"Nghe này, Burger," Kennedy cất lời, "tớ thực sự mong cậu có thể thổ lộ với tớ."

Hai nhà nghiên cứu cổ tích La Mã nổi tiếng đang ngồi cùng nhau trong căn phòng ấm cúng của Kennedy nhìn ra phố Corso. Đêm mùa đông lạnh giá, cả hai đã kéo ghế sát lại chiếc lò sưởi Ý kém chất lượng, thứ chỉ phả ra một vùng ngột ngạt chứ chẳng mấy ấm áp. Bên ngoài, dưới bầu trời sao đông lạnh giá, là thành Roma hiện đại với hai hàng đèn điện kéo dài, những quán cà phê sáng trưng ánh đèn, những cỗ xe ngựa phóng nhanh và dòng người đông đúc trên hè phố. Thế nhưng bên trong, tại căn phòng xa hoa của nhà khảo cổ học trẻ tuổi giàu có người Anh, chỉ có Roma cổ xưa hiện lên. Những bức phù điêu nứt nẻ và phai mờ theo thời gian được treo trên tường, những bức tượng bán thân xám xịt của các nguyên lão và binh lính với gương mặt chiến trận đầy góc cạnh và vẻ lạnh lùng, tàn nhans đang thấp thoáng nhìn ra từ các góc phòng. Trên chiếc bàn chính, giữa bộn bề những bản khắc, mảnh vỡ và đồ trang trí, là mô hình nổi tiếng về Nhà tắm Caracalla do chính Kennedy phục dựng, từng gây bao hứng khởi và ngưỡng mộ khi được trưng bày ở Berlin. Những chiếc vò hai quai treo lủng lẳng từ trần nhà, và vô số món đồ cổ vương vãi trên tấm thảm Thổ Nhĩ Kỳ màu đỏ sang trọng. Trong số đó, không có món nào là không đạt đến độ chân thực hoàn hảo nhất, cùng sự hiếm có và giá trị cao nhất; bởi vì Kennedy, dẫu mới chỉ hơn ba mươi tuổi, đã tạo dựng được danh tiếng khắp châu Âu trong lĩnh vực nghiên cứu đặc thù này, hơn nữa lại sở hữu một hầu bao rủng rỉnh – thứ vốn dĩ hoặc sẽ trở thành vật cản chí mạng đối với nghị lực của một học giả, hoặc, nếu tâm trí người đó vẫn kiên định với mục tiêu, sẽ mang lại cho anh ta lợi thế khổng lồ trong cuộc đua giành lấy danh vọng. Kennedy từng không ít lần bị sự bất chợt và ham muốn thú vui kéo lệch khỏi việc học hành, nhưng trí óc anh rất sắc bén, có khả năng tập trung cao độ trong thời gian dài để rồi kết thúc bằng những chấn động sắc lạnh của sự rệu rã xác thịt. Gương mặt đẹp trai với chiếc trán cao trắng ngát, chiếc mũi hách cùng đôi môi có phần lỏng lẻo và gợi cảm, chính là tấm gương phản chiếu sự thỏa hiệp giữa sức mạnh và điểm yếu trong bản chất anh.

Khác biệt hoàn toàn với anh là người bạn đồng hành Julius Burger. Anh mang trong mình dòng máu pha trộn thú vị giữa người cha Đức và người mẹ Ý, kết hợp kỳ lạ giữa những phẩm chất mạnh mẽ của miền Bắc và nét duyên dáng dịu dàng của miền Nam. Đôi mắt xanh mang âm hưởng Teuton làm bừng sáng gương mặt rám nắng của anh, phía trên là chiếc trán vuông vức, bệ vệ với mái tóc xoăn màu vàng nhạt ôm quanh. Chiếc cằm cứng cáp, vững chãi được cạo sạch râu, và người bạn của anh từng nhiều lần nhận xét rằng nó gợi nhớ biết bao đến những bức tượng bán thân cổ đại của người La Mã đang ẩn mình trong bóng tối ở các góc phòng. Ẩn sau vẻ kiên định đậm chất Đức ấy luôn phảng phất sự tinh tế mang hơi thở Ý, nhưng nụ cười lại vô cùng chân chất và đôi mắt thì bộc trực đến mức ai cũng hiểu đó chỉ là dấu ấn của cội nguồn tổ tiên, không hề chi phối tính cách thực sự của anh. Về tuổi tác và danh tiếng, anh đứng ngang hàng với người bạn đồng hành người Anh, nhưng cuộc đời và công việc của anh lại gian khổ hơn rất nhiều. Mười hai năm trước, anh đến Roma như một sinh viên nghèo khó, và kể từ đó vẫn sống nhờ khoản trợ cấp nghiên cứu nhỏ nhoi được trao bởi Đại học Bonn. Một cách nhọc nhằn, chậm chạp và lì lợm, với sự kiên trì và tận tụy phi thường, anh đã leo qua từng bậc thang danh vọng để rồi giờ đây trở thành thành viên Viện Hàn lâm Berlin, và có mọi lý do để tin rằng anh sẽ sớm được cất nhắc lên chiếc ghế Giáo sư tại một trong những trường đại học lớn nhất nước Đức. Thế nhưng, mục đích đơn nhất từng đưa anh lên cùng đỉnh cao với chàng trai người Anh giàu có và rực rỡ lại khiến anh trở nên kém cỏi vô tận trong mọi thứ ngoài phạm vi công việc. Anh chưa từng tìm thấy một khoảng lặng nào trong việc học để trau dồi những nét đẹp xã giao. Chỉ khi nói về chuyên môn của mình, khuôn mặt anh mới bừng lên sự sống và tâm hồn. Vào những lúc khác, anh trầm ngâm và lúng túng, quá ý thức về những hạn chế của bản thân trong các vấn đề lớn hơn, đồng thời tỏ ra thiếu kiên nhẫn với những lời tán gẫu vốn là chốn dung thân quen thuộc của những kẻ chẳng có tư tưởng gì để bày tỏ.

Thế vậy mà trong mấy năm qua, giữa hai đối thủ rất khác biệt này lại tồn tại một mối thâm giao có vẻ đang dần đơm hoa kết trái thành tình bạn. Gốc rễ và nguyên nhân của điều này nằm ở chỗ trong lĩnh vực nghiên cứu riêng, mỗi người đều là gương mặt trẻ duy nhất có đủ kiến thức và nhiệt huyết để đánh giá đúng mức về người kia. Những sở thích và theo đuổi chung đã kéo họ lại gần nhau, và mỗi người đều bị thu hút bởi uyên bác của đối phương. Rồi dần dần, có thêm những điều khác nữa được bồi đắp. Kennedy cảm thấy thú vị trước sự bộc trực và giản dị của đối thủ, trong khi Burger ngược lại lại bị mê hoặc bởi sự rực rỡ và hoạt bát từng giúp Kennedy trở thành tâm điểm yêu thích trong giới thượng lưu Roma. Tôi dùng từ "đã", bởi vì ngay vào thời điểm này chàng thanh niên người Anh đang gặp chút rắc rối lớn. Một mối tình, với những chi tiết chưa bao giờ hoàn toàn phơi bày, đã bộc lộ sự nhẫn tâm và vô cảm từ phía anh, khiến nhiều bạn bè phải bàng hoàng. Dù vậy, trong vòng tròn độc thân của giới sinh viên và nghệ sĩ nơi anh thích lui tới, chẳng có quy chuẩn danh dự nào quá ngặt nghèo trong những chuyện như thế, và dẫu có cái lắc đầu hay nhún vai trước sự ra đi của hai người và sự trở về của một, tâm lý chung có lẽ vẫn là sự tò mò và đôi chút ganh tị hơn là khiển trách.

"Nghe này, Burger," Kennedy nói, nhìn chăm chăm vào gương mặt điềm tĩnh của người bạn, "tớ thực sự mong cậu có thể thổ lộ với tớ."

Vừa nói, anh vừa vẫy tay về phía tấm thảm trải trên sàn nhà. Trên tấm thảm đặt một chiếc giỏ đựng trái cây nông và dài đan bằng liễu gai nhẹ thường thấy ở vùng Campagna, và trong đó chất đầy một đống đồ vật: những viên gạch có khắc chữ, những mảnh bia khắc vỡ, những khối khảm nứt nẻ, những cuộn giấy cói rách rưới, những món đồ kim loại han gỉ – thứ mà với người ngoại đạo trông chẳng khác nào nhặt ra từ thùng rác của lao công, nhưng chuyên gia sẽ nhận ra ngay là những cổ vật độc nhất vô nhị. Đống lỉnh kỉnh trong chiếc giỏ liễu gai dẹt ấy bù đắp chính xác cho một trong những mắt xích còn thiếu của sự tiến hóa xã hội vốn rất được các học giả quan tâm. Chính chàng trai người Đức là người đã mang chúng đến, và đôi mắt người Anh thèm thuồng thèm khát khi nhìn ngắm chúng.

"Tớ sẽ không tranh giành kho báu của cậu đâu, nhưng tớ rất muốn nghe về nó," anh tiếp tục, trong khi Burger thong thả châm một điếu xì gà. "Hiển nhiên đây là một phát hiện tầm cỡ hàng đầu. Những bản khắc này sẽ tạo nên tiếng vang khắp châu Âu."

"Cứ mỗi món ở đây thì ngoài kia có tới cả triệu món!" chàng trai người Đức đáp. "Nhiều đến mức hàng chục học giả có thể dành cả đời nghiên cứu chúng, và gây dựng một danh tiếng vững chắc như Lâu đài St. Angelo."

Kennedy ngồi trầm ngâm với vầng trán đẹp đẽ nhăn lại và những ngón tay vuốt ve bộ ria mép dài màu vàng.

"Cậu đã tự lỡ lời rồi đấy, Burger!" cuối cùng anh nói. "Những lời của cậu chỉ có thể ứng vào một thứ duy nhất. Cậu đã phát hiện ra một hầm mộ mới."

"Tớ không nghi ngờ gì việc cậu đã sớm đi đến kết luận đó từ việc giám định những món đồ này."

"Chà, chúng quả thực mang lại dấu hiệu đó, nhưng những lời nói vừa rồi của cậu đã biến nó thành sự thật. Chẳng có nơi nào ngoài hầm mộ có thể chứa đựng kho tàng di tích khổng lồ như cậu mô tả."

"Chính xác. Chẳng có gì là bí mật về chuyện đó cả. Tớ ĐÃ phát hiện ra một hầm mộ mới."

"Ở đâu?"

"À, đó là bí mật của tớ, Kennedy thân mến ạ. Chỉ cần biết rằng nó nằm ở một vị trí mà khả năng có ai khác tình cờ bắt gặp chỉ là một trên một triệu. Niên đại của nó khác với bất kỳ hầm mộ nào từng được biết đến, và nó được dành riêng cho việc chôn cất những tín đồ Cơ Đốc giáo cao quý nhất, thế nên hài cốt và thánh tích hoàn toàn khác biệt với bất cứ thứ gì từng được thấy trước đây. Nếu tớ không ý thức được kiến thức và năng lượng của cậu, bạn tôi ơi, tớ đã chẳng ngần ngại, dưới lời thề giữ bí mật, kể cho cậu nghe mọi thứ về nó. Nhưng ngặt một nỗi tớ nghĩ mình chắc chắn phải chuẩn bị xong báo cáo của riêng mình trước khi tự đặt bản thân vào một cuộc cạnh tranh đáng gờm như vậy."

Kennedy yêu mến chuyên ngành của mình bằng thứ tình yêu tựa như nỗi ám ảnh – thứ tình yêu giữ anh kiên định với nó giữa bao sự phân tâm vốn thường cản trở một thanh niên giàu có và phóng đãng. Anh có hoài bão, nhưng hoài bão ấy xếp sau niềm vui thuần túy mang tính trừu tượng và sự quan tâm sâu sắc đối với mọi thứ liên quan đến đời sống và lịch sử cổ đại của thành phố. Anh khát khao được tận mắt nhìn thấy thế giới ngầm mới mà người bạn đồng hành của anh vừa khám phá.

"Nghe này, Burger," anh nhiệt thành nói, "tớ đảm bảo với cậu rằng cậu hoàn toàn có thể tin tưởng tuyệt đối ở tớ trong chuyện này. Không gì có thể ép tớ đặt bút viết dù chỉ một chữ về bất cứ thứ gì tớ thấy cho đến khi có được sự cho phép tường tận của cậu. Tớ hoàn toàn thấu hiểu cảm giác của cậu và thấy nó vô cùng tự nhiên, nhưng thực sự cậu chẳng có gì phải sợ tớ cả. Mặt khác, nếu cậu không nói cho tớ biết, tớ sẽ tiến hành một cuộc tìm kiếm có hệ thống, và chắc chắn tớ sẽ tìm ra nó. Trong trường hợp đó, dĩ nhiên tớ sẽ tùy ý sử dụng nó theo ý mình, bởi vì tớ chẳng vướng bận nghĩa vụ nào với cậu cả."

Burger mỉm cười trầm ngâm bên điếu xì gà.

"Tớ nhận ra rằng, bạn Kennedy ạ," anh nói, "khi tớ muốn tìm thông tin về bất kỳ vấn đề gì, cậu không phải lúc nào cũng sẵn lòng cung cấp."

"Có bao giờ cậu hỏi tớ điều gì mà tớ không nói cho cậu biết chứ? Cậu còn nhớ, chẳng hạn như việc tớ cung cấp tài liệu cho bài viết của cậu về ngôi đền của các trinh nữ Vestal đấy thôi."

“À, vặn vẹo thế, đó đâu phải là vấn đề gì quá to tát. Nếu tớ gặng hỏi cậu về một chuyện riêng tư nào đó, tự hỏi liệu cậu có chịu đáp lại không nhỉ? Hầm mộ mới này là một chuyện vô cùng riêng tư đối với tớ, và tớ đương nhiên cũng mong đợi một chút dấu hiệu tin tưởng để đáp lễ."

"Cậu đang ám chỉ điều gì tớ chẳng thể tưởng tượng nổi," chàng trai người Anh nói, "nhưng nếu ý cậu là cậu sẽ trả lời câu hỏi của tớ về hầm mộ nếu tớ trả lời bất kỳ câu hỏi nào cậu đặt ra, thì tớ khẳng định chắc chắn là tớ sẽ làm thế."

"Vậy thì," Burger nói, ngả người thoải mái ra sau ghế bành và thổi một làn khói xì gà xanh ngắt vào không trung, "hãy kể cho tớ nghe tất cả về mối quan hệ của cậu với cô Mary Saunderson."

Kennedy bật dậy khỏi ghế và trừng mắt giận dữ nhìn người bạn đồng hành có vẻ mặt dửng dưng.

"Ý quái quỷ gì thế này?" anh kêu lên. "Câu hỏi kiểu gì thế hả? Cậu có thể coi đó là một trò đùa, nhưng chưa bao giờ cậu pha trò tồi tệ hơn thế."

"Không, tớ không đùa đâu," Burger điềm nhiên đáp. "Tớ thực sự khá tò mò về các chi tiết của vụ việc đó. Tớ chẳng biết nhiều về thế giới ngoài kia, về phụ nữ, đời sống xã hội hay những thứ đại loại thế, và một sự cố như vậy mang sức hút của sự chưa biết đối với tớ. Tớ biết cậu, và tớ cũng biết mặt cô ấy – tớ thậm chí từng bắt chuyện với cô ấy một hai lần. Tớ rất muốn nghe chính đôi môi cậu kể lại chính xác mọi chuyện đã diễn ra giữa hai người."

"Tớ sẽ không hé răng nửa lời."

"Không sao cả. Đó chỉ là chút ngẫu hứng của tớ để xem cậu có dễ dàng từ bỏ một bí mật giống như cách cậu mong tớ từ bỏ bí mật về hầm mộ mới hay không thôi. Cậu không chịu, và tớ cũng chẳng trông mong gì việc cậu chịu. Nhưng sao cậu lại đòi hỏi điều ngược lại ở tớ chứ? Đồng hồ của thánh John đang điểm mười giờ rồi. Đã đến lúc tớ phải về nhà."

"Không, đợi chút đã, Burger," Kennedy nói; "đây thực sự là một cơn bốc đồng nực cười của cậu khi muốn tìm hiểu về một mối tình cũ đã tàn lụi từ nhiều tháng trước. Cậu thừa biết chúng ta coi một kẻ 'ăn vụng rồi tước đoạt' là phường hèn nhát và đê tiện nhất trên đời."

"Dĩ nhiên," chàng trai người Đức vừa nói vừa thu gom chiếc giỏ đựng đồ cổ của mình, "khi một kẻ kể lể những chuyện về một cô gái vốn chưa từng ai biết trước đó, hắn đích thị là loại người như vậy. Nhưng trong trường hợp này, như cậu thừa biết, đó là một vấn đề công khai và là chủ đề bàn tán chung ở Roma, thế nên thực ra cậu chẳng hề tổn hại gì đến cô Mary Saunderson khi bàn luận chuyện của cô ấy với tớ cả. Dù vậy, tớ vẫn tôn trọng sự cẩn trọng của cậu; vậy chúc ngủ ngon nhé!"

"Đợi chút nào, Burger," Kennedy nói, đặt tay lên tay áo người kia; "tớ rất tha thiết với vụ hầm mộ này và không thể bỏ qua nó một cách dễ dàng thế được. Cậu có phiền hỏi tớ điều gì khác để đổi lại không – một chuyện bớt kỳ quặc hơn vào lúc này chẳng hạn?"

"Không, không; cậu đã từ chối, và thế là hết chuyện," Burger vừa nói vừa mang giỏ trên tay. "Chắc chắn là cậu hoàn toàn đúng khi không trả lời, và chắc chắn tớ cũng hoàn toàn đúng – thế nên một lần nữa, Kennedy thân mến của tớ, chúc ngủ ngon!"

Chàng trai người Anh dõi theo Burger bước qua căn phòng, và anh đã đặt tay lên tay nắm cửa trước khi người chủ nhà bật dậy với phong thái của một kẻ đang cố vớt vát những gì không thể cứu vãn.

"Khoan đã, anh bạn cũ," anh nói; "tớ thấy cậu đang cư xử theo một cách hết sức lố bịch; nhưng dẫu sao; nếu đây là điều kiện của cậu, tớ đoán mình đành phải chấp nhận vậy. Tớ rất ghét phải nói bất cứ điều gì về một cô gái, nhưng như cậu nói đấy, chuyện đó đã lan ra khắp Roma rồi, và tớ đoán mình chẳng thể kể cho cậu nghe điều gì mà cậu chưa biết từ trước. Cậu muốn biết gì nào?"

Chàng trai người Đức quay trở lại bên lò sưởi, đặt chiếc giỏ xuống và lại ngả người xuống ghế.

"Tớ hút thêm điếu xì gà nữa được chứ?" anh nói. "Cảm ơn cậu nhiều nhé! Tớ không bao giờ hút thuốc khi làm việc, nhưng lại rất tận hưởng những buổi trò chuyện khi đắm chìm trong hương khói thuốc lá. Giờ thì, liên quan đến tiểu thư trẻ tuổi mà cậu đã trải qua cuộc phiêu lưu nho nhỏ này. Rốt cuộc thì cô ấy đã đi đâu rồi?"

"Cô ấy đã về nhà với gia đình mình."

"Ồ, thật ư – ở Anh sao?"

"Ừ."

"Phần nào nước Anh vậy – Luân Đôn à?"

"Không, Twickenham."

"Cậu phải thông cảm cho sự tò mò của tớ, Kennedy thân mến ạ, và hãy coi đó là do sự thiếu hiểu biết của tớ về thế giới ngoài kia đi. Chắc chắn là một chuyện rất đơn giản khi thuyết phục một tiểu thư đi theo cậu trong khoảng ba tuần, rồi sau đó giao cô ấy về cho gia đình ở cái nơi mà – cậu vừa gọi tên gì ấy nhỉ?"

"Twickenham."

"Đúng thế – ở Twickenham. Nhưng đó là điều hoàn toàn nằm ngoài trải nghiệm của tớ đến mức tớ không thể tưởng tượng nổi cậu đã bắt đầu nó như thế nào. Chẳng hạn, nếu cậu yêu cô gái này thì tình yêu của cậu khó lòng mà biến mất chỉ trong ba tuần, thế nên tớ cho rằng hẳn cậu chẳng yêu cô ấy chút nào. Nhưng nếu cậu không yêu cô ấy thì tại sao cậu lại gây ra vụ bê bối lớn nhường này để rồi tự làm tổn hại bản thân và hủy hoại cô ấy?"

Kennedy thẫn thờ nhìn vào đốm lửa đỏ rực của chiếc lò sưởi.

"Đó quả là một cách nhìn nhận rất logic," anh nói. "Tình yêu là một từ lớn, và nó đại diện cho khá nhiều sắc thái cảm xúc khác nhau. Tớ thích cô ấy, và – chà, cậu bảo cậu từng thấy cô ấy rồi đấy – cậu biết cô ấy trông đáng yêu nhường nào mà. Dẫu vậy, khi nhìn lại, tớ sẵn sàng thừa nhận rằng mình chưa bao giờ thực sự yêu cô ấy cả."

"Vậy thì, Kennedy thân mến, tại sao cậu lại làm thế?"

"Yếu tố phiêu lưu trong chuyện đó chiếm phần lớn lý do."

"Gì cơ! Cậu mê mẩn những cuộc phiêu lưu đến thế cơ à!"

"Cuộc sống này còn gì là thi vị nếu thiếu chúng? Ban đầu tớ bắt đầu tán tỉnh cô ấy chính vì để tìm kiếm một cuộc phiêu lưu. Tớ từng săn đuổi không ít con mồi trong đời, nhưng chẳng có cuộc săn nào giống như săn đuổi một người phụ nữ đẹp. Nó còn có cái sự khó khăn đầy khiêu khích nữa, bởi vì khi ấy cô ấy là người hầu cận của Phu nhân Emily Rood, việc muốn gặp riêng cô ấy gần như là bất khả thi. Đặt lên trên tất cả những trở ngại khác vốn thu hút tớ, tớ sớm nhận ra từ chính đôi môi cô ấy ngay từ những bước đầu tiên rằng cô ấy đã đính ước."

"Mein Gott! Với ai cơ?"

"Cô ấy không nhắc đến tên."

"Tớ không nghĩ có ai biết điều đó. Vậy điều đó càng làm cuộc phiêu lưu thêm phần hấp dẫn phải không?"

"Chà, đúng là nó tạo thêm chút gia vị. Cậu không nghĩ vậy sao?"

"Tớ đã nói với cậu là tớ rất mù mờ về những chuyện này rồi mà."

"Anh bạn thân mến, cậu hẳn nhớ rằng quả táo hái trộm từ cây nhà hàng xóm lúc nào cũng ngọt ngào hơn quả rơi xuống từ cây nhà mình. Và rồi tớ nhận ra cô ấy đã dành tình cảm cho tớ."

"Gì cơ – ngay lập tức á?"

"Ồ không, tớ phải mất khoảng ba tháng đào mỏ khoét ngạch đấy. Nhưng cuối cùng tớ cũng chinh phục được cô ấy. Cô ấy hiểu rằng việc tớ ly thân hợp pháp với vợ khiến tớ không thể làm điều đúng đắn với cô ấy – thế nhưng cô ấy vẫn đến, và chúng tôi đã có những khoảng thời gian tuyệt vời chừng nào nó còn kéo dài."

"Thế còn người đàn ông kia thì sao?"

Kennedy nhún vai.

"Tớ cho rằng đó là quy luật kẻ mạnh sinh tồn," anh nói. "Nếu hắn ta là người đàn ông tốt hơn thì cô ấy đã chẳng ruồng rẫy hắn. Thôi gác chuyện này lại đi, tớ ngấy đến tận cổ rồi!"

"Chỉ một điều cuối cùng thôi. Cậu đã rũ bỏ cô ấy như thế nào chỉ trong ba tuần vậy?"

"Chà, cả hai chúng tôi đều đã hạ nhiệt đôi chút, cậu hiểu đấy. Cô ấy kiên quyết từ chối bằng mọi giá quay trở lại đối mặt với những người từng quen biết ở Roma. Giờ thì, dĩ nhiên, Roma là nơi tớ cần, và tớ đã sớm khao khát được quay lại với công việc của mình – thế nên đó là một nguyên nhân hiển nhiên dẫn đến sự chia tay. Rồi thêm nữa, ông bố già của cô ấy xuất hiện ở khách sạn tại Luân Đôn, thế là có cả một màn kịch lớn, và mọi thứ trở nên tồi tệ đến mức thực sự – dẫu ban đầu tớ nhớ cô ấy da diết – tớ vẫn rất nhẹ nhõm khi rũ bỏ được nó. Giờ thì, tớ trông cậy vào việc cậu không đi bô bô lại bất cứ điều gì tớ vừa nói đấy."

"Kennedy thân mến, tớ chẳng dại gì mà đi kể lại đâu. Nhưng tất cả những gì cậu nói làm tớ vô cùng hứng thú, bởi vì nó cho tớ cái nhìn sâu sắc về cách nhìn nhận vấn đề của cậu, một cách hoàn toàn khác biệt với tớ, kẻ vốn quá ít trải đời. Và giờ thì cậu muốn biết về hầm mộ mới của tớ chứ. Tớ có cố mô tả cũng vô ích thôi, vì cậu sẽ chẳng bao giờ tìm thấy nó bằng cách đó đâu. Chỉ có một cách duy nhất, đó là tớ dẫn cậu đến đó."

"Tuyệt cú mèo."

"Cậu muốn đi khi nào?"

"Càng sớm càng tốt. Tớ nóng lòng muốn tận mắt thấy nó lắm rồi."

"Chà, đêm nay trời đẹp – dẫu có hơi lạnh một chút. Hay chúng ta xuất phát sau một tiếng nữa nhỉ. Chúng ta phải hết sức cẩn thận giữ kín chuyện này cho riêng mình. Nếu có ai thấy chúng ta lùng sục cùng nhau, họ sẽ nghi ngờ có điều gì đó mờ ám đang diễn ra."

"Cẩn thận bao nhiêu cũng không thừa," Kennedy nói. "Có xa không?"

"Vài dặm."

"Không quá xa để đi bộ chứ?"

"Ồ không, chúng ta đi bộ đến đó dễ dàng mà."

"Vậy chúng ta đi bộ tốt hơn. Sự nghi ngờ của mấy kẻ đánh xe ngựa sẽ nổi lên nếu hắn thả cả hai chúng ta xuống một chốn khỉ ho cò gáy giữa lúc đêm hôm khuya khoắt."

"Hoàn toàn chính xác. Tớ nghĩ tốt nhất chúng ta nên gặp nhau ở Cổng Appian Way vào lúc nửa đêm. Tớ phải quay về phòng trọ lấy diêm vẹt, nến và mấy thứ linh tinh đã."

"Được rồi, Burger! Tớ thấy cậu thật tốt bụng khi cho tớ tham gia vào bí mật này, và tớ hứa với cậu là tớ sẽ không viết lách gì về nó cho đến khi cậu cho xuất bản báo cáo. Tạm biệt nhé! Cậu sẽ thấy tớ ở Cổng vào lúc mười hai giờ."

Bầu không khí lạnh lẽo và trong vắt tràn ngập những tiếng chuông du dương phát ra từ thành phố của những chiếc đồng hồ khi Burger, khoác chiếc áo khoác dáng dài kiểu Ý, tay cầm chiếc đèn lồng, bước đến điểm hẹn. Kennedy bước ra từ bóng tối để đón anh.

"Cậu nhiệt tình trong công việc cũng như trong tình yêu nhỉ!" chàng trai người Đức bật cười.

"Ừ; tớ đứng đợi ở đây gần nửa tiếng rồi đấy."

"Tớ hy vọng cậu không để lộ manh mối nào về nơi chúng ta sắp tới chứ."

"Tớ đâu có ngốc thế! Chúa ơi, tớ lạnh thấu xương rồi đây! Đi thôi Burger, chúng ta hãy làm ấm người bằng một đoạn sải bước thật nhanh nào."

Tiếng bước chân của họ vang lên đanh thép và giòn giã trên mặt đường lát đá gồ ghề của con đường cũ kỹ tồi tàn – thứ duy nhất còn sót lại của tuyến đường huyết mạch nổi tiếng nhất thế giới. Một vài người nông dân đi bộ về nhà sau quán rượu, và một vài cỗ xe chở nông sản đồng quê đang tiến vào Roma, là những thứ duy nhất họ gặp phải. Họ rảo bước nhanh chóng, với những ngôi mộ khổng lồ sừng sững ẩn hiện qua màn đêm ở mỗi bên đường, cho đến khi đến tận khu Hầm mộ St. Calistus, và nhìn thấy trước mặt dưới ánh trăng đang lên khối kiến trúc thành lũy hình tròn vĩ đại của Cecilia Metella. Sau đó Burger dừng lại, tay ôm lấy sườn.

"Chân cậu dài hơn tớ, và cậu cũng quen đi bộ hơn," anh cười nói. "Tớ nghĩ nơi chúng ta rẽ vào nằm đâu đó quanh đây. Đúng rồi, chính là nó, ngay góc quán trattoria. Giờ thì, đây là một lối mòn rất hẹp, thế nên có lẽ tớ đi trước còn cậu đi theo sau thì hơn."

Anh đã châm đèn lồng, và nhờ ánh sáng của nó, họ có thể lần theo một lối mòn nhỏ hẹp và ngoằn ngoèo cắt ngang qua vùng đầm lầy Campagna. Cầu dẫn nước vĩ đại của Roma cổ đại nằm vắt vẻo như một con sâu bướm khổng lồ trải dài trên phong cảnh ngập tràn ánh trăng, và con đường dẫn họ đi bên dưới một trong những vòm cổng khổng lồ của nó, lướt qua vòng tròn gạch vụn vốn là dấu tích của đấu trường cũ. Cuối cùng, Burger dừng lại ở một trại bò bằng gỗ trơ trọi và rút chìa khóa từ trong túi ra. "Chắc chắn hầm mộ của cậu không nằm bên trong một ngôi nhà chứ!" Kennedy kêu lên.

"Lối vào nằm ở đó. Đó chính là chiếc khiên bảo vệ giúp chúng ta tránh bị người khác phát hiện."

"Chủ nhà có biết chuyện này không?"

"Làm gì có chuyện đó. Hắn ta từng tìm thấy một hai món đồ khiến tớ gần như chắc chắn rằng ngôi nhà của hắn được xây ngay trên lối vào một nơi như thế. Thế nên tớ đã thuê lại từ hắn, và tự mình tiến hành các cuộc khai quật. Vào trong đi, và khép cửa lại phía sau cậu."

Đó là một tòa nhà dài và trống trải, với những chiếc máng ăn của bò dọc theo một bức tường. Burger đặt đèn lồng xuống đất, dùng chiếc áo khoác quấn quanh để che khuất ánh sáng theo mọi hướng ngoại trừ một hướng.

"Sẽ gây chú ý nếu ai đó nhìn thấy ánh sáng ở chốn thâm sơn cùng cốc này," anh nói. "Giúp tớ dịch chuyển tấm ván sàn này nhé."

Sàn nhà ở góc phòng khá lỏng lẻo, và từng tấm ván một được hai nhà bác học cạy lên rồi dựng vào tường. Bên dưới là một lỗ vuông và một cầu thang bằng đá cổ dẫn thẳng xuống lòng đất sâu thẳm.

"Cẩn thận đấy!" Burger hét lên khi Kennedy vì quá nôn nóng đã lao vội xuống bậc thang. "Bên dưới là một hệ thống hang thỏ chằng chịt, và nếu cậu lỡ lạc đường ở dưới đó một lần, tỷ lệ sống sót mò ra được sẽ là một phần trăm nghìn đấy. Đợi tớ mang đèn xuống đã."

“Cậu tìm đường của chính mình bằng cách nào nếu nó phức tạp thế?"

"Tớ từng suýt chết hụt mấy lần lúc đầu, nhưng dần dần tớ đã học được cách di chuyển. Nó có một hệ thống nhất định, nhưng là thứ mà một kẻ bị lạc, nếu ở trong bóng tối, tuyệt đối không thể dò ra được. Ngay cả bây giờ tớ vẫn luôn thả một cuộn dây thừng phía sau mỗi khi đi sâu vào hầm mộ. Cậu có thể tự thấy đấy, nó vô cùng rắc rối, mỗi lối đi này đều rẽ nhánh và chia nhỏ tới hàng chục lần trước khi cậu đi được trăm thước."

Họ đã xuống sâu khoảng hai mươi feet so với mặt sàn của chuồng bò, và giờ đang đứng trong một căn phòng vuông được đục khoét từ lớp đá tufa mềm mại. Chiếc đèn lồng hắt thứ ánh sáng chập chờn, rực rỡ bên dưới và mờ ảo bên trên, lên những bức tường màu nâu nứt nẻ. Theo mọi hướng đều là những ô cửa tối thum thủm của các hành lang tỏa ra từ tâm điểm chung này.

"Tớ muốn cậu bám sát theo tớ nhé, bạn tôi," Burger nói. "Đừng la cà ngắm nghía bất cứ thứ gì trên đường đi, bởi vì nơi tớ dẫn cậu đến chứa tất cả những gì cậu có thể thấy, và hơn thế nữa. Đi thẳng đến đó sẽ giúp chúng ta tiết kiệm thời gian hơn."

Anh dẫn đầu đi xuống một trong những hành lang, và chàng trai người Anh sát gót theo sau. Thỉnh thoảng con đường lại chia đôi, nhưng Burger rõ ràng đang lần theo những dấu hiệu bí mật của riêng mình nên anh không hề dừng lại hay chần chừ. Dọc theo các bức tường khắp mọi nơi, được xếp chặt chẽ như những chiếc giường tầng trên một con tàu chở người di cư, là những tín đồ Cơ Đốc của thành Roma cổ đại. Ánh sáng vàng chập chờn lướt qua những nét mặt nhăn nheo của các thây ma, lóe lên trên những chiếc hộp sọ tròn vo và khúc xương cánh tay dài trắng muốt bắt chéo trước lồng ngực trơ xương. Và trên suốt chặng đường đi qua, Kennedy đắm nhìn với đôi mắt đầy khao khát những tấm bia khắc, vật dụng tang lễ, tranh vẽ, lễ phục, dụng cụ – tất cả nằm y nguyên nơi những bàn tay sùng đạo từng đặt chúng từ bao thế kỷ trước. Anh nhận ra rõ ràng, ngay cả trong những cái nhìn thoáng qua vội vã ấy, rằng đây là hầm mộ cổ xưa nhất và tuyệt mỹ nhất, chứa đựng một kho tàng di tích La Mã chưa từng có lần nào khác lọt vào tầm mắt của giới học giả.

"Chuyện gì sẽ xảy ra nếu đèn tắt?" anh hỏi khi họ vội vã bước đi.

"Tớ có một cây nến dự phòng và một hộp diêm trong túi. Nhân tiện đây, Kennedy, cậu có mang diêm không?"

"Không; cậu đưa tớ vài que đi."

"Ồ, không sao đâu. Chúng ta đời nào tách nhau ra."

"Chúng ta đi bao xa rồi? Tớ có cảm giác chúng ta đi được ít nhất một phần tư dặm rồi đấy."

"Hơn thế nữa ấy chứ. Thực ra chẳng có giới hạn nào cho những ngôi mộ này cả – ít nhất là tớ chưa bao giờ tìm thấy điểm tận cùng của chúng. Nơi này vô cùng rắc rối, thế nên tớ nghĩ mình nên dùng cuộn dây thừng."

Anh buộc một đầu dây vào một mỏm đá nhô ra và cuộn dây được giấu trong ngực áo, vừa đi vừa thả lỏng dần. Kennedy thấy rằng đó hoàn toàn không phải là sự phòng bị thừa thãi, bởi các hành lang giờ đây đã trở nên phức tạp và ngoằn ngoèo hơn bao giờ hết, tạo thành một mạng lưới giao thoa chằng chịt giữa các lối đi. Nhưng rồi tất cả đều kết thúc tại một sảnh tròn lớn với một bệ đá tufa vuông vức được đặt một phiến đá cẩm thạch ở một đầu.

"Chúa ơi!" Kennedy kêu lên đầy phấn khích khi Burger rọi đèn lồng qua phiến đá cẩm thạch. "Đó là một bệ thờ Cơ Đốc giáo – có lẽ là cái cổ xưa nhất tồn tại. Đây rồi, dấu thánh giá nhỏ được khắc trên góc của nó. Chắc chắn không gian hình tròn này từng được dùng làm nhà thờ."

"Chính xác," Burger nói. "Nếu có nhiều thời gian hơn, tớ rất muốn cho cậu xem tất cả những thi thể được chôn trong các hốc tường này, vì đó là các vị giáo hoàng và giám mục thời sơ khai của Giáo hội, với mũ tế, gậy mục tử và lễ phục đầy đủ. Lại chỗ cái kia mà xem kìa!"

Kennedy bước tới, trừng mắt nhìn cái đầu gớm ghiếc nằm lỏng lẻo trên chiếc mũ tế rách nát và mục nát.

"Thật vô cùng thú vị," anh nói, và giọng anh vang vọng dội lại vào vòm trần cong. "Theo trải nghiệm của tớ thì nó là độc nhất vô nhị. Mang đèn lại đây xem nào Burger, tớ muốn ngắm tất cả bọn họ."

Nhưng chàng trai người Đức đã tản bộ đi mất, và đang đứng giữa vùng sáng màu vàng ở phía bên kia sảnh.

"Cậu có biết có bao nhiêu ngã rẽ sai giữa đây và cầu thang không?" anh hỏi. "Hơn hai nghìn ngã đấy. Không nghi ngờ gì nữa, đó là một trong những biện pháp bảo vệ mà những tín đồ Cơ Đốc áp dụng. Tỷ lệ là hai nghìn trên một chống lại việc một kẻ tìm được đường ra, ngay cả khi hắn có đèn; nhưng nếu ở trong bóng tối thì dĩ nhiên việc đó sẽ càng khó khăn gấp bội."

"Tớ cũng nghĩ thế."

"Và bóng tối ở đây khủng khiếp lắm. Tớ từng thử nghiệm một lần để làm thí nghiệm. Hãy thử lại xem nào!" Anh cúi xuống chiếc đèn lồng, và trong chớp mắt, mọi thứ cứ như thể có một bàn tay vô hình đang bịt chặt lấy từng con mắt của Kennedy. Chưa bao giờ anh biết thế nào là bóng tối như vậy. Nó tựa như đang đè nặng lên người và bóp nghẹt lấy anh. Đó là một vật cản vững chắc khiến cơ thể phải lùi lại vì sợ hãi không dám tiến bước. Anh giơ hai tay ra để đẩy nó ra xa mình.

"Thế là đủ rồi đấy Burger," anh nói, "bật đèn lên đi."

Nhưng người bạn đồng hành của anh bắt đầu bật cười, và trong căn phòng hình tròn ấy, âm thanh dường như phát ra từ mọi hướng cùng một lúc.

"Cậu có vẻ bồn chồn đấy, bạn Kennedy," anh ta nói.

"Làm ơn đi anh bạn, thắp nến lên đi!" Kennedy sốt ruột giục.

"Lạ lắm nhé Kennedy, tớ hoàn toàn không thể phân biệt được hướng cậu đang đứng qua âm thanh. Cậu có đoán được tớ đang ở đâu không?"

"Không; cậu có vẻ ở khắp mọi phía xung quanh tớ."

"Nếu không vì sợi dây thừng tớ đang cầm trong tay này, tớ chắc chẳng có nổi một khái niệm nào về hướng đi."

"Tớ dám cá là thế. Châm lửa lên đi anh bạn, và chấm dứt cái trò vô bổ này đi."

"Chà, Kennedy, có hai thứ mà tớ hiểu là cậu vô cùng yêu thích. Một là cuộc phiêu lưu, và hai là một chướng ngại vật cần vượt qua. Cuộc phiêu lưu chính là việc tìm đường thoát khỏi hầm mộ này. Chướng ngại vật sẽ là bóng tối và hai nghìn ngã rẽ sai lầm khiến việc tìm đường trở nên khó khăn hơn đôi chút. Nhưng cậu không cần phải vội, vì cậu có thừa thời gian, và khi cậu dừng chân nghỉ ngơi chốc lát, tớ muốn cậu hãy nghĩ về cô Mary Saunderson, và tự hỏi xem cậu đã đối xử với cô ấy thực sự công bằng chưa."

"Đồ quỷ sứ, ý mày là gì hả?" Kennedy gầm lên. Anh đang chạy cuống cuồng theo những vòng tròn nhỏ và khua khoắng cả hai tay vào màn đêm đặc quánh.

"Tạm biệt," giọng nói nhạo báng vang lên, và nó đã ở đâu đó cách xa một quãng. "Tớ thực sự không nghĩ rằng, ngay cả theo lý lẽ của chính cậu, thì cậu đã hành xử đúng đắn với cô gái đó đâu Kennedy. Chỉ có một chi tiết nhỏ xíu mà cậu hình như không biết, và tớ có thể bổ sung cho cậu đây. Tiểu thư Saunderson đã đính ước với một gã sinh viên nghèo túng vụng về, và tên hắn là Julius Burger."

Có tiếng sột soạt đâu đó, tiếng chân nện mơ hồ vào phiến đá, và rồi sự tĩnh lặng bao trùm lấy ngôi nhà thờ Cơ Đốc giáo cổ xưa ấy – một sự tĩnh lặng đục ngầu, nặng trĩu khép chặt lấy Kennedy và giam hãm anh lại tựa như dòng nước vây lấy một kẻ đang chết đuối.

Khoảng hai tháng sau, đoạn tin tức sau đây đã lan truyền khắp các mặt báo châu Âu:

"Một trong những phát hiện thú vị nhất những năm gần đây chính là hầm mộ mới tại Roma, nằm cách không xa khu hầm mộ nổi tiếng St. Calixtus về phía đông. Việc tìm ra nơi an nghỉ quan trọng này, vốn cực kỳ phong phú các di tích Cơ Đốc giáo sơ khai vô cùng thú vị, nhờ vào năng lực và sự nhạy bén của Tiến sĩ Julius Burger, nhà chuyên môn trẻ tuổi người Đức, người đang nhanh chóng vươn lên chiếm vị trí hàng đầu về thẩm quyền nghiên cứu Roma cổ đại. Mặc dù là người đầu tiên công bố phát hiện của mình, có vẻ như một nhà thám hiểm kém may mắn hơn đã đi trước Tiến sĩ Burger một bước. Vài tháng trước, ông Kennedy, học giả nổi tiếng người Anh, đã đột ngột biến mất khỏi căn phòng của mình ở phố Corso, và người ta phỏng đoán rằng mối liên hệ của ông với một vụ bê bối gần đây đã thúc đẩy ông rời khỏi Roma. Giờ đây mọi chuyện hé lộ rằng ông thực sự đã trở thành nạn nhân của niềm đam mê khảo cổ học cuồng nhiệt từng đưa ông lên vị trí xuất chúng giữa các học giả đương thời. Thi thể của ông được phát hiện sâu trong lòng hầm mộ mới, và rõ ràng qua tình trạng đôi giày cùng bàn chân của ông rằng ông đã lang thang ròng rã nhiều ngày qua những hành lang ngoằn ngoèo khiến những chẩm mộ ngầm này trở nên cực kỳ nguy hiểm đối với các nhà thám hiểm. Vị quý tộc quá cố đã liều lĩnh một cách khó hiểu khi dấn thân vào mê cung này mà, theo những gì có thể phát hiện được, không hề mang theo nến hay diêm bên người, thế nên số phận bi thảm của ông chính là kết quả tất yếu từ sự liều lĩnh của chính ông. Điều khiến mọi chuyện càng thêm phần đau xót là Tiến sĩ Julius Burger hóa ra lại là bạn thân thiết của người quá cố. Niềm vui trước phát hiện phi thường mà ông rất may mắn có được đã bị phủ bóng đen bởi số phận khủng khiếp của người đồng chí kiêm cộng sự của mình."