Trích trong "Triều Sử Dật Văn · Thanh Thạch Tam Công chi Thôi La Thạch": Thôi La Thạch, người Việt Châu, không ai biết xuất thân cụ thể của hắn. Thời thiếu niên, Thôi La Thạch làm việc cho một thương nhân buôn thuyền tên là Lưu mỗ ở Hòa Trấn. Có khách từ Lan Châu đến mua thuyền, lấy một viên ngọc lam để đặt cọc. Viên ngọc lam to bằng quả trứng chim bồ câu, vô cùng xinh đẹp, giá trị còn cao hơn cả tiền mua thuyền, Lưu mỗ vô cùng vui mừng. Thôi La Thạch nói: "Chưa chắc đã là chuyện tốt." Thế nhưng hỏi hắn nguyên do thì hắn không chịu nói, Lưu mỗ rất giận, đánh cho hắn một trận rồi đuổi đi. Qua mấy ngày sau, có loài chim lớn kỳ lạ lượn vòng trên không trung nhà Lưu mỗ không chịu rời đi, người Hòa Trấn chưa từng thấy loài chim như vậy, đều cảm thấy kinh ngạc, đi gõ cửa phòng Lưu mỗ thì không có ai đáp lại, hóa ra tất cả đều đổ bệnh. Thầy thuốc ở Hòa Trấn không trị được bệnh trong phủ Lưu mỗ, bèn phái người đi tìm Thôi La Thạch. Thôi La Thạch nói: "Viên ngọc lam đó chắc chắn đến từ Dạ Chiểu, do tinh khí của Địa Mãng ngưng kết mà thành, chỉ có kẻ liều mạng mới dám trộm lấy. Địa Mãng có thể băng qua núi cao rừng sâu để tìm nó, người cầm viên ngọc lam sẽ bị độc khí của Địa Mãng làm tổn thương. Trừ khi lái thuyền bỏ chạy thật xa, nếu không thì không thể thoát khỏi." Lưu mỗ vô cùng hối hận, hỏi Thôi La Thạch cách giải cứu. Thôi La Thạch nói: "Địa Mãng có thể tan vào trong đất đá, người không thể bắt được nó." Sau đó chỉ con quái điểu trên trời nói: "Dạ Tôn lấy Địa Mãng làm thức ăn, có thể nhờ sự giúp đỡ của nó." Thế là họ thu gom phân của Dạ Tôn cùng với hùng hoàng đốt trong sân, Địa Mãng nhanh chóng từ trong đất chui ra, thân dài tới mấy chục trượng, lấp đầy cả khoảng sân của Lưu mỗ. Dạ Tôn từ trên trời lao xuống, mổ mù mắt Địa Mãng, Địa Mãng liền hóa thành bùn đất. Lưu mỗ rất cảm kích Thôi La Thạch, muốn gả con gái cho hắn. Thôi La Thạch nói: "Có thể, nhưng xin đừng dò hỏi quá khứ của tôi." Lưu mỗ đồng ý, giao cả việc kinh doanh cho Thôi La Thạch. Thôi La Thạch dùng đội thuyền của Lưu mỗ để buôn bán, mua đủ loại đồ vật kỳ lạ từ khắp nơi về bán, lợi nhuận cực kỳ cao, chỉ mất một hai năm, Lưu mỗ đã trở thành đại phú hào. Lưu mỗ rất tò mò về Thôi La Thạch, bèn cho con gái đi dò hỏi lai lịch của hắn. Con gái Lưu mỗ đi lục lọi chiếc rương nhỏ của Thôi La Thạch, bị Thôi La Thạch phát hiện. Thôi La Thạch nói: "Duyên phận tận rồi!" Thế là mở rương ra cho con gái Lưu mỗ xem, rồi nhảy qua cửa sổ, chạy mất trên nóc nhà.
Đạo tặc ở Mộng Chiểu rấtXương quyết (hung hãn), các thương nhân trên Kiến Thủy khổ vì nạn này, thuê Bạch Vọng quân của Điền Cửu Thù đi càn quét chúng. Điền Cửu Thù bao vây trại của đạo tặc, bọn đạo tặc dùng những lời lẽ độc ác chửi rủa hắn, nhưng không chịu ra giao chiến. Điền Cửu Thù giận dữ xông lên tấn công, một tên vệ binh của hắn nói: "Không được." Bọn đạo tặc đặt bẫy ngoài doanh trại, Điền Cửu Thù và rất nhiều binh lính đều rơi vào bẫy rồi bị đạo tặc giết chết. Quân tâm Bạch Vọng quân dao động, tên vệ binh kia đứng ra nói: "Sao có thể rời bỏ chủ tướng vào lúc này? Phải báo thù cho Điền tướng quân!" Hắn dùng lời lẽ hăng hái cổ vũ mọi người, Bạch Vọng quân liền tôn hắn làm chủ tướng. Qua một ngày, tên vệ binh nói với bọn đạo tặc: "Các ngươi tưởng giết chết Điền tướng quân là thái bình rồi sao? Ta đã phá hỏng nguồn nước trong trại các ngươi rồi, binh lính ở đây ai nấy đều muốn dùng đầu các ngươi để tế Điền tướng quân." Bạch Vọng quân lớn tiếng hò hét, trợ uy cho hắn. Bọn đạo tặc không tin, lấy nước suối trong trại cho chó uống, quả nhiên chết ngay tại chỗ. Bọn đạo tặc đều không hiểu nguyên nhân, vô cùng sợ hãi. Tên vệ binh đoán lòng bọn đạo tặc đã khuất phục, liền nói với chúng: "Ta có thể dùng chim bay trên trời, thú chạy dưới đất, cá côn trùng trong nước để tấn công các ngươi, nhưng không phải tất cả các ngươi đều đáng chết, tự quyết định đi!" Bọn đạo tặc thế là trói thủ lĩnh của chúng và những kẻ giết Điền tướng quân ra đầu hàng.
Các thương nhân nghe tin về quá trình thu phục đạo tặc, cảm thấy rất dễ dàng, lại vì Điền Cửu Thù đã chết, nên từ chối trả thù lao cho Bạch Vọng quân theo giá cũ. Tên vệ binh nói: "Các ngươi tham lợi nhỏ đến mức này, hèn gì đạo tặc trên thương lộ không thể dẹp yên." Nói xong hắn dẫn Bạch Vọng quân quay về Mộng Chiểu, bắt đầu cướp bóc các đoàn thương đội và hộ tống qua lại. Hành động của Bạch Vọng quân ảnh hưởng rất lớn, thuyền buôn trên Kiến Thủy, cứ ba chiếc thì chắc chắn có một chiếc từng bị Bạch Vọng quân cướp. Có thương nhân Lưu mỗ đến từ Hòa Trấn nhìn thấy tên vệ binh, kinh ngạc nói: "Đó là Thôi La Thạch!" Thôi La Thạch mỉm cười tha cho họ. Thôi La Thạch khi cướp bóc rất ít khi làm hại nhân mạng, tiền bạc cướp được cũng chia đều cho binh lính và người nghèo ở Mộng Chiểu, có phong thái của bậc hiệp sĩ. Thương hội ở Uyển Châu mấy lần xuất động dã binh đi tấn công Thôi La Thạch, nhưng người dân địa phương đều giúp đỡ hắn, Thôi La Thạch chưa bao giờ thất bại. Thương hội không còn cách nào, nhờ Lưu mỗ mang lượng lớn tài vật đi tìm Thôi La Thạch, cầu xin Thôi La Thạch "rửa tay gác kiếm" (bỏ nghề). Thôi La Thạch nói: "Ban đầu nếu có thể lấy ra nửa thành tài vật, thì việc gì hôm nay phải tốn kém thế này?" Không chịu tiếp nhận.
Sau cuộc binh biến ở Cửu Nguyên Thành, Thiên Khu võ sĩ phản loạn là Giới Minh Thành dẫn theo người ngựa đến Uyển Châu. Các thương nhân nói với Giới Minh Thành: "Nếu có thể tiêu diệt Thôi La Thạch, thì có thể đứng chân ở Uyển Châu." Giới Minh Thành chỉ dẫn theo sáu võ sĩ đến Mộng Chiểu, Thôi La Thạch nghe tin, dàn hơn ba mươi chiến thuyền trên mặt nước để uy hiếp hắn. Giới Minh Thành nói với Thôi La Thạch: "Ngươi tưởng đây là trận thế lớn sao?" Thôi La Thạch không phục, nói: "Đây chỉ là một tiểu đội ít ỏi của Bạch Vọng quân ta thôi." Giới Minh Thành nói: "Dù chiến thuyền của ngươi có lấp đầy Mộng Chiểu, cũng chẳng có gì đáng kể. Ta thấy ngươi là người có chí khí, nên làm việc lớn mới phải!" Thôi La Thạch không thể hiểu. Giới Minh Thành giải thích: "Chỉ cần trong lòng có thiên hạ, là có thể làm việc lớn của thiên hạ, không phải chỉ có vị hoàng đế ở Thiên Khải mới làm được." Thôi La Thạch nghĩ rất lâu, nói: "Người đang ở trên thớt bây giờ là ngươi." Giới Minh Thành liền so tài với Thôi La Thạch, đao pháp, tiễn pháp và đâm thương đều thắng hắn, đồng thời nói với hắn: "Những người sau lưng ta đây, mỗi người đều lợi hại hơn ta." Thôi La Thạch không tin, Giới Minh Thành liền để hai võ sĩ biểu diễn cho hắn xem, tiễn pháp và thuật đâm thương đều thần kỳ như trong truyền thuyết. Thôi La Thạch nhìn thấy, bái phục trước mặt Giới Minh Thành nói: "Ta hồ đồ sống ba mươi năm, hôm nay mới biết thế nào là làm việc lớn, xin ngài cho phép ta được dắt ngựa cầm cương cho ngài." Giới Minh Thành nhận được sự cho phép của các thương nhân, thành lập Ưng Kỳ quân ở Mộng Chiểu, Thôi La Thạch trở thành thống lĩnh bộ binh của hắn.
Thôi La Thạch rất ít nói trong Ưng Kỳ quân. Mọi cuộc họp bàn quân cơ nếu hỏi đến ý kiến của hắn, hắn đều chỉ nói "có thể" hoặc "không thể", trong quân đùa gọi hắn là "Tam Tự tướng quân" (Tướng quân ba chữ), cũng gọi là "Khả Bất Khả tướng quân" (Tướng quân Có-Không). Ưng Kỳ quân chủ yếu là kỵ binh, bộ binh rất ít, có một số là tội phạm hoặc cường đạo ngày trước, Thôi La Thạch ràng buộc họ không nghiêm, nhiều người vì thế mà khinh thường Thôi La Thạch.
Khi Thanh Thạch bị vây thành, Thôi La Thạch trấn thủ Phục Ba Môn. Tiếp Vương Cơ Dã đuổi hơn một vạn dân sơn cước quanh Thanh Thạch đến trước thành, thành chủ Thanh Thạch là Tiểu Thiên Hạ không đồng ý cho họ vào thành. Tả lộ du kích phó thống lĩnh Lộ Khiên Cơ đánh cắp quân lệnh, để Thôi La Thạch xuất thành tấn công Nghiên Sơn Độ. Quân thủ thành ở Nghiên Sơn Độ có một ngàn người, Thôi La Thạch lại chỉ có tám trăm người, bộ hạ của hắn cho rằng mệnh lệnh là sai lầm. Thế nhưng hắn nói với bộ hạ: "Mạng sống của hơn một vạn người nằm trong tay chúng ta, không thể không thi hành." Hắn lại khích lệ binh lính rằng: "Xích Lữ của quân Tiếp chẳng qua đều là nông dân bị trưng tập, tay của họ là để cầm cán cuốc; các ngươi mỗi ngày không làm gì khác, chính là chuẩn bị đánh trận, lẽ nào các ngươi lại sợ họ sao?" Binh lính nghe xong đều rất hăng hái. Khi trời chưa sáng, Thôi La Thạch bắt đầu tấn công Nghiên Sơn Độ. Hắn để binh lính cắm lá ngô vàng sau lưng, trong miệng ngậm đao thép, dưới sự che chở của màn đêm, lặng lẽ tiếp cận phòng tuyến của quân Tiếp. Quân Tiếp thiết lập rất nhiều chướng ngại vật ở vòng ngoài, bộ binh của Thôi La Thạch sắp tiếp cận bức tường đất do quân Tiếp canh giữ thì kích hoạt một bẫy bí thuật của quân Tiếp, hứng chịu đợt phản công mãnh liệt của quân Tiếp. Giao chiến vô cùng ác liệt, cửa trại Nghiên Sơn Độ đổi chủ mấy lần. Phó tướng của Thôi La Thạch cho rằng thương vong của Ưng Kỳ bộ binh đã quá nửa, không còn khả năng chiếm Nghiên Sơn Độ nữa. Thôi La Thạch lại nói: "Đây là lúc làm việc lớn!" Hắn cởi bỏ giáp trụ, đứng trước cửa trại lớn tiếng nói: "Viện quân tới rồi!" Mũi tên của quân Tiếp bắn vào người hắn, hắn như thể không sao cả. Quyết tâm của quân Tiếp dao động, bỏ chạy như gió. Bộ binh của Thôi La Thạch cuối cùng đã chiếm được Nghiên Sơn Độ, bắt sống được ba trăm quân Tiếp. Sau này hỏi tù binh mới biết quân thủ thành Nghiên Sơn Độ có gần hai ngàn người, đều là những đơn vị tinh nhuệ nhất trong Xích Lữ.
Sau khi chiếm được Nghiên Sơn Độ, tiếp nhận mấy ngàn cư dân bị quân Tiếp xua đuổi, lại thông được con đường đến Hoài An, trong thành Thanh Thạch nhộn nhịp như ngày hội. Binh lính canh giữ Phục Ba Môn cũng có kẻ uống rượu mua vui, Thôi La Thạch nhìn thấy rất giận, trách phạt binh lính uống rượu nói: "Quên hết tất cả rồi." Binh lính không hiểu, hắn giải thích: "Mất Nghiên Sơn Độ mà không chiếm lại, cách làm của quân Tiếp rất kỳ lạ, lúc này không thể buông lỏng cảnh giác." Quả nhiên, qua hai ngày, có tin tức nói Lộ Khiên Cơ đã đầu hàng quân Tiếp. Giới Minh Thành triệu tập các tướng nói: "Phá thành là điều không thể tránh khỏi." Thông báo các tướng chuẩn bị sẵn sàng để đột phá vòng vây. Thôi La Thạch phản bác nói: "Không thể. Xin hãy cho ta một lệnh tiễn, để ta vào doanh trại quân Tiếp ám sát hắn." Giới Minh Thành nói: "Đã muộn rồi." Qua thêm hai ngày nữa, nước chảy ra từ sáu cái giếng ở Thanh Thạch đều màu đỏ, có mùi tanh của máu, không thể uống được. Lượng nước dự trữ trong thành chỉ có thể duy trì việc dùng trong nửa tháng. Giới Minh Thành nói: "Tử thủ chỉ là lãng phí mạng người, nhưng thành không thể không giữ. Ta và Tiểu thành chủ sẽ ở lại, Thượng Mộ Chu là người có dũng có mưu, xin các ngươi phục tùng mệnh lệnh của hắn." Các tướng đều không thể chấp nhận quyết định của Giới Minh Thành, nhưng không ai dám nói ra. Thượng Mộ Chu bố trí các hạng mục đột phá vòng vây, nói với các tướng: "Giới soái là người cố chấp, lúc này không thể khuyên bảo ông ấy. Bản thân ta không thể đối kháng với Giới soái, xin vị tướng quân nào có gan dạ hãy ra cùng ta trói ông ấy lại." Các tướng đều làm thinh, Thôi La Thạch bước lên nói: "Có thể." Hắn dùng phương pháp kỳ lạ làm mê hoặc tọa kỵ của Giới Minh Thành, và cùng với Thượng Mộ Chu dùng lưới dây trói Giới Minh Thành lại, những người trước đây từng coi thường Thôi La Thạch đều vì thế mà cảm động. Ưng Kỳ quân hộ tống Giới Minh Thành ra Vọng Sơn Môn, Thôi La Thạch và Thượng Mộ Chu đi tiễn. Giới Minh Thành lắc đầu nói: "Ta ở lại Thanh Thạch không phải để tìm cái chết, các ngươi làm sai rồi." Thôi La Thạch nói: "Có những lúc cái chết có tác dụng lớn hơn sự sống." Giới Minh Thành cảm động rơi những giọt nước mắt nóng hổi nói: "Ngươi nói đúng." Ông trong lúc bị trói hành lễ với Thôi La Thạch.
Ưng Kỳ quân và Phù Phong doanh tổng cộng sáu ngàn người, từ Vọng Sơn Môn đột phá vòng vây về phía bắc, giương cờ của Giới Minh Thành và Tiểu Thiên Hạ, hy vọng thu hút đại quân của quân Tiếp đuổi theo. Thế nhưng quân Tiếp không chặn đường họ, có truyền thuyết nói đây là giao dịch mà Lộ Khiên Cơ thực hiện, nhưng cũng không ai có thể xác thực. Cùng lúc đó, bá tánh Thanh Thạch ra khỏi thành từ Phục Ba Môn, cố gắng rút lui từ Nghiên Sơn Độ. Quân Tiếp dốc toàn lực chặn giết họ, máu tươi chảy ra làm nổi cả lá chắn, thây người đổ xuống làm tắc nghẽn mặt sông Hoại Thủy. Ưng Kỳ bộ binh ở Nghiên Sơn Độ đều tử trận, quân thủ thành ở Phục Ba Môn kích động xin xuất chiến, Thôi La Thạch không cho phép, nói: "Thời cơ chưa đến." Đến đêm, quân Thiên Khu mệt mỏi tháo yên ngựa, nới lỏng dây cương, để chúng nghỉ ngơi. Thôi La Thạch từ trong thành tìm ngựa cái của quân Thanh Tào, khiến chúng phát ra tiếng hí của mùa giao phối. Chiến mã của quân Thiên Khu lũ lượt chạy về phía dưới thành Thanh Thạch, Thôi La Thạch để binh lính dùng tiễn bắn chết chúng, một lần giết chết gần ngàn con ngựa. Mất đi chiến mã, quân Thiên Khu hoảng loạn, Thôi La Thạch dẫn quân Thanh Tào tấn công họ, gây thương vong cho rất nhiều người. Thế nhưng quân Thanh Tào không phục tùng sự chỉ huy của Thôi La Thạch, không rút lui kịp thời, bị quân Thiết Phù Đồ ập đến tiêu diệt. Đây là lần cuối cùng quân thủ thành Thanh Thạch sử dụng kỵ binh tác chiến.
Sau khi Giới Minh Thành rút lui, binh lực phòng thủ Thanh Thạch thiếu hụt nghiêm trọng. Thượng Mộ Chu hạ lệnh bỏ phòng thủ tường thành, bắn tỉa quân Tiếp vào thành trong phố phường. Cuộc chiến đường phố ở Thanh Thạch diễn ra nhiều ngày, không có một con phố nào là không nhuốm máu. Thôi La Thạch nói với bộ hạ: "Chúng ta hiện tại mỗi người một chiến tuyến, mục tiêu của mỗi người đều không giống nhau, nhưng đều phải làm cho quân Tiếp cảm thấy sợ hãi." Hắn lén vào hành doanh (hành doanh) của Tiếp Vương Cơ Dã vào ban đêm để ám sát hắn, thất bại và bị vệ sĩ của Tiếp Vương bắt sống. Cơ Dã cười nhạo hắn nói: "Người muốn ám sát ta rất nhiều, mỗi người đều rất có bản lĩnh, nhưng đến nay vẫn chưa có ai thành công. Dù là chính bản thân Giới Minh Thành đứng trước mặt ta, cũng chưa chắc làm bị thương được ta. Ta nghe nói ngươi chẳng qua là một tên trộm ở Mộng Chiểu, dựa vào cái gì mà đến ám sát ta?" Thôi La Thạch trả lời: "Ngươi là người võ nghệ cao cường, nhưng giết ngươi không cần phải hơn ngươi ở mọi mặt. Khi cách ngươi hai trăm bước, Tác Ẩn có thể dùng cung tiễn bắn chết ngươi; khi áp sát bên cạnh ngươi, Thượng Mộ Chu có thể dùng đoản đao ám sát ngươi, những cái này đều là thứ ngươi không thạo. Còn như ta, tuy không có bản lĩnh gì, nhưng có thể dùng tâm để hù chết ngươi." Cơ Dã nói: "Rất thú vị! Muốn xem ngươi thử xem." Thôi La Thạch bỗng nhiên rút tay ra khỏi chỗ trói, rút đoản đao của vệ binh, những người xung quanh đều biến sắc, duy chỉ có Cơ Dã cười lớn vỗ tay. Thôi La Thạch khen ngợi Cơ Dã nói: "Quả nhiên là Cơ Dã, lá gan thật tốt!" Nói rồi dùng đoản đao mổ bụng mình, ném tim của chính mình xuống đất. Khung cảnh vô cùng đẫm máu, vệ sĩ của Cơ Dã có kẻ che mặt nôn mửa. Tim của Thôi La Thạch to gấp hai ba lần người thường, ném xuống đất vẫn còn đập. Cơ Dã tò mò bước tới xem, tim của Thôi La Thạch bỗng nhiên bắn ra một đạo kim quang, bay thẳng về phía Cơ Dã. Quốc sư Hạng Không Nguyệt của Cơ Dã dùng bí thuật nhốt kim quang lại và đốt nó, hóa ra là một con rắn nhỏ. Thôi La Thạch đổ gục xuống đất mở mắt ra, kêu lên: "Đáng tiếc! Đáng tiếc!" Sau đó thực sự chết đi. Có người nói đây là cổ thuật của Việt Châu.
Cơ Dã vô cùng tức giận, treo ngược Thôi La Thạch lên cột cờ trong thành Thanh Thạch, ra lệnh cho binh lính dùng cung tiễn bắn thi thể hắn. Quân thủ thành Thanh Thạch liên tục phát động tấn công cố gắng cướp lại thi thể, tổn thất không kể xiết, cho đến khi Thượng Mộ Chu tử trận, cuộc tấn công này mới dần dần ngừng lại. Thống lĩnh Tức Viên của quân Thiên Khu hận quân thủ thành Thanh Thạch gây ra tổn thất nghiêm trọng cho quân Thiên Khu, đã quất roi vào thi thể của Thượng Mộ Chu và vợ hắn là A Linh trên phố, và sai người đi lấy thi thể của Thôi La Thạch về để quất roi. Cơ Dã nghe tin, nói: "Thôi La Thạch, dũng tướng đấy! Đừng làm quá mức." Phái thủ hạ đem thi thể của Thôi La Thạch, Thượng Mộ Chu và những người khác để trong Văn Miếu mà hỏa táng. Người đời sau xây dựng Tam Công Từ trên nền cũ của Văn Miếu để tưởng nhớ họ.
Trà văn chương của Hạ phu tử là "Tuyết Thủy Vân Lục" của Nam Mộ Sơn, nước là "Thiên Minh Dũng" của Đại Phương Tỉnh, một chén màu biếc nóng hổi tỏa ra từng đợt thanh hương trong chiếc ly thủy tinh trong suốt không tì vết.
Trên mặt Hạ phu tử vừa đắc ý vừa mong đợi, hai tay đan vào nhau, đôi mắt nhỏ liếc nhìn Thôi La Thạch hết lần này đến lần khác, hai mảnh môi chạm nhau thật nhanh: "Nếu để ở quá khứ thì đây là trà mà chỉ khi Tiểu thành chủ xuân tế mới uống được đấy, không nói chuyện khác, chỉ nói riêng cái ly thủy tinh này, đó là được điêu khắc từ Bích Tinh của Hưởng Thủy Đàm chính gốc đó, lúc đó một khối Bích Tinh Hưởng Thủy Đàm to thế này thì đắt biết bao nhiêu nhỉ chậc chậc ôi Thôi tướng quân ngài đây là... chẳng lẽ nước quá nóng..." Một tiếng "phụt", Thôi La Thạch phun ra một ngụm trà nóng, mắt vẫn dán chặt vào xấp giấy trúc thanh trong tay. Đại khái là bị nước trà sặc vào cổ họng, hắn tiếp theo đó ho sặc sụa, ho dữ dội đến mức thân người cong lại một cục, mặt đỏ bừng.
Sự mong đợi trên mặt Hạ phu tử lúc này đều biến thành kinh hoàng, miệng liên tục nói: "Thế này thì làm sao? Thôi tướng quân, ngài không sao chứ?" Hỏi liền mấy câu, tay trái làm bộ vỗ lên lưng Thôi La Thạch, tay phải thì cướp lấy xấp giấy trúc thanh trong tay Thôi La Thạch. Giấy trúc thanh đến tay, ông cũng không vỗ lưng Thôi La Thạch nữa, nâng xấp giấy lên xem kỹ. Thấy không bị nước trà làm ướt nhiều lắm, mới thở phào nhẹ nhõm. Xoay mặt lại nhìn Thôi La Thạch, vừa vặn đối diện với hai con mắt to như trứng chim, dọa ông giật nảy mình.
Thôi La Thạch thở ra một hơi, nhìn Hạ phu tử, vừa giận vừa buồn cười: "Hạ phu tử, ông thử nói xem, tôi và Thượng đại soái bình thường đắc tội gì với ông vậy?" Hạ phu tử đầy vẻ khó hiểu, xua tay liên tục: "Sao có thể, sao có thể? Hai vị ngài hiện tại chính là trụ cột của Thanh Thạch, bá tánh Thanh Thạch chúng ta cầu còn không được, đâu ra chuyện đắc tội?" "Vậy sao ông lại cho tôi chết khó coi như vậy?" Thôi La Thạch chỉ vào xấp giấy trúc thanh trong tay Hạ phu tử, "Ám sát không thành bị bắt không nói, còn phải tự mổ tim ra để dọa người, xong rồi còn phải bị treo ngược lên cột cờ bị loạn quân bắn tên... Giết người cũng chỉ cần gật đầu một cái (ý nói cái chết nhẹ nhàng), ông đối xử với tôi như vậy có phải cũng tàn nhẫn quá không? Tôi còn chưa nói đến Thượng đại soái đấy!" "Cái này..." Hạ phu tử lộ ra một tia lúng túng, ngay lập tức lại nghiêm mặt, "Cái này, vốn là Lục Sử Thanh Thạch, cho người đời sau xem, nếu không gây sốc một chút, họ làm sao nhớ nổi? Nếu không bi tráng một chút, cũng không làm nổi bật vẻ hào quang của hai vị ngài được ạ!" Thôi La Thạch dang tay: "Hạ phu tử, ông là Tư lễ Văn Miếu, việc Lục Sử này vốn là sở trường của ông, Thôi mỗ là một kẻ võ phu, không nên bàn luận nhiều. Nhưng ông đã để tôi xem cái này, tôi tuy không phải người đọc sách, ít nhất cũng từng nghe qua bốn chữ 'Lục sử duy thực' (ghi chép sử phải trung thực). Bài văn này của ông đọc từ đầu đến cuối, thì được mấy câu là thực?" Khuôn mặt già nua của Hạ phu tử đỏ bừng lên, nâng cao giọng phản bác: "Thôi tướng quân, ngài nói vậy thì quá đáng rồi. Vốn dĩ tôi viết là Triều Sử Dật Văn chứ không phải Thanh Thạch Phương Chí, cũng là ý này. Nhưng cũng chưa từng nói dối toàn tập, nếu nói phần sau khi thành Thanh Thạch bị phá là tôi biên soạn cũng được, giờ tôi mà không biên, đợi đến khi quân Tiếp xông vào Văn Miếu rồi mới viết thì đâu còn kịp nữa? Nhưng đoạn trước khi Giới soái xuất thành, không thể nói là bịa đặt được chứ? Ngay cả đoạn ngài trốn hôn ở Hòa Trấn, cũng là rành rành có căn có cứ..." Nếu Hạ phu tử không nhắc đến Hòa Trấn thì thôi, nói đến đoạn này Thôi La Thạch không khỏi có chút tức tối: "Vừa vặn nói đến cái này, Hạ phu tử, ông chưa từng nghe từ miệng tôi, sao biết đây là thật hay giả?" Hạ phu tử cũng nghiêm túc lắm, ưỡn cổ nói: "Tôi làm gì chưa từng hỏi ngài? Chỉ là ngài chưa từng trả lời thôi. Ngài không trả lời tôi liền không thể viết sao? Người làm sử chúng tôi là phải ghi chép đầy đủ, sao có thể vì chính ngài thích hay không thích mà không viết chứ?" Thôi La Thạch nghe xong há hốc miệng, như thể trông thấy vật gì kỳ lạ lắm, kinh ngạc không thốt nên lời.
Phía đông vang lên một tiếng pháo, làm cả hai người đang tranh luận đều chấn động. Thôi La Thạch nheo mắt nói: "Đại khái là phía Lục Quy Tỉnh, Thượng đại soái ra tay rồi." Yên lặng một lát, thở dài lại nói, "Thanh Thạch đã bị phá tường thành, hiện tại cứ đánh giáp lá cà từng con phố như thế này cũng không phải kế lâu dài, thành bị hãm chỉ là vấn đề thời gian... Hạ phu tử, ông muốn viết thế nào thì viết đi! Cũng chẳng biết có ai xem được không. Thượng Mộ Chu đã phát động tấn công sớm hơn dự kiến, chắc hẳn tình thế nguy cấp lắm rồi, tôi ở đây cũng nên hành động thôi." Hắn nhìn sâu vào Hạ phu tử, "Nếu tôi tính không nhầm, Văn Miếu đại khái còn chống cự được hai ngày, ông sắp xếp cho tốt đi! Cái dật văn hay phương chí này tổng không quan trọng bằng mạng sống đâu, ông... không vì mình tính toán, cũng phải vì cô nương Nhược Thư mà tính toán, đừng cắm đầu vào đống sách nữa." Hạ phu tử nghe những lời này, cúi đầu xuống, lại ngẩng đầu lên, trên mặt đầy vẻ kiên nghị: "Nhọc công Thôi tướng quân lo lắng, ta có sắp xếp, Nhược Thư đứa nhỏ này chắc không có vấn đề gì." Thôi La Thạch nhìn thần tình ông, trong lòng động một cái, bước chân đang định đi lại dừng lại: "Hạ phu tử..." Hạ phu tử cười cười chắp tay với hắn, nói: "Thôi tướng quân còn điều gì chỉ giáo?" Thôi La Thạch ngửa mặt nhìn trời, thở dài một hơi: "Giới soái lúc trước nói toàn quân xuất thành, chúng ta đều nói không được, cuối cùng phải trói ông ấy tống ra ngoài, mình thì ở lại đây tử chiến, người của Tiểu thành chủ còn nói Giới soái tham sống sợ chết. Tôi theo Giới soái không phải là lâu nhất, nhưng nếu ông ấy là kẻ tham sống sợ chết thì sao tôi chịu theo ông ấy? Hạ phu tử, những ngày đánh trận này, từng tòa nhà đều đã trở thành mộ huyệt, trong thành không còn phân biệt binh lính và dân thường nữa, chết người kiểu này, tôi nhìn còn thấy sợ. Hai ngày nay tôi cũng hồ đồ lắm, không biết chúng ta ở lại đây tử chiến rốt cuộc là đúng hay sai... Ông vừa rồi viết về Giới soái như vậy, đại khái cũng làm lẫn lộn bản ý của ông ấy rồi nhỉ?" Hạ phu tử nghe Thôi La Thạch nói vậy, lập tức trở nên kích động, bước lên nắm lấy tay Thôi La Thạch: "Thôi tướng quân sao có thể nói như vậy? Đại tiết không thể vứt bỏ, chính là Thanh Thạch chúng ta cả thành đều chôn vùi ở đây, cũng là vì không chịu làm nô lệ cho Tiếp Vương. Sinh tử chẳng qua như loài kiến hôi, khí tiết mới là lý do chúng ta tồn tại! Thôi tướng quân ngài hiện tại phải dẫn quân xuất kích, không được làm dao động sĩ khí." "Khí tiết..." Thôi La Thạch mỉm cười nhẹ, trong lòng nghĩ, không biết tám vạn dân Thanh Thạch này có mấy người chịu vì hai chữ này mà từ bỏ mạng sống, nhưng cuối cùng hắn vẫn không nói ra, "Dẫn binh đánh trận vốn là việc trong phận sự của tôi, Hạ phu tử ông không cần lo lắng. Hiện tại tôi dẫn dù không phải Ưng Kỳ bộ binh, anh em cũng đều là những hảo hán như nhau. Chờ hôm nay chúng tôi về, ông hãy đem số trà đó nấu lên khao mọi người nhé! Đúng là trà ngon đấy!" Dưới trướng Thôi La Thạch còn ba ngàn người, Thiên Minh Dũng của Hạ phu tử tích trữ tổng cộng cũng chỉ được nửa chum, mỗi người một hớp là hết sạch, huống hồ trong Văn Miếu còn có bao nhiêu nạn dân phải uống nước. Nhưng Thôi La Thạch nói như vậy, là có ý "phá phủ trầm chu" (quyết tử), Hạ phu tử cũng hiểu thời gian không còn nhiều, gật đầu khẳng khái nói: "Đợi tin thắng trận của tướng quân." Thôi La Thạch bước ra khỏi nội hoa sảnh, ngoảnh đầu lại nói: "Quân thủ thành Nghiên Sơn Độ hai ngàn người là không sai, lúc đó ngoài Ưng Kỳ bộ binh, trong tay tôi còn có hai ngàn Chu Tiệp quân nữa đấy! Dùng tám trăm đánh hai ngàn, quả thật là ghê gớm. Nhược Thư cô nương, lúc đó cô ở ngay Phục Ba Môn, cũng không nói với cha cô cho rõ ràng." Hạ Nhược Thư trốn ở cửa nội hoa sảnh nghe lén, bị Thôi La Thạch gọi đích danh, mặt đỏ bừng, trong lòng nghĩ: "Hóa ra ngươi sớm đã phát hiện rồi sao!" Miệng thì vẫn cứng cỏi: "Cha tôi viết cái gì, tôi làm sao biết được?" Thôi La Thạch vỗ vỗ đầu, như thể chợt tỉnh ngộ cười nói: "Cũng phải." Lần này đi thật rồi, đầu cũng không quay lại lấy một cái.
Hạ Nhược Thư chỉ muốn đuổi theo dặn dò Thôi La Thạch cẩn thận một chút, nhìn Hạ phu tử, trong lòng đập thình thịch, chân bước hai bước, cuối cùng vẫn không dám.
Hạ phu tử sao không hiểu tâm tư con gái, trong lòng đau nhói, ngoảnh mặt sang phía bức tượng Văn Quân nói: "Con đó, con đó, nếu như lúc đầu đuổi kịp, giờ đây đã nên đứng ở Tiếp Tinh Đài của thành Thiên Khải rồi, sao lại phải chịu ủy khuất ở thành Thanh Thạch nhỏ bé này chứ?" Nháy mắt trong con mắt Hạ Nhược Thư nước mắt xoay tròn, gọi một tiếng: "Cha." Hạ phu tử cũng không quay đầu lại, vẫy tay nói: "Còn không mau đi? Lẽ nào Thôi tướng quân thật sự là mình đồng da sắt, lần nào cũng có thể trở về sao?" Hạ Nhược Thư dậm chân, đuổi theo ra sảnh.
Lời tự bạch của Hạ Nhược Thư: Tôi biết cha tôi là kẻ ngốc, nhưng tôi không ngờ ông ấy lại có thể ngốc đến mức độ này. Mãi cho đến khi ông ấy nói nhảm với bức tượng Văn Quân tôi mới biết hóa ra ông ấy tưởng tôi phải lòng Thôi La Thạch. Chuyện gì với chuyện gì vậy? Tôi là Hạ Nhược Thư đấy! Ai ai cũng nói tôi là cô gái xinh đẹp nhất Thanh Thạch, gọi tôi là "Hoa Thanh Thạch", gọi tắt là "Thanh Hoa" đó. Nếu là trước khi đánh trận, ba chữ "Hạ Nhược Thư" nói ra là có thể làm đổ rạp một đám thanh niên. Sau này Ưng Kỳ quân vào thành, vợ của Thượng Mộ Chu là A Linh cũng rất đẹp, tôi liền trở thành "Hoa Đông Thành" rồi, đương nhiên gọi tắt cũng thành "Đông Hoa", không được nghe hay như "Thanh Hoa". A Linh thì dài rất đẹp thật! Tôi cũng thích chị ấy, nhưng chị ấy đã gả chồng rồi mà, rốt cuộc không giống tôi... Ôi, lạc đề rồi. Tôi là nói, sao tôi có thể thích cái gã trung niên không ra gì đó là Thôi La Thạch chứ, tuổi cũng một đống rồi, còn lăn lộn với đám lính tráng đánh bạc uống rượu, đánh trận còn cởi giáp trụ ra cởi trần bán khoe vẻ oai phong, hắn tưởng hắn là ai chứ? Thực ra đám lính tráng đó chẳng có gì tốt. A Vân lần trước nói có một thần tiễn thủ Tác Ẩn trông đẹp trai lắm. Tôi cũng từng thấy, đánh rắm không ra hơi (ý chỉ lầm lì), bề ngoài thì không nói câu nào, thực ra trong mắt chẳng coi ai ra gì. A Vân thì thích loại công tử bột kiểu đó, vô dụng! Nhưng tôi từng xem hắn bắn tên, thật sự rất chuẩn. Hơn nữa hắn còn có một số mũi tên rất thần kỳ, bắn vào giáp sắt của Thiết Phù Đồ, những lớp giáp sắt đó đều sẽ vỡ nát. Hắn sao cứ mãi không nhìn thấy Cơ Dã nhỉ? Nếu bắn chết Cơ Dã thì không cần đánh nữa. Ôi, lại lạc đề rồi. Thực ra là tôi muốn nói với Thôi La Thạch, đầu óc cha tôi bị thiêu hỏng rồi. Hai ngày nay bên ngoài đánh trận náo nhiệt như vậy, trong Văn Miếu người bị thương với nạn dân chen chúc chật cứng, tôi giúp đỡ đến mức chân tay rã rời, thế mà ông ấy thì hay rồi, tự nhốt mình trong Văn Quân Đường viết lách. Tôi biết ngay thứ ông ấy viết chắc chắn lại là bịa đặt lung tung như trước đây. Hôm nay Thôi La Thạch đã xem qua rồi phải không? Hừ hừ, quả nhiên như vậy. Là thứ đồ như vậy, thế mà ông ấy ông ấy ông ấy lại còn... Sáng nay, cha đã viết xong những thứ đó, giấy trúc thanh mỏng viết thành một xấp dày cộp. Vòng mắt ông ấy thâm xì, người hình như gầy đi một vòng. Tôi nhìn mà xót xa. Thế nhưng cha nói với tôi mấy câu, tôi lập tức không thấy xót xa cho ông ấy nữa. Cha nói với tôi: "Nhược Nhược à! Con là đứa trẻ ngoan, cha muốn nhờ con giúp một việc, có được không?" Lúc đó tôi chỉ xót ông ấy, đương nhiên lập tức nói: "Được ạ." Cha liền nói: "Thanh Thạch xong đời rồi. Hiện tại Thượng đại soái và Thôi tướng quân là thú bị vây đấu, cũng chỉ chống cự thêm được hai ngày thôi. Quân Tiếp là không cản nổi đâu! Cơ Dã đánh Thanh Thạch là để thu phục Uyển Châu, Thanh Thạch kháng cự kịch liệt như vậy, hắn nhất định sẽ không dễ dàng tha cho quân dân Thanh Thạch, người có thể sống sót sợ là không nhiều." Cha rất ít khi nói với tôi về đại sự quân quốc, tôi nghe ông ấy đột nhiên nói cái này, đương nhiên cảm thấy rất kỳ lạ. Thực ra Thanh Thạch phá thành, từ lúc máu chảy ra từ trong giếng, ai nấy đều hiểu cả rồi. Truyền thuyết là Lộ Khiên Cơ đầu hàng quân Tiếp đã giết một con quái vật ở đầu nguồn nước giếng. Nhưng cha lại nói hẳn là con quái vật tên Họa Ảnh đó nổi giận, ông ấy nói chuyện như vậy từ rất lâu trước đây cũng đã từng xảy ra. Đã xảy ra, thì con quái vật đó chắc vẫn chưa chết nhỉ? Dù sao đi nữa, chúng ta là chết chắc rồi. Cha vào lúc này nói những lời vô ích, đại khái còn tưởng tôi chẳng biết gì cả. Tiếp theo cha lại nói: "Cha là Tư lễ Văn Miếu Thanh Thạch, Nhược Nhược con là đại mỹ nhân số một số hai của Thanh Thạch. Con nghe lời cha mà làm, có thể bảo toàn được một mạng." Lòng tôi rất khó chịu, tôi trẻ trung xinh đẹp như vậy, nếu bây giờ chết, đương nhiên rất không đáng. Nhưng nếu mọi người đều chết hết, chỉ còn mình tôi trơ trọi sống sót thì có nghĩa lý gì? Cha nói: "Cơ Dã xưng Tiếp Vương rồi, hắn không phải là Thiên Khu thời vây thành Thấm Dương năm đó, cũng không phải là chiến tướng kỳ tập Cửu Nguyên Uy Vũ Vương. Hiện tại hắn ở trong lều bạt trên đỉnh vàng, gấm vóc thức ăn ngon, không bao lâu nữa, hắn sẽ nạp tần phi thôi." Nghe cha nói đến cái này, lòng tôi "lộp bộp" một cái. Quả nhiên, cha nói: "Với dung mạo và xuất thân của con, chỉ cần cố gắng một chút, rất có thể làm chiến lợi phẩm của Thanh Thạch bị phá mà được Cơ Dã nạp vào hậu cung, như vậy không những có thể đảm bảo một con đường sống, cuộc sống cũng sẽ không khổ sở. Con là đứa trẻ ngoan, chỉ là thiếu tâm nhãn (ngây thơ) thôi, cha đã viết cho con ba cái kế sách, để trong mấy cái túi gấm này. Đợi đến khi sự phòng thủ của Văn Miếu bị phá rồi, con cứ ở lại đây, nhìn thấy quân Tiếp thì lấy kế sách trong túi trắng ra xem. Bên trong viết nên làm thế nào, lúc nào mở túi gấm màu đỏ và màu vàng." Ông ấy thấy tôi vừa giận vừa đau lòng, thế nhưng ông ấy ấn môi tôi không cho tôi nói, tự mình tiếp tục: "Nhược Nhược, cách đối nhân xử thế của cha con là rõ nhất. Về phần cha, thà tự tay giết con, còn hơn là đưa con cho quân Tiếp đi ức hiếp đi nhục nhã. Cha muốn con sống, không phải vì muốn chừa lại một tia hy vọng sống sót cho Hạ gia chúng ta, cha muốn con bảo tồn tất cả các bản thảo sử này. Mười năm, hai mươi năm, ba mươi năm, đợi đến khi người ta dần quên đi Thanh Thạch, con phải phân phát những bản thảo sử này ra, để người ta biết, ở Thanh Thạch đã xảy ra chuyện gì, những người ở đó đã kháng cự sự xâm lược của quân Tiếp như thế nào. Dù cho tất cả những người khác ở Thanh Thạch đều chết hết, dù cho thành Thanh Thạch cũng bị san bằng, chỉ cần con truyền bá ra được những sự tích ở đây, tên của Thanh Thạch sẽ không tiêu vong. Lúc đó, Nhược Nhược, tất cả sự nhẫn nhục sống tạm của con đều có ý nghĩa." Tôi biết ngay mà cha, trong đầu ông ấy chỉ có mấy bản thảo sử này của ông ấy, lúc trước mẹ cũng bị ông ấy ép đi như vậy, bây giờ đến lượt tôi. Tôi không có tính khí tốt như mẹ, chịu ủy khuất chính mình để thỏa mãn nguyện vọng ngu xuẩn như vậy của ông ấy. Người đều chết rồi, còn cần sự tích để làm gì? Thanh Thạch đều sắp không còn rồi, còn cần danh tiếng để làm gì? Tôi tuy chỉ là một nữ tử, trong vòng ba bước, chưa chắc không thể làm cho một tên lính quân Tiếp phải tóe máu. Tôi nói với cha: "Cha, con không làm. Cách để truyền lại những bản thảo sử này nhiều lắm, cha đừng có tìm con. Con thà chiến tử cùng Thôi tướng quân và những người khác." "Con chiến tử được sao? Con cầm nổi một thanh đao thép không?" Cha vô cùng tức giận, thổi râu trừng mắt với tôi, "Trong biến cuộc như thế này, mỗi người đều có vai trò của mình. Thôi tướng quân là giết địch tiền tuyến, cha là ghi chép lịch sử, con chính là truyền bá lịch sử, việc này còn quan trọng hơn bất cứ điều gì." "Dựa vào cái gì mà cha biết ai nên đảm nhận vai trò gì?" Tôi chẳng tin lời ma quỷ của cha tí nào, tôi lại chẳng phải đám thư sinh đầu to như đấu trong Văn Miếu. "Con..." Cha tức đến mức không nói nên lời, vậy mà lấy ra một con dao nhỏ chĩa vào cổ họng mình, "Dựa vào cái này!" Con dao nhỏ đó tôi nhận ra, là món quà Tiểu thành chủ gửi đến Văn Miếu vào một năm nào đó, bên trên khắc hai chữ "Tước Ngọc", cũng là dùng để biểu dương công lao to lớn sửa đổi lịch sử của cha. Con dao nhỏ vô cùng sắc bén, nói tước ngọc không phải là giả. Râu tóc cha dựng ngược, ông ấy cũng không phải là giả. Tôi là con gái của cha, tôi có thể làm gì đây? Thôi tướng quân vừa rồi đến xem bài văn của cha, tôi biết hắn không thích, cách làm của cha, hắn cũng nhất định không thích, tôi muốn đi tìm hắn hỏi thử nên làm thế nào.
Thế nhưng khi đứng trước mặt Thôi tướng quân, tôi lại mềm lòng, lúc này, lẽ nào nói với hắn về việc làm trái lẽ thường của cha? "Nhược Thư cô nương, chuyện gì vậy?" Thôi La Thạch rất dịu dàng hỏi tôi, dáng vẻ đó giống như một con gấu to đối mặt với một con thỏ nhỏ.
"Ừm..." Tôi nuốt lời định nói đến tận miệng xuống, "Thôi tướng quân, ngài nói thế nào mới có thể sống sót ạ?" Thôi La Thạch chắc chắn cảm thấy câu hỏi này rất khó, vì lông mày hắn nhíu lại thành chữ "Xuyên" to đùng. "Cái này..." Hắn hít một hơi thật sâu, "Nếu cuộc phản công đêm nay có thể có hiệu quả, chúng ta sẽ bắt đầu phân lộ đột phá vòng vây vào sáng ngày mai, đi theo chúng ta đi! Có lẽ còn một tia hy vọng sống sót. Nếu ở lại..." Sắc mặt hắn rất khó coi. Tôi cũng từng nghe, những nơi đã bị quân Tiếp chiếm đóng xảy ra rất nhiều chuyện đáng sợ, hiện tại trong rãnh nước của thành từ lâu đã không còn là máu phun ra từ sáu cái giếng nữa rồi.
Tôi có nên ở lại không? Chiến mã của quân Thanh Tào đi ra khỏi Văn Miếu mấy chục bước, Thôi La Thạch ngoảnh đầu lại nhìn một cái, Hạ Nhược Thư vẫn đứng đó ngẩn ngơ. Lúc nãy đã nói với Hạ Nhược Thư, nếu cuộc phản công đêm nay có thể có hiệu quả, sáng mai liền bắt đầu đột phá vòng vây. Nhưng trong lòng hắn hiểu rõ lắm, trận chiến đêm nay bất kể thắng bại, quân thủ thành Thanh Thạch đều chắc chắn sẽ hoàn toàn sụp đổ. Nếu đánh tốt, cũng chẳng qua là uy hiếp quân Tiếp một chút, miễn cưỡng tranh thủ được hai ngày thở dốc mà thôi. Đám binh tướng trong tay này, qua đêm nay, không biết còn lại được mấy người. Nói là đột phá vòng vây, chẳng qua chỉ là để trấn an lòng Hạ Nhược Thư thôi. Chỉ là lúc đó nói tùy tiện một câu, mà không ngờ Hạ Nhược Thư không phải là cô nương suốt ngày ở trong khuê phòng, chuyện chiến trường này, cô ấy cũng nhìn thấy không ít, lời lúc nãy đại khái cũng có thể nghe ra thật giả. Bước chân Thôi La Thạch chậm lại một chút, dưới lưỡi bắt đầu hiện ra vài câu khuyên giải. Đang định quay đầu, nghe thấy có người đầu phố hét lớn: "Thôi tướng quân!" Thôi La Thạch chưa kịp thốt ra một chữ nào liền bừng tỉnh lại: Bản thân hôm nay không biết bị làm sao, chiến sự ác liệt, lúc này đâu còn tâm trí lo cho một cô gái như Hạ Nhược Thư nữa? Hắn lắc đầu sải bước đi ra ngoài.