“Sao bức thư ấy lại lọt vào tay chàng?” Valentina hỏi Gonzaga, khi chốc lát sau họ cùng đứng trong sân, nơi viên cận thần đã đi theo nàng khi nàng bước xuống.
“Nó được vo tròn quanh một mũi nắn nỏ thần rơi xuống chiến lũy ngày hôm qua trong lúc ta một mình đi dạo ở đó,” Gonzaga điềm nhiên đáp.
Lúc này hắn đã lấy lại được vẻ bình tĩnh. Hắn nhận ra mình đang đứng trước hiểm cảnh chết người, và chính nỗi sợ hãi đang ngự trị trong lòng dường như, theo một nghịch lý kỳ lạ, lại tiếp cho hắn sức mạnh để tiếp tục diễn tròn vai.
Valentina nhìn hắn với một chút hoài nghi trong ánh mắt. Nhưng trên gương mặt thanh thản của Francesco thì không hề lộ chút nghi ngờ nào. Mắt chàng gần như mỉm cười khi hỏi Gonzaga:
“Sao anh lại không đem nó dâng lên Monna Valentina?”
Một sắc đỏ bừng lên trên má viên cận thần. Hắn sốt ruột nhún vai, và với giọng nói nghẹn ngào vì giận dữ, hắn tuôn ra câu trả lời.
“Với ngài, một người có vẻ lớn lên tronganh ngũ và trưởng thành chốn phòng trực, sự sỉ nhục tột cùng mà Gian Maria giáng xuống tôi đây có lẽ không rõ ràng mấy. Ngài có thể không nhận thức được rằng chính việc chạm tay vào bức thư đó cũng đã làm bẩn đôi tay tôi, rằng tôi cảm thấy nhục nhã khôn cùng khi nghĩ rằng tên Công tước thô lỗ ấy lại coi tôi là đích nhắm cho một mũi tên như thế. Do đó, thật vô ích khi cố làm cho ngài hiểu rằng tôi khó lòng chịu đựng thêm nỗi nhục để người khác nhìn thấy sự lăng mạ mà bản thân lại bất lực không thể trả thù. Quả thực, thưa ngài, tôi đã làm điều duy nhất có thể với bức thư đó. Tôi vò nát nó trong tay và ném đi, cũng giống như cách tôi cố gắng gạt bỏ nội dung của nó khỏi tâm trí mình. Nhưng những tên do thám cảnh giác của ngài, thưa Ser Francesco, đã mang nó đến cho ngài, và nếu nỗi nhục của tôi đã bị đem ra phơi bày trước mắt đám binh lính ô hợp đó, thì ít ra nó cũng phục vụ được mục đích cứu nguy cho Monna Valentina. Để làm được điều đó, nếu cần thiết, tôi sẵn sàng hy sinh nhiều hơn cả niềm kiêu hãnh từng khiến tôi phải giữ im lặng về thông điệp này.”
Hắn nói với sự chân thành nồng nhiệt đến mức thuyết phục được cả Francesco lẫn Valentina, và ánh mắt nàng trở nên dịu dàng hơn khi ngưng thần nhìn Gonzaga—con người tội nghiệp này mà, trái tim mách bảo, nàng đã oan uổng trách móc trong ý nghĩ. Francesco, vốn luôn rộng lượng, đã tiếp nhận những lời bộc bạch đầy cảm xúc ấy một cách tốt đẹp nhất.
“Messer Gonzaga, tôi hiểu sự e dè của anh. Anh đã sai lầm khi nghĩ rằng tôi lại có thể bỏ qua chuyện đó.”
Chàng nén lại ý định vừa định nhắc lại rằng, dẫu sao đi nữa, Gonzaga vẫn nên đem bức thư ấy trình ngay lên Monna Valentina. Thay vào đó, chàng cười xòa bỏ qua chuyện này, và đề nghị họ sẽ dùng bữa điểm tâm ngay khi chàng cởi bỏ bộ giáp sắt.
Chàng đi làm việc đó, trong khi Valentina bước về hướng phòng ăn, có Gonzaga đi kèm—giờ đây hắn đang tìm cách chuộc lại lỗi lầm do sự nghi ngờ của nàng bằng một thái độ thân thiện đến mức gần như quá đà.
Nhưng có một kẻ mà những lời lẽ đao to búa lớn của Gonzaga liên quan đến bức thư ấy chẳng thể làm rung động. Đó chính là Peppe, kẻ khờ khôn ngoan nhất đời. Hắn vội vã đuổi theo Francesco, và trong lúc hiệp sĩ đang cởi giáp, hắn đến để giãi bày sự hoài nghi của mình. Nhưng Francesco đã xua đuổi hắn với vẻ bực dọc, còn Peppe ra đi trong nỗi buồn bã và thề thốt rằng sự khôn ngoan của kẻ khờ quả thực còn hơn cả sự dại dột của kẻ khôn.
Suốt ngày hôm đó, Gonzaga hầu như không rời khỏi bên cạnh Valentina. Buổi sáng, hắn trò chuyện với nàng rất lâu về những đề tài thơ ca hoặc bác học, qua đó hắn muốn thể hiện sự vượt trội to lớn về trí tuệ của mình so với tên võ biền Francesco. Đến chiều tối, khi cái nóng trong ngày đã dịu đi, và trong lúc chính Messer Francesco ấy đang bận thực hiện một số biện pháp phòng thủ trên tường thành, Gonzaga chơi bi lăn cùng Valentina cùng các quý cô của nàng—những người lúc này đã hoàn toàn trấn tĩnh sau cơn hoảng loạn mà họ từng là nạn nhân trước đó.
Sáng hôm ấy, Gonzaga đã rơi vào thế chân tường khi thấy những kế hoạch của mình sụp đổ. Chiều tối hôm đó, sau một ngày ở bên Valentina—và nàng lại vô cùng ngọt ngào, tử tế với hắn—hắn bắt đầu lấy lại can đảm, và tâm trí dễ thay đổi của hắn thì thầm vào tâm hồn hắn niềm hy vọng rằng, xét cho cùng, mọi chuyện hoàn toàn có thể diễn ra theo đúng dự tính ban đầu, miễn là hắn biết đi những nước cờ khôn ngoan và không làm hỏng cơ hội của mình bởi sự hấp tấp từng suýt khiến hắn chuốc lấy thất bại. Mục đích của hắn càng được củng cố bởi một thông điệp gởi đến vào tối hôm đó từ Gian Maria—lúc này đã chắc chắn rằng kế hoạch của Gonzaga thất bại. Hắn gởi lời rằng, vì không muốn gây ra cảnh đổ máu vốn bị đe dọa bởi kẻ điên rồ liều lĩnh tự xưng là Đề đốc của Monna Valentina, hắn sẽ hoãn việc oanh kích, với hy vọng trong thời gian đó cơn đói khát sẽ khiến đồn ngũ nổi loạn ấy trở nên thuần phục hơn.
Francesco đọc thông điệp ấy cho binh lính của Madonna nghe, và họ đón nhận nó trong niềm hân hoan. Niềm tin của họ đặt vào chàng tăng lên gấp trăm lần nhờ bằng chứng về sự chuẩn xác trong tầm nhìn xa trông rộng của chàng. Hậu quả là họ đã có một bữa tối vô cùng vui vẻ, và người vui nhất chính là Messer Gonzaga, khoác lên mình bộ cánh bằng lụa taby màu tía vô cùng lộng lẫy để tôn vinh một dịp trọng đại như thế.
Francesco là người đầu tiên rời bàn ăn, xin phép Monna Valentina để đi làm nhiệm vụ trên tường thành. Nàng để chàng đi, rồi sau đó ngồi trầm ngâm, chẳng màng đến những lời tán gẫu nhạt nhẽo của Romeo, cũng chẳng màng đến bài thơ sonnet của Petrarca mà chốc chốc hắn lại cất giọng hát cho mọi người nghe. Tâm trí nàng hoàn toàn hướng về người vừa rời khỏi bàn tiệc. Nàng hầu như không trao đổi lấy một lời với Francesco kể từ khoảnh khắc đê mê ấy, khi đôi bên nhìn sâu vào mắt nhau trên chiến lũy và nhìn thấu bí mật mà mỗi người đang giấu kín. Tại sao chàng không đến tìm nàng? Nàng tự hỏi. Và rồi nàng sực nhớ Gonzaga đã bám lấy mình suốt cả ngày dài ra sao, đồng thời nhận ra rằng chính nàng mới là kẻ đã né tránh sự hiện diện của Francesco, bỗng chốc trở nên ngượng ngùng một cách lạ lùng.
Nhưng khao khát được ở gần chàng và được nghe giọng nói của chàng giờ đây còn lớn lao hơn cả sự thẹn thùng; khao khát được thấy chàng nhìn mình như cách chàng đã nhìn vào buổi sáng hôm ấy, khi vì lo sợ cho sự an nguy của chàng mà nàng từng cố gắng ngăn cản ý định hèn nhát của đám binh lính dưới quyền. Một người phụ nữ trưởng thành, hay từng trải hơn, chắc chắn sẽ chờ đợi chàng đến tìm mình. Nhưng Valentina, với bản tính ngọt ngào tự nhiên, chưa bao giờ nghĩ đến những mưu chước hay trò quyến rũ đưa tình. Nàng lặng lẽ đứng dậy khỏi bàn tiệc trước khi bài hát của Gonzaga dứt hẳn, và lặng lẽ chuồn khỏi căn phòng.
Đó là một đêm đẹp trời, không khí nặng đượm hương thơm mùa xuân từ những vùng đất màu mỡ, bầu trời xanh thẳm một màu coban là mái vòm lấp lánh đốm sao, nổi bật trong khoảng không gian sáng hơn là hình bóng đĩa nguyệt đang dần tròn. Một vầng trăng như thế, nàng thầm nghĩ, từng ngắm nhìn với những nghĩ suy về chàng, vào đêm sau cuộc gặp gỡ ngắn ngủi của họ tại Acquasparta. Nàng đã lên tới bức tường thành phía bắc nơi chàng từng thông báo rằng nhiệm vụ đang gọi mời, và đằng kia nàng nhìn thấy một người đàn ông—cư dân duy nhất của đoạn tường thành—đang tựa người vào lan can chạm trổ, nhìn xuống những ánh đèn từ doanh trại của Gian Maria. Chàng để đầu trần, và qua chiếc trâm vàng lấp lánh mái tóc, nàng nhận ra chàng. Nàng rón rén bước đến sau lưng chàng.
“Chúng ta đang mơ mộng ở đây sao, Messer Francesco?” nàng hỏi, khi đã đến sát bên chàng, và giọng nói nàng vương vấn tiếng cười rộn rã.
Chàng giật mình quay lại theo tiếng gọi, rồi cũng bật cười, một cách dịu dàng và đầy hạnh phúc.
“Đây là đêm dành cho những giấc mơ, và quả thực anh đang mơ. Nhưng em đã xua tan chúng rồi.”
“Anh làm em buồn đấy,” nàng trêu chọc. “Chắc chắn là chúng rất đẹp, bởi để đến đây và chìm đắm trong đó, anh đã bỏ lại—chúng tôi cơ mà.”
“Phải—chúng rất đẹp,” chàng đáp. “Và thế nhưng, chúng cũng mang một nỗi buồn vẩn vơ, vô nghĩa như bản chất của giấc mơ. Chúng thuộc về em để mà xua tan, bởi vì chúng chính là về em.”
“Về em ư?” nàng gặng hỏi, nhịp tim đập nhanh hơn và nhuộm đôi má một màu hồng mà nàng thầm cảm ơn màn đêm đã che giấu.
“Đúng vậy, thưa Madonna—về em và cuộc gặp gỡ đầu tiên của chúng ta trong khu rừng ở Acquasparta. Em còn nhớ chứ?”
“Em nhớ, nhớ chứ,” nàng thì thầm trìu mến.
“Và em còn nhớ cách anh thề nguyền trở thành hiệp sĩ của em và mãi mãi là dũng sĩ bảo vệ em không? Lúc đó chúng ta nào đâu dám mơ vinh quang mà anh hằng khát khao lại thuộc về mình.”
Nàng không đáp lại, tâm trí ngược dòng về ký ức buổi gặp gỡ đầu tiên mà nàng từng bao lần suy tưởng với tất cả sự ngọt ngào.
“Anh cũng đang nghĩ,” chốc sau chàng cất lời, “về gã Gian Maria ở cánh đồng dưới kia, và về cuộc vây hãm ô nhục này.”
“Anh—anh không hề hoài nghi gì sao?” nàng ngập ngừng, vì những lời ấy khiến nàng có chút hụt hẫng.
“Hoài nghi ư?”
“Về việc ở lại đây với em. Về việc dính líu vào cái gọi là cuộc nổi loạn của em?”
Chàng cười khẽ, ánh mắt hướng về dòng nước lấp lánh ánh bạc phía dưới.
“Những hoài nghi của anh chỉ dành cho khoảnh khắc cuộc vây hãm này chấm dứt; khi em và anh mỗi người phải đi theo con đường riêng của mình,” chàng quả quyết đáp. Giờ đây chàng quay sang đối mặt với nàng, giọng nói có phần căng thẳng. “Còn việc ở đây để dẫn dắt sự kháng cự tuyệt vời này và giúp em chút sức mọn—— Không, không, anh chẳng mảy may hoài nghi vì điều đó. Đây là trò phiêu lưu tuyệt diệu nhất mà nghiệp binh đao từng đưa bước anh tới. Anh đến Roccaleone với một thông điệp cảnh báo; nhưng ẩn sâu trong tận đáy lòng, anh mang theo niềm hy vọng rằng vai trò của mình sẽ vượt xa một sứ giả; rằng anh có thể được ở lại bên em và làm những việc như anh đang làm.”
“Nếu không có anh, giờ này họ đã ép em đầu hàng rồi.”
“Có lẽ vậy. Nhưng chừng nào anh còn ở đây, anh nghĩ họ sẽ không làm thế. Anh đang nóng lòng chờ tin tức từ Babbiano. Giá như anh có thể biết điều gì đang xảy ra ở trển, anh có thể vực dậy tinh thần em bằng sự đảm bảo rằng cuộc vây hãm này chỉ có thể kéo dài thêm vài ngày nữa. Gian Maria buộc phải rút về nhà hoặc chấp nhận mất ngôi báu. Và nếu hắn mất thứ đó, bác của em sẽ không còn nhiệt tình hậu thuẫn cho yêu sách cầu hôn của hắn với em nữa. Với em, thưa Madonna, đây hẳn là một ý nghĩ khích lệ. Còn với anh—than ôi! Sao anh lại dám mong cầu điều đó?”
Giờ đây chàng đang nhìn đăm đăm vào màn đêm, nhưng giọng nói run rẩy vì cảm xúc dâng trào trong ngực. Nàng lặng thinh, và có lẽ được khích lệ bởi sự im lặng ấy, được tiếp thêm sức mạnh từ ký ức về những gì chàng từng thấy phản chiếu trong mắt nàng sáng hôm nay:
“Madonna,” chàng kêu lên, “anh ước gì mình có thể mở một con đường cho em xuyên qua doanh trại vây hãm kia, và đưa em đến một chốn bình yên nào đó, nơi không có triều đình cũng chẳng có hoàng thân quốc thích. Nhưng vì điều này không thể thành hiện thực, thưa Madonna mia, anh chỉ mong cuộc vây hãm này có thể kéo dài vĩnh viễn.”
Và rồi—có phải ngọn gió đêm khẽ lướt qua mái tóc đang trêu ngươi chàng bằng lời thì thầm, “Quả thực anh cũng ước như vậy”? Chàng quay về phía nàng, bàn tay rám nắng và đầy gân guốc đặt lên bàn tay trắng ngà của nàng đang tựa trên thành đá.
“Valentina!” chàng kêu lên, giọng nói nhỏ tựa tiếng thì thầm, đôi mắt thiết tha tìm kiếm ánh mắt đang ngượng ngùng tránh né của nàng. Và rồi, nhanh như khi vừa bùng lên, ngọn lửa trong ánh mắt chàng bỗng vụt tắt. Chàng rút tay khỏi tay nàng, thở dài, rồi lại chuyển hướng nhìn về phía doanh trại. “Xin hãy tha thứ, hãy quên đi, thưa Madonna,” chàng cay đắng thì thầm, “điều mà trong cơn điên rồ tôi đã cả gan mạo phạm.”
Nàng đứng lặng suốt một thoáng lâu; rồi nàng nhích lại gần chàng hơn, và giọng nói thì thầm đáp lại: “Sẽ thế nào nếu em không xem đó là sự mạo phạm?”
Chàng giật mình quay phắt lại đối diện với nàng, và họ đứng sát rạt bên nhau, ánh mắt giao hòa, trong đó ánh mắt của nàng còn ít e thẹn hơn cả chàng. Họ cứ duy trì tư thế ấy trong một khoảnh khắc ngắn ngủi. Rồi lắc đầu và cất giọng với nỗi buồn vô tận:
“Tốt hơn là em nên xem đó là mạo phạm, thưa Madonna,” chàng đáp.
“Tốt hơn ư? Nhưng tại sao?”
“Bởi vì anh không phải là công tước, thưa Madonna.”
“Thì sao chứ?” nàng thốt lên, rồi bồi thêm vẻ khinh miệt: “Ngoài kia đang ngự trị một công tước đấy. Ồ, thưa ngài, sao em có thể coi là mạo phạm những lời mà chính em đang khao khát được lắng nghe? Địa vị của anh có ý nghĩa gì với em chứ? Em biết anh là vị hiệp sĩ chân chính nhất, quý ông cao quý nhất, và là người bạn dũng cảm nhất từng đến cứu giúp một thiếu nữ hoạn nạn. Anh quên đi những nguyên tắc từng dẫn dắt em thực hiện cuộc kháng cự này sao? Rằng em là một phụ nữ, và chẳng đòi hỏi gì ở cuộc đời nhiều hơn những gì thuộc về quyền lợi của một người phụ nữ—và cũng chẳng kém hơn.”
Nàng khựng lại; dòng máu lại một lần nữa dồn lên má khi nàng sực nhận ra mình đã nói quá nhanh và những lời lẽ ấy có vẻ táo bạo nhường nào. Nàng hơi quay đi, tựa người vào lan can, phóng tầm mắt ra màn đêm mênh mông. Và trong tư thế ấy, một giọng nói đầy thiết tha thì thầm bên tai nàng:
“Valentina, thề có linh hồn, anh yêu em!” Và tiếng thì thầm ấy, thứ đã lấp đầy tâm hồn nàng niềm hạnh phúc ngây ngất đến nhức nhối, bỗng khựng lại đột ngột như bị bóp nghẹt. Bàn tay chàng lại tìm bàn tay nàng, để mặc nàng trao trọn như thể nàng sẽ dâng hiến cả cuộc đời theo tiếng gọi ngọt ngào ấy, và giờ đây giọng nói của chàng vớt vát lại chút bình tĩnh.
“Sao lại tự lừa dối mình bằng những hy vọng tàn nhẫn thế, Valentina của anh?” chàng đang nói. “Vẫn còn tương lai phía trước. Vẫn có khoảng thời gian khi cuộc vây hãm này kết thúc, và khi Gian Maria đã rút về nhà, em sẽ được tự do rời đi. Em sẽ đi đâu?”
Nàng nhìn chàng như thể không hiểu câu hỏi ấy, ánh mắt đầy vẻ bối rối, dẫu rằng trong thứ ánh sáng leo lắt ấy chàng khó lòng nhìn rõ điều đó.
“Em sẽ đi đến bất cứ nơi nào anh ra lệnh. Em còn nơi nào để đi nữa chứ?” nàng nói thêm, với một chút đắng cay.
Chàng giật mình. Câu trả lời của nàng nằm ngoài mọi dự liệu của chàng.
“Nhưng còn bác của em——?”
“Em nợ ông ấy nghĩa vụ gì chứ? Ồ, em đã nghĩ về nó rồi, và cho đến tận—cho đến tận sáng nay, có vẻ như một tu viện sẽ là chốn nương thân cuối cùng của em. Em đã dành phần lớn tuổi trẻ của mình ở Santa Sofia, và chút ít thế giới mà em từng thấy chốn triều đình của bác hoàn toàn không hấp dẫn em muốn thấy thêm nữa. Mẹ Bề trên rất thương em. Người sẽ nhận lại em, trừ phi——”
Nàng bỏ lửng câu nói và nhìn chàng, và trước ánh mắt hoàn toàn phó thác và ngọt ngào ấy, tâm trí chàng quay cuồng. Rằng nàng là cháu gái của Công tước xứ Urbino, chàng chẳng còn nhớ đến nữa, cũng như việc bản thân mình là Bá tước xứ Aquila, danh gia vọng tộc nhưng gia sản chẳng mấy dư dả, và chắc chắn chẳng phải tấm lương duyên môn đăng hộ đối trong mắt Guidobaldo nào hơn một hiệp sĩ giang hồ giản dị như vẻ bề ngoài.hệ
Chàng xích lại gần nàng hơn, hai bàn tay—như thể tuân theo một mệnh lệnh lớn lao hơn cả ý chí, có lẽ là mệnh lệnh từ ánh mắt nàng—đặt lên đôi vai nàng, trong khi toàn bộ tâm hồn chàng nhìn nàng qua ánh mắt. Rồi, với một tiếng nấc nghẹn ngào, chàng kéo phắt nàng vào lòng. Trong khoảnh khắc, nàng nằm ngoan ngoãn, run rẩy trong vòng tay chàng, mái đầu cao chỏm ngang tầm cằm chàng, trái tim đập rộn ràng chống lại trái tim chàng. Cúi xuống bất chợt, chàng hôn lên đôi môi nàng. Nàng đón nhận nụ hôn với sự thuận tình đầy mời gọi. Nhưng khi nó vừa dứt, nàng nhẹ nhàng đẩy chàng ra; và chàng, tuân lệnh mọi mong muốn dù là nhỏ nhất của nàng, kìm nén cơn khát khao cuồng nhiệt và buông lỏng vòng tay.
“Anima mia!” chàng cất tiếng kêu đầy ngây ngất. “Em giờ là của anh, mặc cho chuyện gì xảy ra đi nữa. Sẽ chẳng có Gian Maria hay bất kỳ vị công tước nào trong thế giới Cơ Đốc giáo có thể cướp em khỏi tay anh.”
Nàng đặt tay lên môi chàng để bắt chàng im lặng, và chàng hôn lên lòng bàn tay ấy, khiến nàng bật cười lùi lại. Rồi từ tiếng cười, nàng chuyển sang vẻ vô cùng nghiêm nghị, vươn tay hướng về phía doanh trại công tước: “Hãy mở cho em một con đường xuyên qua những chiến tuyến kia,” nàng nói, “và đưa em rời khỏi Urbino—thật xa, nơi quyền lực của Guidobaldo và sự báo thù của Gian Maria không thể đuổi theo chúng ta—và khi ấy anh sẽ chiếm được em làm của riêng mình. Nhưng cho đến lúc đó, hãy đình chiến đối với—với chuyện này giữa chúng ta. Ở đây còn có việc lớn của nam nhi cần hoàn thành, và nếu em yếu đuối như đêm nay, em có thể làm anh suy yếu, rồi cả hai chúng ta sẽ tiêu đời. Em đang đặt trọn niềm tin vào sức mạnh của anh đấy, Franceschino mio, vị hiệp sĩ chân chính của em.”
Chàng định đáp lời. Chàng có rất nhiều điều muốn nói với nàng—rằng mình là ai và thân thế ra sao. Nhưng nàng chỉ tay về phía đầu bậc thang, nơi một bóng người đang chập chờn xuất hiện.
“Lính canh đang tới kìa,” nàng nói. “Giờ hãy rời đi, Francesco yêu dấu. Đi đi. Trời đang dần khuya rồi.”
Chàng cúi đầu thật thấp trước mặt nàng, vẫn một mực vâng lời như vị hiệp sĩ chân chính mà chàng vốn thế, rồi từ biệt nàng với tâm hồn đang bừng cháy ngọn lửa tình.
Valentina dõi theo bóng dáng đang khuất dần cho đến khi nó biến mất sau góc tường thành. Rồi với một tiếng thở dài sâu thẳm, tựa như một lời cầu nguyện tạ ơn cho hồng phúc lớn lao đã bước vào cuộc đời, nàng tựa người vào lan can phóng tầm mắt ra bóng tối, đôi má ửng hồng, trái tim vẫn đập loạn nhịp. Nàng khẽ bật cười một mình từ niềm hạnh phúc tinh khôi trong tâm hồn. Doanh trại của Gian Maria bỗng trở thành đối tượng cho sự khinh miệt của nàng. Sức mạnh của hắn có nhẽ gì chừng nào nàng còn có một dũng sĩ bảo vệ nàng lúc này lẫn mai sau?
Có một sự trớ trêu trong cuộc vây hãm ấy mà trí tưởng tượng của nàng bám víu lấy. Bằng cách mang gươm giáo đến chống lại nàng, Gian Maria tìm cách chiếm đoạt nàng làm vợ; thế nhưng tất cả những gì hắn đạt được lại là đưa nàng vào vòng tay của người đàn ông duy nhất mà nàng học được cách yêu thương chính nhờ cuộc vây hãm này. Sự ấm áp dịu êm của màn đêm, hương thơm hòa quyện của đồng nội vô cùng hòa hợp với tâm trạng nàng, và ngọn gió thoảng mơn trớn trên má như đang họa lại những giai điệu vang lên từ trái tim. Trong khoảnh khắc ấy, những bức tường xám xịt cũ kỹ của Roccaleone dường như bao bọc lấy một thiên đường thực thụ, và một đoạn của khúc ca tình cũ khe khẽ thoát ra từ đôi môi khép hờ. Nhưng giống như thiên đường—than ôi!—nó cũng có con rắn trườn tới không tiếng động từ phía sau, và chốc lát sau đang rít lên bên tai nàng. Và giọng nói ấy chính là giọng nói của Romeo Gonzaga.
“Tôi thấy thật an ủi, thưa Madonna, khi ít nhất ở Roccaleone vẫn có người còn đủ tâm trạng để hát.”
Bừng tỉnh khỏi niềm trầm tư hạnh phúc bởi thứ âm điệu ngọt ngào nhưng giờ đây mang nét nham hiểm khôn cùng ấy, nàng quay người đối mặt với chủ nhân của nó.
Nàng nhìn thấy vẻ trắng bệch trên gương mặt hắn và chút giận dữ đang âm ỉ trong ánh mắt, bất chấp ý chí, một luồng hoảng hốt chạy dọc sống lưng nàng như một cái rùng mình. Nàng nhìn qua hắn về phía chỗ gác sách vừa nãy còn thấy lính canh. Chẳng có ai ở đó, cũng chẳng có bóng người nào trên bức tường thành ấy. Họ chỉ có hai người, và Messer Gonzaga trông thật đáng sợ lạ thường.
Trong khoảnh khắc, một sự im lặng căng thẳng bao trùm, chỉ bị phá vỡ bởi tiếng nước chảy xiết của con hào thác lũ và lời thách đố khàn đợc của lính canh “Chi va là?” từ doanh trại Gian Maria. Rồi nàng quay lại đầy lo lắng, tự nhũ không biết hắn đã nghe được bao nhiêu những gì diễn ra giữa mình và Francesco, đã thấy được bao nhiêu.
“Thế mà, Gonzaga,” nàng đáp lại hắn, “khi tôi rời đi, tôi vẫn để anh đang ca hát dưới đó cơ mà.”
“—Để thỏa thuê trác táng ở đây dưới ánh trăng với tên võ biền khốn kiếp đó, tên cướp ngày đó, con súc vật chui rúc xó chuồng của một tên sbirro!”
“Gonzaga! Anh dám lắm nhỉ!”
“Dám ư?” hắn mỉa mai, mất kiểm soát trong cơn giận dữ. “Chính cô là người mở miệng nói về sự dám dã ư—cô, cháu gái của Guidobaldo da Montefeltro, một quý cô thuộc dòng dõi cao quý và lừng lẫy Rovere, lại tự ném mình vào vòng tay của một tên bề tôi hèn m hạ như thế, một tên masnadiero, một kẻ cướp, một tên du côn? Thế mà cô còn dám mở miệng nói về sự mạo phạm, còn dám dùng giọng điệu đó với tôi, trong khi sự hổ thẹn đáng lẽ đã phải đánh gục cô cho chết đi hoặc câm lặng rồi chứ?”
“Gonzaga,” nàng đáp lại hắn, khuôn mặt trắng bệch chẳng kém gì hắn, nhưng giọng nói cứng rắn và lạnh băng vì giận dữ, “rời khỏi tôi ngay lập tức—ngay bây giờ, nếu không tôi sẽ cho người lột da anh—lột trần da thịt anh ra.”
Hắn trân trân nhìn nàng trong giây lát như kẻ mất hồn. Rồi hắn ngửa tay hướng lên bầu trời, buông thõng hai tay nặng nề sang bên sườn, nhún vai cười nhạt một cách độc ác. Nhưng ý định rời đi thì chẳng thấy đâu.
“Hãy gọi lính của cô đi,” hắn đáp, với giọng nói nghẹn ngào. “Muốn làm gì tôi tùy ý. Lột da hay giết chết tôi đi—hãy coi đó là phần thưởng cho tất cả những gì tôi đã làm, tất cả những gì tôi đã mạo hiểm, tất cả những gì tôi đã hy sinh để phục vụ cô. Nó cũng đồng điệu với những hành động khác của cô thôi.”
Đôi mắt nàng xoáy vào mắt hắn trong bóng đêm, lồng ngực phập phồng dữ dội khi nàng cố gắng lấy lại bình tĩnh trước khi cất lời.
“Messer Gonzaga,” cuối cùng nàng nói, “tôi không phủ nhận rằng anh đã tận tụy phục vụ tôi trong vụ trốn chạy khỏi Urbino——”
“Sao lại nhắc đến chuyện đó?” hắn cười nhạt. “Đó là một sự phục vụ mà cô chỉ lợi dụng cho đến khi có kẻ khác xuất hiện để cô ban ơn phước và trao quyền chỉ huy tối cao đối với pháo đài này. Sao lại phải nhắc đến chứ?”
“Để cho anh thấy rằng sự phục vụ mà anh ám chỉ nay đã được trả công,” nàng nghiêm nghị đáp trả. “Bằng cách trách móc tôi, anh đã nhận phần thưởng, và bằng cách lăng mạ tôi, anh đã dập tắt hoàn toàn sự biết ơn của tôi.”
“Thật là một thứ logic tiện lợi làm sao,” hắn mỉa mai. “Tôi bị vứt bỏ như một chiếc áo cũ mèm, và chiếc áo ấy được coi là đã được thanh toán xong xuôi chỉ vì qua nhiều lần sử dụng nó trông hơi sờn rách đi một chút.”
Và giờ đây trong đầu nàng thoáng nghĩ rằng có lẽ trong lời hắn nói cũng có chút ít công bằng. Có lẽ nàng đã đối xử với hắn hơi khắc nghiệt.
“Anh có nghĩ, Gonzaga,” nàng nói, và giọng điệu giờ đây dịu đi đôi chút, “rằng vì anh đã giúp đỡ tôi nên anh có quyền sỉ nhục tôi, và vị hiệp sĩ cũng đã giúp đỡ tôi ấy, và——”
“Thứ phục vụ như của hắn thì sao có thể so sánh với tôi? Hắn đã làm được gì mà tôi chưa làm nhiều hơn thế?”
“Chà, khi đám lính nổi loạn ở đây——”
“Bah! Đừng lôi chuyện đó ra nói với tôi. Thề có Chúa! Dắt mũi cái lũ lợn ấy là nghề của hắn. Hắn cũng chẳng khác gì bọn chúng. Còn ngoài ra, một kẻ như thế có gì để mất qua phần việc trong cuộc nổi loạn của cô, nếu so với sự mất mát to lớn của tôi?”
“Chà, nếu mọi chuyện tồi tệ, tôi cho rằng hắn có thể mất mạng,” nàng đáp với giọng trầm buồn. “Anh có thể mất nhiều hơn thế sao?”
Hắn làm cử chỉ thiếu kiên nhẫn.
“Nếu mọi chuyện tồi tệ—vâng. Nó có thể khiến hắn trả giá đắt. Nhưng nếu mọi thứ suôn sẻ, và cuộc vây hãm này được dỡ bỏ, hắn chẳng còn gì phải sợ hãi nữa. Còn hoàn cảnh của tôi thì ngặt nghèo lắm. Dù cuộc vây hãm này kết thúc thế nào đi nữa, sẽ chẳng có đường thoát nào cho tôi khỏi sự trả thù của Gian Maria và Guidobaldo. Bọn chúng biết vai trò của tôi trong chuyện này. Bọn chúng biết rằng hành động của cô có sự giúp đỡ của tôi, và nếu không có tôi thì cô chẳng bao giờ có thể tự trang bị cho mình cuộc kháng cự như thế. Dù cô và tên Ser Francesco này có ra sao đi nữa, riêng tôi sẽ chẳng có đường thoát.”
Nàng hít một hơi thật sâu, rồi ném vào hắn câu hỏi hiển nhiên:
“Chẳng lẽ anh đã không tính toán điều đó—chẳng lẽ anh đã không cân nhắc những rủi ro này—trước khi dấn thân vào việc này, trước khi chính anh là kẻ giục giã tôi bước đi bước này?”
“Có chứ, tôi đã tính,” hắn hằn học đáp.
“Thế thì, sao bây giờ lại phàn nàn?”
Hắn tỏ ra thành thật một cách kỳ lạ và điên rồ trong câu trả lời. Hắn nói với nàng rằng hắn đã làm tất cả những điều đó vì hắn yêu nàng, vì nàng từng ra hiệu rằng tình yêu của hắn không phải là hoài công vô ích.
“Tôi ra hiệu cho anh ư?” nàng ngắt lời. “Lạy Mẹ trên trời! Hãy kể ra những cái hiệu ấy để tôi được biết với.”
“Chẳng lẽ cô chưa từng đối xử tử tế với tôi sao?” hắn chất vấn. “Chẳng lẽ cô chưa từng biểu lộ sự ưa thích dành cho sự hiện diện của tôi? Chẳng lẽ cô chưa từng vui lòng khi tôi ca hát cho cô nghe những khúc ca tôi sáng tác để tôn vinh cô? Chẳng phải cô đã quay sang tìm kiếm tôi trong giờ phút hoạn nạn đó sao?”
“Giờ thì thấy anh kém cỏi nhường nào chưa, Gonzaga?” nàng đáp lại với giọng đầy vẻ mạt sát. “Một người phụ nữ có thể không mỉm cười với anh, có thể không thốt ra một lời tử tế, có thể không cho phép anh hát cho mình nghe, để rồi anh kết luận rằng nàng ta đã say đắm anh. Và nếu tôi quay sang anh trong giờ phút hoạn nạn, như anh vừa nhắc nhở, thì điều đó có nhất thiết phải là dấu hiệu của sự si mê không? Liệu mọi hiệp sĩ đều nghĩ thế khi một người phụ nữ bất lực cầu cứu trong cơn khốnốn? Nhưng dẫu có là thế đi nữa,” nàng tiếp lời, “thì tất cả những điều đó làm sao có thể giảm bớt mối hiểm nguy mà anh vừa kể lể? Ngay cả khi việc cầu hôn của anh với tôi có thành hiện thực, liệu điều đó có làm anh bớt đi chút nào là Romeo Gonzaga, cái gai trong mắt bác tôi và Gian Maria không? Trái lại, tôi nghĩ nó chỉ khiến anh lún sâu hơn mà thôi.”
Nhưng hắn đã vỡ mộng. Trong cơn giận dữ, hắn không ngần ngại bày tỏ với nàng lý luận của mình rằng với tư cách là chồng nàng, hắn sẽ được che chở.
Nàng bật cười lớn trước câu nói đó.
“Và thế là chính nhờ những thứ ngụy biện kiểu đó mà sự mạo phạm của anh đã thành hình ư?”
Điều đó làm tổn thương hắn. Run rẩy vì thứ cảm xúc cuồng nộ đang ám ảnh, hắn bước sát lại gần nàng.
“Nói cho tôi biết, thưa Madonna—tại sao chúng ta lại coi lời cầu hôn của Romeo Gonzaga là sự mạo phạm, trong khi lại khuyến khích điều đó ở một kẻ phiêu lưu vô danh?” hắn hỏi, giọng đặc quánh và run rẩy.
“Hãy cẩn thận đấy,” nàng cảnh cáo.
“Cẩn thận cái gì chứ?” hắn hằn học đáp trả. “Trả lời tôi đi, Monna Valentina. Tôi là kẻ hèn hạ đến mức chỉ cần ý nghĩ yêu cô thôi cũng đã là mạo phạm rồi sao, trong khi cô lại có thể tự hiến mình vào vòng tay của tên võ biền lưu manh này và nhận những nụ hôn của hắn? Lý luận của cô chẳng ăn nhập gì với hành động của cô cả.”
“Đồ hèn nhát!” nàng đáp lại hắn. “Đồ chó má!” Và trước ngọn lửa phẫn nộ trong đôi mắt nàng, hắn chùn bước, lòng dũng cảm dao động. Nàng kìm nén cơn giận giữa chừng, và bằng một giọng điệu bình tĩnh đến đáng sợ, nàng yêu cầu hắn hãy biến khỏi Roccaleone trước khi trời sáng. “Hãy tận dụng màn đêm,” nàng khuyên hắn, “và trốn tránh sự cảnh giác của Gian Maria bằng mọi cách có thể. Ở đây anh không được phép ở lại.”
Ngay lúc đó, một nỗi sợ hãi tột cùng chiếm lấy tâm can hắn, đánh bay nốt chút giận dữ còn sót lại. Trông khách quan mà nói, không chỉ có nỗi sợ. Đó còn là sự nhận thức rằng nếu muốn đòi lại món nợ từ cách đối xử này của nàng, nếu muốn hả giê cơn hận thù, hắn buộc phải ở lại. Kế hoạch trước đã thất bại. Nhưng đầu óc hắn vốn mưu mô, hắn hoàn toàn có thể vạch ra một mưu kế khác để thành công và đưa Gian Maria vào được Roccaleone. Bằng cách đó hắn sẽ được trả thù một cách thỏa đáng. Nàng đang quay lưng bước đi sau khi đã tuyên bố lệnh trục xuất, nhưng hắn chồm theo, quỳ sụp xuống thảm thiết van xin nàng hãy nghe hắn thêm chút nữa.
Và nàng, vốn đã bắt đầu hối hận vì sự khắc nghiệt của mình, và nghĩ rằng có lẽ trong cơn ghen tuông hắn đã không hoàn toàn làm chủ được những gì vừa thốt ra, bèn đứng lại để lắng nghe.
“Đừng thế, đừng thế mà, Madonna,” hắn rên rỉ, giọng điệu ngấp nghé chực khóc. “Đừng đuổi tôi đi. Nếu bắt buộc phải chết, xin hãy để tôi chết ngay tại Roccaleone này, chiến đấu bảo vệ nơi đây đến hơi thở cuối cùng. Nhưng đừng tống cổ tôi ra ngoài để rơi vào tay Gian Maria. Hắn sẽ treo cổ tôi vì vai trò trong vụ này mất. Xin đừng đối xử với tôi như thế, thưa Madonna. Dù sao cô cũng nợ tôi một chút, và nếu ban nãy tôi có điên rồ khi nói những lời đó, thì chính tình yêu dành cho cô đã xui khiến tôi—tình yêu dành cho cô và sự hoài nghi đối với gã mà chẳng ai trong chúng ta biết rõ lai lịch ấy. Madonna, hãy mở lượng từ bi. Xin hãy cho phép tôi ở lại.”
Nàng nhìn xuống hắn, tâm trí dao động giữa sự thương hại và niềm khinh bỉ. Rồi lòng trắc ẩn đã chiến thắng trong trái tim bướng bỉnh nhưng luôn dịu dàng của Valentina. Nàng bảo hắn đứng dậy.
“Và đi đi, Gonzaga. Về phòng đi ngủ đi, và hãy để giấc ngủ đưa anh trở lại với một tâm trí tỉnh táo hơn. Chúng ta sẽ quên hết những gì anh vừa nói, với điều kiện anh không bao giờ nhắc lại nó nữa—cả cái thứ tình yêu mà anh nói là dành cho tôi ấy.”
Tên đạo đức giả tóm lấy vạt áo choàng của nàng, đưa lên môi hôn.
“Xin Chúa giữ cho trái tim cô mãi mãi tinh khôi, cao thượng và đầy lòng vị tha như thế,” hắn nghẹn ngào thì thầm. “Tôi biết bản thân chẳng đáng mảy may nhận lấy sự khoan dung của cô. Nhưng tôi sẽ báo đáp cô, thưa Madonna,” hắn quả quyết—và thực sự có ý đó, dẫu không phải theo cái nghĩa bề ngoài mà người ta thấy.