Hôm nay có rất nhiều người trong ngành đến dự phiên tòa, trong đó bao gồm cả Tư Đồ Nham, người đang dẫn theo sinh viên cao học đến để thực tập. Tư Đồ Nham ngồi ngay ở vị trí bên cạnh Tào Vân, ông quay đầu nói với hàng sinh viên phía sau: "Tốc độ và giọng điệu trả lời câu hỏi của Lục Nhất Hàng giúp cậu ta cộng thêm được chút điểm, nhưng Lục Nhất Hàng hoàn toàn không trả lời được câu hỏi tại sao Lý Bảo lại có thái độ chán ghét mình, đáng lẽ trước đó cậu ta phải cảm nhận được sự lạnh nhạt của Lý Bảo mới phải. Đồng thời, Lục Nhất Hàng quá bảo thủ, cậu ta nên thừa nhận nội dung trên mạng xã hội ngay từ đầu để tạo cho mình một hình tượng rõ ràng. Vì không chủ động giải thích những trao đổi với Lý Bảo, các thẩm phán có kinh nghiệm sẽ bác bỏ hình tượng của cậu ta. Chiêu này của bên công tố đã phá vỡ bằng chứng có lợi nhất của Lục Nhất Hàng: sự chân thành. Nó cho thấy sự chân thành của Lục Nhất Hàng là có chọn lọc, lời khai của cậu ta không hề đáng tin."
Một sinh viên nói khẽ: "Giáo sư, nhưng cả nhân chứng và vật chứng đều không chỉ rõ việc Lục Nhất Hàng khiến Lý Bảo khai man ạ."
Tư Đồ Nham trả lời: "Không, đã chỉ ra gián tiếp rồi. Lục Nhất Hàng không nên thừa nhận việc bảo Lý Bảo đừng ăn nói lung tung tại tòa, điều này có nghĩa là Lý Bảo có khả năng đã nói với Lục Nhất Hàng những điều không thích hợp để nói tại tòa. Mà kiểm sát viên cố tình không hỏi rõ, bỏ qua chi tiết này, Lục Nhất Hàng không để ý tới nó chính là điểm chí mạng. Một khi kiểm sát viên nhấn mạnh điều này trong phần tranh luận kết thúc, Lục Nhất Hàng sẽ khó lòng chống đỡ khi chưa có sự chuẩn bị. Cộng thêm việc không trả lời được nhiều câu hỏi cốt lõi, cộng với lời khai của người đã khuất là Lý Bảo quá chặt chẽ, e là hôm nay Lục Nhất Hàng khó mà rút lui toàn vẹn."
Tư Đồ Nham tiếp tục: "Trong vụ án này, bên công tố là bên tấn công. Sự lợi hại của kiểm sát viên Cửu Vĩ nằm ở chỗ cô ta không hề có ý định dồn chết Lục Nhất Hàng ngay trong phần tranh luận tại tòa. Cô ta tích lũy những thông tin gây bất lợi cho Lục Nhất Hàng nhưng lại chưa đủ để giết chết cậu ta, nếu ta không đoán sai, lá bài tẩy của cô ta chính là phần tranh luận kết thúc. Đây chính là tầm quan trọng của phần tranh luận kết thúc mà thầy vẫn thường nói với các em. Hai bên đều có thời gian chuẩn bị như nhau, với tư cách là luật sư bào chữa, các em có thể sửa đổi phần tranh luận của mình ngay trong đầu sau khi nghe xong phần tranh luận của bên công tố hay không? Hầu hết mọi người đều không làm được, lý do là vì không nắm bắt được cốt lõi của bên công tố và cốt lõi của vụ án."
Tư Đồ Nham: "Rất nhiều người chỉ nhìn thấy cốt lõi của bên công tố là: Lục Nhất Hàng không trả lời được lý do tại sao Lý Bảo chán ghét mình, bên công tố luôn xoay quanh vấn đề này để làm lớn chuyện. Nhưng đây không phải là cốt lõi của họ, cốt lõi của bên công tố là một chuỗi chứng cứ. Điểm thứ nhất: Lục Nhất Hàng thừa nhận đã nói với Lý Bảo rằng đừng ăn nói lung tung tại tòa. Điểm thứ hai: Lý Bảo hối hận vì đã không nói sự thật tại tòa. Điểm thứ ba: Lý Bảo chán ghét Lục Nhất Hàng. Một khi ba điểm này được kết nối lại trong phần tranh luận kết thúc, nó sẽ hình thành một khái niệm: Lục Nhất Hàng ngăn cản Lý Bảo nói sự thật tại tòa, sau khi phiên tòa kết thúc Lý Bảo hối hận, vì vậy mà chán ghét Lục Nhất Hàng."
Tư Đồ Nham: "Lý Giác là một quân bài tốt của Cửu Vĩ, chỉ là Cửu Vĩ không ngờ Lục Nhất Hàng lại trực tiếp thừa nhận việc mình cố ý dặn Lý Bảo đừng ăn nói lung tung. Điểm này rất nguy hiểm, tương đương với việc luật sư ngăn cản bị cáo nói ra những lời khai bất lợi cho chính bị cáo. Về nguyên tắc thì không có vấn đề gì, luật sư phải nghĩ cho lợi ích của khách hàng. Vấn đề nằm ở chỗ Lý Bảo muốn nói, và còn để lại di thư gián tiếp chỉ chứng Lục Nhất Hàng, như vậy thì chuyện mới làm ầm ĩ lên."
Luật sư thay mặt bị cáo che giấu một phần sự thật, và xúi giục bị cáo che giấu một phần sự thật, hai việc này khác biệt một trời một vực. Lợi dụng kiến thức và kinh nghiệm pháp luật của luật sư để ngăn cản bị cáo trình bày sự thật, chính là hành vi bị tình nghi xúi giục làm chứng gian.
Sinh viên hỏi: "Lục Nhất Hàng coi như là phạm tội rồi ạ?"
Tư Đồ Nham lắc đầu: "Chưa chắc, bên cạnh ta có người đang làm chuyện xấu."
Sinh viên nhìn về phía Tào Vân, Tào Vân cất điện thoại rồi nở một nụ cười ngọt ngào với sinh viên đó. Vì đã gặp nhau vài lần khi dự thính nên cũng coi như người quen.
Mười giây sau, chuông báo động đột ngột vang lên dữ dội, báo cháy đã bị kích hoạt. Theo quy định, lúc này phải dừng mọi công việc, người trong tòa nhà phải sơ tán một cách trật tự.
Thẩm phán tuyên bố: "Phiên tòa tạm thời nghỉ, hẹn ngày tái thẩm, giải tán."
Hàn Tử ngồi ở lối đi, thấy có người từ phòng xử án số 1 bước ra, liền gọi điện: "Xin lỗi, tôi vô ý kích hoạt báo cháy... Đúng vậy, tòa án... Tôi khẳng định là tôi vô ý kích hoạt báo cháy, tôi sẽ đến đồn công an địa phương tự thú. Tôi tên là Nghiêm Tử Hàn, đây là số điện thoại liên lạc của tôi... Xin lỗi, xin lỗi."
Luật pháp quy định: Cố tình kích hoạt báo cháy là hành vi báo cháy giả, phải chịu xử phạt hành chính. Nếu vô ý kích hoạt, đó là sự cố, không thuộc hành vi phạm pháp, nhưng phải bồi thường thiệt hại kinh tế gây ra. Vô ý kích hoạt báo cháy mà không gây thiệt hại kinh tế, chỉ làm rối loạn trật tự công cộng, có khả năng bị phạt một khoản tiền nhất định. Như hành vi của Hàn Tử, vô ý kích hoạt, sửa sai ngay lập tức, thái độ tốt, ra tự thú, thông thường chỉ là phê bình giáo dục Hàn Tử mà thôi.
Đây chính là pháp luật, làm chuyện xấu thì phải trả giá. Còn về sự mất cân bằng giữa chi phí phạm tội và lợi ích thu được, đó lại thuộc về lỗ hổng pháp luật. Ngày nay tội phạm cổ cồn trắng phổ biến, có phải vì họ mù luật không? Tất nhiên không phải, trình độ học vấn của họ thường rất cao, chỉ là sau khi cân nhắc cái giá và rủi ro của việc phạm pháp, họ đã chọn phạm pháp. Trong mắt họ, phạm pháp chỉ là một loại chi phí và rủi ro.
Cửu Vĩ rất nhanh đã biết là do Hàn Tử vô ý kích hoạt báo cháy, cô đương nhiên biết là Tào Vân giở trò. Nhưng không có bằng chứng, và cũng không thể có bằng chứng, cô không làm gì được Tào Vân. Trong thâm tâm, Cửu Vĩ cũng hy vọng Tào Vân có thể nhận vụ này, cô muốn được chứng kiến lần nữa năng lực đảo lộn trắng đen, hô mưa gọi gió của Tào Vân tại tòa.
---❊ ❖ ❊---
Thời hạn bảo lãnh của Lục Nhất Hàng là trước khi mở phiên tòa, sau khi phiên tòa bắt đầu Lục Nhất Hàng lại bị đưa vào trại tạm giam.
Tào Vân và Cao Sơn Hạnh đến trại tạm giam thăm Lục Nhất Hàng: "Cậu có biết thế nào là tội danh không rõ nguồn gốc tài sản khổng lồ không?"
Lục Nhất Hàng không rõ ý mở đầu của Tào Vân, gật đầu: "Tôi biết."
"Cậu không biết đâu, tội danh này thực tế thuộc về suy đoán có tội. Tôi không rõ tiền của cậu từ đâu ra, nhưng cậu phải giải trình được số tiền đó từ đâu mà có. Tội danh này chuyên dành cho công chức nhà nước. Còn có nhiều tội danh tương tự nhắm vào công chức. Trường hợp của cậu vừa khéo phù hợp với suy đoán có tội, tuy không có bằng chứng sắt thép, cũng chưa hình thành chứng cứ xác suất, nhưng cán cân đã hoàn toàn nghiêng rồi. Trong hệ thống kiểm sát, ai bị nghi ngờ thì người đó sẽ trở thành người bên lề. Vụ án của cậu không đơn giản là nghi ngờ nữa, phiên tòa chưa kết thúc, thẩm phán phán quyết cậu tội xúi giục làm chứng gian hoàn toàn không hề oan uổng."
Tào Vân nói: "Cậu vẫn chưa vận dụng linh hoạt bằng chứng bất lợi nhất của chính mình. Kiếm có hai lưỡi, đôi khi bằng chứng bất lợi nhất lại chính là bằng chứng có lợi nhất. Tôi hỏi cậu, trong vụ án này, bằng chứng nào bất lợi nhất đối với cậu?"
Lục Nhất Hàng trả lời: "Chắc chắn là sự chán ghét, thậm chí là căm thù của Lý Bảo đối với tôi."
"Không, Lý Bảo là người chết, lời khai của người chết là 'tử chứng'. Anh ta dùng một phần ba di thư để mô tả sự chán ghét đối với cậu, cậu đã thua rồi. Cao chủ quán đã đoán ra tại sao Lý Bảo lại căm thù cậu."
Cao Sơn Hạnh nói: "Cậu nhất định là trong lúc gặp Lý Bảo, an ủi một người đang bất ổn tâm lý như Lý Bảo, đã hạ thấp Triệu Hiểu... Cậu có nói như vậy không?"
Lục Nhất Hàng nhìn hai người: "Không chỉ là hạ thấp... Tôi thấy tâm trạng Lý Bảo rất sa sút, hỏi gì cũng không muốn trả lời, nên tôi mới muốn làm công tác tư tưởng trước. Trong mắt tôi, Lý Bảo quỳ xuống cầu xin mà Triệu Hiểu vẫn quyết tuyệt rời đi, Lý Bảo đáng lẽ phải rất hận Triệu Hiểu mới đúng."
Cao Sơn Hạnh nói: "Anh ta hận, nhưng anh ta lại yêu Triệu Hiểu. Vừa hay chính anh ta dẫn đến việc Triệu Hiểu bị thương, mối hận này liền biến mất, chuyển thành yêu thương và áy náy. Mà cậu lại hạ thấp Triệu Hiểu ngay trước mặt anh ta, khiến anh ta vô cùng tức giận. Anh ta rất có thể cho rằng cậu chính là vị luật sư vô lương tâm như thế. Nhưng để thắng kiện, sau khi cân nhắc anh ta vẫn nhẫn nhịn. Thắng kiện rồi, anh ta phát hiện ra mình không hề được giải thoát, áp lực tâm lý ngược lại còn lớn hơn. Một mặt anh ta trách bản thân, mặt khác con người luôn tìm lý do cho mình, và cậu chính là lý do đó." Lý Bảo đã chết, không ai biết sự thật, chỉ có thể đoán.
Lục Nhất Hàng bừng tỉnh: "Rất có lý, tôi chưa từng cân nhắc việc con người là một sự kết hợp của những cảm xúc phức tạp."
Tào Vân nói: "Nhưng cách nói này sẽ không được chấp nhận. Cảm xúc quá phức tạp, lại hoàn toàn là suy đoán chủ quan, thẩm phán sẽ không chấp nhận cách giải thích này. Vụ án này nếu cậu còn khăng khăng tự biện hộ thì cơ bản là hết thuốc chữa. Nếu cậu ủy thác cho tôi, tôi còn có thể liều một phen."
Lục Nhất Hàng: "Luật sư Tào, anh có thể nói cho tôi chiến lược bào chữa được không?"
Tào Vân nói: "Tính cách của cậu không quá phù hợp với chiến lược bào chữa của tôi."
Cao Sơn Hạnh không hiểu: "Tại sao cậu lại khăng khăng tự biện hộ?"
Lục Nhất Hàng trả lời: "Tôi... tôi..."
Tào Vân nói: "Cậu muốn phá kén hóa bướm, không muốn sống dưới cái bóng của tôi."
Lục Nhất Hàng cười khổ: "Cho nên tư tưởng con người thật sự rất phức tạp. Đối với luật sư Tào, tôi rất tôn trọng, rất ngưỡng mộ, đồng thời lại có chút không cam lòng. Nếu anh giúp tôi rửa sạch tội danh, tôi sẽ cho rằng anh đã trở thành một ngọn núi không thể vượt qua."
Tào Vân tiếc nuối nói: "Không khéo rồi, cậu tiến bộ thì tôi cũng đang tiến bộ, nhưng với tốc độ liều mạng của cậu thì sẽ đuổi kịp tôi thôi, nhưng không phải là bây giờ. Sự thật khách quan: Thời gian hành nghề của tôi dài hơn cậu rất nhiều, tôi làm việc ở Cao Nham, bên cạnh toàn là những luật sư giỏi hạng nhất."
Lục Nhất Hàng suy nghĩ một lát: "Tôi chấp nhận lý do này... Tôi có cần phải lo lắng luật sư Tào không vui không?"
Tào Vân nói: "Cần chứ, tôi cũng là người mà, cậu nói vậy làm tôi rất khó chịu đấy. Thế này đi, nếu tôi giúp cậu thắng kiện, tháng sau cậu mời tôi ăn cơm là được."
Lục Nhất Hàng liên tục gật đầu: "Được, tôi mời."
Cao Sơn Hạnh tiếc nuối nói: "Kế hoạch giảm cân lại phải lùi lại rồi." Tìm được lý do hợp lý để từ chối giảm cân, cũng là một loại hạnh phúc.
Rời khỏi trại tạm giam, Tào Vân liên lạc: "Hàn Tử, khởi công theo kế hoạch." Cúp điện thoại.
Cao Sơn Hạnh vừa đi vừa nói: "Ước tính khoảng cách giữa Lục Nhất Hàng và anh ít nhất còn một Hàn Tử nữa, tại sao cậu ta luôn để ý đến thể hiện của anh, mà không nhìn thấy sự nỗ lực của anh?"
Tào Vân trả lời: "Người ta ngưỡng mộ, ghen tị với ngôi sao, nhưng sẽ không có ai muốn biết ngôi sao đã trở thành ngôi sao như thế nào, thậm chí rất nhiều người còn tự ý khẳng định rằng ngôi sao nổi tiếng là nhờ... (ý ám chỉ dùng quy tắc ngầm). Thành tích của đội tuyển nữ tốt, thu nhập rất thấp. Thành tích đội tuyển nam tệ hại, thu nhập lại rất cao. Tại sao? Tiền từ đâu ra? Nói quảng cáo, nói tài trợ đều là ngớ ngẩn, thu nhập chính là đến từ người hâm mộ. Có bao nhiêu người hâm mộ thì sẽ có bấy nhiêu quảng cáo. Tỷ lệ khán giả đến sân xem giải bóng đá nam nữ chính là đại diện cho tất cả. Tại sao người hâm mộ vừa thay đội nữ đòi công bằng, vừa chỉ xem bóng đá nam? Nói trắng ra, chính là nhu cầu sinh lý. Các trận đấu của đội nữ không thỏa mãn được nhu cầu của họ. Thế là người hâm mộ vừa phớt lờ sự thật là mình tài trợ cho bóng đá nam, đối xử lạnh nhạt với bóng đá nữ, lại vừa thay đội nữ đòi công bằng."
Tào Vân kết luận: "Không phải họ không nhìn thấy, mà là họ không muốn nhìn thấy. Lục Nhất Hàng cũng vậy, trong thâm tâm cậu ta cho rằng một số hành vi của tôi là sai trái, là tà ác. Cậu ta cho rằng chân thành, lương thiện, ánh mặt trời mới là chính nghĩa, chính nghĩa tất nhiên sẽ chiến thắng tà ác. Cậu ta không thể chấp nhận câu nói 'người chiến thắng mới là chính nghĩa'."
Cao Sơn Hạnh gõ nhẹ vào đầu Tào Vân: "Mỗi khi anh mô tả mặt tối, tôi lại không nhịn được muốn đánh anh. Xin anh hãy thấu hiểu."
Tào Vân xoa da đầu, không nói nên lời hỏi ngược lại: "Tôi không thấu hiểu, còn có thể đánh trả lại sao?"
Cao Sơn Hạnh: "Này, hỏi một câu, căn nhà ở trung tâm thành phố Diệp Lan đang ở, rất nhiều công việc của anh hoàn toàn có thể hoàn thành tại nhà. Tại sao..."
Tào Vân dừng bước vài giây, đi đến bên cửa xe giúp Cao Sơn Hạnh mở cửa, quay lại ghế lái, khởi động xe, thắt dây an toàn, một lúc lâu sau mới trả lời: "Tôi là kẻ cặn bã."
"Hả?"
Tào Vân: "Vợ hiền mẹ đảm cũng tốt, Diệp Lan hình như cũng có ý hướng về mặt này. Ví dụ như tôi thấy cô ấy làm việc nhà, lau sàn, mệt rất vui vẻ, rất có dáng vẻ của nữ chủ nhân. Nhưng mà... nếu nói thu nhập bình thường, tôi cần một người vợ hiền mẹ đảm giúp tôi chăm sóc hậu phương. Nhưng mà..." Tào Vân nói mấy chữ "nhưng mà", lại không nói rõ ràng được.
Cao Sơn Hạnh hơi hiểu ra: "Anh cho rằng Diệp Lan làm vợ hiền mẹ đảm là một sự hy sinh?"
Tào Vân lắc đầu: "Không biết, tôi thấy một Diệp Lan bí ẩn đáng yêu hơn. Chúng tôi hiện tại không có chủ đề gì, hằng ngày là tôi bắn tên, cô ấy hờn dỗi làm loạn một chút, cộng thêm chút mới mẻ về sinh lý, mối quan hệ duy trì khá tốt. Nhưng xét về lâu dài, nhất là sau khi có con... tôi đúng là kẻ cặn bã. Mấy hôm trước chúng tôi xem trúng một căn biệt thự, cô ấy vậy mà đã quy hoạch cả phòng cho trẻ con, còn cân nhắc cả kích thước, chất liệu của cũi trẻ em..."
Tào Vân: "Có một lần tôi hỏi cô ấy như đùa rằng, nếu thu nhập chúng ta không cao, em chọn chúng ta ăn bữa cơm tốt hơn chút, hay là chọn chúng ta ăn kham khổ hơn chút, để con được uống sữa tốt hơn. Cô ấy trả lời: 'Chắc chắn là để con uống sữa tốt hơn, này, con là người nhà họ Tào của anh đấy, anh vậy mà hỏi câu này, quá đáng thật'."
Cao Sơn Hạnh hiểu ra: "Tất cả hành vi của Diệp Lan như nữ chủ nhân, người mẹ, người vợ, ít nhất trên danh nghĩa đều là vì anh. Nhưng anh không muốn có một người phụ nữ hoàn toàn vì mình, không muốn có một người phụ nữ không có tư tưởng, mọi thứ chỉ xoay quanh anh."
Tào Vân nói: "Tôi đã nói nếu thu nhập bình thường, có người phụ nữ như vậy chính là tài sản tốt nhất. Nhưng thu nhập hiện tại của tôi không bình thường."
Cao Sơn Hạnh hơi hiểu: "Hơn nữa chưa chắc cô ấy đã là hy sinh vì anh. Cô ấy có thể tự mình yêu con, lại nói con là người nhà họ Tào của anh, có khả năng đứng lên cao độ đạo đức để chỉ trích anh... Này, nhân sinh quan của các người có chút vấn đề đấy. Vậy anh đã cân nhắc sự phát triển của mối quan hệ trong tương lai chưa?"
Tào Vân đau đầu: "Cưới thì vẫn phải cưới, ai bảo cô ấy đã hy sinh rồi chứ? Giờ tôi mới hiểu tại sao lại có một nhóm đàn ông trung niên, mỗi ngày tan làm lái xe về nhà, điều hạnh phúc nhất là, đỗ xe vào bãi, châm một điếu thuốc, lặng lẽ tận hưởng thời gian trôi đi, chứ không phải là lập tức quay về ngôi nhà hạnh phúc ấm áp."
Cao Sơn Hạnh: "Với tư cách là bạn, tôi không nên hỏi chuyện bát quái này. Vì tôi không biết nên nói thế nào. Nếu tôi kết hôn, tôi hy vọng có cuộc sống của riêng mình, dù không đi làm, tôi thà sống một cuộc sống tinh tế, chứ không muốn làm một bà nội trợ đầu bù tóc rối. Vì tôi sẽ không phải là một bà vợ già nua đạt chuẩn."
Tào Vân khen: "Như vậy cũng tương đương với việc cho đàn ông thời gian và không gian riêng, anh ta cũng sẽ rất vui vẻ."