nếu thực sự coi công danh lợi lộc như phân đất, thì còn tới thi cử làm gì? Trực tiếp ở nhà trồng chút cây mai, nuôi vài con hạc, cứ thế sống cả đời là được rồi.

Thông suốt tầng ý này, đông đảo Cống sĩ chợt vỡ lẽ, thế mà cũng đua nhau học theo, trở nên khiêm nhường, không còn tùy tiện bị người ta mời là đi ngay nữa.

Khi Diệp Ngẫu Đồng nói với Trần Tam Lang về chuyện này, Trần Tam Lang chỉ nghe mà dở khóc dở cười, cũng không giải thích nhiều. Diệp Ngẫu Đồng quan sát sắc mặt, thấy hắn ra vẻ thâm sâu khó lường, trong lòng cũng lẩm bẩm: Thân giá không hề làm cao, cao, chiêu này thật cao nha!

Ánh mắt nhìn Trần Tam Lang đều dần dần sáng lên.

"Huynh sẽ không tin thật chứ?"

Diệp Ngẫu Đồng vỗ vỗ vai hắn, cười ha hả: "Tin hay không, đều là miệng người cả."

Trần Tam Lang bĩu môi, không tỏ thái độ gì, mặc cho hắn nghĩ.

Mấy ngày trôi qua rất nhanh, hôm nay chính là ngày trọng đại tổ chức Điện thí.

Sáng sớm, ánh bình minh nhàn nhạt, mang theo một chút hơi lạnh. Dẫu đã là tháng Tư, nhưng lúc này tại Trường An, buổi sáng và ban đêm vẫn còn những luồng gió lạnh cuộn trào.

Hàng trăm Cống sĩ dậy từ sớm, tắm rửa thay y phục, khoác lên bộ đồ chỉnh tề trang trọng nhất, ăn mặc mới toanh, lễ nghi trang điểm, nửa điểm cũng không dám đùa giỡn. Người lớn tuổi hơn, chỉ hận không thể vuốt phẳng nếp nhăn trên mặt, khôi phục thanh xuân; người có râu, đều tỉa tót theo kiểu ba chòm râu chủ lưu, chải chuốt không một sợi rối.

Lần này, họ tham gia chính là điểm cuối của con đường khoa cử, là Điện thí quy cách cao nhất. Dù hôm nay Thánh thượng không chắc đã lộ diện tuần thị, nhưng mắt chủ khảo cũng sáng như tuyết. Trong lúc xét duyệt bài thi, họ cũng sẽ "đối hào nhập tọa", trước tiên lướt qua dung mạo ngoại hình của Cống sĩ, sau đó mới chấm điểm thành tích, phân cấp ưu liệt.

Nói thẳng ra, chính là nhìn mặt mà bắt hình dong.

Chẳng bao lâu sau, giờ xuất phát đã đến, các Cống sĩ nối đuôi nhau ra khỏi quán trọ, trật tự chỉnh tề.

Ngoài quán trọ đã sớm đỗ sẵn những chiếc xe ngựa, có người chuyên trách sắp xếp, mời các Cống sĩ lên xe, rồi xe ngựa lộc cộc lăn bánh chạy về phía Tử Cấm Thành.

Nếu nói Trường An chia ngoại thành, nội thành, thì Tử Cấm Thành chính là thành trong thành.

Trần Tam Lang cùng Diệp Ngẫu Đồng đi chung xe, ngồi trên xe, đoan chính ngồi ngay ngắn, vô cùng yên tĩnh. Nội tâm Diệp Ngẫu Đồng kích động, tâm trạng chập chờn theo sự dằn xóc của xe ngựa. Hắn lén liếc nhìn Trần Tam Lang, thấy hắn khí định thần nhàn, không khác gì ngày thường, không khỏi thầm khen ngợi.

Khí do tâm sinh, thần từ khí phát, không thể làm giả, gắng gượng giả vờ bình tĩnh, luôn sẽ có những sơ hở chi tiết lộ ra.

"Thật không biết, công phu dưỡng khí của Đạo Viễn làm sao mà luyện được..."

Bất kể là tuổi tác hay gia cảnh, Diệp Ngẫu Đồng tự hỏi đều vượt xa Trần Tam Lang, nhưng thể hiện ra, bản thân lại thua kém khá nhiều. Chính vì vậy, hắn mới thấy thắc mắc. Vậy thì trừ bỏ nhân tố tuổi tác gia cảnh, chỉ còn lại là trải nghiệm. Vấn đề nằm ở chỗ, chẳng phải trải nghiệm luôn gắn liền với tuổi tác sao?

Hắn dĩ nhiên không rõ nguyên do trong đó, nếu hắn biết những trải nghiệm của Trần Tam Lang trong một năm qua, có lẽ sẽ hiểu ra ngay. Trần Tam Lang bỗng mỉm cười với hắn: "Diệp huynh, chuẩn bị xong chưa?"

Diệp Ngẫu Đồng ngẩn người, cũng cười nói: "Chuẩn bị hai mươi mấy năm rồi, tốt không thể tốt hơn."

Đây không phải là lời khoác lác, từ khi bắt đầu đọc sách biết chữ, trong lòng hắn đã dựng lên mục tiêu lý tưởng thi đỗ Điện thí, đề danh bảng vàng, không lúc nào là không tiến về phía này.

Trần Tam Lang gật đầu, thần sắc thoáng chốc căng thẳng. Tử Cấm Thành tới rồi. (Còn tiếp...)