Khi các thi nhân ái tình ca ngợi tình yêu của họ

Trong những câu thơ mượt mà êm ái đến ngọt ngào,

Và ghép vần uyển chuyển như cách thần Vệ Nữ điều khiển đàn bồ câu của nàng,

Họ chẳng mảy may nghĩ đến rắc rối đang chờ trước mắt;

Càng thành công bao nhiêu thì kết cục lại càng tồi tệ bấy nhiêu,

Như những vần thơ của Ovid có thể cho chúng ta hiểu được;

Ngay cả bản thân Petrarch, nếu phán xét một cách công minh đúng mực,

Cũng chẳng khác nào kẻ mối lái theo triết lý Plato cho toàn thể hậu thế.

Vì vậy, tôi xin bài xích mọi ngón bút viết về ái tình,

Trừ những kiểu viết sao cho chẳng thu hút nổi ai;

Mộc mạc—giản dị—ngắn gọn, và tuyệt đối chẳng có gì mời gọi,

Nhưng kèm theo một bài học đạo đức gài vào mỗi lỗi lầm,

Được tạo ra để dạy bảo hơn là mang lại niềm vui thích,

Và với mọi đam mê lần lượt bị đem ra công kích;

Giờ đây, nếu con ngựa Pegasus của tôi không bị đóng móng lệch lạc,

Bài thơ này sẽ trở thành một hình mẫu đạo đức.

Bờ biển Châu Âu với bờ biển Châu Á

Được điểm tô bằng những cung điện; dòng hải lưu đại dương

Nơi này nơi khác thấp thoáng bóng dáng những chiến thuyền bảy mươi tư pháo;

Mái vòm của nhà thờ thánh Sophia lấp lánh ánh vàng;

Những rừng cây bách; đỉnh Olympus cao ngất và bạc đầu vì tuyết sương;

Mười hai hòn đảo, và còn nhiều hơn thế nữa những gì tôi có thể mơ thấy,

Chứ chưa nói đến chuyện miêu tả, tất cả hiện lên đúng khung cảnh

Từng làm say đắm nàng Mary Montagu kiều diễm.

Tôi có một nỗi niềm say mê với cái tên ‘Mary,’

Bởi thuở trước đó từng là một âm thanh mang phép màu đối với tôi;

Và cho đến nay nó vẫn một nửa gợi về những vương quốc thần tiên,

Nơi tôi từng chứng kiến những điều chưa bao giờ có thật;

Mọi cảm xúc đều đổi thay, nhưng điều này là thứ cuối cùng biến đổi,

Một câu thần chú mà đến tận bây giờ tôi vẫn chưa hoàn toàn thoát ra được:

Nhưng tôi lại đâm ra buồn bã—và hãy để câu chuyện dần nguội lạnh đi,

Thứ không được phép kể lại bằng giọng điệu bi lụy.

Ngọn gió thổi thốc xuống biển Euxine, và những con sóng

Vỡ tan bọt tung trắng xóa trên quần đảo đá xanh Symplegades;

Thật là một khung cảnh hùng vĩ khi đứng từ ‘Mộ Người Khổng Lồ’

Mà dõi theo hành trình của những ngọn sóng cuồn cuộn ấy

Chạy dọc eo biển Bosphorus, khi chúng gầm thét và vỗ bờ

Cả Châu Âu lẫn Châu Á, trong lúc bạn đang đứng ngắm hoàn toàn thảnh thơi;

Chẳng có vùng biển nào khiến hành khách phải nôn mửa

Mà lại tạo ra những ngọn sóng dữ dội và hiểm nguy hơn biển Euxine.

Đó là một ngày đầu thu lạnh lẽo và ảm đạm,

Khi đêm và ngày dài bằng nhau, nhưng thời tiết thì không mấy dễ chịu;

Các nữ thần Vận Mệnh khi ấy cắt đứt đoạn chỉ đang quay dở

Về số phận của những hải hồ, và những cơn bão lớn nổi lên

Khuấy động dòng nước, đồng thời gợi lại sự hối hận vì những tội lỗi ngày qua

Ở tất cả những kẻ đang bước đi trên đại dương bao la:

Họ thề sẽ tu tâm dưỡng tính, thế nhưng rồi họ lại chẳng làm thế;

Bởi vì nếu chết đuối, họ chẳng thể làm được—còn nếu được dung tha, họ chẳng muốn làm.

Một đám đông những nô lệ đang run lẩy bẩy đủ mọi quốc tịch,

Đủ mọi lứa tuổi và giới tính, được xếp thành hàng trong khu chợ;

Mỗi tốp quây quần bên người buôn người đứng ở góc của hắn:

Tội nghiệp thay! diện mạo ưa nhìn của họ đã tàn phai đi nhiều.

Tất cả ngoại trừ nhóm người da đen đều có vẻ phờ phạc vì mệt mỏi và phiền muộn,

Bị chia cắt cách biệt xa xôi với bạn bè, quê hương và sự tự do;

Chỉ có những kẻ nô lệ da đen là tỏ ra từng trải hơn cả,—

Dĩ nhiên là do họ đã quen rồi, giống như loài lươn đã quen với việc bị lột da.

Juan còn trẻ tuổi, và vì thế cậu tràn trề

Hy vọng và sức sống như hầu hết những người ở độ tuổi của cậu;

Tuy nhiên tôi phải thừa nhận trông cậu có phần ủ rũ,

Và chốc chốc một giọt nước mắt lại lén lả lăn dài xuống má;

Có lẽ việc vừa mất đi một lượng máu gần đây đã làm suy sụp

Tinh thần của cậu; rồi lại thêm cảnh mất đi của cải,

Một người tình, cùng chỗ ở thoải mái biết bao,

Lại bị đem ra đấu giá giữa đám người Tartar,

Giống như một bàn cờ backgammon, nơi này điểm xuyết

Những người da trắng và da đen thành từng nhóm được trưng bày để bán,

Chỉ có điều các đốm màu trông có vẻ lộn xộn hơn một chút:

Có kẻ mua người da ngăm đen, trong khi kẻ khác lại chọn người da trắng sáng.

Tình cờ trong số những người khác đang chờ phân định lô hàng,

Một người đàn ông khoảng ba mươi tuổi trông khá mập mạp và tráng kiện,

Với ánh mắt kiên định ngời lên trong đôi tròng mắt xám đậm,

Đứng cạnh Juan cho đến khi có ai đó chịu mua.

Trông anh ta mang phong thái của một người Anh; nghĩa là có vóc dáng vuông vức,

Nước da trắng hồng hào,

Hàm răng đẹp, mái tóc xoăn màu nâu trầm,

Và có lẽ do suy nghĩ, lao động hay học tập vất vả,

Trán anh ta rộng và hằn lên vài vết âu lo:

Một bên tay đang băng bó dính đầy vết máu khô;

Và anh ta đứng đó với vẻ bình tĩnh đến mức khó tin,

Ngay cả một người đứng xem qua đường cũng chưa chắc giữ được sự thản nhiên nhường ấy.

Nhưng khi nhìn thấy bên khuỷu tay mình là một thiếu niên non choẹt,

Rõ ràng là một kẻ có khí phách hiên ngang, dẫu cho

Hiện tại đang bị đè nặng bởi một nghịch cảnh

Từng quật ngã cả những tráng sĩ gộc, anh ta liền bắt đầu bày tỏ

Một sự đồng cảmộc mạc dành cho hoàn cảnh bi đát

Của một người bạn đồng hành còn quá trẻ trong nỗi đau thương này,

Thứ mà đối với chính bản thân anh ta thì hình như chẳng tệ hại hơn

Bất kỳ rắc rối nào khác, một chuyện vốn dĩ vẫn xảy ra thường ngày.

‘Này cậu bé!’ anh ta lên tiếng, ‘giữa đám đông ô hợp này

Gồm người Georgia, người Nga, người Nubia và đủ các thể loại khác,

Toàn một lũ rách rưới chẳng khác nhau là mấy ngoài màu da,

Mà số phận trớ trêu lại đưa đẩy chúng ta rơi vào đây,

Những kẻ ra dáng quý ôc duy nhất có lẽ chỉ là tôi và cậu;

Thế nên chúng ta hãy làm quen với nhau đi, như lẽ ra phải thế:

Nếu tôi có thể mang lại cho cậu chút ít niềm an ủi nào,

Tôi sẽ rất lấy làm vinh hạnh.—Xin lỗi, quốc tịch của cậu là gì vậy?’

Khi Juan đáp lời—‘Người Tây Ban Nha!’ anh ta liền nói tiếp,

‘Ta cứ nghĩ, thực ra cậu không thể là người Hy Lạp;

Cái lũ nô lệ khom lưng cúi đầu đó làm gì có ánh mắt kiêu hãnh đến thế:

Vận mệnh vừa chơi xỏ cậu một vố khá oái oăm đấy,

Nhưng thói đời với ai chẳng thế cho đến khi họ được thử thách qua giông bão;

Tuy nhiên đừng bận tâm—biết đâu tuần tới vận may sẽ xoay chiều;

Nó đối xử với ta cũng chẳng khác gì với cậu cả,

Chỉ có điều là ta đã quen với chuyện này rồi nên thấy chẳng có gì mới lạ.’

‘Xin lỗi ngài,’ Juan nói, ‘nếu tôi mạo muội hỏi,

Điều gì đã đưa ngài đến đây?’—‘Ồ! Chẳng có gì hiếm lạ cho lắm—

Sáu tên Tartar và một sợi xích xiềng nặng trịch.’—‘Nhưng nguyên nhân nào dẫn đến cơ sự đó,

Nếu câu hỏi của tôi không phiền hà gì,

Là điều tôi rất muốn biết.’—‘Ta đã phục vụ trong quân đội Nga

Được vài tháng nay ở khắp nơi,

Và gần đây theo lệnh của tướng Suwarrow đi đánh chiếm

Một thị trấn, thế rồi chính ta lại bị bắt thay vì thành Widdin.’

‘Ngài không có người thân bạn bè nào sao?’—‘Ta từng có—nhưng ơn Chúa,

Dạo này ta chẳng bị làm phiền bởi ai trong số họ nữa. Giờ thì

Ta đã trả lời mọi câu hỏi của cậu mà chẳng cần phải nài nỉ,

Và cậu cũng nên đáp lại bằng một sự lịch thiệp tương xứng chứ.’

‘Khốn khổ thay!’ Juan đáp, ‘đó sẽ là một câu chuyện đầy đau đớn,

Hơn nữa lại rất dài dòng.’—‘Ồ! Nếu thực sự là như vậy,

Cậu hoàn toàn đúng khi giữ im lặng trên cả hai phương diện;

Một câu chuyện buồn sẽ càng thêm sầu thảm gấp bội khi nó quá dài dòng.’

‘Nhưng chớ nên nản lòng: Vận mệnh ở độ tuổi của cậu,

Dù chỉ là một ả đàn bà có phần dễ thay lòng đổi dạ,

Thì chắc chắn cũng chẳng nỡ bỏ mặc cậu (bởi cậu đâu phải là chồng ả)

Mắc kẹt trong một hoàn cảnh khốn cùng như thế này suốt quãng đời dài đâu.

Hơn nữa, việc chống lại số phận chẳng khác nào trò đùa ngớ ngẩn

Giống như bông lúa dám đứng ra chống lại lưỡi liềm vậy:

Con người chỉ là trò chơi của hoàn cảnh, cho đến khi

Chính hoàn cảnh lại biến thành trò chơi trong tay con người.’

‘Tôi không đau buồn,’ Juan nói, ‘vì nghịch cảnh hiện tại của mình,

Mà là vì quá khứ;—tôi đã yêu một thiếu nữ:’—

Cậu khựng lại, và đôi tròng mắt sẫm màu ngập tràn vẻ ảm đạm;

Một giọt nước mắt đơn độc đọng lại trên hàng mi

Trong khoảnh khắc, rồi rơi xuống; ‘nhưng để nói tiếp câu chuyện,

Thì không phải hoàn cảnh hiện tại của tôi, như tôi đã nói,

Là điều khiến tôi phải than van nhiều đến thế; bởi tôi từng chịu đựng

Biết bao gian khổ mà ngay cả những kẻ gan lì nhất cũng phải kiệt quệ,

‘Anh điềm tĩnh thật đấy, thưa anh,’ Juan nhận xét. ‘Ừ thì,’

Người kia đáp lại, ‘một người đàn ông thì còn có thể làm gì được chứ?

Vẫn còn rất nhiều chiếc cầu vồng trên bầu trời của cậu,

Nhưng cầu vồng của ta thì đã tan biến sạch từ lâu. Tất cả mọi người, khi cuộc đời còn mới mẻ,

Đều khởi đầu với những cảm xúc nồng nhiệt và viễn cảnh cao xa;

Nhưng thời gian dần tước đi màu sắc của những ảo tưởng,

Và từng chút một qua mỗi năm, một lầm tưởng lớn lao nào đó

Lại tự lột bỏ lớp da rực rỡ của nó đi hệt như loài rắn vậy.’

‘Đúng là nó sẽ lại có được một lớp da khác rực rỡ và tươi mới hơn,

Hoặc tươi mới và rực rỡ hơn; nhưng khi năm tháng trôi qua,

Lớp da này rồi cũng phải chịu chung số phận với mọi vạn vật cát bụi,

Hoặc đôi khi chỉ trụ lại được chừng một hai tuần;—

Tình yêu chính là cái lưới đầu tiên giăng ra những cước tuyến chết người;

Tham vọng, Lòng tham, Sự trả thù, Danh vọng, tất cả cùng bôi gắn

Những cành keo dính lấp lánh cho những năm tháng xế chiều của chúng ta,

Nơi chúng ta vẫn mãi quẫy đạp vì chút tiền xu hay tiếng tớ khen ngợi.’

‘Tất cả những điều này nghe rất hay, và có thể là thật,’

Juan nói; ‘nhưng tôi thực sự chẳng thấy nó giúp ích gì

Cho tình cảnh hiện tại của tôi hay của anh cả.’

‘Không á?’ người kia đáp; ‘thế nhưng cậu phải công nhận rằng

Bằng cách đặt mọi thứ vào đúng góc nhìn của nó,

Ít ra chúng ta cũng thu nhận được kiến thức; ví dụ như bây giờ,

Chúng ta biết thế nào là cảnh nô lệ, và những thảm họa của chúng ta

Biết đâu lại dạy cho chúng ta cách cư xử tốt hơn khi mai sau được làm chủ.’

‘Ước gì giờ đây chúng ta được làm chủ, dẫu chỉ để thử nghiệm

Những bài học hiện tại lên đám bạn bè ngoại giáo ở đây,’

Juan nói—cố nuốt ngược tiếng thở dài đắng ngắt vào trong:

‘Xin Chúa phù hộ cho kẻ học trò nào bị vận mệnh xô đẩy đến chốn này!’

‘Biết đâu rồi một ngày nào đó chúng ta cũng sẽ được thế, chẳng mấy chốc đâu,’

Người kia đáp lại, khi vận rủi của chúng ta ở đây qua đi;

Trong lúc này (tên thái giám da đen già đằng kia kìa hình như đang liếc nhìn chúng ta)

Ta cầu xin Chúa có ai đó hãy mua chúng ta đi cho rồi!

‘Nhưng xét cho cùng, tình trạng hiện tại của chúng ta là gì chứ?

Nó đang tồi tệ, và rồi có thể sẽ khá hơn—đó là số phận chung của mọi người:

Hầu hết con người đều là nô lệ, không có kẻ nào làm nô lệ tồi tệ hơn những kẻ quyền quý,

Bị giam cầm bởi chính những lầm lạc, cảm xúc và đủ thứ vớ vẩn của họ;

Bản thân xã hội vốn dĩ phải vun đắp

Lòng tử tế, thì nay lại bóp nghẹt cả chút ít lòng tử tế ít ỏi mà chúng ta từng có:

Chẳng mảy may động lòng trước bất kỳ ai mới là nghệ thuật sống xã hội đích thực

Của những kẻ theo chủ nghĩa khắc kỷ trên thế giới này—những kẻ vô tâm vô phế.’

Ngay lúc đó, một nhân vật trung lập da đen lớn tuổi

Thuộc giới tính thứ ba bước tới, và vừa dòm ngó

Đám tù nhân, vừa có vẻ đánh giá vẻ ngoại hình lẫn tuổi tác của họ,

Cùng với khả năng lao động, cốt để dò xét

Xem họ có thích hợp với cái lồng chuồng đã định sẵn hay không:

Chẳng có người phụ nữ nào từng bị kẻ si tình ve vãn,

Con ngựa bị gã bịp bợm dòm ngó, sấp vải rộng bị tay thợ may săm soi,

Khoản tiền thù lao bị gã luật sư nhòm ngó, hay tên tội phạm bị gã cai ngục săm soi,

Lại kỹ càng bằng cách mà một tên nô lệ bị chính kẻ định mua mình săm soi.

Thật là thú vị làm sao khi đi mua sắm đồng loại của chúng ta;

Và ai cũng có thể bị bán, nếu bạn biết cân nhắc

Đến những dục vọng của họ và tỏ ra khôn khéo; có kẻ được mua nhờ ngoại hình khuôn mặt,

Kẻ khác lại được mua bởi một thủ lĩnh hiếu chiến nào đó,

Có kẻ được mua vì một chức vụ—tùy theo độ tuổi hoặc bản chất của họ;

Hầu hết được mua bằng tiền mặt—nhưng tất cả đều có mức giá của riêng mình,

Từ những đồng tiền vàng cho đến những cú đá đít, tùy thuộc vào thói hư tật xấu của họ.

Tên thái giám, sau khi săm soi họ một lượt thật kỹ càng,

Quay sang gã buôn người và bắt đầu cất tiếng ngã giá,

Đầu tiên chỉ trả cho một người, rồi sau đó là cho cả đôi;ọ

Cả hai mặc cả, cãi cọ, thề thốt đủ điều—đúng thế thật đấy!

Tựa như thể họ đang ở giữa một phiên chợ của người Cơ Đốc giáo bình thường

Đang kỳ kèo mua một con bò, con lừa, con cừu hay con dê non vậy;

Khiến cho cuộc ngã giá của họ nghe chẳng khác nào một trận chiến

Chỉ để tranh giành món hàng thịt người thượng hạng này.

Cuối cùng họ cũng buông xuôi bằng những tiếng lầm bầm phàn nàn đơn thuần,

Và lôi từ trong túi ra những đồng tiền xu với vẻ miễn cưỡng,

Rồi lật qua lật lại từng đồng bạc, thả rơi

Vài đồng xuống và cân nhắc những đồng khác trên lòng bàn tay,

Lẫn lộn cả tiền vàng sequin với tiền đồng paras do sơ suất,

Cho đến khi tổng số tiền được kiểm đếm chính xác hoàn toàn,

Và rồi gã thương gia thối lại tiền thừa, ký kết

Những tờ biên nhận thanh toán xong xuôi, bắt đầu nghĩ đến chuyện ăn tối.

Tôi tự hỏi liệu sự thèm ăn của hắn có tốt không?

Hoặc giả nếu tốt, thì khả năng tiêu hóa của hắn ra sao?

Tôi chợt nghĩ trong bữa ăn đôi khi sẽ có những suy nghĩ kỳ quặc len lỏi vào,

Và lương tâm sẽ đặt ra một câu hỏi đầy tò mò,

Về cái gọi là quyền thiêng liêng rằng chúng ta nên đến mức nào

Trong việc đem bán cả da thịt con người. Khi bữa tối đã đè nặng lên dạ dày,

Tôi nghĩ đó có lẽ là khoảnh khắc ảm đạm nhất

Xuất hiện trong số hai mươi tư giờ buồn tẻ của một ngày.

Voltaire thì bảo là ‘Không’: ông ấy bảo với bạn rằng nhân vật Candide

Đã tìm thấy cuộc sống dễ chịu nhất là sau các bữa ăn;

Ông ấy đã sai—trừ phi con người thực sự là một con lợn,

Việc ăn uống quá độ chỉ càng làm gia tăng những gì con người cảm nhận,

Trừ khi kẻ đó say mèm, và khi ấy chắc chắn hắn sẽ được giải thoát

Khỏi những áp lực từ chính bộ óc đang quay cuồng của mình.

Về chuyện ăn uống, tôi suy nghĩ giống như người con của Philip, hay đúng hơn

Là con của Ammon (kẻ vốn chẳng lấy gì làm thỏa mãn với một thế giới và một người cha);

Tôi suy nghĩ giống như Alexander, rằng hành động

Ăn uống, cùng với một vài hành động khác nữa,

Đã khiến chúng ta cảm nhận rõ sự phàm trần của mình

Tăng lên gấp bội; khi một đĩa thịt quay cùng món hầm ragout,

Và cá, và súp, được hỗ trợ thêm bởi vài món ăn kèm bên cạnh,

Có thể mang lại cho chúng ta hoặc niềm đau hoặc niềm vui thích, thì thử hỏi ai

Lại đi tự hào về trí tuệ của mình, thứ mà công dụng của nó

Lại phụ thuộc quá nhiều vào dịch vị dạ dày cơ chứ?

Chiều hôm nọ (chính xác là vào thứ Sáu tuần trước)—

Đây là một sự thật chứ không phải câu chuyện ngụ ngôn thơ ca—

Ngay lúc chiếc áo khoác dài của tôi vừa được mặc lên người,

Chiếc mũ và đôi găng tay vẫn đang nằm trên bàn,

Tôi nghe thấy một tiếng súng—lúc đó vừa mới qua tám giờ một chút—

Và nhanh chân chạy thốc ra ngoài hết sức có thể,

Tôi phát hiện ra viên sĩ quan chỉ huy quân sự

Đang nằm dài bất động trên đường phố, thở hắt ra едва chật vật.

Tội nghiệp anh ta! vì lý do gì đó, chắc chắn là chẳng tốt đẹp gì,

Họ đã hạ sát anh ta bằng năm viên đạn chì lớn; rồi bỏ mặc anh ta ở đó

Chết dần chết mòn trên vỉa hè: thế là tôi đành cho người

Khiêng anh ta vào trong nhà và lên gác lác

Rồi cởi áo kiểm tra—Nhưng tại sao tôi lại phải kể thêm

Nhiều tình tiết làm gì? mọi sự chăm sóc đều trở nên vô ích;

Con người ấy đã đi xa rồi: trong một cuộc ẩu đả kiểu Ý nào đó

Đã bị bắn gục bởi năm viên đạn phóng ra từ một nòng súng săn cũ kỹ.

Tôi đăm đăm nhìn thi thể anh ta, bởi tôi biết rất rõ về anh ta; dù cho

Tôi đã chứng kiến rất nhiều thây ma, nhưng chưa từng

Nhìn thấy ai, kẻ vướng vào một tai nạn trớ trêu như thế,

Lại tỏ ra bình thản đến vậy; dẫu bị đâm thủng qua dạ dày, tim và gan,

Anh ta trông cứ như đang ngủ—bởi bạn khó lòng có thể nhận ra

(Vì máu chảy tràn vào bên trong, chẳng có dòng sông máu gớm ghiếc nào

Lộ ra để tố cáo nguyên nhân) rằng anh ta đã chết:

Thế nên khi tôi đăm đăm nhìn anh ta, tôi đã thầm nghĩ hoặc cất lời—

‘Đây có thể là cái chết sao? Thế thì sự sống hay cái chết là gì?

Hãy nói đi!’ nhưng anh ta chẳng nói năng gì: ‘Hãy tỉnh lại đi!’ nhưng anh ta vẫn chìm trong giấc ngủ:—

‘Chỉ mới hôm qua thôi nào ai có hơi thở mạnh mẽ hơn thế?

Một ngàn chiến binh phải tuân răm rắp theo mệnh lệnh của anh ta:

Anh ta cất lời, giống như lời viên sĩ quan bách nhân trưởng,

“Đi,” là kẻ dưới lập tức lên đường; “đến,” là lập tức bước ra.

Tiếng kèn đồng và kèn tò tese cho đến khi anh ta cất lời vẫn còn im bặt—

Và giờ đây chẳng còn gì sót lại cho anh ta ngoài tiếng trống phủ khăn tang.’

Và những kẻ từng chầu chực và tôn sùng—họ

Với những gương mặt bặm trợn đã tụ tập quanh chiếc giường

Để ngắm nhìn lần cuối thể xác oai hùng từng ra lệnh ấy,

Kẻ vừa đổ máu lần cuối cùng, dẫu đây chẳng phải lần đầu.

Và một kết cục thật trớ trêu! Rằng một kẻ từng bao ngày

Đương đầu với kẻ thù của Napoleon cho đến khi chúng phải tháo chạy,—

Kẻ luôn xông pha đầu sóng ngọn gió trong các cuộc tấn công hay đột kích,

Giờ đây lại bị tàn sát ngay trong một con hẻm dân sự tẻ nhạt.

Những vết sẹo từ các trận chiến cũ nằm sát bên những vết sẹo mới,

Những vết sẹo đầy vinh dự từng mang lại cho anh ta danh tiếng;

Và sự tương phản thật hãi hùng đập vào mắt—

Nhưng hãy để tôi gác lại chủ đề này; bởi những chuyện thế này đòi hỏi

Có lẽ còn nhiều sự quan tâm hơn mức đáng có

Từ phía tôi: tôi đăm đăm nhìn (như tôi vẫn thường hay nhìn)

Để thử xem liệu mình có thể moi móc được chút gì từ cái chết

Thứ có thể xác nhận, hoặc lung lay, hoặc tạo nên một niềm tin nào đó;

Nhưng tất cả chỉ là một sự huyền bí. Chúng ta có mặt ở đây,

Và rồi chúng ta đi đến đó:—nhưng là ở đâu? Năm mảnh đạn chì,

Hoặc ba, hoặc hai, hoặc chỉ một thôi, cũng đủ đưa ta đi rất xa rồi!

Và phải chăng máu này sinh ra chỉ để bị đổ xuống?

Liệu mọi nguyên tố tự nhiên có thể hủy hoại các nguyên tố trong chúng ta không?

Và không khí—đất—nước—lửa vẫn tồn tại—còn chúng ta thì chết đi?

Chúng ta, những kẻ có tâm trí thấu hiểu muôn loài? Thôi đủ rồi;

Nhưng hãy quay trở lại với câu chuyện như trước đó.

Kẻ mua Juan và người bạn đồng hành

Mang những món hàng của hắn lên một chiếc thuyền dát vàng,

Đưa cả hai lên thuyền, và họ rời đi

Nhanh nhất có thể khi mái chèo khua nước và thuyền trôi trên dòng;

Trông họ chẳng khác nào những kẻ đang bị dẫn đến pháp trường,

Đang tự hỏi điều gì sẽ đến tiếp theo, cho đến khi chiếc thuyền nhỏ caique được chèo

Vào một con lạch nhỏ nằm bên dưới bức tường thành

Có những hàng cây bách cao lớn, xanh thẫm mọc vượt lên trên đỉnh.

Tại đây, người dẫn đường gõ nhẹ vào cánh cửa nhỏ

Của một cánh cửa sắt, nó liền mở ra, và

Hắn dẫn họ đi tiếp, bước qua một lùm cây thấp rậm rạp

Được bao bọc bởi những rặng cây lớn mọc sừng sững ở cả hai bên:

Họ suýt chút nữa thì lạc đường và phải dò dẫm tìm lối đi—

Bởi trời đã tối sầm lại khi họ vừa đặt chân lên bờ.

Tên thái giám ra hiệu cho những kẻ ở trên thuyền,

Và họ chèo đi, để mặc hai người lại đó mà không nói một lời.

Trong lúc họ đang lê bước trên con đường ngoằn ngoèo

Đi qua những giàn hoa cam, hoa nhài, vân vân và vân vân

(Thứ mà tôi hoàn toàn có thể kể lê thê rất nhiều,

Bởi ở phương Bắc chẳng hề có sự phong phú dồi dào như thế

Về các loài thực vật phương Đông, ‘vân vân và vân vân,’

Chỉ là dạo này mấy gã nhà văn làng nhàng của các bạn cứ nghĩ rằng

Bõ công lắm khi dựng lên cả những luống cây ấm áp trong tác phẩm của họ

Chỉ vì một nhà thơ từng đi du lịch giữa xứ Thổ Nhĩ Kỳ)—

Trong lúc họ đang luồn lách theo lối đi, bỗng xuất hiện

Trong đầu Don Juan một ý nghĩ, và cậu liền

Thì thầm với người bạn đồng hành:—đó cũng chính là ý nghĩ

Có lẽ lúc đó cũng sẽ hiện lên trong đầu bạn hay đầu tôi.

‘Tôi nghĩ rằng,’ cậu cất lời, ‘chẳng có gì là quá hổ thẹn đâu

Nếu chúng ta tung một đòn để tự giải phóng lấy mình;

Hãy nện cho gã da đen già kia một cú vào đầu,

Rồi chuồn thẳng—làm thế dễ hơn là nói đấy.’

‘Đúng thế,’ người kia đáp, ‘và khi làm xong thì sao nào?

Làm sao thoát ra ngoài? Làm quái nào chúng ta lọt được vào đây?

Và một khi chúng ta đã đường hoàng thoát ra được, rồi khi

Chúng ta đã giữ được cái mạng qua khỏi ngày thánh Bartholomew,

Thì ngày mai sẽ lại đưa chúng ta vào một cái hang ổ quái quỷ nào khác

Và còn tồi tệ hơn cả những gì chúng ta từng trải qua trước kia;

Hơn nữa, tôi đang đói, và lúc này tôi sẵn sàng đánh đổi

Cả quyền trưởng nam của mình, hệt như Esau, chỉ lấy một miếng bít tết.’

‘Chúng ta hẳn phải đang ở gần khu dân cư nào đó của con người;—

Bởi sự tự tin của gã nô lệ già khi lén lút dẫn theo

Hai tù nhân bằng một con đường kỳ quặc thế này,

Cho thấy hắn tin rằng đồng bọn của hắn vẫn chưa đi ngủ đâu;

Chỉ cần một tiếng hét duy nhất cũng đủ kéo tất cả bọn chúng ra ngoài rồi:

Thế nên tốt hơn hết là nhìn cho kỹ trước khi nhảy nhót—

Và kìa, cậu thấy đấy, khúc cua này đã đưa chúng ta vượt qua,

Lạy Chúa, một cung điện nguy nga!—lại còn sáng trưng đèn đóm nữa chứ.’

Đó quả thực là một tòa nhà rộng lớn bao la

Mở ra ngay trước tầm mắt họ, và ở phần mặt tiền

Dường như được dát rất nhiều vàng

Cùng đủ loại màu sắc rực rỡ, theo đúng phong tục của người Thổ Nhĩ Kỳ,—

Một thứ gu thẩm mỹ lòe loẹt; bởi họ chẳng lấy gì làm tinh thông

Về những nghệ thuật mà những vùng đất này từng là cội nguồn thuở trước:

Mỗi biệt thự bên bờ eo biển Bosphorus trông giống như một tấm bình phong

Mới được sơn phết lại, hoặc một khung cảnh nhà hát opera xinh xắn.

Và khi họ tiến lại gần hơn, hương thơm ngào ngạt dễ chịu

Của một số món hầm, thịt quay và cơm pilau,

Những thứ luôn chiếm được cảm tình trong mắt những kẻ đang đói cồn cào,

Đã khiến Juan phải gác lại những dự định ngổ ngáo ban đầu,

Và ngoan ngoãn giữ gìn phép tắc hơn:

Người bạn của cậu cũng bồi thêm một điều khoản cứu xét mới,

Rằng, ‘Nhân danh Chúa, giờ chúng ta hãy đi kiếm chút gì ăn tối cái đã,

Rồi sau đó tôi sẽ chiều cậu tới bến nếu cậu muốn gây chuyện lôi thôi.’

Có kẻ bàn về việc khơi gợi một cảm xúc nào đó,

Kẻ khác lại hướng vào tình cảm con người, người khác nữa thì dùng lý lẽ;

Cách thức cuối cùng này chưa bao giờ là mốt thời thượng cả,

Bởi lý lẽ luôn cho rằng mọi sự suy luận đều sai thời điểm.

Có diễn giả thì rên rỉ, kẻ khác lại giơ roi vọt quất vào mặt người nghe,

Nhưng ít nhiều thì họ vẫn cứ tiếp tục tra tấn lỗ tai thiên hạ

Bằng những lập luận phù hợp với ‘sở trường’ của mình;

Nhưng chẳng ai thèm mơ đến chuyện nói ngắn gọn bao giờ.—

Nhưng tôi lại lan man rồi: trong số mọi cách khơi gợi,—dẫu cho

Tôi thừa nhận sức mạnh của sự bi cảm, và của tiền vàng,

Của sắc đẹp, những lời nịnh bợ, những lời đe dọa, hay một xu cắc—chẳng có

Phương pháp nào nắm bắt tâm lý con người một cách chắc chắn hơn ở những thời khắc

Khiến những tình cảm tốt đẹp nhất trong nhân thế trỗi dậy,

Trở nên mềm mỏng hơn, như chúng ta vẫn thấy mỗi ngày,

Hơn cái âm thanh làm dịu lòng người và áp đảo tất cả ấy,

Chiếc chuông báo hiệu bữa tối—tiếng chuông gác xép của tâm hồn.

Thổ Nhĩ Kỳ chẳng có chuông nhà thờ nào cả, thế nhưng người ta vẫn ăn tối; vả chăng

Juan và người bạn của cậu, dù chẳng hề nghe thấy

Tiếng chuông gọi bàn theo kiểu Cơ Đốc giáo nào, chẳng thấy hàng dài

Đám gia nhân dắt dắt dẫn dẫn bước vào bàn tiệc đã chuẩn bị sẵn,

Nhưng họ ngửi thấy mùi thịt quay, nhìn thấy ngọn lửa lớn bập bùng soi rọi,

Và những đầu bếp đang thoăn thoắt chuyển động với đôi tay trần sạch sẽ,

Và đưa mắt nhìn quanh sang bên trái lẫn bên phải

Với ánh mắt mang tính tiên tri của cơn đói đang cào cấu.

Và từ bỏ mọi ý định chống cự phản kháng,

Họ bám sát ngay phía sau gã dẫn đường da đen của mình,

Kẻ chẳng mảy may ngờ rằng cái mạng sống cằn cỗi của chính hắn ta

Đang đứng bên bờ vực bị tước đoạt vĩnh viễn:

Hắn ra hiệu cho họ dừng lại ở một khoảng cách ngắn,

Và gõ cửa cổng, cánh cổng liền mở toang ra,

Và hiện ra trước mắt họ là một sảnh đường lớn vô cùng lộng lẫy

Mang đậm vẻ xa hoa á châu của chốn triều đình Ottoman.

Tôi sẽ không miêu tả đâu; miêu tả vốn là sở trường của tôi mà,

Nhưng ngày nay kẻ ngốc nào cũng thích miêu tả

Hành trình kỳ diệu của hắn đến một triều đình nước ngoài nào đó

Rồi cho xuất bản những tập sách khổ lớn dầy cộp và đòi hỏi người ta phải ca tụng—

Đó là cực hình cho nhà xuất bản của hắn, nhưng lại là niềm vui cho chính hắn;

Trong khi Thiên Nhiên, bị tra tấn theo hai vạn kiểu khác nhau,

Đành phó mặc bản thân với sự kiên nhẫn gương mẫu

Cho những cuốn cẩm nang du lịch, thơ phú, ký sự, phác thảo và minh họa.

Dọc theo sảnh đường này, chỗ này chỗ khác, một vài kẻ đang ngồi xổm

Trên gót chân, mải mê chơi cờ vua;

Những kẻ khác thì râm ran chuyện trò bằng những từ ngắn ngủn đơn âm,

Và có vẻ như vô cùng say mê với bộ trang phục mình đang mặc.

Và nhiều kẻ khác nữa thì hút những chiếc tẩu tuyệt đẹp được trang trí

Với phần ống ngậm bằng hổ phách đắt giá hay rẻ tiền tùy loại;

Và vài kẻ nghênh ngang đi lại, kẻ khác ngủ gật, và có kẻ thì

Đang nhấm nháp một ly rượu rum để chuẩn bị cho bữa tối.

Khi tên thái giám da đen bước vào cùng với cặp đôi

Những kẻ ngoại đạo vừa được mua về, một vài người ngẩng phắt đầu lên

Trong khoảnh khắc rồi vẫn tiếp tục rảo bước với nhịp độ cũ;

Nhưng những kẻ đang ngồi thì chẳng mảy may nhúc nhích dù chỉ một chút:

Một hoặc hai kẻ trợ trừng mắt nhìn thẳng vào mặt đám tù nhân,

Hệt như cách người ta ngắm nghía một con ngựa để đoán giá tiền của nó;

Vài kẻ gật đầu chào tên nô lệ da đen từ chỗ ngồi của mình,

Nhưng chẳng ai thèm làm phiền hắn bằng một câu trò chuyện nào cả.

Hắn dẫn họ đi xuyên qua sảnh đường, và chẳng mảy may dừng lại,

Tiếp tục đi qua một dãy các căn phòng đẹp đẽ khác,

Lộng lẫy nhưng tĩnh lặng, ngoại trừ một căn phòng nơi những giọt nước

Từ đài phun nước bằng cẩm thạch vang vọng âm thanh qua những chốn tối tăm

Của màn đêm đang bao trùm lấy căn phòng, hoặc nơi mà lác đác

Đầu của một vài người phụ nữ đầy tò mò cả gan

Thò đôi mắt đen láy qua khe cửa hoặc ô cửa chớp,

Như thể đang tự hỏi quái quỷ gì mà làm ra cái tiếng động ồn ào thế không biết.

Vài ngọn đèn mờ ảo tỏa ánh sáng hắt ra từ những bức tường cao vút

Đủ để gợi mở cho họ hướng đi tiếp theo,

Nhưng chưa đủ để phô bày trọn vẹn những sảnh đường hoàng gia

Trong toàn bộ vẻ lộng lẫy rực rỡ của chúng;

Có lẽ chẳng có gì—tôi không dám nói là làm kinh hãi,

Mà là làm con người ta trở nên u sầu nhất khi màn đêm buông xuống cũng như ban ngày,

Cho bằng một căn phòng rộng lớn thênh thang chẳng có lấy một bóng người

Để phá vỡ sự tĩnh lặng vô hồn của toàn bộ không gian ấy.

Hai hoặc ba người thì có vẻ quá ít, một người thì trông như chẳng có gì:

Trong những chốn hoang mạc, rừng rậm, giữa chốn đông người, hay bên bờ biển,

Chúng ta đều biết sự cô độc đạt đến đỉnh điểm trọn vẹn của nó ở chính những nơi

Từng là vương quốc muôn đời của nó;

Thế nhưng trong một sảnh đường hay hành lang khổng lồ, dù ở

Những tòa nhà hiện đại hơn hay những công trình được xây từ thuở xa xưa,

Một thứ cảm giác chết chóc lại bao trùm lấy chúng ta khi đứng lủi thủi một mình,

Nhìn ngắm thứ vốn được thiết kế cho rất nhiều người nay chỉ có mỗi một kẻ thui thủi.

Một góc phòng học nhỏ xinh ấm cúng trong đêm mùa đông,

Một cuốn sách, một người bạn, một cô nàng độc thân, hoặc một ly

Rượu vang claret, chiếc bánh mì kẹp sandwich, và một cơn thèm ăn,

Đó là những thứ khiến một buổi tối kiểu Anh trôi qua êm ả;

Dẫu rằng xét cho cùng thì chẳng thể nào hoành tráng lộng lẫy bằng

Một nhà hát được thắp sáng rực rỡ bằng đèn gas.

Phần tôi, tôi chỉ toàn trải qua những buổi tối trong những hành lang dài dặc,

Và đó chính là lý do vì sao tôi lại u sầu đến thế.

Hỡi ôi! con người cứ thích tạo nên những thứ vĩ đại làm cho chính họ trở nên nhỏ bé:

Tôi thừa nhận rằng trong một ngôi nhà thờ thì điều đó rất tuyệt:br> Những gì nói về Thiên Bàn tuyệt đối không được mỏng manh dễ vỡ,

Mà phải kiên cố và trường tồn, cho đến khi chẳng ai còn thốt lên nổi

Tên tuổi của những kẻ đã dựng xây nên nó; thế nhưng những tòa nhà khổng lồ lại chẳng hề phù hợp—

Và những ngôi mộ khổng lồ lại càng tồi tệ hơn đối với nhân loại, kể từ khi Adam sụp đổ:

Tôi nghĩ rằng câu chuyện về tháp Babel

Có lẽ đã dạy cho họ điều này tốt hơn nhiều so với khả năng của tôi.

Tháp Babel từng là nhà nghỉ săn bắn của Nimrod, và sau đó

Trở thành một thành phố với những khu vườn, tường thành và sự giàu có kinh ngạc,

Nơi Nabuchadonosor, vua của muôn loài,

Đã trị vì, cho đến một ngày hè nọ hắn đâm ra thích ăn cỏ như loài vật,

Và Daniel đã thuần hóa những con sư tử trong hang của chúng,

Khơi gợi sự kinh ngạc và ngưỡng mộ của muôn dân;

Nó cũng từng nổi tiếng vì câu chuyện của Thisbe và Pyramus,

Và vị nữ hoàng bị vu khống Semiramis.

Bậc Nữ hoàng bị tổn thương ấy qua ngòi bút của những sử gia thô tục

Đã bị quy kết (tôi chắc chắn là do một âm mưu nào đó)

Về một thứ tình cảm không đứng đắn dành cho con ngựa của bà

(Tình yêu, cũng giống như tôn giáo, đôi khi hay sa đà vào sự dị giáo):

Câu chuyện quái gở này có lẽ bắt nguồn từ việc

(Bởi tôi thấy những sự phóng đại kiểu này xuất hiện ở chỗ này chỗ khác)

Người ta viết nhầm từ ‘Courser’ (Ngựa chiến) thành ‘Courier’ (Người đưa tin):

Ước gì vụ án này có thể được đưa ra trước một bồi thẩm đoàn ở đây.

Nhưng để tiếp tục,—giả sử có (thời buổi này thì có gì là không thể?)

Cuối cùng họ cũng đến được một khu vực hẻo lánh nhất,

Nơi tiếng vang vọng thức tỉnh tựa như vừa chìm trong giấc ngủ dài;

Dẫu ngập tràn mọi thứ có thể ao ước,

Người ta vẫn phải tự hỏi phải làm gì với từng ấy số lượng

Những món đồ chẳng ai thèm dùng đến;

Nơi đây sự giàu có đã vắt kiệt sức để chất đống

Đồ đạc nội thất cho một căn hộ tinh xảo tuyệt mỹ,

Khuấy rắc cho Thiên Nhiên phải đau đầu tự hỏi rốt cuộc Nghệ Thuật có ý nghĩa gì.

Tuy nhiên, nó có vẻ chỉ mở thông ra

Một dãy hoặc một chuỗi những căn phòng phía sau nữa,

Dẫn đến đâu thì chúa mới biết; nhưng ngay tại căn phòng này

Đồ đạc trang trí thì giàu có xa hoa đến mức hoang phí:

Những chiếc ghế sofa sang trọng đến mức ngồi lên cũng thấy tựa như phạm tội một nửa,

Đắt đỏ làm sao; từng mũi thêu trên những tấm thảm

Tinh xảo đến mức khiến bạn chỉ ước gì

Mình có thể lướt nhẹ qua chúng hệt như một chú cá vàng.

Tuy nhiên, gã nô lệ da đen chẳng thèm đoái hoài

Đến thứ khiến đám nô lệ phải ngỡ ngàng ấy,

Hắn cứ thế dẫm đạp lên những thứ mà họ còn chẳng dám bước lên vì sợ làm bẩn,

Cứ như thể bàn chân hắn đang dẫm đạp lên dải Ngân Hà

Cùng toàn bộ các vì tinh tú của nó; và rướn người với tay vươn tới

Một chiếc tủ hoặc cái chạn nào đó nằm tận đằng kia—

Ở cái hốc khuất tít mà bạn có thể nhìn thấy—

Hoặc nếu bạn không thấy thì lỗi đó hoàn toàn không phải tại tôi,—

Tôi muốn mọi thứ phải thật rõ ràng; và gã da đen,

Tôi nhắc lại, vừa mở khóa cái hốc tường, vừa lôi ra

Một số lượng quần áo vừa vặn với vóc dáng

Của bất kỳ người Hồi giáo nào, bất kể hắn ta là ai;

Và sự đa dạng thì chẳng thiếu thứ gì—

Và dẫu vậy, dẫu cho tôi đã nói rằng chẳng hề thiếu thốn,

Hắn vẫn tự mình chọn lựa ra những thứ mà hắn cho là

Thích hợp nhất cho những kẻ theo đạo Cơ Đốc mà hắn vừa mua về.

Bộ trang phục mà hắn cho là phù hợp nhất với từng người là, đầu tiên đối với người lớn tuổi và vạm vỡ hơn,

Một chiếc áo choàng kiểu Candiote dài đến đầu gối

Và chiếc quần dài không quá chật để có thể bị bục chỉ,

Mà là loại vừa vặn với vóc dáng của một người châu Á;

Một chiếc khăn choàng với những nếp gấp được dệt ở vùng Cashmire,

Đôi giày lụa màu nghệ tây, con dao găm sang trọng và tiện dụng;

Nói tóm lại, tất cả những thứ tạo nên một tay Dandy kiểu Thổ Nhĩ Kỳ.

Trong lúc hắn đang mặc đồ, Baba, người bạn da đen của họ,

He hé gợi ý về những lợi ích to lớn mà họ

Có lẽ sẽ đạt được vào hồi kết,

Nếu họ chịu tuân theo con đường đúng đắn

Mà vận mệnh dường như đang rõ ràng gợi ý;

Và rồi hắn nói thêm rằng, hắn buộc phải thành thật mà rằng,

‘Sẽ cải thiện đáng kể tình trạng của họ,

Nếu họ chịu hạ mình chấp nhận phép cắt bì.’

‘Về phần bản thân mình, hắn thực sự sẽ rất vui mừng

Khi thấy họ trở thành những tín đồ chân chính, nhưng dẫu vậy

Hắn vẫn để mặc đề xuất này cho sự lựa chọn của họ.’

Người kia, gửi lời cảm ơn vì sự tử tế quá mức này

Của hắn khi đã để cho họ có tiếng nói quyết định

Trong một chuyện nhỏ nhặt đến thế, hầu như không thể thốt lên

‘Đủ’ (anh ta nói) ‘để bày tỏ sự tán thành của mình

Đối với tất cả các phong tục của quốc gia văn minh này.’

‘Về phần bản thân mình—anh ta thấy chẳng có mấy phản đối

Đối với một nghi lễ cổ xưa đáng kính như vậy;

Và, sau khi nuốt trôi một bữa ăn nhẹ nhỏ,

Thứ mà anh ta thừa nhận là mình đang thèm thuồng lúc này,

Anh ta không nghi ngờ gì rằng chỉ sau vài giờ suy ngẫm

Sẽ hoàn toàn khiến anh ta hòa giải được với công việc này.’

‘Thật thế chứ?’ Juan sắc sảo cất lời: ‘Có đánh chết tôi đi chăng nữa,

Thì chúng cũng đừng hòng cắt bì đầu tôi!’

‘Cứ cắt đứt một ngàn cái đầu đi đã, trước khi—’ ‘Này, xin ngầu hãy,’

Người kia đáp lời, ‘đừng có ngắt lời tôi chứ:

Cậu làm tôi quên bén mất những gì định nói rồi.

Thưa ngài!—như tôi đã nói, ngay sau khi tôi ăn tối xong,

Tôi sẽ ngẫm nghĩ xem liệu đề xuất của ngài

Có phải là điều tôi có thể đàng hoàng chấp nhận hay không;

Với điều kiện luôn là sự tử tế vĩ đại của ngài vẫn

Giao phó vấn đề này hoàn toàn cho sự tự do ý chí của chúng tôi.’

Baba liếc nhìn Juan, và nói: ‘Xin hãy làm ơn

Mặc đồ vào đi—’ và chỉ vào một bộ trang phục

Mà một vị Công Chúa cũng sẽ rất vui lòng

Được khoác lên người; nhưng Juan đứng như tượng đá,

Bởi chẳng có tâm trạng nào để đi hóa trang thành hề,

Cậu bèn dùng đôi giày phong cách Cơ Đốc của mình đá nhẹ vào nó một cái;

Và khi tên nô lệ già bảo cậu ‘Chuẩn bị đi,’

Cậu đáp lại: ‘Thưa ông già, tôi không phải là đàn bà.’

‘Cậu là cái quái gì đi nữa thì tôi cũng chẳng biết hay quan tâm,’

Baba nói; ‘nhưng xin hãy làm theo đúng những gì tôi muốn:

Tôi không có nhiều thời gian hay thừa thãi lời lẽ để đôi co đâu.’

‘Ít nhất,’ Juan nói, ‘chắc chắn tôi có quyền được hỏi

Nguyên nhân của màn cải trang kỳ quặc này chứ?’—‘Thôi đừng

Tò mò nữa,’ Baba đáp; ‘rồi mọi chuyện sẽ ngã ngũ,

Chắc chắn là vào đúng nơi, đúng lúc và đúng thời điểm thôi:

Tôi không có thẩm quyền để tiết lộ lý do đâu.’

‘Thế thì nếu tôi làm, tôi sẽ bị—’ ‘Thôi ngay!’

Tên nô lệ đáp lời: ‘làm ơn đừng có khiêu khích nữa;

Tinh thần này rất hay đấy nhưng có lúc sẽ trở nên quá liều lĩnh,

Và cậu sẽ thấy chúng tôi không hề thích đùa cợt đâu đấy.’

‘Cái gì, thưa ngài! Chẳng lẽ lại có chuyện đời nào đời nào kể lại rằng

Tôi lại tự tước đi giới tính của mình qua bộ trang phục sao?’ Nhưng Baba vừa vuốt phẳng

Mấy bộ đồ vừa nói: ‘Làm tôi nổi giận là tôi gọi ngay

Những kẻ sẽ tước bỏ luôn cả giới tính của cậu cho chừa.’

‘Ta tặng cậu một bộ quần áo đẹp:

Đồ của phụ nữ, đúng vậy; nhưng khi đó ắt có lý do

Tại sao cậu phải mặc nó.’—‘Cái gì, dẫu cho tâm hồn tôi ghê tởm

Cái trang phục ẻo lả này?’—thưa sau một thoáng chùng xuống,

Juan thở dài, lầm bầm thêm vài lời thề thốt nho nhỏ,

‘Quái quỷ thật, ta phải làm gì với đống voan vóc này đây?’

Đó là cách cậu gọi một cách báng bổ thứ ren mịn màng nhất

Từng làm tôn lên vẻ rạng rỡ của một gương mặt trong buổi sáng tân hôn.

Và rồi cậu vừa thề thốt vừa thở dài tròng vào người

Chiếc quần lụa màu da thịt;

Tiếp theo là chiếc thắt lưng trinh nữ ôm lấy

Chiếc áo lót mỏng manh trắng tựa sữa;

Nhưng khi cố kéo chiếc váy đầm lên, cậu đã bị vấp ngã,

Thứ mà—như chúng ta vẫn nói—hoặc theo cách gọi của người Scotland là whilk

(Vần thơ bắt buộc tôi phải dùng từ này; đôi khi

Các vị vua chúa còn ít ép buộc hơn là những vần thơ)—

Whilk, which (hay từ gì tùy bạn chọn), là do

Sự mới lạ của trang phục và sự vụng về của cậu;

Thế nhưng cuối cùng cậu cũng xoay sở để mặc xong

Bộ trang phục của mình, dẫu có hơi chậm chạp vụng về một chút;

Tên nô lệ Baba cũng giúp một tay khi

Vài phần trang phục cứ dính chặt vào người;

Và sau khi nhét cả hai tay vào trong một chiếc áo choàng dài,

Cậu khựng lại, cúi xuống ngắm nghía mình từ đầu đến chân.

Vẫn còn lại một khó khăn duy nhất—mái tóc của cậu

Vẫn chưa đủ dài; nhưng Baba đã tìm ra

Rất nhiều lọn tóc giả dài sẵn có,

Đến nỗi chẳng mấy chốc đầu cậu đã được đội một bộ tóc hoàn chỉnh,

Theo đúng kiểu mốt thời trang thịnh hành ở đó khi bấy giờ;

Và phần tóc giả thêm này được điểm xuyết bằng những viên ngọc quý

Sao cho phù hợp với tổng thể bộ trang phục của cậu,

Trong khi Baba bắt cậu phải chải đầu và chải dầu cho thật mượt mà.

Và giờ đây khi đã được trang hoàng nữ tính từ đầu đến chân,

Với chút trợ giúp nhỏ từ kéo, phấn trang điểm và nhíp nhổ,

Trông cậu gần như chẳng khác gì một thiếu nữ xét trên mọi phương diện,

Và Baba mỉm cười thốt lên: ‘Các ngài thấy đấy,

Một cuộc biến hóa hoàn hảo đã diễn ra ở đây;

Và giờ thì, các ngài phải đi theo tôi, thưa các ngài,

Ý ta là—Phu nhân đây:’ vỗ tay hai cái,

Bốn tên da đen đã xuất hiện ngay bên cạnh hắn trong chớp mắt.

‘Cậu, thưa ngài,’ Baba nói, gật đầu với một tên,

‘Làm ơn hộ tống những quý ông kia

Đi ăn tối nhé; còn cậu, nữ tu Cơ Đốc đáng kính,

Sẽ đi theo tôi: đừng có lôi thôi lầm lì; bởi khi

Tôi đã nói điều gì, thì điều đó phải được thực hiện ngay lập tức.

Cậu sợ cái gì chứ? Cứ tưởng đây là hang sư tử chắc?

Chà, đây là một cung điện; nơi những kẻ thực sự khôn ngoan

Đều biết trước thiên đường của Tiên Tri.

‘Đồ ngốc! Ta bảo là chẳng ai hại cậu đâu.’

‘Thế thì càng tốt cho bọn chúng,’ Juan nói,

‘Bằng không chúng sẽ phải nếm trải sức nặng của cánh tay này,

Vốn không hề nhẹ nhàng như các người tưởng đâu.

Tôi tạm thời nhân nhượng thế này; nhưng sẽ phá vỡ bùa chú ngay lập tức

Nếu có kẻ nào coi tôi là cái thứ mà tôi đang mang trên người:

Thế nên tôi hy vọng vì lợi ích của tất cả mọi người,

Rằng màn cải trang này sẽ không dẫn đến bất kỳ sự nhầm lẫn tai hại nào.’

‘Đồ đần! Mau đi theo và tận mắt chứng kiến đi,’ Baba nói; trong khi

Don Juan quay sang người bạn đồng hành của mình, người mà

Dù có phần đau khổ nhưng vẫn khó lòng nhịn được cười

Trước màn biến hình đang diễn ra ngay trước mắt,—

‘Tạm biệt!’ cả hai đồng thanh cất lời: ‘Mảnh đất này

Xem ra rất màu mỡ với những cuộc phiêu lưu kỳ lạ và mới mẻ;

Một kẻ biến thành nửa Hồi giáo, còn kẻ kia thành thiếu nữ,

Nhờ sự giúp đỡ không màng tới của lão phù thủy da đen này.’

‘Tạm biệt!’ Juan nói: ‘nếu chúng ta không còn gặp lại nhau nữa,

Tôi chúc anh có một cảm giác thèm ăn thật ngon miệng.’—‘Tạm biệt!’

Người kia đáp lời; ‘dẫu lòng tôi đau đớn khôn cùng;

Lần tới khi gặp lại chúng ta sẽ có bao chuyện để kể cho nhau nghe đấy:

Chúng ta buộc phải xuôi theo dòng khi Vận Mệnh giật neo.

Hãy giữ lấy danh tiếng tốt đẹp của mình; dẫu cho chính Eva thuở xưa cũng từng sa ngã.’

‘Không đời nào,’ nàng thiếu nữ đáp, ‘ngay cả chính Sultan cũng đừng hòng bắt được ta,

Trừ phi Điện Hạ chịu hứa kết hôn với ta.’

Và thế là họ chia tay, mỗi người đi qua những cánh cửa riêng biệt;

Baba dẫn Juan bước đi từng phòng qua từng phòng

Đi qua những hành lang lấp lánh và những sàn nhà bằng cẩm thạch,

Cho đến khi một ô cửa khổng lồ hiện ra qua lớp màn tối thẳm,

Kiêu hãnh và to lớn, đang sừng sững ở phía xa xa;

Và từ đâu đó lan tỏa lại một làn hương thơm ngào ngạt phong phú:

Có cảm giác như thể họ đang bước vào một ngôi đền linh thiêng,

Bởi mọi thứ đều vô biên, tĩnh mịch, ngát hương và mang vẻ thần thánh.

Cánh cửa khổng lồ rộng lớn, rực rỡ và cao vút,

Làm bằng đồng mạ vàng, được chạm trổ theo những kiểu cách kỳ lạ;

Trên đó khắc họa hình ảnh các chiến binh đang giao chiến dữ dội;

Chỗ này kẻ chiến thắng đang hiên ngang bước đi, chỗ kia kẻ bại trận nằm gục ngã;

Kia là những tù nhân bị dẫn đi trong khải hoàn đang cúi gậm đôi mắt,

Và ở phần viền xa là vô số các đạo quân đang tháo chạy:

Đó dường như là tác phẩm từ những thời kỳ trước khi dòng dõi

Được dịch chuyển của thành Rome sụp đổ cùng với Constantine.

Cánh cửa nặng trịch này sừng sững ở lối đi rộng lớn cuối cùng

Của một sảnh đường khổng lồ, và ở hai bên của nó

Có hai tên lùn bé xíu, nhỏ nhất mà bạn có thể tưởng tượng được,

Đang ngồi đó, trông như những con quỷ lùn xấu xí, hệt như thể chúng được đặt ra

Để chế giễu cái cánh cửa khổng lồ đang vươn lên

Sừng sững bên trên chúng với vẻ kiêu hãnh gần như hình kim tự tháp:

Cánh cửa quá đỗi lộng lẫy trong mọi đường nét chi tiết,

Đến nỗi bạn chẳng thèm bận tâm đến những sinh vật bé nhỏ ấy,

Nhiệm vụ của chúng là—bởi chúng rất khỏe, và dẫu

Trông nhỏ bé thế nhưng thỉnh thoảng chúng vẫn làm những việc nặng nhọc—

Là đẩy mở cánh cửa này, việc mà chúng thực sự có thể làm được,

Bởi những bản lề mượt mà hệt như vần thơ của nhà thơ Rogers;

Và thỉnh thoảng, dùng những sợi dây cung dai sức,

Như là phong tục của những vùng đất phương Đông ấy,

Để thắt cổ một tên Pacha nổi loạn nào đó bằng một chiếc cà vạt tử thần;

Bởi những kẻ câm thường hay được dùng vào việc đó.

Chúng giao tiếp bằng các dấu hiệu—tức là không nói năng gì cả;

Và trông giống như hai ác ma incubus, chúng trừng trừng trợn mắt

Khi Baba dùng những ngón tay ra hiệu cho chúng

Cùng nhau đẩy lùi các cánh cửa khổng lồ ra: nó khiến

Juan sợ hãi trong giây lát khi cặp đôi tí hon ấy

Dán đôi mắt sắc lạnh như rắn vào cậu;

Cảm giác cứ như thể cái nhìn nhỏ bé của chúng có thể ban phát độc dược

Hoặc thôi miên bất cứ kẻ nào mà chúng dán mắt vào.

Trước khi bước vào, Baba dừng lại để thì thầm

Vài bài học nhỏ cho Juan với tư cách là người hướng dẫn:

‘Nếu ngài có thể cố gắng kìm hãm lại

Cái vẻ uy nghi nam tính trong sải bước ấy,’ hắn nói,

‘Thì sẽ tốt hơn biết mấy, và (dẫu chẳng có gì to tát lắm đâu)

Hãy lắc lư hông ít lại một chút từ bên này sang bên kia,

Thứ mà đôi khi trông kỳ cục hết chỗ nói;—

Và ngài cũng có thể trông có vẻ khiêm nhường một chút được không,

Với lời khích lệ đó, hắn dẫn đường bước vào

Bên trong một căn phòng còn lộng lẫy hơn cả căn phòng trước;

Một sự hỗn độn giàu có tạo nên một vẻ bề bộn tuyệt mỹ

Đến mức ánh mắt lướt qua nơi đó

Hầu như chẳng thể giữ lại được món đồ nào,

Khi mà các vật thể cứ chớp lóe lên quá sáng và quá nhanh;

Một khối rực rỡ lóa mắt gồm ngọc ngà, vàng vẹn và sự lấp lánh,

Được pha trộn một cách nguy nga trong một đống hỗn độn tinh tế.

Sự giàu có đã làm nên những điều kỳ diệu—gu thẩm mỹ thì không mấy; những thứ như thế

Vẫn thường xảy ra trong các cung điện phương Đông, và ngay cả

Trong những mái vòm có phần trang nhã hơn của các vị vua phương Tây

(Nơi tôi cũng từng tận mắt thấy chừng sáu bảy cái),

Nơi tôi không thể nói rằng vàng hay kim cương tung ra

Ánh hào quang rực rỡ lớn lao nào, có rất nhiều thứ cần phải tha thứ;

Những nhóm tượng xấu xí, bàn ghế và tranh vẽ,

Thứ mà tôi không thể dừng lại để đưa ra những lời chỉ trích của mình.

Trong sảnh đường hoàng gia này, ở phía xa xa

Dưới một chiếc tán che, và đang ngả người thư thái

Hết sức tự nhiên theo kiểu nữ hoàng đầy quyền uy,

Là một người phụ nữ; Baba dừng lại và quỳ xuống ra hiệu

Cho Juan, kẻ dẫu không quen cầu nguyện cho lắm,

Cũng theo bản năng quỳ xuống, trong tâm trí đầy bối rối

Không hiểu tất cả chuyện này có nghĩa là gì: trong khi Baba cúi đầu

Cho đến khi buổi nghi lễ kết thúc.

Người phụ nữ đứng dậy với một phong thái

Hệt như nữ thần Vệ Nữ trỗi dậy từ những con sóng, hướng về phía họ

Ánh nhìn mang đậm chất Paphian của cặp mắt linh dương

Đủ sức lu mờ mọi viên ngọc quý xung quanh;

Và giơ lên một cánh tay trắng ngần tựa ánh trăng, Nàng ra hiệu cho Baba, kẻ đầu tiên cúi xuống hôn lên viền tà áo

Màu tím sẫm của nàng, rồi cất giọng nhỏ nhẹ,

Chỉ tay về phía Juan vẫn đang quỳ ở phía dưới.

Phong thái của nàng kiêu hãnh hệt như địa vị của nàng;l

Vẻ đẹp của nàng thuộc loại áp đảo lòng người,

Sức mạnh của nó chỉ làm cho ngòi bút miêu tả thêm phần kém cỏi:

Thà rằng tôi để mặc các bạn tự tưởng tượng trong tâm trí,

Còn hơn là làm giảm đi vẻ đẹp ấy qua những gì tôi có thể kể lại

Về các đường nét và hình dáng; bạn sẽ bị lóa mắt đến mù lòa

Nếu tôi cố gắng miêu tả trọn vẹn từng chi tiết;l

Thế nên, may mắn cho cả hai chúng ta, ngôn từ của tôi đã bất lực.

Tuy nhiên tôi có thể bổ sung thêm điều này,—tuổi tác của nàng

Đã chín muồi, có lẽ vừa tròn hai mươi sáu mùa xuân;

Nhưng có những hình hài mà Thời Gian không dám chạm đến,

Và né tránh lưỡi hái của mình trước những thứ phàm tục,

Giống như vị Nữ hoàng Scotland tên là Mary; đúng vậy—nước mắt

Và tình yêu hủy diệt; và nỗi buồn gặm nhấm bòn rút đi

Vẻ quyến rũ của người mỹ nhân, thế nhưng có những kẻ chẳng bao giờ trở nên

Xấu xí; ví dụ như—Ninon de l’Enclos.

Nàng thốt lên vài lời với những người hầu của mình, những kẻ

Tạo thành một dàn đồng ca gồm các thiếu nữ, chừng mười hoặc mười hai người,

Và tất cả đều mặc trang phục giống hệt nhau; giống như Juan vậy,

Kẻ đang mặc bộ đồng phục của họ, do chính Baba lựa chọn;

Họ tạo thành một tốp trông tựa như những nữ thần linh mục rừng xanh,

Có thể khiến đoàn người của thần Diana phải nhận là ‘họ hàng,’

Xét theo vẻ bề ngoài có thể tương ứng;l

Còn xa hơn thế nữa thì tôi không dám đảm bảo đâu nhé.

Họ cúi đầu kính cẩn rồi lui ra, rút lui

Nhưng không phải qua cánh cửa mà Baba và Juan vừa bước vào, kẻ sau này vẫn đang đứng ngắm nghía

Ở một khoảng cách nhỏ, tất cả những gì anh thấy bên trong

Căn phòng khách kỳ lạ này, nơi vô cùng thích hợp để khơi gợi

Sự kinh ngạc và ca ngợi; bởi mọi thứ đều chiến thắng sự ngạc nhiên hoặc chẳng mang lại gì cả;

Và tôi phải nói rằng, tôi chưa bao giờ thấy được

Sự vĩ đại thực sự hạnh phúc của châm ngôn ‘Nil Admirari’ cả.

‘Không ngẫu hứng trầm trồ chính là tất cả nghệ thuật ta biết

(Sự thật rành rành, Murray thân mến, chẳng cần đến hoa mỹ ngôn từ)

Để khiến con người hạnh phúc, hoặc giữ cho họ được như vậy’

(Hãy tiếp thu nó bằng chính xác từng từ của Creech)—

Đó là cách Horace viết từ rất lâu về trước chúng ta đều biết;

Và đó là cách Pope trích dẫn lời dạy đó để giảng dạy lại

Từ bản dịch của ông; nhưng giả sử chẳng ai trầm trồ thán phục,

Liệu Pope có cất lên tiếng hát, hay Horace có được nguồn cảm hứng?

Baba, khi tất cả các thiếu nữ đã lui ra hết,

Ra hiệu cho Juan tiến lại gần, và rồi

Lần thứ hai giục cậu quỳ xuống,

Và hôn lên chân vị phu nhân; khi nghe lặp lại

Châm ngôn ấy, Juan với một cái cau mày

Lại ưỡn người đứng thẳng dậy hết chiều cao của mình,

Và nói rằng, ‘Cậu lấy làm tiếc, nhưng cậu không thể cúi mình

Trước bất kỳ đôi giày nào, trừ phi đó là giày của Giáo Hoàng.’

Baba, tỏ ra phẫn nộ trước sự kiêu ngạo sai thời điểm này,

Đã đưa ra những lời phản đối dữ dội, và rồi một lời đe dọa

Hắn lầm bầm trong miệng (nhưng lời cuối được nói nhỏ qua một bên)

Về một sợi dây cung xiết cổ—hoàn toàn vô ích; vẫn chưa đời nào

Juan chịu cúi đầu, dẫu cho đó có là cô dâu của nhà tiên tri Mahomet đi nữa:

Chẳng có gì trên thế giới này giống như phép tắc xã giao

Trong các phòng cung điện hay sảnh đường hoàng gia,

Cũng giống như tại các trường đua ngựa hay các buổi vũ hội của hạt vậy.

Cậu đứng sừng sững hệt như thần Atlas, với một trời những lời lẽ

Vang vọng bên tai, nhưng dứt khoát không chịu khuất phục:

Dòng máu của tất cả các bậc chúa tể dòng họ Castilia trong gia phả

Đang sục sôi trong huyết quản, và thà rằng từ bỏ

Để vấy bẩn dòng dõi của mình còn hơn là để hàng ngàn thanh gươm

Định đoạt kết cục đời cậu hàng ngàn lần;

Cuối cùng khi nhận ra không thể đòi hỏi cái ‘bàn chân’ ấy được nữa,

Baba bèn đề xuất rằng cậu hãy đổi sang hôn tay.

Đây quả là một sự thỏa hiệp đáng kính,

Một trạm dừng chân mang tính ngoại giao ở nửa đường,

Nơi họ có thể gặp nhau với vẻ ôn hòa hơn rất nhiều;

Và Juan lúc này bày tỏ sự sẵn lòng

Sử dụng mọi phép lịch sự phải phép và thích đáng,

Nói thêm rằng đây là cách phổ biến nhất và tuyệt vời nhất,

Bởi xuyên suốt miền Nam phong tục vẫn luôn quy định rằng

Đàn ông phải là người hôn tay phụ nữ.

Và cậu bước tới, dẫu với một vẻ miễn cưỡng không mấy đẹp đẽ,

Dẫu rằng chẳng có đôi bàn tay nào cao quý hay ngọc ngà hơn thế

Từng lưu lại dấu vết thoáng qua của đôi môi;

Trên những ngón tay ấy, đôi môi cứ đắm say lưu luyến mãi không thôi

Và thà rằng được in thêm một nụ hôn thứ hai thay vì chỉ một,

Như bạn sẽ thấy, nếu người con gái bạn yêu đưa tay của nàng

Đến tiếp xúc; và đôi khi ngay cả tay của một nữ nhân xa lạ xinh đẹp nào đó

Cũng đủ làm lung lay sự chung thủy vốn kéo dài gần suốt mười hai tháng trời.

Vị phu nhân đăm đăm nhìn cậu từ đầu đến chân, và ra lệnh

Cho Baba lui ra, lệnh mà hắn tuân thủ một cách sành sỏi,

Hệt như thể đã quá quen thuộc với nghề rút lui;

Và trong suốt lúc đó vẫn tiếp tục đón nhận những lời ra hiệu một cách vui vẻ,

Hắn thì thầm với Juan bảo đừng sợ hãi,

Và nhìn cậu với một nụ cười nửa miệng,

Cất bước rời đi với một gương mặt đầy vẻ mãn nguyện

Hệt như những người tốt làm được một việc phước đức.

Khi hắn đi rồi, một sự thay đổi đột ngột diễn ra:

Tôi không biết suy nghĩ của vị phu nhân là gì,

Nhưng một sự xáo trộn kỳ lạ thoáng qua trên vầng trán rạng rỡ của nàng,

Và dòng máu dồn lên đôi má thân yêu của nàng,

Đỏ rực hệt như những đám mây mùa hè lúc hoàng hôn trải dài

Ở rìa bầu trời; và trong đôi mắt to tròn của nàng, người ta có thể nhận thấy

Một sự pha trộn giữa những cảm xúc,

Nửa như đắm say nhục cảm nửa như mang quyền lực bề trên.

Vóc dáng của nàng mang trọn vẻ dịu dàng của giới tính nữ,

Các đường nét trên khuôn mặt lại mang trọn sự ngọt ngào của ác ma,

Khi hắn giả dạng thành thiên thần tuấn tú để làm rối trí

Nàng Eva, và dọn đường (chúa mới biết bằng cách nào) dẫn đến tội ác;

Chính mặt trời cũng chẳng mấy khi không tì vết

Hơn là nàng trước bất kỳ ánh mắt soi mói nào có thể bắt bẻ;

Thế nhưng, chẳng hiểu sao vẫn có điều gì đó thiếu hụt ở đâu đó,

Hệt như thể nàng thích ra lệnh hơn là ban ơn.

Một nét gì đó mang tính đế vương, hoặc độc đoán, đã giăng

Một chiếc xích lên mọi việc nàng làm; nghĩa là một chiếc xích

Được quàng quanh cổ của chính bạn vậy,—

Và ngay cả niềm hoan lạc dường như cũng trở thành nỗi đau

Khi trước mắt xuất hiện bất cứ thứ gì trông có vẻ chuyên quyền độc tài:

Ít ra thì tâm hồn chúng ta vẫn tự do, và thật hoài công vô ích

Khi chúng ta muốn bắt thể xác phải tuân phục chúng—

Cuối cùng thì tinh thần vẫn sẽ đi theo con đường riêng của nó.

Ngay cả nụ cười của nàng cũng kiêu kỳ, dẫu ngọt ngào biết bao;

Cái gật đầu của nàng tuyệt nhiên chẳng phải là một cái cúi chào khiêm nhường;

Có một sự bướng bỉnh ngang ngạnh ngay cả trong đôi bàn chân nhỏ nhắn của nàng,

Hệt như thể chúng hoàn toàn ý thức được địa vị của mình—

Chúng bước đi như đang dẫm lên cổ người khác; và để hoàn thiện

Sự bề thế của nàng (đó là phong tục của xứ sở nàng),

Một con dao găm trang hoàng trên thắt lưng, như một dấu hiệu

Nàng là cô dâu của một vị Sultan (ơn Chúa, không phải của tôi!).

‘Lắng nghe và tuân lệnh’ từ khi sinh ra đã là

Luật lệ của tất cả những ai vây quanh nàng; để thỏa mãn

Mọi ảo tưởng mang lại niềm vui hay sự thích thú,

Đã là niềm vui lớn nhất của những kẻ nô lệ cũng như ý muốn của nàng;

Dòng dõi nàng cao quý, vẻ đẹp của nàng vượt trần thế:

Thế thì hãy thử đoán xem những thói thất thường của nàng có bao giờ dừng lại không;

Giá mà nàng là một tín đồ Cơ Đốc giáo, tôi có cảm giác rằng

Chúng ta đã có thể tìm ra chiếc ‘máy chuyển động vĩnh cửu’ rồi.

Bất cứ thứ gì nàng nhìn thấy và thèm muốn đều được mang đến;

Bất cứ thứ gì nàng không nhìn thấy, nếu nàng đoán rằng

Nó có thể được tìm thấy, sẽ được cất công lùng sục,

Và khi tìm thấy rồi thì thương vụ lập tức được chốt hạ;

Chẳng có điểm dừng cho những thứ nàng mua,

Cũng chẳng có điểm dừng cho những phiền toái do sở thích của nàng gây ra;

Thế nhưng ngay cả sự chuyên chế của nàng cũng mang một vẻ duyên dáng đến mức

Phụ nữ đều tha thứ tất cả ngoại trừ gương mặt của nàng.

Juan, sự thất thường mới nhất của nàng, đã lọt vào

Mắt nàng khi cậu đi ngang qua trên đường đến phiên chợ bán nô lệ;

Nàng ra lệnh phải mua ngay lập tức cậu ta bằng được, và Baba, kẻ chưa từng thất bại

Trong bất kỳ rắc rối nào cần phải nhúng tay vào,

Ở những phiên đấu giá như thế luôn biết cách xoay sở để giành phần thắng:

Nàng chẳng có chút sự thận trọng nào, nhưng hắn thì có; và điều này

Đã giải thích cho bộ trang phục khiến Juan cảm thấy chướng tai gai mắt.

Tuổi trẻ và các đường nét trên khuôn mặt cậu đã ủng hộ cho màn cải trang ấy,

Và, nếu bạn hỏi làm thế nào mà nàng, một cô dâu của Sultan,

Lại có thể liều lĩnh hoặc thực hiện những ảo tưởng kỳ quặc đến thế,

Điều này tôi đành phải để cho các bà vợ Sultan tự quyết định lấy:

Các vị hoàng đế chỉ là những người chồng trong mắt các bà vợ của họ

Và các vị vua cùng hoàng hậu thường hay bị làm cho bối rối,

Như chúng ta có thể xác định một cách chính xác,

Kẻ thì bằng trải nghiệm thực tế, kẻ thì qua truyền thuyết.

Nhưng quay lại điểm chính, nơi chúng ta đang hướng tới:—

Nàng giờ đây nghĩ rằng mọi khó khăn đã qua đi,

Và tự cho mình là cực kỳ ban ơn hồng phước

Khi, giờ đây đã trở thành tài sản của nàng hoàn toàn,

Chẳng cần mở lời dài dòng, trong đôi mắt xanh biếc pha trộn

Giữa niềm đam mê và quyền lực, nàng ném về phía cậu một ánh nhìn,

Và chỉ thốt lên một câu, ‘Hỡi người Cơ Đốc, ngươi có biết yêu không?’

Nàng đinh ninh câu nói đó quá đủ để làm rung động con tim.

Và quả thực là vậy, ở đúng thời điểm và không gian thích hợp;

Nhưng Juan, kẻ vẫn đang mang tâm trí ngập tràn

Hòn đảo của Haideé cùng gương mặt dịu dàng đậm chất Ionia,

Cảm thấy dòng máu ấm đang bừng sáng trên khuôn mặt mình

Ùa ngược trở lại trái tim, thứ đang phồng lên đầy ắp,

Và bỏ lại đôi má cậu tái nhợt hệt như những bông hoa tuyết nở rộ;

Những lời nói ấy đâm xuyên qua tâm hồn cậu tựa như những ngọn giáo của người Ả Rập,

Đến mức cậu chẳng thốt nên lời mà bật khóc nức nở.

Nàng vô cùng sửng sốt; không phải sửng sốt vì những giọt nước mắt,

Bởi phụ nữ vẫn thường hay rơi và sử dụng nước mắt theo ý thích của họ;

Nhưng có điều gì đó khi đôi mắt của một người đàn ông xuất hiện

Vết ướt, lại càng trở nên khó chịu và gây ấn tượng mạnh hơn nhiều;

Giọt nước mắt của phụ nữ làm tan chảy, còn giọt nước mắt của đàn ông lại như thiêu đốt một nửa,

Giống như chì nóng chảy, hệt như thể bạn đang đâm một ngọn giáo vào

Trái tim hắn để ép nó trào ra, bởi vì (nói ngắn gọn là)

Đối với họ đó là sự giải thoát, còn đối với chúng ta đó là sự cực hình.

Và nàng muốn an ủi, nhưng lại chẳng biết phải làm thế nào:

Bởi chẳng có kẻ ngang hàng nào, chẳng có thứ gì từng

Lây nhiễm cho nàng sự đồng cảm cho đến tận bây giờ,

Và chưa từng bao giờ mơ thấy cảm giác phải chịu đựng

Bất cứ điều gì mang tính chất nghiêm trọng, sầu thảm, dẫu cho

Có thể xuất hiện chút ít phiền muộn nhỏ nhặt hờn dỗi nào đó

Thoáng qua vầng trán, nàng tự hỏi làm thế nào mà ở ngay sát

Đôi mắt của mình, mắt của một kẻ khác lại có thể tuôn rơi giọt lệ.

Nhưng tự nhiên còn dạy dỗ nhiều hơn những gì quyền lực có thể làm hỏng,

Và, khi một cảm xúc mạnh mẽ dẫu có kỳ lạ đi nữa

Trỗi dậy—trái tim phụ nữ quả là một mảnh đất màu mỡ vô cùng

Cho những tình cảm nhân ái hơn, bất kể họ thuộc quốc gia nào,

Họ tự nhiên tuôn trào ‘rượu và dầu,’

Trở thành những người Samaria nhân hậu trong mọi hoàn cảnh;

Và cứ thế Gulbeyaz, dù chẳng hiểu vì sao,

Lại cảm thấy một độ ẩm lấp lánh kỳ lạ trong khóe mắt mình.

Nhưng nước mắt rồi cũng phải dừng lại như mọi thứ khác; và chẳng mấy chốc

Juan, kẻ vừa mới trong khoảnh khắc bị lay động

Đến mức rơi lệ bởi giọng điệu xía vào đầy xấc láo

Của một kẻ dám hỏi rằng ‘cậu đã từng yêu chưa,’

Lại triệu hồi sự khắc kỷ quay trở lại đôi mắt đang tỏa sáng rực rỡ

Bằng chính sự yếu đuối mà cậu vừa mới quở trách;

Và dẫu vô cùng nhạy cảm trước cái đẹp,

Cậu vẫn cảm thấy vô cùng phẫn nộ vì bản thân không được tự do.

Gulbeyaz, lần đầu tiên trong cuộc đời của nàng,

Cảm thấy vô cùng bối rối, chưa từng bao giờ gặp phải

Trong suốt cuộc đời mình bất cứ thứ gì ngoài những lời cầu xin và tán tụng;

Và vì nàng cũng đã đánh cược cả tính mạng để đưa

Kẻ mà nàng định dạy dỗ vào những chốn ái tình

Vào một cuộc gặp gỡ riêng tư thoải mái,

Việc để lỡ mất khoảng thời gian này sẽ khiến nàng trở thành một nữ tu tử đạo thực thụ,

Và họ đã lãng phí mất gần một phần tư thời gian rồi.

Tôi cũng muốn gợi ý khoảng thời gian thích hợp

Cho các quý ông trong bất kỳ trường hợp tương tự nào,

Đó là nói đến những vùng khí hậu ôn đới—

Ở chỗ chúng ta thì có nhiều thời gian khoan hồng hơn cho việc săn đuổi,

Nhưng ở đây chỉ một sự chậm trễ nhỏ cũng thành tội lớn:

Thế nên hãy nhớ rằng ân huệ cực hạn

Cũng chỉ vừa đúng hai phút dành cho lời tỏ tìncủa bạn—

Thêm một khoảnh khắc nữa thôi là tổn hại đến danh tiếng của bạn đấy.

Juan ứng phó rất tốt; và thậm chí có lẽ còn tốt hơn nữa

Nếu cậu không để hình bóng Haideé vương vấn trong đầu:

Dẫu kỳ lạ thế nào đi nữa, cậu vẫn chưa thể quên được nàng,

Điều đó khiến cậu có vẻ vô cùng thiếu phép tắc lịch sự.

Gulbeyaz, kẻ coi cậu là con nợ của nàng

Vì đã đưa cậu được rước vào cung điện của mình,

Bắt đầu đỏ bừng mặt lên tới tận mang tai, rồi lại

Trở nên tái mét như người chết, rồi lại đỏ bừng trở lại.

Cuối cùng, theo một cách thức mang đậm phong thái hoàng gia, nàng đặt

Bàn tay mình lên tay cậu, và cúi xuống nhìn thẳng vào cậu với đôi mắt

Chẳng cần đến cả một đế quốc mới có thể thuyết phục được,

Nhìn sâu vào mắt cậu để tìm kiếm tình yêu, nơi chẳng có ai đáp lại:

Vầng trán nàng tối sầm lại, nhưng nàng không hề mắng mỏ,

Đó là điều cuối cùng mà một người phụ nữ kiêu hãnh muốn thử sức;

Nàng đứng dậy, và dừng lại trong một khoảnh khắc đầy trinh bạch, rồi ném

Thân mình ngã vào ngực cậu, và quấn chặt lấy cậu ở đó.

Đây quả là một bài kiểm tra oái oăm, như Juan nhận thấy,

Nhưng cậu đã được tôi luyện bằng nỗi đau, sự phẫn nộ và niềm kiêu hãnh:

Bằng một lực nhẹ nhàng, cậu gỡ vòng tay trắng ngần của nàng ra

Và đặt nàng đang ủ rũ ngồi xuống bên cạnh mình,

Rồi kiêu hãnh đứng dậy đưa mắt nhìn quanh,

Và nhìn thẳng vào khuôn mặt nàng với vẻ lạnh lùng, cậu cất lời:

‘Con đại bàng bị giam cầm sẽ chẳng bao giờ chịu giao phối, hay

Phục vụ cho những ảo tưởng nhục dục của một nàng Sultana.’

‘Ngươi hỏi ta có biết yêu không? Hãy lấy đây làm minh chứng

Cho việc ta đã yêu sâu đậm nhường nào—rằng ta không yêu ngươi!

Trong bộ trang phục hèn m hạ này, cái cửi dệt, tấm vải và khung cửi

Mới là thứ thích hợp với ta hơn: Tình yêu vốn dành cho những kẻ tự do!

Ta không hề bị lóa mắt bởi mái vòm lộng lẫy này,

Bất kể quyền lực của ngươi có lớn lao thế nào, và nó có vẻ thật vĩ đại;l

Những chiếc đầu cúi rạp, những đôi đầu gối quỳ xuống, những đôi mắt canh gác quanh ngai vàng,

Và những bàn tay tuân lệnh—nhưng trái tim chúng ta vẫn là của chính chúng ta.’

Đây là một sự thật quá đỗi quen thuộc đối với chúng ta;

Nhưng lại không hề thế đối với nàng, kẻ chưa từng nghe những lời như vậy bao giờ:

Nàng đinh ninh rằng mệnh lệnh nhỏ nhất của mình cũng phải mang lại niềm vui thích,

Bởi trái đất này được sinh ra chỉ để dành cho các vị vua và hoàng hậu.

Trái tim nằm ở phía bên trái hay bên phía bên phải

Nàng hầu như chẳng biết gì, chính sự hợp pháp đã mang lại

Sự hoàn hảo nhường ấy cho những kẻ sùng đạo bẩm sinh của nó, khi họ

Ý thức được quyền lực hoàng gia chính đáng của mình đối với con người.

Hơn nữa, như đã từng nói, nàng quá đỗi xinh đẹp

Đến mức ngay cả trong một hoàn cảnh khiêm nhường hơn nhiều cũng đủ tạo nên

Một vương quốc hay sự hỗn loạn ở bất cứ đâu,

Và ngoài ra, như có thể đoán trước được, nàng đặt

Khá nhiều trọng tâm vào nhan sắc của mình, thứ hiếm khi nào, nếu có,

Bị chính chủ nhân của nó đẩy vào góc khuất bóng tối:

Nàng nghĩ rằng nhan sắc của mình mang lại một ‘quyền thiêng liêng’ gấp đôi;

Và một nửa ý kiến đó cũng là của tôi.

Hãy nhớ lại, hoặc (nếu bạn không thể) hãy tưởng tượng đi,

Hỡi những ai từng giữ được sự trinh bạch khi còn trẻ,

Trong lúc một mụ góa phụ giàu có liều lĩnh nào đó đang tiến hành

Tán tỉnh bạn, và bị chuốc lấy nỗi đau vào những ngày hạ chí

Bởi sự cự tuyệt của bạn, hãy nhớ lại sự giận dữ của mụ ta!

Hoặc hãy nhớ lại tất cả những gì từng được nói hay được hát

Về một chủ đề như thế; rồi hãy tưởng tượng gương mặt

Của một tuyệt sắc giai nhân trẻ tuổi thực thụ trong trường hợp này.

Hãy tưởng tượng,—nhưng bạn đã tưởng tượng rồi đấy thôi,

Người vợ của Potiphar, Nàng Booby,

Phaedra, và tất cả những gì câu chuyện từng tiết lộ

Về những tấm gương sáng; thật đáng tiếc khi có quá ít thứ như thế bởi

Các nhà thơ và gia sư riêng phơi bày ra

Để giáo dục—hỡi tuổi trẻ châu Âu—cho các bạn đấy!

Nhưng khi bạn đã tưởng tượng ra những vài trường hợp ít ỏi mà chúng ta biết,

Bạn vẫn chẳng thể nào tưởng tượng nổi cái vầng trán đang giận dữ của Gulbeyaz đâu.

Một con hổ cái bị cướp mất đàn con, một con sư tử cái,

Hay bất kỳ loài thú săn mồi đầy thú vị nào khác,

Đều là những hình ảnh so sánh có sẵn để diễn tả sự khốn khổ

Của những người phụ nữ không thể làm theo ý mình;

Dẫu cho văn phong của tôi không thể diễn đạt hơn thế,

Thì những điều này cũng chẳng thể diễn tả nổi một nửa những gì tôi muốn nói:

Bởi việc đánh cắp mấy chú con non, dăm ba con hay cả bầy,

Thì thấm tháp gì so với việc cắt đứt hy vọng có được chúng cơ chứ?

Tình yêu dành cho con cái là quy luật chung của tự nhiên,

Từ những con hổ cái và bầy con cho đến những chú vịt và đàn vịt con;

Chẳng có gì làm sắc nhọn chiếc mỏ, hay vũ trang cho bộ vuốt

Giống như sự xâm phạm vào lũ con thơ và bầy bú mớm của chúng;

Và tất cả những ai từng chứng kiến một nhà trẻ của con người, đều thấy

Các bà mẹ yêu quý tiếng oe oe và tiếng cười khúc khích của con cái họ đến nhường nào;

Hiệu ứng cực đoan mạnh mẽ này (để không làm phiền thêm

Sự kiên nhẫn của bạn) cho thấy nguyên nhân của nó chắc chắn còn mạnh mẽ hơn nhiều.

Nếu tôi nói lửa lóe lên từ đôi mắt của Gulbeyaz,

Thì chẳng có gì là lạ—bởi mắt nàng lúc nào chẳng lóe lên lửa;

Hoặc nói đôi má nàng nhuốm những sắc màu sâu thẳm nhất,

Thì tôi chỉ mang lại sự ô nhục cho thợ nhuộm mà thôi,

Bởi sự trỗi dậy trong cảm xúc của nàng quá ư siêu phàm;

Bởi chưa bao giờ cho đến nay nàng biết thế nào là một khao khát bị kìm hãm:

Ngay cả các bạn, những ai từng biết một người phụ nữ bị kìm hãm là thế nào

(Đủ để Chúa biết rồi!) cũng sẽ còn thiếu sót rất nhiều so với điều này.

Cơn thịnh nộ của nàng chỉ kéo dài trong chớp mắt, và thế là may—

Thêm một khoảnh khắc nữa thôi là đủ để cướp đi sinh mạng nàng; nhưng trong suốt khoảng thời gian

Nó kéo dài, nó hệt như một thoáng hé lộ của địa phương hỏa ngục:

Chẳng có gì siêu việt hơn cơn thịnh nộ tràn trề năng lượng,

Dẫu đáng sợ khi chứng kiến nhưng lại thật vĩ đại khi được kể lại,

Giống như đại dương đang giao chiến chống lại hòn đảo đá ngầm;

Và những cảm xúc sâu thẳm đang bùng cháy xuyên qua cơ thể nàng

Đã biến nàng thành một cơn bão táp bằng xương bằng thịt tuyệt đẹp.

Một cơn bão tầm thường chẳng thấm tháp gì so với một cơn cuồng phong

Khi đem ra so sánh với cơn giận dữ thông thường cùng cơn thịnh nộ của nàng,

Thế nhưng nàng chẳng hề muốn vươn tới tận mặt trăng,

Giống như gã Hotspur ôn hòa trong trang sách bất tử;

Cơn giận của nàng hạ tông xuống một nốt trầm hơn,

Có lẽ là khiếm khuyết của giới tính mềm mỏng và tuổi tác của nàng—

Mong muốn của nàng chỉ đơn giản là ‘giết, giết, giết,’ hệt như vua Lear,

Và rồi cơn khát máu của nàng đã được dập tắt trong những giọt nước mắt.

Một cơn bão đã cuồn cuộn nổi lên, và hệt như cơn bão nó đã trôi qua,

Trôi qua mà chẳng cần đến lời nào—thực ra nàng không thể thốt nên lời;

Và rồi sự hổ thẹn của giới tính cuối cùng cũng tràn vào,

Một thứ cảm xúc cho đến lúc đó vẫn còn yếu ớt trong lòng nàng,

Nhưng giờ đây nó tuôn trào một cách tự nhiên và nhanh chóng,

Hệt như dòng nước tuôn qua một chỗ rò rỉ bất ngờ;

Bởi nàng cảm thấy bị hạ nhục—và sự nhỉnh nhục

Đôi khi lại là điều tốt cho những kẻ ở địa vị của nàng.

Nó dạy cho họ biết rằng mình cũng chỉ là da thịt bằng xương bằng máu,

Nó cũng nhẹ nhàng gợi ý cho họ rằng những kẻ khác,

Dẫu được làm từ đất sét, nhưng cũng chẳng phải hoàn toàn là bùn nhão;

Rằng những chiếc bình vại và chậu đất cũng chỉ là những người anh em mỏng manh,

Và là tác phẩm của cùng một lò gốm, dẫu tốt hay xấu,

Dẫu không cùng chung cha mẹ sinh thành:

Nó dạy cho—Chúa mới biết nó dạy những gì,

Nhưng đôi khi nó có thể chữa lành, và thường chạm đến sâu thẳm tâm can.

Ý nghĩ đầu tiên của nàng là cắt đứt cổ họng Juan;

Ý nghĩ thứ hai của nàng, là chỉ cắt đứt—mối quan hệ với cậu;

Ý nghĩ thứ ba của nàng, là hỏi xem cậu từng được nuôi dạy ở đâu;

Ý nghĩ thứ tư của nàng, là chế nhạo cậu cho đến khi cậu phải hối hận;

Ý nghĩ thứ sáu của nàng, là gọi đám nữ nhân đến rồi đi ngủ;

Ý nghĩ thứ sáu của nàng, là tự đâm chết chính mình; ý nghĩ thứ bảy của nàng, là kết án

Roi vọt cho Baba:—nhưng phương sách vĩ đại nhất của nàng

Là lại ngồi phịch xuống ghế và dĩ nhiên là ôm mặt khóc nức nở.

Nàng định tự đâm chết chính mình nhưng ngặt nỗi nàng lại cầm

Ngay con dao găm ở ngay trong tay, điều đó khiến mọi chuyện trở nên bất tiện;

Bởi vì những chiếc áo chít eo phương Đông vốn chẳng được độn lót gì mấy,

Thế nên một lưỡi dao găm sẽ đâm thủng ngay nếu ấn mạnh xuống:

Nàng nghĩ đến chuyện giết Juan—nhưng ôi, cậu nhóc tội nghiệp!

Dẫu cậu rất đáng bị như thế vì tội dám tỏ ra quá mức thờ ơ,

Thì việc cắt đứt đầu cậu cũng chẳng phải là nghệ thuật

Có khả năng đạt được mục đích của nàng nhất—đó là trái tim cậu.

Juan đã bị lay động; cậu đã hạ quyết tâm

Sẽ chịu cảnh bị cọc nhọn đâm xuyên qua người, hoặc bị phanh thây làm món ăn

Cho loài chó, hoặc bị giết chết với những đòn tra tấn tinh vi,

Hoặc bị ném cho sư tử, hoặc làm mồi nhử cho cá,

Và cứ thế hiên ngang đứng đó với vẻ phó mặc chấp nhận,

Thà chịu đựng chứ không chịu phạm tội—ngoại trừ mong muốn của chính cậu:

Thế nhưng mọi sự chuẩn bị vĩ đại cho cái chết của cậu

Đã tan chảy như tuyết trước một người phụ nữ đang khóc lóc.

Hệt như sự can đảm của Bob Acres rò rỉ qua lòng bàn tay,

Sự đức hạnh của Juan cũng rút cạn dần, tôi chẳng biết bằng cách nào;

Và đầu tiên cậu tự hỏi tại sao mình lại từ chối;

Và rồi tự hỏi liệu mọi chuyện có thể hàn gắn lại được lúc này không;

Và tiếp theo cậu quay sang trách móc sự đức hạnh hoang dã của chính mình,

Hệt như một tu sĩ có thể trách móc lời thề nguyện của hắn,

Hoặc như một quý bà hối hận về lời thề thốt của nàng,

Thứ mà hầu như luôn kết thúc bằng việc phạm phải một chút ở cả hai.

Thế nên cậu bắt đầu lắp bắp vài lời bào chữa;

Nhưng từ ngữ chẳng bao giờ là đủ trong một vấn đề như thế,

Dẫu cho bạn có mượn tất cả những gì mà các nàng thơ

Từng ca ngợi, hay thậm chí là những lời tán gẫu sành điệu nhất của một gã Dandy,

Hay tất cả những hình ảnh ẩn dụ mà Castlereagh từng lạm dụng;

Ngay lúc một nụ cười ủ rũ bắt đầu nịnh hót

Rằng sự bình yên của cậu sắp được thiết lập, thì trước khi cậu kịp mạo hiểm

Đi xa hơn nữa, lão Baba đã nhanh nhảu bước vào.

‘Hỡi Nữ hoàng của Mặt Trời! và Hiền tỷ của Mặt Trăng!’

(Đó là cách hắn cất lời) ‘và Nữ hoàng của Trái Đất!

Kẻ mà một cái cau mày của người sẽ làm xáo trộn mọi thiên cầu,

Kẻ mà nụ cười của người làm các hành tinh phải khiêu vũ trong niềm vui,

Nô lệ của người xin mang tin tức đến—hắn hy vọng không quá sớm—

Thứ có thể xứng đáng với sự chú ý cao cả của người:

Chính Mặt Trời đã sai tôi đến như một tia sáng,

Để ngầm báo rằng ngài ấy đang tiến đến hướng này đây.’

‘Có thật là,’ Gulbeyaz thốt lên, ‘như những gì ngươi nói không?

Ta cầu xin trời phật ngài ấy đừng có chiếu sáng cho đến tận sáng mai chứ lại!

Nhưng hãy bảo đám phụ nữ của ta tạo ra dải Ngân Hà đi.

Đi đi, sao chổi già của ta! hãy đưa ra lời cảnh báo thích hợp cho các vì sao—

Và hỡi tên Cơ Đốc! hãy hòa mình vào bọn chúng bất cứ cách nào ngươi có thể,

Và đúng như cách ngươi muốn ta tha thứ cho sự khinh mạn ban nãy của ngươi—’

Họ bị cắt ngang bởi một âm thanh vo ve

Rền rĩ, và rồi bởi tiếng thét lớn, ‘Sultan đang đến kìa!’

Đầu tiên là đám cung nữ của nàng bước vào, một hàng ngũ đoan trang ngay ngắn,

Và rồi là đội ngũ thái giám đen và trắng của Điện Hạ;

Đoàn tùy tùng kéo dài đến cả dặm đường:

Bệ hạ lúc nào cũng rất mực lịch thiệp

Đến mức thông báo trước những chuyến viếng thăm của mình từ rất lâu

Trước khi ngài đến, đặc biệt là vào ban đêm;

Bởi vì nàng là người vợ cuối cùng của Hoàng Đế,

Nàng dĩ nhiên là người được sủng ái nhất trong số bốn người.

Điện Hạ là một người đàn ông có phong thái trang nghiêm,

Quấn khăn choàng kín tận mũi, và râu ria xồm xoàm che kín tận mắt,

Được kéo ra từ một ngục tối để lên nắm quyền chốn triều đình,

Người anh trai vừa bị siết cổ bằng dây cung của ngài chính là nguyên nhân giúp ngài thăng tiến;

Ngài là một vị quân vương tốt chán trong dòng dõi đó

So với bất kỳ ai từng được nhắc đến trong các sử liệu

Của Cantemir hay Knolles, nơi hiếm có ai tỏa sáng

Ngoại trừ Solyman, niềm vinh quang của dòng họ họ.

Ngài đi lễ đền thờ trong trạng thái long trọng, và đọc những lời cầu nguyện

Với mức độ ‘cực kỳ câu nệ theo kiểu phương Đông;’

Ngài phó mặc mọi công việc quốc sự cho tể tướng của mình,

Và tỏ ra chẳng mấy tò mò theo kiểu hoàng gia:l

Tôi không biết liệu ngài có những bận tâm chốn khuê phòng hay không—

Chẳng có vụ kiện tụng nào chứng minh được sự thù hận chăn gối vợ chồng cả;

Bốn người vợ và hai lần năm trăm cung nữ chưa từng lộ mặt,

Đều được cai quản một cách điềm tĩnh hệt như một vị nữ hoàng Cơ Đốc giáo.

Nếu thỉnh thoảng có xảy ra chút sơ sẩy nhỏ nào đó,

Thì chẳng mấy ai nghe nói về tội phạm hay tội ác gì lớn lao cả;

Câu chuyện hiếm khi lọt qua khỏi một đôi môi nào đó—

Chiếc bao tải và đáy biển đã giải quyết mọi chuyện đúng lúc,

Từ đó chẳng ai có thể bới móc ra được bí mật nào:

Công chúng chẳng biết gì nhiều hơn so với vần thơ này cả;

Chẳng có vụ bê bối nào biến các tờ báo hằng ngày thành một thứ nguyền rủa—

Đạo đức thì tốt hơn, và cá thì chẳng hề tồi tệ đi chút nào.

Ngài tận mắt chứng kiến mặt trăng có hình tròn,

Và cũng chắc chắn rằng trái đất có hình vuông,

Bởi ngài từng đi du hành năm mươi dặm và chẳng tìm thấy

Bất kỳ dấu hiệu nào cho thấy nó có hình tròn ở bất cứ đâu;

Đế quốc của ngài cũng trải dài không có điểm dừng:

Đúng là có hơi rắc rối một chút ở chỗ này chỗ khác,

Bởi những tên pacha nổi loạn, và những kẻ ngoại giáo lấn chiếm,

Nhưng bù lại chúng chẳng bao giờ bén mảng đến ‘Bảy Tòa Tháp’ cả;

Ngoại trừ dưới dạng những sứ thần, những kẻ được cử đến

Để trọ lại đó mỗi khi chiến tranh bùng nổ, theo đúng

Luật pháp quốc tế thực thụ, thứ chưa bao giờ có ý định nhắm đến

Lũ khốn nạn đó, những kẻ chưa từng cầm qua một thanh gươm nào

Trong đôi bàn tay nhơ nhuốc mang tính ngoại giao của chúng, để trút sự bực dọc

Bằng cách gây chiến tranh, và trau chuốt một cách an toàn

Những lời nói dối của chúng, được gọi là các bản công hàm, mà chẳng gặp chút rủi ro nào

Hay làm xém đi một cọng ria mép dính đầy mực nào của chúng.

Ngài có năm mươi cô con gái và bốn mươi tám hoàng tử con trai,

Trong số đó tất cả những ai đến tuổi trưởng thành đều được cất giấu đi,

Các cô con gái ở trong một cung điện, nơi họ sống hệt như các nữ tu

Cho đến khi có một tên Bashaw nào đó được cử đi công tác nước ngoài,

Khi đó nàng nào đến lượt sẽ được gả đi ngay lập tức,

Đôi khi mới chỉ lên sáu tuổi—dẫu nghe có vẻ kỳ cục,

Nhưng đó là sự thật; lý do là vì tên Bashaw đó

Bắt buộc phải dâng một món quà cho bố vợ của hắn.

Các hoàng tử con trai được giữ trong ngục tối, cho đến khi họ lớn đến tuổi

Để cầm lấy sợi dây cung xiết cổ hoặc ngồi lên ngai vàng,

Một trong hai con đường đó, nhưng đường nào trong hai đường này

Thì chỉ có các vị thần định mệnh mới biết được;

Trong lúc ấy nền giáo dục mà họ trải qua

Mang đậm phong cách vương giả, như các bằng chứng vẫn luôn cho thấy:

Thế nên người ta vẫn luôn thấy vị thái tử kế vị

Chẳng kém phần xứng đáng để lên đoạn đầu đài cũng như để được đội vương miện.

Bệ hạ chào người vợ thứ tư của mình

Với tất cả những nghi thức phù hợp với địa vị của ngài,

Người lúc này đã làm sạch đôi mắt lấp lánh và phẳng phiu lại vầng trán,

Hệt như tác phong của một người vợ lẽ vừa chơi một vố nghịch ngợm;

Những người này phải tỏ ra gấp đôi sự ghi khắc những lời thề nguyền của mình,

Để cứu vãn uy tín cho cái ngân hàng đang đứng trước nguy cơ phá sản của họ:

Chẳng có người đàn ông nào được trao những lời chào mừng ân cần nồng hậu bằng

Những kẻ có người vợ vừa biến họ thành những ứng viên sáng giá cho thiên đường.

Điện Hạ đảo đôi mắt đen láy to lớn của mình xung quanh,

Và khi nhìn ngắm, theo thói quen mọi khi, ngài nhận ra

Sự hiện diện của Juan giữa đám cung nữ đang cải trang,

Trước điều đó ngài tỏ ra chẳng hề ngạc nhiên hay phiền lòng chút nào,

Mà chỉ nhận xét với một vẻ điềm tĩnh và khôn ngoan,

Trong lúc Gulbeyaz vẫn đang nén một tiếng thở dài phập phồng,

‘Ta thấy em vừa mua thêm một đứa con gái nữa; thật là tiếc

Khi một kẻ chỉ là người Cơ Đốc giáo bình thường lại xinh đẹp đến ngần ấy.’

Lời khen ngợi này, kéo theo mọi ánh mắt đổ dồn về phía

Nàng trinh nữ mới được mua về, khiến nàng đỏ bừng mặt và run lẩy bẩy.

Những người bạn đồng hành của nàng cũng nghĩ rằng đời mình tiêu đời rồi:

Ôi! Hỡi đấng Mahomet! Làm sao mà bệ hạ lại có thể chú ý

Đến một kẻ ngoại đạo giauơ như thế, trong khi suốt dọc dài

Đôi môi hoàng gia của ngài chẳng thèm hé lời với lấy một người trong số họ!

Cả đám râm ran tiếng thì thầm, ngúng nguẩy và cựa quậy,

Nhưng phép tắc bắt buộc tất cả bọn họ không được phép khúc khích cười.

Người Thổ Nhĩ Kỳ làm rất đúng khi giam cầm—ít nhất là đôi khi—

Phụ nữ vào trong, bởi vì trong thực tế phũ phàng đó

Sự trinh tiết của họ ở những vùng khí hậu bất hạnh này

Không phải là một thứ phẩm chất có độ se khít mạnh mẽ

Thứ mà ở phương Bắc ngăn chặn những tội ác từ thủa niên thiếu,

Và khiến tuyết của chúng ta ít tinh khiết hơn là đạo đức của chúng ta;

Ánh mặt trời, thứ làm tan chảy băng ở hai cực mỗi năm,

Lại mang tác dụng hoàn toàn ngược lại đối với thói hư tật xấu.

Thế nên ở phương Đông họ vô cùng nghiêm ngặt,

Và Hôn Nhân với Ổ Khóa là một nghĩa như nhau;

Ngoại trừ những khi chiếc khóa trước bị cạy phá

Thì nó chẳng bao giờ có thể được khôi phục lại khung sườn đàng hoàng ban đầu;

Bị hủy hoại, hệt như một thùng rượu vang claret bị chua kim châm;

Nhưng thế thì chính Đa thê của họ phải chịu trách nhiệm chứ;

Sao họ không nhào nặn hai tâm hồn đức hạnh suốt đời

Vào trong cái nhân mã đạo đức đó, là chồng và vợ?

Đến đây là biên niên sử của chúng ta; và giờ chúng ta tạm dừng lại,

Dẫu không phải vì thiếu nội dung; nhưng đã đến lúc

Theo đúng những quy luật sử thi cổ xưa,

Hạ bớt buồm xuống và thả neo cùng những vần thơ của chúng ta.

Hãy để khúc ca thứ năm này gặt hái được sự tán thưởng xứng đáng,

Khúc ca thứ sáu sẽ mang một chút hơi hướng siêu việt hơn;

Trong lúc đó, giống như Homer đôi khi cũng có lúc ngủ gật, có lẽ

Các bạn sẽ tha thứ cho dăm ba giấc ngủ ngắn của nàng thơ tôi.