Ngay từ ba giờ đúng buổi chiều, tại phòng họp nhỏ của tòa nhà cơ quan Tỉnh ủy, chính là căn phòng họp nhỏ nơi các Ủy viên Thường vụ mỗi lần đều họp Thường vụ, các Ủy viên Thường vụ đều đã có mặt đúng giờ, chỉ chờ sự xuất hiện của Ngô Ưu.

Trước mặt mỗi người là một chén trà, khắp phòng thoang thoảng hương trà dịu nhẹ. Mặc dù bên ngoài trời lạnh giá băng tuyết, lại thêm ảnh hưởng của một đợt không khí lạnh Siberi buốt giá, nhiệt độ chớp nhoáng qua một đêm đã tụt xuống âm ba mươi mốt, ba mươi hai độ, nhưng trong phòng lại ấm áp như mùa xuân. Trên bệ cửa sổ, một chậu quân tử lan và một chậu thủy tiên, hoa mới bắt đầu chớm nở. Sắc hoa cam vàng và trắng tinh khiết, tôn lẫn cho nhau, nhìn rất đẹp mắt.

Các Ủy viên Thường vụ đều biết, buổi họp Thường vụ vào ngày cuối cùng của năm âm lịch thực ra chẳng có nội dung thực tế gì, chẳng qua Bí thư Tỉnh ủy Ngô Ưu muốn cùng mọi người trò chuyện phiếm chừng hơn một tiếng đồng hồ, để bồi đắp thêm tình cảm cho nhau, cũng coi như người đứng đầu tập thể lãnh đạo Tỉnh ủy, chúc Tết tất cả mọi người trong tập thể của mình.

Tiểu Mạc đã thông báo trước qua điện thoại ý định này của Ngô Ưu cho các Ủy viên Thường vụ nghe. Cậu còn lần lượt nhấn mạnh với các Ủy viên Thường vụ rằng—— Bí thư Ngô vẫn luôn nói, đã không có nội dung thực tế nào, thì vị Ủy viên Thường vụ nào có việc không thể đến cũng không sao cả. Lãnh đạo Tỉnh ủy cũng là con người mà, từng người một vì công việc thuộc trách nhiệm mà bận rộn cả một năm, đã đến tận ba mươi Tết rồi, ai mà chẳng có chút việc riêng của gia đình cần giải quyết chứ! Có thể thông cảm được mà……

Các Ủy viên Thường vụ không thiếu một ai. Xem ra, bọn họ đều rất vui mừng có cơ hội được tiếp xúc minh bạch và thân mật với Ngô Ưu—người được điều động từ miền nam đến một tỉnh miền bắc này làm Bí thư Tỉnh ủy, nhằm tăng cường sự hiểu biết lẫn nhau. Không có nội dung họp hành thực tế nào, lại thể hiện nguyện vọng tốt đẹp rất chủ động của người đứng đầu, nói tâm trạng của các Ủy viên Thường vụ vui vẻ nhường nào thì hơi quá, nhưng bảo là rất thoải mái thì lại là chuyện chân thực hoàn toàn. Bọn họ có thể thăng tiến trên con đường làm quan đến cái ghế cao thế này ngày hôm nay, chẳng ai là dễ dàng cả, từng người một đều là đi trên băng mỏng mà bước qua. Chỉ dựa vào thời vận xoay vần mà có tư cách ngồi trong phòng họp này để họp Ban Thường vụ Tỉnh ủy, trong số họ không có lấy một ai. Giống như tất cả các tập thể lãnh đạo cấp tỉnh, thành phố khác, trong Thường vụ cũng có một nữ ủy viên, hơn nữa lại là nữ ủy viên có vị trí quyền lực chỉ sau Ngô Ưu. Cô ấy chính là Triệu Tuệ Chi, người từng đảm nhiệm chức Trưởng Ban Tổ chức Tỉnh ủy. Hiện tại Triệu Tuệ Chi đã là Phó Bí thư thường trực, công việc phụ trách là nhiều nhất. Nhưng cho dù là cô ấy, thì cũng hoàn toàn chẳng có bối cảnh đặc biệt gì, chẳng qua ở giai đoạn then chốt của con đường làm quan, ít nhiều chiếm được chút ưu thế về độ tuổi và giới tính mà thôi. Năng lực công tác nổi bật của cô ấy được thể hiện sau khi lên làm Phó Bí thư Tỉnh ủy. Một thứ sức hút thân thiện vốn có của phụ nữ, đã giúp cô ấy có tiếng tăm cực tốt trong lòng bách tính, và cũng rất được tôn sùng yêu mến trong số các cán bộ bình thường của hai cơ quan lớn Tỉnh ủy, Tỉnh chính phủ. Nói tóm lại, kết quả đánh giá cán bộ và điều tra dư luận nhiều năm qua cho thấy, cô ấy suýt chút nữa đã trở thành đại sứ hình ảnh của hai bộ máy lãnh đạo tỉnh này. Thế nên từ Phó Bí thư lên Phó Bí thư thường trực là điều đương nhiên, rất được lòng người.

Nói cho cùng, đường quan lụa là một sự lựa chọn nhân sinh rất dễ khiến người ta mỏi mệt cả thể xác lẫn tinh thần, từ xưa đến nay, trong lẫn ngoài nước đều như vậy. So với hư danh ở đời, quyền lực là thứ thực tế, cho nên cũng thường đòi hỏi con người phải trả một cái giá thực tế. Cái giá ấy chính là—— niềm vui. Chức vụ càng cao, niềm vui thực sự càng ít; quyền lực càng lớn, tính khí chân thật càng ít. Quyền lực là một đóa hoa kỳ dị, ai thích nó, kẻ đó bắt buộc phải cẩn trọng nâng niu chăm sóc nó. Con người ta phải đem niềm vui của chính mình coi như dưỡng chất cung cấp cho nó mỗi ngày. Nó nở càng diễm lệ, niềm vui của bản thân con người ta lại càng còn lại chẳng là bao.

Lúc ấy, những Ủy viên Thường vụ Tỉnh ủy này, những con người thiếu vắng niềm vui thực sự này, đều đang kiên nhẫn chờ đợi Ngô Ưu tới. Niềm vui đã ít, những khoảnh khắc thoải mái dường như lại càng có ý nghĩa đáng để thưởng thức. Trong phòng họp này, bầu không khí vẫn luôn nghiêm trang, thậm chí là ngưng trọng. Do đó bầu không khí thoải mái trở nên hiếm hoi, trở nên quý giá. Nói tâm trạng của họ thoải mái thực ra cũng chỉ là nói hú họa mà thôi. Tâm trạng của họ vốn dĩ không hề hoàn toàn triệt để thoải mái. Ngày nay, ngay cả những khoảnh khắc tuyệt vời mà tâm trạng của người bình thường được hoàn toàn triệt để thoải mái cũng ngày càng ít đi, huống hồ là những kẻ như họ ngày ngày cẩn trọng đi trên băng mỏng trên chốn quan trường chứ? Nghe nói, Ngô Ưu - vị Bí thư Tỉnh ủy này là một nhân vật thông thiên triệt địa, một câu nói của ông, đánh giá của ông đối với mỗi một người bọn họ trong đây, rất có thể sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến việc dấu chấm hết trên con đường quan lộ của mỗi người bọn họ vẽ có tròn hay không tròn. Đặc biệt là mấy vị Ủy viên Thường vụ tính theo tuổi tác thì sắp đến điểm cuối của quan lộ, ai mà chẳng hy vọng sau khi rời khỏi chức vụ hiện tại, có thể thuận lợi chuyển sang Đại hội đại biểu nhân dân tỉnh hoặc Ủy ban Chính hiệp tỉnh, rồi treo đó mấy năm những chức vụ nhàn tản không phải gánh vác trách nhiệm cụ thể nào nữa chứ? Quả thực như vậy, thì gọi là công đức viên mãn, không uổng phí nửa đời chìm nổi trong bể hoạn. Bằng không, bất cứ vị nào cũng sẽ đều cảm thấy vô cùng uất ức, sự hụt hẫng cực lớn. Trong mấy năm sau đó, rốt cuộc bản thân mình mài giũa quan hệ với vị Bí thư Tỉnh ủy mới đến như thế nào? Sẽ là một mối quan hệ phối hợp ăn ý, hay là một mối quan hệ khiến cả hai bên đều cảm thấy bứt rứt không yên, gỡ mãi không ra đầu mối? —— Đây là vấn đề mà mỗi người bọn họ ở trong đầu giờ phút này đều đang trầm tư mặc tưởng. Đang ở trong không gian cụ thể là phòng họp Thường vụ này, bất cứ ai muốn không nghĩ cũng không thể nào. Bọn họ thỉnh thoảng trò chuyện với nhau vài câu, nói về đợt không khí lạnh đột ngột đổ bộ từ Siberi này, hoặc là oán trách vài câu, kể lể về những công việc độc lập gánh vác của bản thân khó khăn chồng chất thế nào, gian nan nhường nào…… đều là những câu nói ngắn ngủi kiểu hỏi một đáp một. Phàm là liên quan đến công việc của đối phương tức là phạm vi chức trách, người đáp tuyệt đối sẽ không vừa bị hỏi là lải nhải nói mãi không dứt, người hỏi dẫu có không nắm được trọng điểm cũng sẽ không hỏi đi hỏi lại, truy đến cùng, ra vẻ rất quan tâm hoặc rất có hứng thú muốn nhân cơ hội biết nhiều thêm một chút. Phàm là những biểu hiện đại loại như thế này, giữa bọn họ đều là điều kiêng kỵ, là không thích hợp, đôi khi thậm chí sẽ khơi mào tâm lý đề phòng hay là phản cảm.

Có người hỏi: "Tiểu Mạc, cậu pha trà gì cho chúng tôi thế này? Ngửi có vẻ rất cao cấp đấy chứ!"

Tiểu Mạc nói: "Là rất cao cấp đấy, hơn một nghìn tệ một hộp cơ ạ! Mới dạo trước có người từ bên chúng ta đến thăm Bí thư Ngô, mang cho chú ấy một hộp."

Thế là có người phát ra tiếng "Ồ" một tiếng.

Đó chỉ là một tiếng "Ồ" rất bình thường, thuần túy là một hiện tượng phát âm vô thức.

Nhưng chẳng hiểu vì sao, Tiểu Mạc hình như lại nghe ra được ý vị bất thường. Cậu không kìm được mà theo hướng âm thanh nhìn lại, nhưng lại phát hiện mấy vị Ủy viên Thường vụ ngồi ở hướng đó đều đang ngắm chiếc đồng hồ treo trên tường. Nhất thời cậu không tài nào phán đoán rốt cuộc là ai đã phát ra tiếng "Ồ", nghĩ ngợi rồi lẩm bẩm như nói một mình: "Có lẽ không đắt đến thế đâu, là em tự đánh giá giá cả quá cao đấy thôi."

Chẳng có ai có phản ứng gì với lời nói của cậu.

Trong lòng Tiểu Mạc cảm thấy khá bất an. Cậu cho rằng mình nói nhiều rồi, lỡ lời rồi. Mắc mớ gì cứ phải nói bao nhiêu tiền một hộp cơ chứ?

Hai tuần trước, trên báo tỉnh đã đăng một bài viết, tựa đề là 《Công bộc và trà nước》 —— phê phán các Ủy viên Thường vụ Tỉnh ủy từ bao nhiêu năm nay, mỗi lần họp Thường vụ uống đều là trà công quỹ. Câu kết luận là một câu hỏi được in đậm—— "Các vị đại công bộc, các ông còn chẳng mua nổi một chút trà hay sao?"

Các Ủy viên Thường vụ đều vô cùng tức giận, nói rằng nếu báo tỉnh mà cứ làm thế này, vậy thì mọi người còn cách nào tiếp tục làm công bộc nữa hay không? Đây chẳng phải là cố ý bôi xấu các cán bộ lãnh đạo cấp tỉnh hay sao? Thế là có người kiên quyết yêu cầu Trưởng ban Tuyên truyền phải kiểm điểm, lại có người chủ trương dứt khoát cách chức tổng biên tập báo tỉnh luôn đi……

Trong buổi họp Thường vụ sau "sự kiện trà nước", Phó Bí thư thường trực Triệu Tuệ Chi thẳng thắn thổ lộ—— trách nhiệm không thể để Trưởng ban Tuyên truyền gánh chịu. Bài viết đó trước khi đăng cô ấy đã xem qua, là cô ấy gật đầu đồng ý thì báo tỉnh mới dám đăng.

Cô ấy nghiêm túc nói: "Một hộp trà mấy chục tệ, chúng ta Thường vụ ba ngày một trận họp, uống trà công quỹ đã thành thói quen. Trên làm dưới theo, các phòng ban khoa thất của cơ quan Tỉnh ủy, hầu như không có ai là không uống trà công quỹ nữa. Ngay cả ban lái xe và nhà ăn, cũng thường xuyên lấy lý do họp hành để đến phòng quản lý hậu cần lĩnh trà. Cái này còn ra thể thống gì nữa? Vấn đề này tôi đã uyển chuyển nói qua rất nhiều lần, đáng tiếc là các đồng chí trước giờ không hề coi trọng. Báo tỉnh cũng có trách nhiệm giám sát và phê bình lãnh đạo Tỉnh ủy từ đại tiết đến tiểu tiết. Bây giờ tôi long trọng đem vấn đề này một lần nữa đề xuất ra, xin Bí thư Tỉnh ủy của chúng ta ra quyết định. Bởi vì tôi với tư cách là Phó Bí thư thường trực, hình như vẫn chưa đủ uy quyền để đưa ra quyết định gì cả……"

Lúc Triệu Tuệ Chi nói, một bàn tay của Ngô Ưu giơ lên bên má, dùng ngón tay trỏ gãi gãi gò má.

Sau khi lời cô ấy nói dứt, các Ủy viên Thường vụ đều im lặng quay mặt hướng về phía Ngô Ưu. Nữ nhân có sức hút thân thiện nhất mà nghiêm túc lại, toàn bộ đàn ông đều ngượng ngùng.

Vừa mới thảo luận xong là chuyện hậu sự của một đại trung tâm thương mại quốc doanh sau khi cổ phần hóa hiệu quả vẫn cứ xấu đi cuối cùng đành phải tuyên bố phá sản, đề tài rất nặng nề. Hơn nữa nhất thời không thảo luận ra được phương thuốc hay nào, đành phải lưu lại lần họp sau bàn tiếp. Tâm trí của Ngô Ưu nhất thời khó mà chuyển dời sang vấn đề trà nước được.

Dưới sự chăm chú của mọi người, ông trầm ngâm chốc lát, cười nhẹ, hạ giọng nói: "Thưa chư vị, nghỉ ngơi mười phút. Các bậc lão làng hút thuốc lá cao cấp, chúng ta có thể ra ngoài hút một điếu, hả? Mấy việc bao gồm cả vấn đề trà nước, sáng nay, chúng ta nối tiếp nhau thảo luận sơ lược một lượt, mọi người thấy thế nào?"

Thấy mọi người liên tục gật đầu, ông đứng dậy trước tiên, vừa từ trong túi lấy bao thuốc lá ra vừa bước đi về phía cửa phòng họp.

Ngay tại cửa phòng họp, Ngô Ưu và Triệu Tuệ Chi đi ngược chiều nhau.

Ngô Ưu nhường nhịn nói: "Cô đi trước đi."

Triệu Tuệ Chi cười nói: "Anh quan lớn, anh đi trước."

Ngô Ưu cũng cười nói: "Ấy, vẫn là phụ nữ ưu tiên mà!" —— ông rất lịch thiệp lùi lại một bước trước cửa.

"Vậy tôi không khách khí nữa nhé."

Triệu Tuệ Chi lại cười một tiếng, bước những bước chân nhẹ nhàng đi ra ngoài.

Triệu Tuệ Chi quay về phòng làm việc gọi một cuộc điện thoại, lúc quay lại, ở hành lang chỉ còn một mình Ngô Ưu.

Triệu Tuệ Chi liếc nhìn đồng hồ đeo tay, với giọng điệu như thể đang gặp may mà nói: "Mới trôi qua bảy phút, tôi không muốn để lại cho anh - vị trí đứng đầu cái ấn tượng không tốt đâu đấy."

Ngô Ưu hỏi: "Cô sẽ để lại cho tôi ấn tượng không tốt gì chứ?"

Triệu Tuệ Chi nói: "Mỗi lần họp Thường vụ anh đều đến ngồi trong phòng họp trước, tụi tôi làm cấp phó mà nếu vẫn còn đến muộn nữa, thì có thể để lại ấn tượng tốt cho anh sao?"

Ngô Ưu nói: "Sao tôi lại vụn vặt thế cơ chứ! Đều là những người suốt ngày họp hành, ai mà chẳng đi muộn vài lần cơ chứ?" —— ông ra hiệu cho Triệu Tuệ Chi đi cách xa cửa phòng họp vài bước cùng mình, lại nói với cô ấy: "Ấy, đồng chí Tuệ Chi, vấn đề trà nước mà cô bàn bạc ấy, tôi hoàn toàn tán thành. Về ý nghĩa chúng ta những Ủy viên Thường vụ nên làm gương, tôi cảm thấy cô đã nói rất rõ ràng rồi. Cô xem thế này có được không? —— Nội dung sáng nay chúng ta bàn rất nhiều, vấn đề trà nước liền để lại đến cuối cùng hãy bàn. Đến lúc đó, tôi sẽ là người đầu tiên biểu tỏ thái độ ủng hộ cô là được chứ gì. Tôi đoán, người khác cũng sẽ chẳng có cái nhìn nào khác biệt đâu."

Triệu Tuệ Chi lại mỉm cười. Cô ấy nói: "Được chứ, sao lại không được? Vừa rồi anh nói hình như tôi đã coi anh là một kẻ vụn vặt, anh long trọng thế này, chẳng phải cũng bằng như coi tôi là một kẻ vụn vặt rồi hay sao?"

Ngô Ưu vừa định biện hộ, Triệu Tuệ Chi liếc nhanh đồng hồ đeo tay một cái, kéo tay anh một cái nói nhanh gọn: "Thôi thôi thôi, đừng giải thích nữa. Anh có cái gì mà phải giải thích chứ? Đến giờ rồi, anh - người chủ trì cuộc họp mà để mọi người chờ thì không hay đâu!……"

"Đúng vậy đúng vậy……"

Ngô Ưu sải bước lớn đi về phía phòng họp, Triệu Tuệ Chi giơ tay đấm nhẹ một cú lên bả vai phía sau của anh. Giữa những vị quan chức có chức vụ cao như bọn họ, hành động đó là cực kỳ hiếm thấy.

Hai vị "công bộc" này từ mười năm trước đã quen biết nhau. Họ là học viên cùng một khóa lớp cao cấp của Trường Đảng Trung ương. Ngô Ưu là Trưởng ban Tuyên truyền Tỉnh ủy của một tỉnh nào đó ở miền nam, Triệu Tuệ Chi là Phó Trưởng ban Tổ chức của một tỉnh miền bắc này. Năm đó anh là lớp trưởng của cô ấy.

Buổi họp Thường vụ hai tuần trước đó mãi đến mười hai giờ rưỡi mới kết thúc. Người cuối cùng đọc bài phát biểu tổng kết, tự nhiên không ai khác ngoài Ngô Ưu. Ngô Ưu nhìn mọi người, bàn về các nội dung rồi nêu lên suy nghĩ của bản thân. Anh cảm thấy hình như vẫn còn bỏ sót nội dung gì chưa nói tới, nhưng nhất thời lại không nhớ ra được, thế là ánh mắt dừng lại trên khuôn mặt của Triệu Tuệ Chi. Đó là một thói quen, không bị các Ủy viên Thường vụ khác phát hiện. Mười năm trước ở Trường Đảng anh là lớp trưởng lớp học viên cao cấp, hễ động một chút là cần phải đọc bài phát biểu tổng kết. Trong lớp học viên cao cấp khóa đó có sáu nữ học viên, mà các nam học viên có cái nhìn tốt đẹp nhất đối với Triệu Tuệ Chi. Ngô Ưu cũng vậy. Anh không những là người vào Đảng sớm nhất, chức vụ cao nhất trong số các học viên, mà còn là người lớn tuổi nhất. Thực ra lớn thì cũng chẳng lớn hơn bao nhiêu, nhưng cái vị lớp trưởng này lại cực kỳ thích tự nhận mình là đại ca. Mỗi lần lớp tổ chức thảo luận, Ngô Ưu luôn để Triệu Tuệ Chi ngồi ngay bên cạnh mình. Vừa là yêu cầu, vừa là thỉnh cầu. Trí nhớ của Triệu Tuệ Chi tốt thế nào, trong số các học viên là điều ai cũng công nhận. Lúc Ngô Ưu đọc bài phát biểu tổng kết, hễ cảm thấy có điều gì bỏ sót, hoặc nhất thời không gọi được tên của học viên nào, chỉ cần quay đầu nhìn thoáng qua Triệu Tuệ Chi, cô ấy sẽ kịp thời nhắc nhở anh một câu thật nhỏ. Sau đó các học viên liền trêu chọc anh, nói cái vị lớp trưởng này là "người dẫn chương trình" không đủ tiêu chuẩn, nói Triệu Tuệ Chi là "trợ lý người dẫn chương trình" tuyệt đối đủ tiêu chuẩn. Ngô Ưu vô cùng vui mừng trước những lời trêu chọc của mọi người, thậm chí vô cùng thỏa mãn. Con người anh hiểu rõ đạo lý mà một số người chốn quan trường đôi khi không hiểu nổi hoặc thậm chí cả đời cũng chưa từng hiểu nổi. Những đạo lý đại loại như thế ngay cả những kẻ buôn bán phàm phu tục tử có chỉ số thông minh bình thường cũng phổ biến hiểu được, thế mà một số người chốn quan trường lại dứt khoát từ chối hiểu. Ví dụ như Ngô Ưu từ lâu đã hiểu được rằng —— ai mà đến một câu trêu chọc của người khác nhằm vào mình cũng không nghe lọt tai nữa, điều đó có nghĩa là con người này đã hoàn toàn chẳng có chút sức hút hay độ thân thiện nào để mà bàn nữa rồi, nhân khí quá kém, đang xuất hiện nguy cơ. Mà cái gọi là nhân khí đối với con người này, đã chỉ đơn thuần là một thứ khí nào đó do chính mình một lòng một dạ tưởng tượng ra, chỉ vây quanh chính mình quẩn quanh, bị cắt đứt khỏi đại khí tượng của cuộc sống thực tế mà thôi. Đã đến nông nỗi này, nếu con người này còn chút ít sự thông minh, thì anh ta vẫn còn cứu vãn được. Cách duy nhất là, cố gắng tìm cơ hội tự trêu chọc chính mình. Nếu việc anh ta tự trêu chọc không hề gợi lên sự phản cảm, dần dần trở thành hiện tượng dễ dàng được người khác vui vẻ tiếp nhận, thì về mặt nhân khí anh ta được cứu rồi. Ngược lại, thì vẫn là hết cứu. Con người Ngô Ưu từ sớm đã hiểu rõ đạo lý này, chứng minh chỉ số thông minh của con người anh rất bình thường, ít nhất là không thấp hơn những kẻ buôn phàm bán tục. So với một số quan chức cả đời chưa từng hiểu nổi đạo lý đơn giản này, quả thực có thể cho rằng chỉ số thông minh của anh rất cao. Năm đó năm nữ học viên khác trong lớp học viên khóa ấy, từng tập thể đến ký túc xá của anh để tranh luận với anh. Bọn họ phê phán cái đạo lý mà anh tự cho là cao minh là lý luận vẹo vọ; mà anh liền phản bác rằng, không bao gồm thành phần lý luận vẹo vọ ở trong thì chân lý không phải là chân lý hoàn chỉnh. Tất cả chân lý trên đời đều do đạo lý đúng đắn và đạo lý vẹo vọ bổ sung cho nhau mà thành, đạo lý vẹo vọ là bộ phận tất yếu của chân lý. Người không thể giải mã sự minh triết của đạo lý vẹo vọ, cũng không thể lĩnh hội chân lý một cách minh triết. Bọn họ lại phê phán cái gọi là đạo lý của anh không có tính phổ quát, thế là anh phản bác lại rằng, đợi đến khi có tính phổ quát rồi, chẳng phải chính là đạo lý đúng đắn hay sao? Cả năm người bọn họ tranh luận không lại một mình anh, một người trong số bọn họ liền nổi nóng, thốt ra một câu chất vấn —— "Thế anh - vị Trưởng ban Tuyên truyền Tỉnh ủy này, dám đem cái tư tưởng về chân lý này của anh viết thành bài đăng báo ở ngay tờ báo cơ quan Tỉnh ủy do anh phụ trách không?" Ngô Ưu nheo mắt nhìn nữ học viên đó chốc lát, cười nhẹ, điềm đạm chậm rãi nói: "Hiện tại chúng ta ngay cả tuyên truyền đạo lý đúng đắn cho Đảng cũng còn tuyên truyền chưa đủ tốt, sao có thể dẫn đầu đi bán buôn đạo lý vẹo vọ trên báo cơ quan của Đảng chứ? Thế nhưng nếu chúng ta vẫn không từ bây giờ mà giỏi giang đi sâu nghiên cứu đạo lý vẹo vọ, giải mã đạo lý vẹo vọ, thì rốt cuộc đến ngày tháng năm nào chúng ta mới có thể tuyên truyền tốt đạo lý đúng đắn đây? Rốt cuộc đến ngày tháng năm nào mới có thể nâng cao trình độ nhận thức và lĩnh hội chân lý một cách chính xác của chúng ta đây?" Năm nữ học viên nghe xong á khẩu ú ớ, từng người chớp chớp mắt, dường như có điều ngộ ra, lại dường như càng lúc càng hồ đồ hơn. Thế nhưng anh lại tiếp tục điềm đạm chậm rãi nói: "Thế nào gọi là chân lý? Người Trung Quốc chúng ta đã lạm dụng từ chân lý rồi sao?! Từ chân lý vốn dĩ là một từ trong từ điển tôn giáo, không phải là một từ trong từ điển chính trị, càng không phải là một từ trong từ điển nhân văn đâu nhé. Từ chân lý, ý nghĩa trong giáo lý tôn giáo chính là —— đừng hỏi tại sao, cứ tin tưởng là được. Không những phải tin tưởng, mà còn phải thành kính tin tưởng. Mà trọng yếu của chính trị lại là, phàm là chuyện gì cũng phải không chán ghét lặp đi lặp lại giải thích rõ ràng tại sao nhất định phải thế này mà không phải thế khác. Bởi vì chính trị không thể cuối cùng trở thành một loại tôn giáo, không thể tuyệt đối không cho phép người ta hỏi tại sao; càng không cho phép hỏi, con người ta lại càng muốn nghĩ trong đầu. Mà trọng yếu của hai chữ nhân văn lại là, vừa phải giải thích rõ ràng tại sao, lại vừa phải cất công nghiên cứu những người khăng khăng không chịu tin vì sao lại không chịu tin và đề cao sự tôn trọng đối với quyền lực không chịu tin của họ. Từ điểm này mà nói, chính trị và nhân văn là phản chân lý, là chủ trương hợp lý. Bao hàm tất thảy, gọi là hợp. Trộm nghĩ, chúng ta những kẻ làm chính trị thế này, sau này nên bàn ít đi một chút về chân lý, suy nghĩ nhiều hơn một chút thế nào gọi là hợp lý?……"

Ngô Ưu ngày thường vốn không thích tranh luận với người khác, cũng không thích ba hoa khoác lác. Anh chủ trì các buổi họp hay thảo luận của lớp, đó là do anh mang trọng trách lớp trưởng, không thể từ chối được. Với tư cách là người chủ trì, anh đã rèn luyện được thói quen thích chú ý lắng nghe, hơn nữa còn làm mãi không thấy chán. Cho dù là những bài phát biểu đối với người khác nghe thấy tẻ nhạt vô vị, anh cũng sẽ nghe với sự kiên nhẫn cực độ. Lúc anh đọc bài phát biểu tổng kết, lời nói cũng không nhiều, chưa từng dài dòng văn tự. Có lẽ là do năm nữ học viên kéo đến tận cửa, rõ ràng mang tư thế vây quét toàn lực, mới ép anh phải động thật một lần.

Năm nữ học viên đó, cũng đều không phải là những người phụ nữ tầm thường. Hai nữ phó thị trưởng của thành phố cỡ trung, một nữ phó giám đốc Sở Giáo dục tỉnh, một nữ phó chánh án Tòa án nhân dân trung cấp thành phố thủ phủ tỉnh, còn có một người là nữ phó trưởng ban Ban Tỉnh ủy. Bọn họ thực ra không phải là cố ý tìm anh để tranh luận, người ta là mời vị lớp trưởng này đi xem phim cơ mà. Bọn họ đều nghe nói anh mang theo rất nhiều sách đến Trường Đảng, cũng có ý định mượn anh vài cuốn sách để xem, ai ngờ anh vừa động thật một chút, liền nghe anh thuyết giáo một trận tơi bời.

Đi cùng năm nữ học viên trên con đường đi đến rạp chiếu phim, Ngô Ưu hỏi sao Triệu Tuệ Chi không đi cùng bọn họ. Bọn họ nói Triệu Tuệ Chi đang ở trong ký túc xá ôn tập lại ghi chép. Sáng hôm đó, một giáo sư kinh tế học của một trường đại học nổi tiếng, đã đến giảng cho mọi người một bài học về mối quan hệ giữa kinh tế vĩ mô và kinh tế vi mô. Ngô Ưu nói, nghe rồi thì thôi, cái đó không đáng để ghi chép cái gì, càng không đáng ghi chép rồi còn nghiêm túc ôn tập lại. Bởi vì chỉ giảng mấy khái niệm kiến thức nông cạn bề ngoài, chẳng giảng ra được quan điểm cá nhân nào cả. Bọn họ đều đồng tình với đánh giá của anh đối với buổi học đó, còn đều đồng loạt ca ngợi tinh thần học tập siêng năng của người bạn học Triệu Tuệ Chi thân yêu của họ, ai nấy đều chân thành biểu thị sau này sẽ lấy cô ấy làm gương. Thực ra, cho dù bọn họ không đồng loạt ca ngợi, thì đối với tinh thần học tập siêng năng của Triệu Tuệ Chi, bao gồm cả Ngô Ưu cùng toàn thể các nam học viên, cũng sớm đã nhìn thấu trong mắt rồi. Bất kể là nghe báo cáo hay nghe giảng bài, người chủ giảng vừa mở miệng, cô ấy liền cúi gằm đầu xuống bắt đầu ghi chép. Lời của người chủ giảng không dừng lại, cái đầu của cô ấy thông thường sẽ không ngẩng lên. Cho dù người chủ giảng có giảng đến mức miệng tuôn hoa sen, lời hay ý đẹp đến đâu, cái đầu của cô ấy cũng sẽ không ngẩng lên giữa tiếng vỗ tay và tiếng cười. Vẫn cứ ghi chép. Tựa như tiếng vỗ tay cũng được, tiếng cười cũng được, những lời bàn tán chất vấn từng trận cũng được, đều không lọt vào tai. Tựa như cô ấy không phải là một học viên lớp cao cấp, mà giống một nhân viên tốc ký hiện trường hơn, một nhân viên tốc ký hiện trường đang trong thời gian thử việc. Giả như ghi chép không đủ nhanh không đủ đầy đủ, có lẽ bất cứ lúc nào cũng có thể bị sa thải vậy. Trên thực tế khi còn trẻ cô ấy quả thực đã bỏ rất nhiều công sức học tốc ký, còn từng đạt giải nhì trong một cuộc thi tốc ký do thành phố tổ chức. Từng có học viên hỏi cô ấy: "Phàm là những bài báo cáo đặc sắc những nội dung giảng dạy quan trọng, sau đó đều sẽ phát tài liệu chữ mà, cậu mắc mớ gì cứ phải ghi chép lại cho khổ thế?" Cô ấy cười một tiếng, nói cái đó không giống nhau, rốt cuộc không giống ở chỗ nào, thì không nói thêm nữa. Cô ấy là một người tương đối ít nói trầm tính, nếu bạn không hỏi đi hỏi lại, cô ấy tuyệt đối sẽ không hỏi một đáp mười. Từng có học viên hỏi cô ấy: "Chúng tôi cười chúng tôi vỗ tay, cậu không nghe thấy à?" —— Cô ấy có hơi kỳ lạ nhìn người ta, trả lời ngắn gọn: "Nghe thấy chứ." Chỉ trả lời bốn chữ. Tựa như cảm thấy kỳ lạ tại sao người ta lại hỏi cô ấy câu hỏi đó. Người ta lại hỏi: "Thế sao cậu đến cái đầu cũng chẳng ngẩng lên một cái thế?" Cô ấy lại bảo: "Tôi không phải đang ghi chép đó sao!" Kết quả là vấn đề lại quay về điểm xuất phát. Cô ấy để lại cho người ta một ấn tượng sâu sắc như thế này —— hễ bước vào Trường Đảng Trung ương, liền biến thành một cục than trong nước, hay là một miếng bọt biển, kiến thức các mặt đều hấp thụ một cách vô cùng tham lam. Cho dù mỗi một kẽ bọt đều đã hấp thụ đầy ắp, thì vẫn cứ thà rằng ngâm mình trong cái hồ nước kiến thức. Cô ấy là học viên hiếm khi bước chân ra khỏi cổng Trường Đảng. Không giống như Ngô Ưu, cứ xin phép là xin phép, muốn chuồn ra khỏi Trường Đảng để gặp gỡ người bạn nào đó, cho dù không được chuẩn bị phép, cuối cùng vẫn cứ có thể lặng lẽ không một tiếng động chuồn ra ngoài. Mà nếu nghe cái loại báo cáo toàn lời nói sáo rỗng câu cửa miệng đến mức tâm phiền ý loạn, Ngô Ưu thường hễ đứng dậy là đi, còn oán trách: "Tôi đường đường là Trưởng ban Tuyên truyền Tỉnh ủy, bản thân đã chẳng biết nói bao nhiêu lời sáo rỗng câu cửa miệng rồi, nói đủ lắm rồi. Nghe người khác nói nữa, cộng dồn lại với nhau, chỉ có cách là không nghe." Đương nhiên, anh cũng cực kỳ khôn ngoan, phân biệt người làm báo cáo hay giảng bài là ai. Ví dụ như là nhân vật quan trọng, thì anh không dám chuồn. Không những không dám, mà còn giống như Triệu Tuệ Chi, thỉnh thoảng lại ra điều kiện nghiêm túc ghi chép vài nét……

Đêm hôm ấy, lớp trưởng Ngô Ưu vừa đi vừa tự thẹn không bằng nói với năm nữ học viên rằng: "Đồng chí Tuệ Chi của chúng ta, là một người phụ nữ có định lực hạng nhất đấy! Người làm chính trị, có định lực hạng nhất, ắt sẽ có tương lai hạng nhất."

Đến cổng rạp chiếu phim, anh lại nói: "Phiền các cô chuyển lời giúp tôi, nếu sau này cô ấy cũng có thể tích cực hăng hái tham gia thảo luận, thì lại càng là tấm gương để tất cả chúng ta học tập."

Đến buổi thảo luận tiếp theo, Triệu Tuệ Chi theo lệ thường chủ động ngồi bên cạnh Ngô Ưu, quả nhiên đã có một bài phát biểu, là bài phát biểu thỉnh thoảng liếc nhìn dàn ý trên cuốn sổ nhỏ. Vấn đề thảo luận là vấn đề ô nhiễm môi trường và phát triển bền vững của Trung Quốc. Cô ấy đã liệt kê không ít các sự kiện công hại nghiêm trọng và to lớn do ô nhiễm môi trường gây ra ở trong và ngoài nước. Những người khác bao gồm cả Ngô Ưu, trước khi thảo luận đều chẳng lướt qua tài liệu liên quan nào, lúc phát biểu không đưa ra nổi bao nhiêu ví dụ thực tế. Có người mặc dù cũng đưa ra ví dụ, nhưng ví dụ đưa ra đều là những ví dụ nói năng lập lờ không rõ ràng. Không giống như ví dụ mà Triệu Tuệ Chi đưa ra, thời gian, địa điểm, thương vong sinh mạng, tổn thất kinh tế, nói có sách mách có chứng, rất có tính thuyết phục. Thế là mọi người nhìn cô ấy bằng con mắt khác. Cuối cùng cô ấy dùng thứ ngữ điệu ôn hòa mềm mại vốn có của phụ nữ mà nói rằng: "Tôi hiểu việc đề xuất phát triển bền vững được xây dựng trên một tiền đề như thế này —— đặt tiêu chuẩn cao nhất, giữ ở mức độ trung bình. Dù có bền vững đến đâu, cũng tất yếu vẫn mang tính giai đoạn. Phát triển liên tục, vĩnh viễn tiếp tục, là hiện tượng vốn dĩ chưa từng có trong lịch sử nhân loại. Sau này cũng không thể có. Chúng ta nỗ lực phát triển bền vững, chẳng qua là muốn thông qua sự chỉ đạo chính xác của quan niệm phát triển khoa học, khiến thời kỳ phát triển tốt đẹp, rất hiếm có hiện nay của Trung Quốc kéo dài thêm, lại kéo dài thêm nữa. Do đó phát triển bền vững bao hàm hai ý nghĩa: thứ nhất vẫn là phải nắm chặt cơ hội phát triển; thứ hai tuyệt đối không được dùng tâm lý thô bạo, mưu toan một bước lên mây kiểu Đại nhảy vọt trước đây để tùy tiện lợi dụng cơ hội. Làn sóng lao động nhập cư của Trung Quốc, số lượng giống như một quốc gia lớn do mấy trăm triệu người cấu thành, là quốc gia trong quốc gia của Trung Quốc, là một quốc gia trong quốc gia di cư mấy lần mỗi năm giống như một bầy chim di cư khổng lồ, là quốc gia trong quốc gia có trạng thái sinh tồn gần như cực nghèo trên thế giới. Sự di cư mấy lần mỗi năm của nó không thể bền vững, cũng không thể mặc kệ để nó tiếp tục. Quốc gia trong quốc gia vẫn luôn ở trạng thái di cư này, đối với Trung Quốc vừa có lo âu xa, lại vừa có buồn phiền trước mắt. Hiện tượng tiếp tục năm này qua năm khác của nó, đối với sự phát triển bền vững mà chúng ta mưu cầu rõ ràng là một thứ lực phản kháng. Khi chúng ta nhắc đến vấn đề phát triển kinh tế, có một cách nói thường gặp gọi là hạ cánh mềm. Tôi nghĩ, Trung Quốc cũng phải suy nghĩ thật nghiêm túc, vấn đề làm thế nào để dòng người lao động nhập cư, để cái quốc gia trong quốc gia bao gồm mấy trăm triệu người này của Trung Quốc hạ cánh mềm. Giống như đối với bầy chim di cư, chúng ta rốt cuộc phải tạo ra cho chúng mấy nơi thích hợp để chúng có thể hạ cánh xuống mà sinh tồn bình thường, không thể trơ mắt nhìn chúng suốt ngày bay trên bầu trời, mà hễ muốn hạ cánh thì chỉ có thể hạ cánh xuống những nơi điều kiện sinh tồn tồi tệ……"

Lúc Triệu Tuệ Chi phát biểu, Ngô Ưu vẫn luôn nghiêng người chăm chú nhìn cô ấy. Ở thái dương và chân tai cô ấy dần dần rỉ ra những hạt mồ hôi li ti. Anh nghĩ năm nữ học viên đó, chắc chắn đã đem lời nói của anh tối hôm đó chuyển đạt lại cho cô ấy rồi. Anh nghĩ cô ấy vì để phát biểu một lần trong buổi thảo luận lớp bình thường này, rõ ràng đã chuẩn bị rất vững chắc và đầy đủ nha! Có những lời đó là kết tinh của suy nghĩ đấy, người Trung Quốc chuẩn bị nghiêm túc để phát biểu một lần trong một buổi thảo luận bình thường lại mang phạm vi nhỏ bây giờ không còn nhiều nữa đâu.

Khoảnh khắc ấy Ngô Ưu không kìm được sinh ra một loại cảm động lớn lao.

Triệu Tuệ Chi kết thúc bài phát biểu của mình, trước tiên ngẩng đầu lên quay mặt nhìn Ngô Ưu, có vẻ hơi thấp thỏm bất an. Dường như biết rõ trình độ phát biểu của mình còn non nớt, cho nên không dám hướng ánh mắt nhìn về phía mọi người.

Trong lòng Ngô Ưu lại là một đợt cảm động lớn nữa.

Mà nay, ở Trung Quốc, người lớn nhỏ là công bộc, còn có thể duy trì được một chút tâm lý hổ thẹn, tự cho trình độ tư tưởng của bản thân có hạn cũng không còn nhiều nữa đâu. Không, không phải là không còn nhiều nữa, mà là sắp tuyệt tích rồi kìa! Huống hồ cô ấy đã là một Phó Trưởng ban Tổ chức Tỉnh ủy rồi cơ mà! Các công bộc lớn nhỏ ở Trung Quốc hiện nay, còn ai không cho rằng bản thân là nhà tư tưởng nhà lý luận bẩm sinh nữa chứ? Còn ai không phải hễ có cơ hội thể hiện là không nhường nhịn, tranh nhau tiến lên nữa chứ? Còn ai không phải hễ lãnh đạo có mặt yếu nhân có mặt, chớp lấy cơ hội là vội vàng chứng minh bản thân là tinh hoa bẩm sinh, bụng đầy tài năng hùng vĩ, một đầu toàn kiến thức vi kiến chứ? Cho nên ở những buổi thảo luận bình thường, quen thuộc, mang phạm vi nhỏ, không có lãnh đạo và yếu nhân tham dự, ngày càng khó nghe được một bài phát biểu vừa làm công tác chuẩn bị đầy đủ lại vừa có nội dung thực tế tương đối có kiến giải cá nhân. Người có kinh nghiệm phát biểu mới không lãng phí tinh lực một cách vô ích chứ!

Ngô Ưu không những trong lòng sinh ra cảm động, mà còn không khỏi tự kiểm điểm.

Anh cầm cây bút trên bàn, viết lên tờ giấy trắng trước mặt một chữ "Hảo" rất to.

Tiếp theo anh dẫn đầu vỗ tay.

Thế là mọi người đều vỗ tay.

Hôm đó, mọi người không những bắt đầu nhìn Triệu Tuệ Chi bằng con mắt khác, mà thậm chí có thể nói là kính trọng bội phần.

Sau đó Ngô Ưu dặn dò cô ấy sắp xếp bài phát biểu thành một bản thảo văn bản, anh đã sửa giúp cô ấy một lượt, quyết định lấy đó làm bài phát biểu đại diện cho lớp cao cấp trong đại hội toàn trường mấy ngày sau, hơn nữa lại là bài duy nhất. Triệu Tuệ Chi lại không muốn tự mình phát biểu, cô ấy hy vọng có người khác thay mình lên bục phát biểu.

Ngô Ưu kiên định không dời nói: "Cái đó không được, bắt buộc cô phải tự mình lên bục phát biểu! Đừng quên chúng ta dẫu sao cũng là lớp học viên cao cấp, bản thảo do một học viên viết, lại để học viên khác lên bục đọc, điều đó không hay."

Triệu Tuệ Chi vẫn cứ mang vẻ mặt làm khó làm dễ cho cô ấy.

Ngô Ưu lại nói: "Tôi không tin, cô - vị Phó Trưởng ban Tổ chức Tỉnh ủy này trước đây chưa từng lên bục phát biểu."

Cô ấy nói: "Tôi khác anh nhiều lắm nhé! Anh là Trưởng ban Tuyên truyền chính cống, rất nhiều lúc anh không muốn tự mình lên bục phát biểu cũng không được, đúng không? Nhưng tôi là Phó Trưởng ban Tổ chức Tỉnh ủy, tính cả tôi là có bốn vị phó ban cơ mà! Mỗi người quản một mảng. Tôi là người xếp hạng cuối cùng, làm việc thực tế một cách thầm lặng, ra ngoài điều tra cơ sở mới là việc tôi thường xuyên dẫn người đi xuống. Còn về việc lên bục phát biểu, ở tỉnh thì làm sao đến lượt tôi chứ? Tôi sợ lúc mình đứng trước micro cổ họng sẽ thắt lại mất."

Ngô Ưu nhìn ra cô ấy nói lời thật lòng, nhưng vẫn kiên quyết nói: "Vậy cô càng nên nhận sự rèn luyện ở Trường Đảng Trung ương."

Kết quả là, lúc cô ấy đại diện lớp học viên cao cấp phát biểu tại đại hội thì cổ họng hoàn toàn không hề thắt lại. Có những đoạn, hầu như không nhìn bản thảo, mắt hướng xuống dưới bục bình tĩnh đọc thuộc lòng ra.

Lần đó trên bục ngồi ngay ngắn một vị yếu nhân Trung ương.

Theo lời lãnh đạo Trường Đảng chủ trì cuộc họp cho biết —— sau bài phát biểu của cô ấy, vị yếu nhân Trung ương đó từng hạ giọng hỏi ông ta, cô ấy là học viên đến từ tỉnh nào? Chức vụ gì? Họ tên là gì? Hơn nữa còn lần lượt ghi lại trong cuốn sổ nhỏ. Vị yếu nhân của Trung ương Đảng ngày hôm đó chỉ có bài phát biểu mấy phút, biểu thị sự hài lòng và thỏa mãn đối với thành quả nghiên cứu thảo luận của các học viên các cấp. Ông nói trong bài phát biểu rằng, bài phát biểu của một nữ học viên nào đó, đặc biệt thể hiện được tư tưởng biện chứng, tư tưởng có tầm nhìn xa trông rộng, quan điểm tương đối mang tính cá nhân. Trường Đảng Trung ương tuyệt đối không phải là nơi một mực gọt giũa đi tính cá nhân trong tư tưởng của con người. Ngược lại hoàn toàn, tính cá nhân tư tưởng vừa thể hiện quan niệm phát triển khoa học lại vừa thể hiện ý thức lo cho nước thương dân, ở Trường Đảng Trung ương là điều nên được cổ vũ……

Sau buổi họp, không ít học viên của lớp học viên cao cấp, đều đến ký túc xá của Triệu Tuệ Chi để chúc mừng cô ấy. Nếu người đại diện lớp học viên cao cấp phát biểu ở đại hội không phải là cô ấy, mà là một người rất thích đóng vai trò đại diện phát biểu, thì mọi người sẽ chẳng đến chúc mừng cái gì cả. Ai đến thì hành động của người đó ngược lại sẽ bị coi là vẽ vời thêm chuyện. Nhưng người đại diện cho mọi người phát biểu là Triệu Tuệ Chi cơ mà, tình hình khác rồi chứ.

Trớ trêu thay Ngô Ưu hẹn một người bạn đến thăm mình, cho nên đã không đến chúc mừng cô ấy. Sau đó anh nghe các bạn học đã đi kể lại, trong những lời chúc mừng của mọi người, Triệu Tuệ Chi đỏ bừng cả mặt giống như thiếu nữ dễ thẹn thùng, liên tục tuyên bố công lao không ở cô ấy, mà quy cho lớp trưởng, bởi vì là lớp trưởng Ngô Ưu đã sửa bản thảo phát biểu mang đầy tính tư tưởng. Với trình độ tư tưởng của chính cô ấy, thì tuyệt đối không thể sửa bản thảo phát biểu hay đến thế được. Mọi người nói bản thảo phát biểu đó dẫu sao cũng là sắp xếp dựa trên bài phát biểu của cậu trong buổi thảo luận cơ mà, nội dung chính dẫu sao cũng là của cậu cơ mà, khung tư tưởng dẫu sao cũng là của cậu cơ mà! Cô ấy lại nói, ngay cả bài phát biểu của bản thân trong buổi thảo luận, cũng đã hấp thụ không ít tư tưởng của Ngô Ưu. Bởi vì tối hôm trước, cô ấy đã đem nội dung và tư duy phát biểu của mình, đến ký túc xá của Ngô Ưu để thỉnh giáo Ngô Ưu, Ngô Ưu đã cùng cô ấy triển khai trò chuyện phiếm mang tính tư tưởng kéo dài hơn một tiếng đồng hồ, khiến cô ấy được lợi ích vô cùng……

Ngô Ưu nghe được những lời kể trên, ấn tượng đối với "trợ lý người dẫn chương trình" của mình tốt lại càng tốt hơn. Anh cảm thấy trên chốn quan trường, người không có chút lòng hư vinh nào như Triệu Tuệ Chi, quả thực là cực kỳ hiếm thấy. Mấy ngày sau, báo trường Trường Đảng phái người đến lấy bản thảo phát biểu đó đi, quyết định đăng báo. Triệu Tuệ Chi gọi điện thoại báo cho Ngô Ưu biết, cô ấy đã tự ý quyết định, thêm tên của anh vào rồi, hơn nữa còn đặt trước tên của chính cô ấy. Ngô Ưu vừa nghe liền thấy sốt ruột, ngay lập tức vội vã chạy đến tòa soạn báo, gạch tên của mình đi……

Trong mười năm sau đó, hai người mỗi người phát triển cuộc đời mình ở một tỉnh nam bắc, thực hiện giá trị của bản thân, nhưng mối liên hệ tình cảm chưa từng gián đoạn bao giờ, có thể nói là ngày một mặn nồng. Nếu bảo trên chốn quan trường cũng có tình bạn chân chính, thì mối quan hệ giữa bọn họ hoàn toàn xứng đáng với điều đó. Sau khi Ngô Ưu lên làm Bí thư Tỉnh ủy ở miền nam, Triệu Tuệ Chi đi khảo sát miền nam, còn nhận được lời mời chân thành của vợ Ngô Ưu là Hạc Thục Mẫn ở lại qua đêm tại nhà Ngô Ưu. Mà sau khi Triệu Tuệ Chi lên làm Phó Bí thư Tỉnh ủy, cũng từng nhiệt tình mời Hạc Thục Mẫn đến miền bắc ngắm băng ngắm tuyết, và giữ Hạc Thục Mẫn ở lại nhà cô ấy liên tiếp mấy ngày.

Ngô Ưu nằm mơ cũng không ngờ tới, bây giờ anh lại được điều động từ miền nam tới, trở thành Bí thư Tỉnh ủy của tỉnh miền bắc này. Lúc các đồng chí Ban Tổ chức Trung ương nói chuyện với anh, anh hoàn toàn không có sự chuẩn bị tâm lý nào cả.

Tỉnh trưởng của tỉnh miền bắc này, do nhu cầu cấp bách của công tác ngoại giao đất nước, đã được điều sang Bộ Ngoại giao. Mà Bí thư Tỉnh ủy, lúc khám sức khỏe được chẩn đoán là ung thư giai đoạn cuối……

"Anh không chỉ phải đi nhậm chức Bí thư Tỉnh ủy, mà còn phải tạm thời kiêm nhiệm luôn chức Tỉnh trưởng. Chúng tôi sẽ nhanh chóng bổ nhiệm cho tỉnh miền bắc này một vị Tỉnh trưởng có năng lực rất mạnh. Nhưng trước mắt, anh bắt buộc phải gánh vác cả hai vai. Đồng chí Ngô Ưu, điều động anh đến miền bắc, thực ra Trung ương đã sớm có cân nhắc. Bây giờ, không thể bận tâm đến việc anh có nguyện vọng cá nhân gì nữa, cá nhân phải phục tùng tổ chức……"

Ngô Ưu hiểu ngụ ý của những lời nói đó, lập tức biểu thị vô điều kiện tuân mệnh……

Ngô Ưu - người đã lên làm Bí thư Tỉnh ủy của tỉnh miền bắc này từ một tháng trước, lúc anh đưa ánh mắt nhìn về phía Triệu Tuệ Chi - Phó Bí thư thường trực Tỉnh ủy đồng thời là bạn học lớp cao cấp Trường Đảng cách đây mười năm của mình trong buổi họp Thường vụ, bản thân anh có lẽ cũng không hề nhận thức được điều đó, điều đó chứng minh một loại thói quen khi anh còn là lớp trưởng lớp học viên cao cấp Trường Đảng mười năm trước, lại tự nhiên mà khôi phục lại trên người anh. Giống như chúng ta và những người bạn từng rất quen thuộc cách đây mười năm, tách ra mười năm rồi bỗng nhiên tụ họp lại với nhau, sẽ tự nhiên mà khôi phục lại một số thói quen mà cả hai bên đều ngầm hiểu lẫn nhau. Chỉ có điều ngày hôm nay của mười năm sau, Ngô Ưu không thể giống như năm đó ra lệnh nửa đùa nửa thật bắt Triệu Tuệ Chi họp Thường vụ nhất định phải ngồi bên cạnh mình nữa, càng không thể coi cô ấy là "trợ lý Ngô Ưu" hay "trợ lý người dẫn chương trình" nữa. Còn Triệu Tuệ Chi thì mỗi lần họp Thường vụ đều ngồi đối diện anh. Ngồi đối diện anh ở vị trí cách anh xa nhất, nhưng ánh mắt lại cách anh gần nhất……

Triệu Tuệ Chi thấy Ngô Ưu đang nhìn mình, lập tức liền hiểu là vì sao. Phụ nữ quả nhiên bẩm sinh nhạy cảm hơn đàn ông. Bản thân Ngô Ưu vốn không ý thức được, cô ấy lại theo bản năng ý thức được rồi.

Cô ấy giơ chiếc cốc trong tay mình lên với anh.

Trong số các Ủy viên Thường vụ, chỉ có một mình Triệu Tuệ Chi là đem chiếc cốc giữ nhiệt dùng ở phòng làm việc mang đến phòng họp.

Ngô Ưu bỗng nhiên như nhớ ra điều gì mà nói: "Ồ, suýt chút nữa thì quên mất. Cuối cùng tôi muốn bàn vài câu cái đó…… về vấn đề trà nước. Vấn đề này ấy mà, tôi nhìn nhận thế này —— nếu tôi và chư vị sau này có thể làm cho công việc của cả hai bên Tỉnh ủy Tỉnh chính phủ đều khiến bách tính hài lòng, không cần phải hài lòng mười phần, tương đối hài lòng là được; không cần phải ở đâu cũng hài lòng, đại thể hài lòng là được. Thế thì, cái này cái này, à, về vấn đề trà nước, cho dù có đăng lên báo, phát động bách tính thảo luận đi chăng nữa, tôi tin rằng, đa số bách tính cũng sẽ rất thấu tình đạt lý mà cho rằng, chẳng qua lúc họp uống một chút trà mà thôi! Lúc họp uống một chút trà, chắc cũng không đến mức bị phóng đại thành uống mồ hôi xương máu của bách tính chứ? Lúc họp uống nước đun sôi để nguội, cho dù đến một ly nước đun sôi để nguội cũng không uống, GDP cũng sẽ không tăng lên được; lúc họp uống chút trà công quỹ của nhà khách, thì GDP cũng sẽ không vì thế mà tụt xuống một phần trăm. Nhưng tình hình hiện nay là, công việc của chúng ta vẫn chưa làm đến mức khiến bách tính tương đối hài lòng. Cơ hội việc làm vẫn còn rất ít, số người thất nghiệp vẫn còn rất nhiều, trợ cấp thất nghiệp vẫn còn rất thấp, sự sinh tồn của một số doanh nghiệp và một số bách tính vẫn còn vô cùng gian nan…… Nói tóm lại đi, tiếng oán thán của bách tính vẫn văng vẳng bên tai suốt cả ngày. Dưới một tình hình như thế này, trên báo lại đưa ra phê bình đối với vấn đề Thường vụ chúng ta họp uống trà công quỹ, vậy thì chúng ta không thể không sửa đổi thói quen này đi một chút. Tôi hoàn toàn tán thành cách nhìn của Phó Bí thư Triệu Tuệ Chi, tổng biên tập báo chí không thể cách chức, phóng viên đã tuyên bố kỷ luật, lập tức hủy bỏ quyết định. Đảng viên cầm quyền chúng ta, hà cớ gì vì chút chuyện nhỏ nhặt, lại mang lại cho bách tính cái ấn tượng nhỏ mọn chi li nhường ấy chứ? Mọi người hãy nhìn chiếc cốc của Phó Bí thư Triệu chúng ta đi……"

Thế là các Ủy viên Thường vụ liền hướng ánh mắt nhìn về phía chiếc cốc giữ nhiệt trong tay Triệu Tuệ Chi.

Ngô Ưu lại nói: "Thứ tôi bảo mọi người nhìn thực ra không phải là chiếc cốc của cô ấy. Ý tôi là trà trong cốc của cô ấy. Chúng ta không ai nhìn thấy trà trong cốc của cô ấy, cho nên tôi đành phải nhắc mọi người chú ý cái cốc của cô ấy. Theo tôi được biết, từ trước đến nay cô ấy toàn uống trà mang từ nhà đi. Chúng ta những con người này, nhà ai thiếu trà chứ? Nhà ai mà chẳng uống trà ngon? Nhà ai lại tự bỏ tiền ra mua trà tồi chứ? Tôi thừa nhận, đằng nào thì tôi từ lúc làm cục trưởng đến nay cũng chưa từng uống trà do mình tự bỏ tiền ra mua, cũng chưa từng mua thuốc lá, cũng chưa từng mua rượu. Hơn nữa, hút toàn là thuốc lá ngon, uống toàn là rượu ngon. Ai mà chẳng có vài người thân bạn bè thân thiết chứ? Một cán bộ có liêm khiết hay không, hiện tại hoàn toàn không thể hiện ở việc có nhận trà thuốc rượu hay không. Cán bộ của chúng ta từng người từng người một ngã ngựa, cũng không phải vì đã nhận những thứ đó. Đó đều là những thủ đoạn sơ cấp lôi kéo cán bộ trong giai đoạn ăn mòn nguyên thủy. Mà hiện tại đã là giai đoạn cao cấp lôi kéo cán bộ rồi. Không dựa vào tiền bạc mỹ nhân, há có thể đánh gục được một cán bộ nhà nước? Nói đi xa quá nói đi xa quá, ý của tôi là, bắt đầu từ tôi làm gương, chúng ta đem trà do người thân bạn bè tặng, luân phiên mang đến một hộp. Như vậy, tôi và chư vị cũng có thể thường xuyên uống được những loại trà khác nhau. Mọi người thấy biện pháp này thế nào?……"

Các Ủy viên Thường vụ liền đều cười rộ lên.

Tiếng cười vừa dứt, Trưởng ban Tuyên truyền tham gia cuộc họp hạ giọng hỏi: "Vậy, có cần công bố quyết định này của Thường vụ trên báo không? Cũng có thể vãn hồi một chút ảnh hưởng xấu……"

Thế là mọi người lại hướng ánh mắt nhìn về phía Ngô Ưu.

Bí thư Tỉnh ủy cúi đầu trầm tư chốc lát, lại ngẩng đầu đảo mắt nhìn quanh các Ủy viên Thường vụ hỏi: "Ý kiến của mọi người thế nào?"

Chẳng có ai mở miệng nói gì, hình như nhất thời đều thiếu sự nắm chắc để biểu thị thái độ chính xác.

Ánh mắt của Ngô Ưu lại dừng lại trên khuôn mặt Triệu Tuệ Chi, Triệu Tuệ Chi khẽ lắc đầu.

Ngô Ưu liền nói: "Sắp trưa rồi, chúng ta không lãng phí thời gian nữa, tôi độc đoán chuyên quyền một lần vậy. Không làm thế. Hà cớ gì phải làm thế? Làm thế ngược lại không hay. Có một số việc, chúng ta đã sửa đổi, thì nhất định phải tuyên truyền với bách tính một tiếng. Mà có một số việc, cho dù chúng ta đã sửa hay chưa sửa, thì cũng không phải là điều bách tính quá quan tâm. Đã là như vậy, chúng ta âm thầm sửa đổi, thế là xong."

Hôm đó khoảng hơn bảy giờ tối, Ngô Ưu đoán Triệu Tuệ Chi đã về đến nhà, bèn gọi một cuộc điện thoại sang nhà cô ấy. Người nghe điện thoại là bảo mẫu nhà cô ấy, nói cô ấy vẫn chưa về, vẫn còn ở phòng làm việc.

Ngô Ưu liền gọi điện thoại sang phòng làm việc của Triệu Tuệ Chi, cô ấy quả nhiên đang ở phòng làm việc.

Ngô Ưu hỏi: "Sao cô vẫn chưa về nhà?"

Triệu Tuệ Chi nói: "Tôi đang xem mấy bản thẩm định cán bộ cấp dưới gửi lên. Có việc gì không?"

Ngô Ưu trả lời: "Không có việc gì." Dừng lại một lát, anh với giọng điệu trang trọng nói: "Đồng chí Tuệ Chi, cảm ơn cô nhé."

Triệu Tuệ Chi hỏi vặn lại: "Cảm ơn tôi vì điều gì chứ?"

Ngô Ưu nói: "Cũng may có cô âm thầm phối hợp, sự kiện trà nước mới được giải quyết thuận buồm xuôi gió đấy chứ!"

Anh nghe thấy Triệu Tuệ Chi cười khẽ ở đầu dây bên kia.

Cô ấy mang theo tiếng cười nói: "Anh là người đứng đầu cơ mà, tôi phối hợp với anh chẳng lẽ không nên sao? Anh - vị Bí thư Tỉnh ủy này có lẽ quên mất rồi nhỉ, mười năm trước tôi đã là 'trợ lý Ngô Ưu' rồi cơ mà!"

Ngô Ưu cũng cười vang sảng khoái.

Anh nói: "Đồng chí à, bây giờ tôi không thể coi cô là 'trợ lý người dẫn chương trình' nữa rồi. Dù cho tôi cảm thấy áp lực khi làm 'người dẫn chương trình' lớn của cái tỉnh này thực sự không hề nhỏ chút nào."

Triệu Tuệ Chi nói: "Tôi cảm thấy phong cách nói chuyện của anh chẳng thay đổi chút nào cả. Vừa nghiêm túc vừa hài hước, trong tiếng cười của người khác, liền đem cách nhìn về một số vấn đề thống nhất lại với nhau."

Ngô Ưu nói: "Đôi khi chính tôi cũng cảm thấy kỳ lạ, người nói chuyện như tôi, sao thế mà đường đường lại có thể làm đến Bí thư Tỉnh ủy cơ chứ?"

Triệu Tuệ Chi nói: "Đúng thế, đúng thế, trong số các Bí thư Tỉnh ủy trên toàn Trung Quốc, người nói chuyện giống như anh chắc chắn là không nhiều đâu. Là năng lực tổng hợp của anh đã giành được sự tín nhiệm đầy đủ của Đảng đối với anh đấy thôi!"

Sau khi cúp điện thoại, tâm trạng Ngô Ưu vô cùng vui vẻ. Anh nghĩ mình làm quan đến cái chức vụ cao ngất ngưởng là Bí thư Tỉnh ủy rồi, vậy mà vẫn có thể cùng một vị Phó Bí thư thường trực trong tập thể nói chuyện không kiêng dè gì thế này, quả thực coi như là một may mắn!

---❊ ❖ ❊---

Mà ngày hôm nay, các Ủy viên Thường vụ đều đang chờ đợi, Ngô Ưu lại bị một cuộc điện thoại ở nhà làm cho trì hoãn.

Tiểu Mạc lại liếc nhìn chiếc đồng hồ trên tường, đã ba giờ mười phút rồi.

Cậu nói: "Xin các vị lãnh đạo kiên nhẫn đợi thêm lát nữa, Bí thư Ngô sẽ đến ngay thôi."

Mọi người đều nói không sao cả, lại không phải là một buổi họp Thường vụ chính thức, không vội.

Mặc dù mọi người đã nói thế, Triệu Tuệ Chi vẫn không nhịn được hỏi Tiểu Mạc: "Bí thư Ngô đang làm gì thế?"

Cô ấy cảm thấy kỳ lạ trước sự đến muộn của Ngô Ưu.

Tiểu Mạc nói: "Đang nghe một cuộc điện thoại. Để em đi giục chú ấy."

Triệu Tuệ Chi gật đầu một cái.

Cô ấy lại nhớ đến việc mười năm trước bản thân từng là "trợ lý Ngô Ưu", cảm thấy có nghĩa vụ đồng ý cho Tiểu Mạc đi giục Ngô Ưu.

Tiểu Mạc rời khỏi phòng họp, đi đến trước cửa phòng làm việc của Ngô Ưu, giơ tay vừa định gõ cửa, thì từ từ lại buông tay xuống.

Cậu có chút không dám giục Ngô Ưu.

Bởi vì trước khi các Ủy viên Thường vụ đến, cậu đã bị Ngô Ưu phê bình, trong lòng vẫn luôn có chút thấp thỏm bất an.

Ngô Ưu hỏi cậu đã thông báo hết chưa?

Cậu nói đều đã thông báo hết rồi.

Nếu cậu chỉ trả lời như thế, thì cậu cũng đã không đến mức bị phê bình.

Nhưng cậu lại nói thêm một câu.

Cậu nói: "Bọn họ nghe xong, ai nấy đều rất vui vẻ."

Đây vốn dĩ là một câu nói không thể bình thường hơn, thế nhưng Ngô Ưu lại đưa ra phản ứng khó mà hiểu nổi. Chú ấy đang viết bút phê lên một tập tài liệu, sau khi phát ra tiếng "Ồ" một tiếng, buông bút, ngẩng đầu chằm chằm nhìn khuôn mặt Tiểu Mạc với vẻ long trọng hỏi lại: "Vậy nói nghe xem nào, cậu đã thông báo thế nào?"

Tiểu Mạc nói: "Em nói —— Bí thư Ngô có ý định tụ họp với các đồng chí trong tập thể của mình, không coi là một buổi họp Thường vụ chính thức, chẳng qua trò chuyện phiếm cho vui thôi, nhằm có lợi cho việc tăng cường tình cảm, thúc đẩy sự đoàn kết."

Ngô Ưu liền đứng dậy, đi bách bộ ra bệ cửa sổ, chắp tay sau lưng trầm tư.

Tiểu Mạc nhìn bóng lưng chú ấy, nhất thời vô cùng hoang mang, nhỏ giọng hỏi: "Em nói sai câu gì rồi ạ?"

Ngô Ưu nói: "Đúng vậy, cậu đã nói sai ba câu. Một câu là lời vừa rồi nói với tôi, hai câu là lời nói lúc thông báo."

Tiểu Mạc cúi đầu nghĩ ngợi, không hiểu lời mình nói sai ở chỗ nào, lầm bầm lẩm bầm: "Những gì em nói, xấp xỉ chính là nguyên văn của ngài mà."

Ngô Ưu quay người lại, nghiêm túc hỏi: "Tôi có nói câu dạng như 'muốn cùng các đồng chí trong tập thể của mình' thế à? Nguyên văn của tôi nói là 'muốn cùng các Ủy viên Thường vụ' phải không? Tại sao lại xuyên tạc lời của tôi?"

Tiểu Mạc biện minh: "Bây giờ thịnh hành nói năng kiểu như em lắm, nói như em có vẻ mang tính thân thiện hơn mà!"

Biểu cảm và ngữ điệu của Ngô Ưu càng thêm nghiêm túc nói: "Thịnh hành? Sao tôi lại chưa từng nghe thấy bao giờ?"

Tiểu Mạc nói: "Đó là vì ngài không hay xem ti vi. Bản tin ti vi ngày hôm qua còn đưa tin như thế này cơ mà —— Tổng thống Bush và một đám yếu nhân trong tập thể mới của ông ấy……"

Không ngờ Ngô Ưu nổi giận, chú ấy vung tay lên, dùng ngữ điệu nghiêm khắc ngắt lời Tiểu Mạc: "Đó là nói nước Mỹ! Nói Bush! Không cho phép cậu sau này lại học theo lối đưa tin của tin tức quốc tế nữa, không có sự cần thiết phải hội nhập với thế giới ở điểm này! Cậu nhất định phải học, thì cũng phải học theo lối đưa tin của tin tức chính trị Đài truyền hình Trung ương! Đó mới là lối dùng từ chuẩn mực của cơ quan chính trị!……"

Tiểu Mạc là thư ký do Lưu Tư Nghị dẫn đến phương bắc từ hồi anh còn làm Trưởng ban Tuyên giáo Tỉnh ủy. Hơn mười năm nay, Lưu Tư Nghị chưa từng nổi giận với Tiểu Mạc, thế nên nhất thời Tiểu Mạc có chút không tiếp thu nổi, cũng đầy kích động nói: "Nếu cứ theo cách soi mói câu chữ của ngài, thì sau này cháu không tài nào mở miệng nói chuyện được nữa, cũng không biết phải làm thế nào để tiếp tục làm thư ký của ngài nữa."

Lưu Tư Nghị ngẩn ra một lúc, vòng ra sau bàn làm việc, rồi lại ngồi xuống.

Anh nói: "Đồng chí, cậu cũng ngồi đi."

Tiểu Mạc năm nay đã ba mươi tư tuổi, làm thư ký cho anh hơn mười năm, vào khoảnh khắc đó cảm thấy tủi thân đến mức sắp khóc, nhưng vẫn ngoan ngoãn ngồi xuống chiếc ghế sofa bên cạnh anh.

Lưu Tư Nghị gác hai tay lên mặt bàn, đan chéo ngón tay vào nhau, dịu giọng nói: "Cậu đừng cảm thấy tủi thân. Cậu nghe cho kỹ đây, để tôi nói cho cậu biết, những lời cậu nói sai ở chỗ nào. Câu thứ nhất, chính là câu cậu vừa nói với tôi lúc nãy — Tôi là Trưởng ban Tuyên giáo Tỉnh ủy, lúc tôi làm Phó bí thư Tỉnh ủy, bao gồm cả lúc tôi làm Phó bí thư thường trực Tỉnh ủy, khi cậu nhắc đến các lãnh đạo khác của Tỉnh ủy, chưa từng nói 'hắn' thế này thế nọ, 'bọn họ' thế kia thế nọ, mà luôn gọi là Bí thư nào đó, Tỉnh trưởng hoặc Phó tỉnh trưởng nào đó, hoặc luôn gọi là các 'lãnh đạo'. Bây giờ, tôi đã là Bí thư Tỉnh ủy rồi, tôi yêu cầu cậu duy trì cách gọi trước đây, bất kể là trước mặt hay sau lưng, đều phải gọi là Bí thư nào đó, Tỉnh trưởng nào đó, chữ 'phó' trong chức vụ của họ có thể lược bỏ không gọi. Nhưng tuyệt đối không được 'hắn, hắn' hay 'bọn họ, bọn họ' nữa..."

Tiểu Mạc cũng chẳng nể nang gì mà ngắt lời anh, cướp lời đáp: "Chính ngài bây giờ thì đang nói thế nào đây?"

Lưu Tư Nghị sầm mặt lại: "Tôi là tôi, cậu là cậu. Thêm nữa, sau này khi cậu nhắc đến tôi với các lãnh đạo khác, chỉ được gọi là 'đồng chí Tư Nghị', không nhất thiết phải gọi là 'Bí thư Tư Nghị'. So ra thì, câu đầu tiên chỉ là một câu nói sai thông thường, nhưng câu thứ hai lại là một câu nói sai có tính nguyên tắc. Nó phản ánh một thứ tư tưởng ý thức vô cùng sai lầm, và sau này sẽ cực kỳ có hại ẩn giấu trong đầu óc cậu. Cái gì gọi là 'Bí thư Tư Nghị muốn cùng các đồng chí trong ban của mình'? Đây là lời quái quỷ gì vậy? Một cấp Tỉnh ủy, nó không phải là cái gọi là 'ban' riêng của bất kỳ người đứng đầu nào, mà nó là cơ quan lãnh đạo chính trị địa phương cao nhất do Trung ương Đảng thành lập! Chỉ có thể nói một cách chuẩn mực đặc thù là 'tập thể lãnh đạo Tỉnh ủy', mà lại nói thành 'ban' của ai người nấy, thế thì đích thị là nói nhảm nhí. Cậu nói quen miệng như vậy, người khác lại còn tưởng rằng trong đầu tôi cũng có tư tưởng quen thuộc như thế đấy, hiểu chưa?"

Tiểu Mạc cuối cùng cũng không hó hé gì nữa, hiểu ý gật đầu một cái. Hiểu thì đã hiểu, thế nhưng trong lòng thầm cảm thấy, vị Lưu Tư Nghị mà cậu vẫn đinh ninh là hiểu rõ đến mức không thể hiểu hơn được nữa, bỗng chốc trở nên xa lạ vô cùng, giống như một vị lãnh đạo vừa mới bắt đầu tiếp xúc lần đầu vậy.

"Bây giờ phê bình câu nói sai thứ ba của cậu — Tôi nói 'thúc đẩy đoàn kết' với cậu hồi nào? Tôi hoàn toàn không hề nói thế nhé, tôi chỉ nói 'tăng cường tình cảm' thôi! Là tự cậu thêm thắt một câu vào đấy chứ! Các lãnh đạo khác nghe được sẽ nghĩ thế nào? Họ sẽ cho rằng đó là lời gốc của tôi. Có lẽ họ còn cho rằng, trong mắt tôi, các Ủy viên Thường vụ Tỉnh ủy đã không còn mấy đoàn kết nữa, cần phải do tôi đứng ra thúc đẩy một phen! Mà tôi thì không hề nhìn nhận như vậy, ít nhất là hiện tại chưa có bất kỳ căn cứ nào để nhìn nhận như thế..."

Giọng điệu vốn đã dịu lại của Lưu Tư Nghị, lúc này dần trở nên nghiêm nghị.

Còn Tiểu Mạc, năm nay ba mươi tư tuổi, đã làm thư ký cho anh hơn mười năm, nhẫn nhịn hết lần này đến lần khác nhưng cuối cùng vẫn không kìm được, rốt cuộc cũng tuôn rơi nước mắt.

---❊ ❖ ❊---

Tiểu Mạc nghe thấy Lưu Tư Nghị đang nghe điện thoại trong phòng làm việc liên tục nói: "Sao lại thế này, sao lại thế này, thật không thể tưởng nổi, thật không thể tưởng nổi!..."

Cậu đoán chắc là có ai đó đang báo cho Bí thư Tỉnh ủy một chuyện bất ngờ qua điện thoại.

Tiểu Mạc đứng ngây ra ngoài cửa phòng làm việc một lúc chẳng biết phải làm sao, lặng lẽ quay người, lại đi về phía phòng họp. Thế nhưng cậu chợt khựng lại ngoài cửa phòng họp, cậu không biết nếu mình bước vào thì nên nói gì với các Ủy viên Thường vụ đây. Cậu thực sự có chút cảm giác, bản thân từ một tỉnh này thuyên chuyển sang tỉnh khác, bản thân đã làm thư ký hơn mười năm, người mà mình hiểu rõ đã làm quan đến tận chức Bí thư Tỉnh ủy rồi, bản thân đã không biết thay người đó nói bao nhiêu câu nói ngay cả bản thân người đó cũng thấy bất tiện, không muốn nói, lười nói, mà người đó lại còn cho rằng mình nói rất hay, rất có tầm vóc, thậm chí rất khôn ngoan nữa, thế mà bây giờ lại rõ ràng là không biết cách nói năng gì nữa rồi!

Cảm giác này khiến cậu vô cùng chán nản, trong lòng sinh ra một cảm giác thất bại chưa từng có, thậm chí đến cả việc sau này rốt cuộc có còn tiếp tục làm một người thư ký giỏi nữa hay không cậu cũng thấy thiếu tự tin.

Cậu nép người sang bên cửa, liếc mắt nhìn vào trong phòng. Chiếc đồng hồ trên tường, kim phút đã chỉ đến ba giờ mười hai phút. Đã hẹn tất cả các Ủy viên Thường vụ đến đủ, vậy mà bản thân lại để mọi người đợi mười hai phút vẫn chưa bước ra khỏi phòng làm việc, đây là chuyện chưa từng có đối với một người được điều đến đây làm Bí thư Tỉnh ủy như anh ta đấy nhé!

Tiểu Mạc đang cảm thấy lúng túng, bỗng nghe thấy tiếng bước chân. Ngoảnh đầu nhìn lại, Lưu Tư Nghị đã sải bước đi tới đây.

Tiểu Mạc lập tức cảm thấy như được cứu rỗi, liền bước vào phòng họp để thông báo. Trong lúc cấp bách, câu nói mà cậu thốt ra khỏi miệng lại là: "Lưu Tư Nghị đến rồi!"

Các Ủy viên Thường vụ đang túmụm năm ba trò chuyện, đồng loạt hướng ánh mắt về phía Tiểu Mạc.

Tiểu Mạc lúc ấy vẫn chưa nhận thức được lời mình nói kém tế nhị đến mức nào, dưới cái nhìn chằm chằm của mọi người mà cậu lại còn bồi thêm một câu: "Lúc nãy còn dặn là, dù điện thoại quan trọng thế nào cũng không nghe cơ mà!"

Triệu Tuệ Chi nghe thấy lời càu nhàu của cậu liền mỉm cười.

Bà biết Tiểu Mạc đã đi theo Lưu Tư Nghị hơn mười năm rồi. Bà cũng rất quen thuộc với Tiểu Mạc. Hơn mười năm qua, những lời hỏi thăm nhân dịp lễ Tết giữa bà và Lưu Tư Nghị, đôi khi đều do Tiểu Mạc chuyển đạt.

Bà nói: "Tiểu Mạc, cẩn thận có vị lãnh đạo nào đó đem lời càu nhàu của cậu đi mách với đồng chí Tư Nghị đấy nhé!"

Tiểu Mạc nói: "Tùy!"

Cậu càu nhàu vài câu xong, cảm thấy trong lòng sảng khoái hơn nhiều, hình như cũng dần lấy lại được chút tự tin về cách ăn nói.

Đúng lúc này, Lưu Tư Nghị sải bước bước vào phòng họp. Anh chắp hai tay trước ngực, vái chào liên tục, lên tiếng xin lỗi một cách đầy khách sáo: "Mọi người, để mọi người đợi lâu rồi, thất lễ, thất lễ!" — dáng vẻ ấy, nói là một Bí thư Tỉnh ủy đang trò chuyện với các Ủy viên Thường vụ Tỉnh ủy, chi bằng nói giống một vị anh hồ hải đang chào hỏi các hảo hán giang hồ thì đúng hơn. Lại thêm việc anh trái ngược với phong cách ăn mặc ngày thường, không mặc tây phục, không thắt cà vạt, mà mặc một chiếc áo bông kiểu Trung Quốc màu xám nhạt, lại càng khiến cho khí chất của cả con người trông hoàn toàn khác biệt so với mọi ngày.

Có người bật cười.

Triệu Tuệ Chi cười nói: "Tư Nghị, Tiểu Mạc ban nãy vừa mới càu nhàu về cậu đấy nhé!"

Thế là mấy vị Ủy viên Thường vụ đang nhìn Lưu Tư Nghị đồng loạt quay sang nhìn Triệu Tuệ Chi. Về chuyện cô và Lưu Tư Nghị từng là bạn học lớp cao cấp tại Trường Đảng Trung ương mười năm trước, cô chưa từng kể với bất kỳ Ủy viên Thường vụ nào, sau khi Lưu Tư Nghị chuyển đến cô cũng không nhắc lại, thế nên trong số các Ủy viên Thường vụ vẫn chưa ai hay biết chuyện này. Những ai hướng ánh mắt về phía Triệu Tuệ Chi đều mang theo vài phần khó hiểu — trước cô ra, vẫn chưa có Ủy viên Thường vụ nào lại có thể tùy tiện gọi thẳng tên của Lưu Tư Nghị như vậy cả. Dẫu sao thì vị Bí thư Tỉnh ủy này mới nhậm chức chưa đầy ba tháng, quan hệ giữa mọi người và anh vẫn chưa mài giũa đến mức độ đó.

Lưu Tư Nghị cũng vô cùng bất ngờ. Anh không ngờ Triệu Tuệ Chi lại gọi anh là "Tư Nghị" trước mặt toàn thể các Ủy viên Thường vụ. Cách gọi đó dường như ngầm ý rằng mối quan hệ giữa họ không hề bình thường.

“Vậy sao? Tôi đến muộn, khiến cậu ấy phải sốt ruột, cậu ấy có lý do để càu nhàu chứ!” — Lưu Tư Nghị vừa nói vừa ngồi xuống, cảm thấy bầu không khí vẫn hơi thiếu sự thoải mái, bỗng nói tiếp: “Cái họ Lưu tôi đây thì ngày càng không dám càu nhàu nữa, còn đồng chí thư ký Tiểu Mạc của tôi thì ngày càng không cam chịu việc không càu nhàu. Cho nên, cuộc sống của tôi càng lúc càng kém phần tiêu sái so với thư ký của mình rồi. Tiểu Mạc, có đồng ý với quan điểm của tôi không?”

Thế là mọi người lại phá lên cười.

Tiểu Mạc đỏ bừng mặt lầm bầm một câu gì đó giữa tiếng cười của mọi người, rồi rời khỏi phòng họp, khép cửa từ bên ngoài.

Còn những người đang nhìn Triệu Tuệ Chi, lúc này lại chuyển ánh mắt tập trung vào người Lưu Tư Nghị.

Đây chính là mục đích mà Lưu Tư Nghị muốn đạt tới.

Anh cảm nhận được trong ánh mắt của những kẻ đang nhìn Triệu Tuệ Chi rõ ràng mang theo ý đồ dò xét nào đó, anh sợ Triệu Tuệ Chi bị nhìn đến mức mất tự nhiên. Mười năm trước, khi anh còn là lớp trưởng của cô, anh cũng từng ôm ân tình đơn phương mà suy nghĩ cho cô rất nhiều.

Tiếp theo, anh trang trọng hướng mọi người để cất lời xin lỗi. Anh nói bản thân bị cuộc gọi đường dài từ nhà làm cho chậm trễ mười mấy phút. Nói rằng vợ anh cũng qua điện thoại mà càu nhàu với anh một trận lớn, phàn nàn con gái không hiểu chuyện, phàn nàn anh làm cha mà chỉ biết cắm cúi trèo cao, thiếu tinh thần trách nhiệm với tương lai của con gái, v.v., v.v...

Từ khi bước chân vào con đường chính trị đến nay, đây là lần đầu tiên anh đứng trước đám đồng sự của mình mà ra vẻ nói dối đầy nghiêm túc. Nội dung lời nói dối được bịa ra nhanh chóng trên đoạn đường từ phòng làm việc bước đến phòng họp. Nội dung lời nói dối vô cùng bình thường, chẳng có chút sáng tạo nào, thiếu đi những tình tiết hấp dẫn lôi cuốn. Thế nhưng cũng chính vì sự bình thường ấy, mà nghe lại vô cùng mộc mạc, vô cùng đáng tin. Đó là kiểu lời nói dối dễ dàng khơi gợi sự đồng cảm nhất.

Khi Lưu Tư Nghị nói, các Ủy viên Thường vụ liên tục gật đầu, có người còn phát ra tiếng thở dài khe khéf.

Chỉ có duy nhất một người không tin.

Chính là Triệu Tuệ Chi.

Cô nhìn ra tâm trạng tốt của Lưu Tư Nghị hoàn toàn là do cố gượng ép tỏ ra, nhìn ra anh đang bị một chuyện bản thân không muốn đối mặt, càng không chấp nhận nổi quấn lấy.

“Vừa rồi có nhắc đến chuyện càu nhàu, tôi nghĩ hội nghị của chúng ta hôm nay, tạm thời cứ gọi là hội nghị càu nhàu đi. Hội nghị càu nhàu cũng là một dạng của hội nghị thần tiên. Tôi hiểu hội nghị thần tiên có nghĩa là tự do phóng khoáng, không câu nệ. Đó là cách gọi do chính Chủ tịch Mao vĩ đại xướng lên, nhưng hình thức này lại không phải do ngài phát minh ra. Xưa nay, từ Đông sang Tây, hễ là những người làm chính trị, không có ai là không mở hội nghị thần tiên cả. Winston Churchill đặc biệt thích mở hội nghị thần tiên, ngay cả trong thời kỳ cục diện Thế chiến thứ Hai gay cấn thế mà vẫn mở hội nghị thần tiên cơ mà! Con người sống dưới áp lực mà cả năm trời không có cơ hội càu nhàu vài bận thì không ổn đâu. Như trong tiểu thuyết của Lỗ Tấn tiên sinh từng viết, thời điểm cuối năm theo lịch cũ, là giống ngày cuối năm nhất. Hôm nay chính là ngày cuối cùng của cuối năm âm lịch, những người đầy tớ nhân dân như chúng ta sao lại không tụ họp lại cùng nhau càu nhàu một trận chứ? Càu nhàu chuyện gia đình, càu nhàu chuyện công việc, đều có thể xả ra hết. Càu nhàu cũng là một hình thức trao đổi chất về mặt tâm lý mà! Không giỏi trao đổi chất, thì làm sao có thể nói đến chuyện bắt kịp thời đại được chứ! Tôi xin phép mở đầu trước. Bản thân tôi đây có khối chuyện để càu nhàu ấy chứ. Nếu càu nhàu lúc bình thường, thư ký nghe thấy sẽ tạo ảnh hưởng không tốt. Các vị mà nghe thấy, cũng sẽ sinh ra ấn tượng không tốt về tôi. Chi bằng gom lại càu nhàu hết vào ngày cuối cùng của năm âm lịch, hơn nữa lại được xả ra trong một hội nghị thần tiên thế này, thì tôi chẳng sợ lỡ như có ai đó đi mách lẻo với Trung ương nữa. Tôi có một thắc mắc suy nghĩ mãi không thông, muốn mạo muội thỉnh giáo tất cả các vị ở đây, tại sao — nếu những người làm kinh doanh đi lên từ quy mô nhỏ, xã hội sẽ cho rằng đó là người có mục tiêu xa lớn; những người theo nghiệp văn chương từ một nhà văn nhỏ bé trở thành đại văn hào, xã hội sẽ dành cho họ sự kính trọng sâu sắc; những người theo nghệ thuật luôn theo đuổi không ngừng nghỉ, xã hội bảo đó là người có tinh thần hiến thân vì nghệ thuật; thế nhưng ngặt một nỗi đối với loại người làm chính trị như chúng ta, đánh giá của xã hội từ trước đến nay lại chưa bao giờ rộng lượng cho cam? Nếu chúng ta là những vị quan nhỏ, thời cổ đại ở Trung Quốc gọi chúng ta là lại dịch. Lại dịch là một cách gọi mang đầy vẻ khinh miệt, trong sách cổ và tuồng tích cổ chẳng có mấy hình tượng lại dịch là đáng yêu hay tốt đẹp cả. Còn nếu chúng ta là những vị quan lớn cỡ như hiện tại, ở phương Tây lại gọi chúng ta là chính khách. Cũng là một cách gọi khá khinh miệt. Hoàn toàn khác biệt về ý nghĩa so với chữ 'khách' trong cụm từ 'hiệp khách' của Trung Quốc cổ đại chúng ta. Chúng ta quá nhiệt huyết với công việc chính trị, rất có thể sẽ bị coi là kẻ cuồng quan chức. Không được gọi là có sứ mệnh chính trị, mà rất có thể bị xem là kẻ có dã tâm. Chúng ta mưu cầu tiến thủ, lại thường bị gọi là trèo cao. Người ngoài nhìn chúng ta như vậy thì thôi đi, đôi khi còn phải nghe chính vợ mình nói thế nữa. Thế nhưng nếu chúng ta mấy chục năm như một, vẫn mãi là một ông quan tép riu vô danh tiểu tốt, lời nói không có trọng lượng, thì các phu nhân của chúng ta sẽ xem thường chúng ta trước tiên, cho rằng họ đã lấy nhầm phải một người đàn ông vô tích sự..."

Lưu Tư Nghị càng nói càng hăng, vậy mà lại phớt lờ tấm biển "Cấm hút thuốc" trên tường, hiên ngang châm thuốc hút. Thế là mấy vị đầy tớ nhân dân có thói quen hút thuốc, cũng lần lượt rút bao thuốc ra, cứ thế không kiêng nể gì mà nhả khói ngút ngàn.

Tiểu Mạc đứng ngoài cửa vẫn chưa bỏ đi. Cậu muốn nghe xem rốt cuộc Lưu Tư Nghị sẽ nói những gì, quan trọng hơn là muốn nghe xem Lưu Tư Nghị đã phê bình thư ký của mình trước mặt toàn thể các Ủy viên Thường vụ ra sao. Cậu đinh ninh rằng Lưu Tư Nghị chắc chắn sẽ nhắc đến những "câu nói sai" mà cậu đã thốt ra khi đi thông báo họp cho các Ủy viên Thường vụ. Nghe hồi lâu mà Lưu Tư Nghị chẳng hề đả động đến nửa chữ, điều này khiến cậu cảm thấy đôi chút sự công bằng mà thế gian vốn nên có. Cậu đứng ngoài cửa không rời đi, đứng nghe ngóng, tất nhiên thời gian đối với cậu trôi qua rất chậm, nhưng thực chất Lưu Tư Nghị mới chỉ đưa ra một bài phát biểu mở đầu chừng năm sáu phút. Lắng nghe Lưu Tư Nghị chẳng những bản thân nói cười vui vẻ, mà còn khơi gợi tiếng cười râm ran của người khác, Tiểu Mạc không kìm được lại thấy cơn giận chực trào. Cậu thầm nghĩ trên đời này đúng là chẳng có đạo lý nào để nói nữa rồi, tại sao đường đường là Bí thư Tỉnh ủy mà ngài muốn nói gì thì nói, muốn nói thế nào thì nói, tôi chỉ tuân theo ý của ngài mà nói vài câu thông báo họp thôi thế mà ngài lại bới lông tìm vết bới ra tận ba câu sai cơ chứ! Lại còn phân ra thành lời nói sai thông thường, lời nói sai nghiêm trọng, lời nói sai có tính nguyên tắc ba bậc hẳn hoi! Hơn nữa còn chỉ trích thư ký của ngài đã xuyên tạc lời nói của ngài! Đúng là muốn vu tội cho người khác thì sợ gì không có lý do chứ! Cậu thầm nghĩ Lưu Tư Nghị ơi là Lưu Tư Nghị, nói người khác không hiểu ngài là một vị quan chức thế nào, chứ tôi - thư ký Mạc đây lại chẳng hiểu ngài chắc? Tôi đã đi theo ngài hơn mười năm rồi đấy! Trước đây ngài có thế này đâu cơ chứ! Sao cứ hễ đổi sang một nơi khác làm Bí thư Tỉnh ủy là lại bắt đầu giở cái thói làm mình làm mẩy khó hầu hạ này ra thế hả? Lẽ nào đàn ông hễ làm quan đến một cấp bậc nhất định, đều nhất định sẽ trải qua "giai đoạn mãn kinh của cấp bậc" giống như phụ nữ khi đến một độ tuổi nhất định hay sao?

Cậu càng nghĩ càng tức, chẳng thèm đứng nghe nữa. Tám giờ rưỡi tối nay, cậu sẽ cùng Lưu Tư Nghị đáp máy bay về phương Nam ăn Tết, trước khi đi còn rất nhiều việc phải làm cho thật chu đáo đấy nhé!...

Lúc Lưu Tư Nghị đang phát biểu mở đầu trong phòng họp, chỉ có duy nhất một người từ đầu đến cuối không bật cười thành tiếng, người đó chính là Triệu Tuệ Chi. Thế nhưng cô cũng chẳng hề mang vẻ mặt nghiêm nghị nào cả, cô cũng cười, có điều nụ cười ấy khác hoàn toàn với đám đàn ông kín cả phòng, đó là nụ cười mím môi không hở lợi vô cùng kín đáo và tao nhã. Phụ nữ lúc cười kiểu gì trông cũng rất ra dáng phụ nữ, và cô cũng vậy. Chỉ có phụ nữ mới giỏi cười kiểu ấy, và cũng chỉ khi phụ nữ cười kiểu ấy mới toát lên vẻ đẹp. Nụ cười không tiếng động, thuần túy mang tính biểu cảm ấy, thường có sức hút vô tận đối với đàn ông. Ngắm nhìn nụ cười kiểu đó của họ, tâm trạng đàn ông dẫu có không vui thì cũng thành vui, dẫu có chưa thực sự vui thì cũng hóa vui thật, mà đang vui sẵn thì lại càng vui hơn. Triệu Tuệ Chi ngồi đối diện Lưu Tư Nghị, dùng nụ cười của mình, dùng ánh mắt của mình để thầm nói cho Lưu Tư Nghị biết rằng, cô rất thưởng thức trạng thái vừa nói cười vui vẻ lại vừa tung hứng nhịp nhàng ấy của anh. Lưu Tư Nghị cảm nhận được sự ủng hộ từ cô, câu chữ vì thế mà càng trở nên tự nhiên hơn. Anh phát hiện ra hễ Triệu Tuệ Chi hướng ánh mắt về phía ai, thì người đó sẽ nhận được sự cổ vũ từ nụ cười của cô, bản thân người đó cũng sẽ mỉm cười theo.

Thế nhưng có một điều mà Lưu Tư Nghị nằm mơ cũng không thể ngờ tới, đó chính là — Triệu Tuệ Chi chỉ nhìn lướt qua là nhận ra anh đang có tâm sự; chỉ nhìn lướt qua là nhận ra đó rõ ràng là một chuyện khiến anh vô cùng phiền muộn rối bời. Trong hoàn cảnh phiền muộn rối bời mà anh vẫn cố hết sức để làm cho bầu không khí trở nên nhẹ nhàng vui vẻ, khiến cô thậm chí còn sinh lòng đồng cảm với anh. Cô cũng đang cố ý dùng nụ cười của mình để làm nổi bật sự nói cười rộn rã của anh, giúp anh một tay...

Sau khi Lưu Tư Nghị kết thúc phần phát biểu mở đầu, Triệu Tuệ Chi tiếp lời phát biểu. Cô hồi tưởng lại quãng thời gian khi cô làm Phó Trưởng ban Tổ chức, cha cô mắc bệnh hiểm nghèo phải nằm viện, sinh mạng ngàn cân treo sợi tóc, thế mà công việc lại đòi hỏi cô buộc phải trực tiếp đến một tỉnh xa để tiến hành một đợt điều tra ngoại biên... Đến khi cô trở về nhà vài ngày sau đó, cha cô đã không còn trên cõi đời này nữa rồi...

Lời kể của cô khiến cho mấy gã đàn ông vốn đường đường là những đầy tớ nhân dân chức tước tứ phẩm lớn nhỏ, đều có chung cảm nhận sâu sắc về sự gian nan của người phụ nữ khi bước chân vào con đường làm quan, ai nấy đều chân thành thốt lên những lời kính trọng tột bậc.