Buổi chiều hôm đó, cán sự Cao đạp xe đến đại đội.
Vừa gặp mặt, xe còn chưa chống chân vững, anh ấy đã vô cùng kích động nói với tôi: "Có bài báo lớn để viết rồi, có bài báo lớn để viết rồi cậu!"
Tôi ngơ ngác chẳng hiểu gì, không biết vì sao anh ấy lại phấn khích như vậy.
"Thân nhân của chiến sĩ 'Bắc Kinh' đã tìm được rồi!"
"Ở đâu?" Tôi vội hỏi, "Thân nhân của Tiết Khải Hoa đến đơn vị rồi à?"
"Cậu đoán thử xem, chiến sĩ anh hùng 'Bắc Kinh' của các cậu, cũng chính là liệt sĩ Tiết Khải Hoa..." Cán sự Cao nhìn tôi đầy vẻ thần bí, "Cậu đoán bố cậu ấy là ai?"
Tôi chịu, chẳng tài nào đoán được.
"Quân trưởng Lôi! Tiết Khải Hoa chính là con trai của quân trưởng Lôi!"
"Á!" Tôi vô cùng chấn động. Qua một lát, tôi có chút khó hiểu hỏi: "Sao Khải Hoa lại mang họ Tiết?"
"Vợ cũ của quân trưởng họ Tiết mà, Khải Hoa mang họ mẹ!" Cán sự Cao tuôn một tràng không ngừng nghỉ, "Tôi nghe một cán sự trong quân bộ nói, quân trưởng có bốn cô con gái, chỉ có duy nhất một mình Khải Hoa là con trai. Con gái cả của quân trưởng và Khải Hoa mang họ Tiết, ba cô con gái còn lại mang họ Lôi. Con gái cả của quân trưởng mang họ Tiết là vì trong thời kỳ chiến tranh, quê hương quân trưởng từng nhiều lần bị kẻ địch tàn sát đẫm máu, phàm là người nhà quân nhân đều không thoát khỏi kiếp nạn, thế nên cô con gái cả mới theo họ của ông ngoại. Còn về việc vì sao Khải Hoa mang họ Tiết, nghe nói là vì quân trưởng quản giáo con trai độc nhất vô cùng nghiêm khắc, lúc con trai đi học đặt tên khai sinh, quân trưởng hỏi con thích bố hay thích mẹ, con trai không do dự đáp ngay là thích mẹ. Quân trưởng cười lớn một trận, nói: 'Thế thì tốt, cũng giống như chị cả con, con theo họ mẹ đi!' Thế là, liền đặt tên cho con trai là Tiết Khải Hoa..." Nói đến đây, cán sự Cao đột nhiên hỏi tôi, "Ơ, quân trưởng đã đến đại đội các cậu rồi cơ mà. Sao thế, cậu vẫn chưa gặp ông ấy à?"
"Chưa."
"Thế thì lạ nhỉ." Cán sự Cao ngẩn ra một lúc, "Quân trưởng đi xe jeep đến trung đội trước, lúc rời trung đội ông ấy nói là sẽ đến Đại đội 9 các cậu, tôi đi sát phía sau xe jeep của ông ấy, cứ thế gò lưng đạp xe đuổi theo đấy chứ!"
Nghe vậy, tôi vội cùng cán sự Cao bước ra khỏi nhà, đi một vòng quanh khu doanh trại, nhưng chẳng thấy xe jeep đâu, cũng chẳng thấy bóng dáng quân trưởng đâu cả.
Trở về phòng trực ban đại đội, lúc này cán sự Cao mới nhớ ra lấy chiếc khăn mặt nhúng nước, lau đi khuôn mặt ướt đẫm mồ hôi.
"Nghe nói quân trưởng sớm đã biết tin Khải Hoa hy sinh, nhưng cho đến tận bây giờ, ông ấy vẫn chưa viết thư báo tin con trai hy sinh cho vợ." Dừng một lát, cán sự Cao nói tiếp với tôi, "Đồng chí Khải Hoa có để lại một bức di thư, bức di thư này do đội thu dung liệt sĩ của sư đoàn tìm thấy trong túi áo khoác khi mai táng di thể cậu ấy. Vì trong di thư ký tên chỉ có hai chữ 'Khải Hoa', lúc đó chẳng ai ngờ cậu ấy lại là con trai của quân trưởng. Bản gốc di thư hiện đang nằm trong tay quân trưởng, đây là bản in ấn từ khoa tuyên truyền của sư đoàn." Vừa nói, cán sự Cao vừa mở chiếc cặp da nhỏ dùng khi đi tác nghiệp ra, đưa bức di thư cho tôi, "Cậu xem đi, bức di thư tài hoa xuất chúng, hàm ý vô cùng sâu sắc, vô cùng sâu sắc đấy!"
Tôi nhận lấy di thư của Tiết Khải Hoa, vội vã đọc tiếp.
Bố kính yêu:
Con từ bộ đội Bắc Kinh đến thẳng tiền tuyến, gặp bố vội vàng, chưa kịp trò chuyện tỉ mỉ. Con biết, thời gian trước chiến tranh của bố quý như vàng bạc, từng giây từng phút.
Tuân theo lời dặn của bố, con đã đến Đại đội 9 gánh vác nhiệm vụ thọc sâu này. Đại đội 9 chúng con sắp phải đối mặt với một trận chiến khốc liệt thế nào, giờ phút này dù đối với bố hay đối với Đại đội 9 chúng con, vẫn hoàn toàn là một ẩn số "X".
Mùa đông năm ngoái, bố đọc được hai bài viết ngắn nghìn chữ do con viết trên tạp chí "Học thuật Quân sự", trong thư gửi đến bố hết lời khích lệ con, còn khen con có khả năng trở thành một vị tướng tài. Không, bố kính yêu ơi, con không giấu gì bố, Tiết Khải Hoa của bố không chỉ muốn làm tướng quân trong tương lai, mà còn muốn trở thành nguyên soái trong tương lai nữa cơ!
Chà, Tiết Khải Hoa hai mươi mốt tuổi của bố khẩu khí lớn thật đấy! Dù đây coi là "dã tâm" đi chăng nữa, hay là hùng tâm đi nữa, dù sao thì con cũng cực kỳ tôn sùng châm ngôn binh gia nổi tiếng thế giới này: "Người lính không muốn làm tướng quân không phải là người lính tốt." Quả thực, tuyệt nhiên không phải tất cả binh lính đều có thể trở thành tướng quân và nguyên soái. Nhìn ra thế giới ngày nay, nền văn minh vật chất hiện đại đầy hoa mỹ lóa mắt ấy có sức cám dỗ biết bao đối với thế hệ ưu tú chúng ta cơ chứ! Thế nhưng, tín điều của con là: Dưới trăng hoa không có cái nôi của tướng quân, trong những lời yêu đương thì không thể sản sinh ra khí chất của nguyên soái; người lính quyến luyến sự nghiệp chốn thủ đô Bắc Kinh, thì tuyệt đối không thể trở thành nguyên soái trong tương lai! Nguyên soái tương lai phải xuất thân từ những người lính thấu hiểu sâu sắc ý nghĩa của người lính, phải đến từ chiến trường của máu và lửa! Dựa trên nhận thức này, con mới thỉnh cầu rời khỏi kinh đô, xông pha ra tiền tuyến, để hiện thực hóa "giấc mơ nguyên soái tương lai".
Bố kính yêu, mấy cuốn sách lý luận quân sự nước ngoài mà bố giới thiệu cho con năm ngoái, phần lớn con đều đã đọc từ lâu rồi. Bố năm nay đã năm mươi bảy tuổi, vậy mà vẫn có thể tĩnh tâm nghiên cứu quân sự nước ngoài, con cảm thấy vô cùng khâm phục và ngưỡng mộ. Bố viết trong thư gửi cho con rằng: "Một kẻ phàm phu võ biền, tuyệt đối không thể đảm đương nổi chiến tranh trong tương lai!" Câu nói này xuất phát từ ngòi bút của bố, con cảm thấy vô cùng phấn chấn! Có người coi quân nhân là những kẻ có đầu óc đơn giản nhất, đã sai rồi, sai lầm hoàn toàn rồi! Chưa nói đến ngọc tý xà mâu của Trương Dực Đức và thanh long yển nguyệt đao của Quan Vân Long, ngay cả cái thời đao gậy giáo mác cũng đã một đi không trở lại rồi! Khoa học kỹ thuật hiện đại đổi mới từng ngày, các cường quốc trên thế giới lại đưa những thành tựu khoa học đỉnh cao áp dụng vào lĩnh vực quân sự trước tiên. Trái Đất nhỏ bé, một ngày đi tám vạn dặm, tốc độ quay chóng mặt làm sao! Chiến tranh hiện đại đã đặt ra biết bao nhiêu đề tài hoàn toàn mới mẻ cho các nguyên soái và binh lính của chúng ta! Nếu đôi chân của chúng ta tuy đã bước lên bậc cửa máy bay Boeing 747, nhưng đại não lại đang ngủ say trên lưng chiến mã thuở nào, thì nguy hiểm biết bao nhiêu! Mấy năm trước nho gia gặp nhiều tai ương, nhưng con lại kỳ vọng, các nguyên soái và tướng quân của chúng ta, mỗi người đều có thể hội tụ được hùng phong của mãnh hổ và văn phong tài hoa của nho gia vào chung một thân!
Bố kính yêu, viết đến đây, con không thể không dâng lên niềm thương cảm man mác đối với thế hệ cha chú chúng ta. Vào lúc tiếng súng chào mừng nước Trung Hoa mới vang lên, các bác các bố đang độ tuổi trung niên, nếu như từ lúc đó, các bố dùng tinh thần công phá cứ điểm địch để chinh phục đỉnh cao khoa học quân sự, thì các bố của bây giờ hoàn toàn sẽ có một phong thái khác hẳn! Thế nhưng, hết cuộc đấu đá vận động chính trị này đến vòng xoáy "sóng gió lớn" khác, vừa cuốn trôi đi quãng thời gian thanh xuân quý báu của các bố, lại vừa thổi bay đi biết bao nhiêu của cải vật chất lẫn tinh thần của dân tộc Trung Hoa. Hơn thế nữa, có kẻ mưu cầu tư lợi trong cơn hỗn loạn, coi quyền lực do nhân dân giao phó như rượu ngon để nhấm nháp, điều đó lại càng khiến người ta đau xót và thở dài ngao ngán hơn!
Bố, con biết chứ, dùng những lời oán thán để đối xử với ngày hôm qua chẳng giải quyết được gì cả. Vậy thì, hãy để thế hệ đi trước các bố dẫn dắt thế hệ chúng con là thế hệ mới, nhanh chóng đi cứu vãn ngày mai nhé!
Bố kính yêu: Sắp đến giờ tập hợp rồi, cuộc đời chinh chiến binh đao của bố trải qua hơn nửa đời người, đánh trận có ý nghĩa là gì, con không cần phải nói nhiều lời thừa thãi nữa. Nếu trên chiến trường con hy sinh với tư cách là một người lính, đương nhiên không cần cả nước phải cử hành tang lễ cho "nguyên soái tương lai" này là con đây. Tuy nhiên, có thể gối đầu lên những ngọn núi nguy nga hùng vĩ của tổ quốc, đắp trọn tấm thân dưới lớp đất đỏ thắm của miền Nam, con dẫu chết cũng không có gì phải hối tiếc, cũng hổ thẹn với hậu thế Hoa Hạ, con cháu Viêm Hoàng rồi.
Trận chiến lần này nắm chắc phần thắng trong tay, ngày khải hoàn đã ở ngay trước mắt.
Chúc bố khỏe mạnh sống lâu!
Con trai yêu của bố: Khải Hoa kính bút
Bốn giờ chiều ngày 16 tháng 2 năm 1979
Bố: Mấy chiếc sủi cảo nhân "tam tiên" mà đại đội gói trước khi ra trận, đến lúc này vẫn chưa được vớt ra, cho phép con viết dài dòng thêm vài nét nữa: Giả sử con hy sinh trong chiến đấu, mong bố hãy hoãn lại mấy ngày rồi hãy đem tin con hy sinh báo cho người mẹ kính yêu nhất của con. Nếu như tình yêu thương nghiêm khắc mang phong cách "dưới roi vọt có con ngoan" ấy của bố không khiến con trai trượt ngã thành một kẻ công tử bột, thì tình cảm mẫu tử dạt dào tha thiết của mẹ, lại càng khiến con cảm nhận sâu sắc hơn sự ấm áp của con người. Lúc này, hễ cứ nghĩ đến mẹ, nước mắt con lại làm ướt đẫm những trang thư, vào lúc bố gặp tai ương hoạn nạn, chính mẹ là người đã dắt tay con vượt qua những trạm dừng hiểm trở của cuộc sống! Tim của mẹ không được khỏe lắm, mẹ thực sự không thể gánh chịu thêm bất kỳ áp lực nào nữa đâu.
Tái bút: Mẹ từng nhiều lần bảo con đổi sang họ cha, một khi con hy sinh, con nguyện tuân theo lời mẹ dặn. Mong bố hãy chuyển đạt lại với tổ chức.
Lại tái bút: Khi bố đứng trước mộ con, con mong bố tuyệt đối đừng cởi mũ đau buồn vì con, chỉ cần bố lặng lẽ nhìn vào mộ con mấy cái là con mãn nguyện lắm rồi! Đó là vì, bố cởi mũ rất dễ khiến con liên tưởng đến việc bố "vứt mũ". Trong "mười năm" ấy, mỗi lần bố "vứt mũ" đều phải gánh chịu tai họa khôn lường! Con ở dưới suối vàng, chúc bố đời đời phát huy tinh thần "vứt mũ", nhưng con lại sợ hãi cái năm tháng thường hay khiến bố phải "vứt mũ" ấy lại tái diễn! Thế nhưng, kẻ nào mà còn muốn ấp ủ bi kịch cho dân tộc Trung Hoa nữa, thì lịch sử đã không cho phép, một tỷ nhân dân trí tuệ quyết cũng sẽ không đời nào cho phép. Xem ra, sự lo lắng của con lại thừa thãi rồi.
Con: Khải Hoa viết thêm
Một bức di thư khiến lòng dạ tôi cuồn cuộn trào dâng! "Chính trị viên Triệu, anh..." Cán sự Cao thấy nước mắt tôi trào ra từng giọt, có chút khó hiểu! Tôi không hề mong manh dễ vỡ, tôi đã tận mắt chứng kiến trí tuệ và sự dũng cảm tột bậc của Khải Hoa trên chiến trường, sự kích động sinh ra khi nâng niu bức di thư của cậu ấy vào lúc này, là thứ mà người ngoài cuộc tuyệt đối không thể nào thấu cảm được!
Bên ngoài nhà vọng lại tiếng động cơ xe jeep. Tôi và cán sự Cao bước ra khỏi phòng, chính là chiếc xe jeep mà quân trưởng ngồi, thế nhưng lại không thấy bóng dáng quân trưởng trong xe. Lái xe nói với chúng tôi, quân trưởng từ trung đội lại đi ra tiểu đội xem xét một lượt, hiện tại ông ấy đã đi ra nghĩa trang liệt sĩ rồi, lát nữa sẽ đến đại đội ngay.
Tôi và cán sự Cao đi dọc theo con đường mới sửa xong, thẳng tiến đến nghĩa trang liệt sĩ mới xây bên lưng chừng núi.
Chỉ thấy quân trưởng đứng trước tấm bia đá có khắc dòng chữ "Mộ liệt sĩ Tiết Khải Hoa", lặng lẽ mặc niệm cho Tiết Khải Hoa. Có lẽ tuân theo di nguyện của con trai, ông không hề cởi mũ. Qua một lát, ông lùi lại một bước, trang trọng giơ tay phải lên, chào kiểu quân đội cho đứa con trai đang ngủ say giấc ngàn thu. Hồi lâu sau, ông mới từ từ hạ tay phải xuống...
Tôi và cán sự Cao nhẹ nhàng bước qua, chỉ thấy quân trưởng lệ rơi đầy mặt, những giọt nước mắt lớn thi nhau rơi lã chã xuống ngực ông...
Môi quân trưởng mấp máy, giọng khàn đặc nói với tôi: "Tuân theo di nguyện của Khải Hoa, các cậu viết một bản báo cáo cho bộ chính trị trung đội, đổi... họ của Khải Hoa lại đi." "Thêm nữa, tôi nhờ các cậu, đổi cho Khải Hoa một tấm bia mộ khác, sửa chữ 'Tiết' thành chữ 'Lôi'..."
Tôi lau khóe mắt đẫm lệ, liên tục gật đầu đáp lời.
Lúc này, cán sự Cao mở máy ảnh ra, định chụp ảnh cho quân trưởng trước phần mộ liệt sĩ, liền bị quân trưởng giơ tay ngăn lại.
"Cậu là cán sự đưa tin của trung đội à?"
"Vâng!" Cán sự Cao đứng nghiêm đáp.
"Tuyên truyền về Khải Hoa nhất định phải bám sát thực tế, cầu thị."
"Vâng."
"Đừng làm rùm beng lên chuyện Khải Hoa cải sang họ cha nữa, trong bài viết vẫn gọi cậu ấy là Tiết Khải Hoa đi."
"Khải Hoa là Khải Hoa, trong bài viết không được xuất hiện tên tôi. Tuyệt đối không được mượn Khải Hoa để tung hô ca tụng tôi dù chỉ là một chút."
"Vấn đề phó đại đội trưởng Đại đội 9 Cận Khai Lai không lập được công lao, phiền cậu làm cho tôi một bản báo cáo điều tra."
"Gửi cho tôi trong vòng mười ngày."
"Trên chiến trường, Cận Khai Lai đánh rất khá đấy nhé."
"Vâng."
"Hai cậu về trước đi," quân trưởng nói với tôi và cán sự Cao, "Tôi dừng lại ở đây thêm lát nữa..."
Tôi và cán sự Cao rời khỏi nghĩa trang liệt sĩ. Khi hai chúng tôi đi được hơn chục bước quay đầu nhìn lại, chỉ thấy quân trưởng cúi đầu ngồi xổm trước phần mộ của Khải Hoa, một tay áp lên tấm bia đá, bờ vai run lẩy bẩy. Khi chúng tôi quay người cất bước đi xuống núi, thoang thoảng nghe thấy tiếng quân trưởng đang nức nở...