Sau buổi thiết triều, Phúc Lâm theo lệ thường đến thỉnh an Thái hậu. Vừa ra khỏi cửa Long Tông, hắn không thể nào kìm nén được sự hưng phấn và cuồng hỉ trong lòng, hướng về cửa Từ Ninh, lớn tiếng gọi: "Ngạch nương!" rồi cắm cổ chạy như bay, vô ưu vô lo hệt như một thiếu niên mười bốn, mười lăm tuổi. Hành động đó khiến đám thị nhân thái giám bình thường vẫn rập rôn bước theo sau hắn đành phải bưng những vật dụng ngự dụng như bình vàng, chén vàng, chậu vàng... vừa chạy theo sau. Dân tình sao có thể đuổi kịp Phúc Lâm, khi chưa đến cửa Từ Ninh thì ai nấy đã chạy đến thở hổn hển.
Chạy đến cửa Từ Ninh, Phúc Lâm từ xa trông thấy giữa mấy chậu cúc ở bệ thềm trước điện lấp ló chiếc trâm ngọc bích của mẹ, bèn lại lớn tiếng kêu lên: "Ngạch nương!" Hắn phi nước đại bước vào cửa cung. Thái hậu ngẩng đầu lên, ngạc nhiên nhướng đôi mày thanh tú. Cung nữ, thái giám bên cạnh bà lần lượt há hốc miệng, việc này thật quá mức tưởng tượng: Người chí tôn thiên hạ, chủ nhân muôn dân, vậy mà lại chạy nhảy bất chấp thể diện như thế!
Thế nhưng, sự việc còn bất ngờ hơn lại xảy ra, Phúc Lâm đang chạy cuồng cuồng lúc bước qua ngạch cửa thì bị vấp một cái, ngã nhào vào trong cửa xa chừng bốn, năm thước, phủ phục xuống đất. Tất cả mọi người đều kêu lên một tiếng "Ái da", sợ ngơ người ra, thái giám gác cửa ở ngay trong gang tấc thậm chí trong chốc lát còn không nghĩ tới chuyện phải đến đỡ hoàng thượng dậy.
Chỉ trong chớp mắt, Phúc Lâm đã nhảymật đứng dậy, vẫn mang vẻ mặt hưng phấn mừng rỡ, chạy nhào xuống bậc đá, băng qua ngự đạo lát đá cẩm thạch trắng, lao thẳng đến bên cạnh mẹ: "Ngạch nương! Đại hỉ sự, Tôn Khắc Tả... Tôn Khắc Tả Háp hàng rồi!" "Cái gì?" Chiêu Thái hậu trợn tròn mắt, hình như có chút không tin nổi.
Tôn Khắc Tả Háp giao chiến kịch liệt với Lý Định Quốc, Tôn Khắc Tả Háp chạy khỏi Vân Nam, đầu hàng rồi!" "A! Phật gia phù hộ." Chiêu Thái hậu thở dài một hơi thật sâu, hai tay chắp lại, hai mắt nhìn lên trời.
Lần này, nội tình của Chu Do Lang, tình thế sơn xuyên Vân Quý đều có thể nắm trong lòng bàn tay, việc bố trí binh lực cũng sẽ thành hình trong ngực! Trẫm muốn hạ lệnh Hồng Trương Cung... không, Hồng Trượng Trạch... à, Hồng Thừa Trù suất quân tiến đánh, trẫm muốn lại ủy thác một vị Phù Viễn đại tướng quân suất quân vào chinh phạt Vân Nam!..." Hừa vừa nói, vừa hưng phấn vung hai tay, đi qua đi lại trước mặt Thái hậu, chốc lát quay người chốc lát ngẩng đầu, cuồng hỉ dang rộng hai tay, lớn tiếng hô: "Đây là ông trời giúp trẫm, thỏa chí hoài bão, hoàn thành đại nghiệp thống nhất thiên hạ, mở nền cơ nghiệp thịnh trị muôn đời!..." "Hoàng nhi, con không hổ là con cháu của Thái Tông, Thái Tổ, hoàn thành sự nghiệp này..." "Ngạch nương, tâm hoãn của con nào chỉ dừng lại ở đây! Con muốn vượt qua Minh Tổ, Hán Vũ, làm một vị minh quân có tinh thần hành động trong một đời!" "Được, được!..." Thái hậu tỉ mỉ nhìn ánh mắt lấp lánh, khuôn mặt đỏ hồng của con trai, trong lòng vừa cảm khái vừa kích động, nhất thời không nói được lời gì khác, bèn cười nói: "Nhìn con kìa, áo bào cũng cọ rách rồi. Tay có bị thương không?" Phúc Lâm giơ tay ra, lòng bàn tay đang rỉ máu, cười nói: "Cung điện của ngạch nương sạch sẽ quá, con ngã một cú như thế mà trên tay cũng không dính chút bụi." Thái hậu nâng tay Phúc Lâm lên, dùng chiếc khăn lụa trắng như tuyết nhẹ nhàng chấm đi những vết máu lấm tấm, khẽ nói: "Hồng Thừa Trù kinh lý quân sự ròng rã bốn năm trời, cuối cùng cũng thấy được hiệu quả." Phúc Lâm hớn hở nói: "Mẫu hậu, mấy năm nay nếu hài nhi mà nghe theo lời bàn tán của các vị Nghị chính vương đại thần cùng hoàng huynh, hoàng đệ, bãi miễn cách chức Hồng Thừa Trù, thì sao có thể có ngày hôm nay? Con sở hữu kiên quyết gạt bỏ dị nghị, từ đầu đến cuối trọng dụng ông ấy, thực ra là vì hiểu rõ tài năng kiến thức của ông ấy, quyết sẽ không có chuyện vô cớ đồn trú binh lính ròng rã bốn năm trời. Ông ấy âm thầm liên lạc với văn võ triều Vĩnh Lịch, cuối cùng đã rút đi một cây rường cột lớn của bọn chúng. Ngạch nương, con có thể tính là người biết nhìn người và khéo dùng người rồi đấy." Thái hậu cười nói: "Đừng có đắc ý như vậy chứ!... Viễn chinh Vân Nam, hoàng nhi tính cử ai làm đại tướng quân?" "Tế Độ mùa xuân mới khải hoàn về triều, không thích hợp ra quân nữa. Nhạc Lạc thì thế nào?" Thái hậu vuốt ve một đóa cúc trảo rồng màu vàng óng, lắc lắc đầu: "Nhạc Lạc uyên bác có tài, lưu lại trong triều thì việc gì cũng có thể giúp con một tay. Chi bằng phái Đồ Ni..." "Đồ Ni?" Trong lòng Phúc Lâm gợn lên một chút. Tín Quận vương Đồ Ni là con trai trưởng của Dư Thân vương Đa Đạc, mà Đa Đạc lại là em ruột của Đa Nhĩ Cổn. Phái hắn xuất chinh, Phúc Lâm không thể không đắn đo. Hắn nhìn khóm cúc thu rực rỡ chói lọi trước mắt, âm thầm trầm ngâm.
Thái hậu nhìn con trai, chậm rãi nói: "Giống như biển cả mênh mông, dung nạp muôn phương, mới là lượng thứ của bậc đế vương. Đồ Ni vì sự dạy dỗ của đích mẫu Lưu Tam Tú, trong tông thất cũng giống như Nhạc Lạc, từ trước đến nay không đối đầu với con, tại sao lại không trọng dụng?" "Cưỡi ngựa bắn cung của Đồ Ni thì cũng tạm được, nhưng không thấy hắn có mưu trí gì hơn người." "Những cái đó đều là thứ yếu. Đồ Ni chinh phạt Vân Nam, bất quá chỉ là thay thiên tử đi tuần thú, dùng uy vũ của thiên tử để áp chế Điền mà thôi. Còn như cơ nghi chiến trận, tổng lãnh toàn cục thì đã có Hồng Thừa Trù, công phạt trận chiến thì có Ngô Sủi, Thượng Khả Hỷ, Cảnh Trọng Minh, binh mã Bát kỳ đều có thể đốc chiến... Hoàng nhi phải hiểu rằng, thiên hạ nhà Hán hơn ngàn năm, nuôi dưỡng ra vô số nhân tài, đây là điều người Mãn chúng ta tuyệt đối không thể sánh kịp. Người Mãn không chỉ phải giỏi học hỏi, mà còn càng phải dùng người Hán để trị người Hán, mới là thượng sách." "Mẫu hậu nhìn xa hiểu rộng, nhi thần tuân mệnh, mấy ngày nữa sẽ phong Đồ Ni làm Định Nam đại tướng quân." Ánh mắt Phúc Lâm sáng rực, vô cùng tinh thần.
“Được!" Chiêu Thái hậu nhìn bộ dáng anh tư bừng bừng của con trai, trong lòng vô cùng an ủi, một luồng tình mẫu tử ôn nhu trào ra từ đáy lòng, nhưng bà lập tức thu liễm lại, đổi đề tài: "Hoàng nhi, theo ta ra hành lang phía Đông đi dạo đi." "Ngạch nương lại chuẩn bị đồ ăn ngon cho con à?" "Không phải đồ ăn ngon, là đồ đẹp." Hai mẹ con vừa đi vừa nói, tâm trạng phấn chấn mà lại vui vẻ. Nhưng vừa bước lên hành lang dài phía Đông, Thái hậu liền ra hiệu cho Phúc Lâm bảo hắn đừng phát ra tiếng, bảo hắn bước nhẹ chân, bản thân bà trước tiên đã nhẹ tay nhẹ chân, cẩn thận từng li từng tí làm mẫu. Phúc Lâm cảm thấy rất thú vị, lại rất kỳ lạ: Hoàng đế và Hoàng thái hậu cần phải cẩn thận chu đáo với ai thế này?
Trừ phi là thần phật!... Đi chẳng bao lâu, liền nghe thấy Tô Mạp Lạp Cô dùng tiếng Mãn chậm rãi, có âm điệu mà nói. Thái hậu quay sang ra hiệu cho Phúc Lâm, hai người đứng dừng lại ngoài cửa. Giọng nói của Tô Mạp Lạp Cô càng rõ ràng hơn: "... Thiên trì trên núi Trường Bạch, to lớn như biển, trong veo xanh ngắt, trên mặt nước nổi lên một quả hồng tươi rói, sao mà chói mắt thế chứ? Tiên nữ Khố Hô Luân trên trời cũng chưa từng thấy qua quả nào vừa đẹp vừa thơm thế này. Nàng bơi đến gần, há mồm nuốt chửng quả đỏ vào bụng. Qua mười tháng, tiên nữ sinh ra một thằng cu mập mạp, đó chính là tổ tiên Bục Lý Ung Thuận của người Mãn chúng ta..." "Em biết, em biết!" Một giọng trẻ con non nớt nhanh nhảu tranh nói: "Em còn biết hát cơ!" Ngay lập tức, cậu bé lớn tiếng hát bài "Bục Nhĩ Hồ": Bục Nhĩ Hồ trong như gương; núi Khố Lệ đẹp sừng sững giữa mây ngàn.
Gió thổi ngàn khoảnh tươi tốt, mưa qua muôn ngọn núi xanh rì. Tú khí đất trời hun đúc nên vẻ đẹp thiêng liêng.
Có thiên nữ giáng sinh bên bờ hồ, nuốt quả đỏ thân ngọc ngà trong trẻo, điềm lành ứng nghiệm sinh ra bậc thánh...
Giọng hát thuần khiết lảnh lót, nhịp điệu chuẩn xác, còn mang theo sự nhiệt tình của trẻ thơ.
Hát xong, cậu bé nói: "Phụ hoàng ta đi tuần thú, nhạc công tấu chính là bài "Bục Nhĩ Hồ". Sau này ta lớn lên cưỡi ngựa đi tuần, cũng phải bảo họ tấu bài "Bục Nhĩ Hồ"!" Ngoài cửa, Phúc Lâm kinh ngạc hạ giọng hỏi mẹ: "Là ai thế?" Thái hậu cười cười, cũng hạ thấp giọng nói: "Ta quyết định, đem ba người con trai của con đều đến cung Từ Ninh nuôi dưỡng, để ta cũng được hưởng phúc làm bà nội." Phúc Lâm cười nói: "Tất cả đều nghe theo ngạch nương." "Tô Mạp Lạp Cô ngày nào cũng dắt nhị A cửu, tam A cửu... nhị A ca tam A ca, vui mừng không sao kể xiết..." "Thế còn tứ A ca?" Phúc Lâm vội hỏi.
Thái hậu nhìn hắn một cái, mờ cười: "Biết con thương tứ A ca nhất, sao có thể không đặc biệt chăm lo? Con cứ yên tâm đi! Đúng là một ông bố thật thà!" Phúc Lâm ở trước mặt mẹ có chút ngượng ngùng, cố cãi lý nói: "Ngạch nương chẳng lẽ không thương tứ A ca?" Thái hậu cười nói: "Thương, thương, là cháu nội thì đứa nào cũng thương! Tứ A ca trông đáng yêu thật đấy, đứa nhỏ cứ như được đẽo bằng ngọc nặn bằng phấn, đôi mắt to ngấn nước y hệt mẹ nó. Đến tam A ca cũng vô cùng yêu quý nó, tối nào không sang thăm nó một chút là không chịu đi ngủ. Huống chi là ta - cái người làm bà nội này!" "Tô Mạp Lạp Cô," Giọng đứa trẻ trong phòng lại vang lên: "Kể lại cho con nghe chuyện bảy ngôi sao dưới chân đi!" "Kể mười lần rồi còn gì!" "Không chịu, vẫn muốn nghe, vẫn muốn nghe!" "Hừm, được rồi được rồi. Đừng có quấn lấy người ta, ngồi ngay ngắn lại cho ta, ra dáng một hoàng tử ngoan ngoãn vào, ta lại kể cho nghe..." Câu chuyện bà kể là vị Vương lão gia dưới chân có bảy nốt ruồi đỏ hình dáng giống như Bắc Đẩu, bị coi là kẻ dị nhân có khí chất thiên tử, mãi mới trốn thoát được sự truy bắt của nhà Minh, sau đó cuối cùng đã lập nên cơ nghiệp đế vương.
Ngoài hành lang, Chiêu Thái hậu cười nói với Phúc Lâm: "Nghe thấy chưa? Tam A ca y hệt như con, từ nhỏ đã thích nghe câu chuyện này." "Tứ A ca lớn lên, cũng sẽ thế này... Sao không nghe thấy nhị A ca nói gì vậy?" Phúc Lâm vừa nói, vừa cùng mẹ đẩy cửa bước vào.
Tô Mạp Lạp Cô vội vã đứng dậy thỉnh an hai mẹ con. Tam A ca giơ hai bàn tay nhỏ xíu nhào vào lòng Thái hậu: "Hoàng A nãi!" Sau đó lại ngoan ngoãn quỳ xuống hành lễ với Phúc Lâm: "Tam A ca khấu kiến Hoàng A mã!" Một đứa nhỏ tí xíu chưa cao bằng cái bàn, lại mang một vẻ lanh lợi đáng yêu, cứ thích bắt chước người lớn làm ra vẻ quan trọng, khiến người ta không nhịn được cười.
Thái hậu không kìm được bế xốc nó lên, hôn một cái lên má non mềm của nó, nói: "Hoàng A mã lúc nãy hỏi, nhị A ca đâu rồi?" Tam A ca ôm lấy cổ bà nội, thò sát vào tai bà, mắt hướng về chiếc sập gỗ mun ở gian trong, ngón tay nhỏ xíu tì lên má chỉ chỏ, thì thầm: "Anh ấy ở đằng kia, — người đừng mắng anh ấy đấy, nhỡ đâu? — anh ấy lại ngủ mất rồi..." Lời chỉ dẫn của tam A ca khiến Thái hậu và Phúc Lâm nhìn thấy nhị A ca đang dang rộng bốn chi, ngửa cổ nằm ngửa trên chiếc sập, ngủ ngon lành. Phúc Lâm không khỏi nhíu mày. Chỉ nghe tam A ca vui vẻ nói: "Hoàng A nãi, chẳng phải người cũng từng kể cho con nghe câu chuyện bảy ngôi sao dưới chân sao? Con cũng có bảy ngôi sao dưới chân này!" "Con á?" Chiêu Thái hậu vừa kinh ngạc vừa buồn cười hỏi.
“Đúng thế! Không tin người xem mà xem!"
Tam A ca giãy giụa trèo xuống từ lòng bà nội, tót một cái ngồi bệt xuống tấm thảm dày, lanh lẹ cởi đôi bốt nhỏ, đôi tất vải nhỏ, giơ cao hai bàn chân bụ bẫm lên, hớn hở nói: "Xem bảy ngôi sao của con này!" Thái hậu và Phúc Lâm kinh ngạc trợn tròn mắt: Trên gan bàn chân trắng ngần của tam A ca, bên trái và bên phải, quả nhiên mỗi bên có bảy nốt ruồi giống như những giọt máu, xếp thành hình chùm sao Bắc Đẩu, trông giống như một chuỗi hạt đỏ rực. Hai người hầu như đồng thời khom người xuống, mỗi người nhấc một bàn chân nhỏ, tỉ mỉ quan sát, dùng ngón tay quẹt quẹt, mới phát hiện ra đó chỉ là những nốt ruồi giả được chấm bằng son. Tô Mạp Lạp Cô ở bên cạnh kêu lên: "Ái da, ta đã bảo các người lấy son của ta làm gì, hóa ra là..."
Thái hậu và Hoàng thượng cười ra nước mắt. Phúc Lâm cố ý nhíu mày nói: "Thật là quậy phá! Nhỏ bằng chừng này mà bày ra trò gì không biết!"
Tam A ca trợn tròn mắt, nói: "Hoàng A mã, con không phải là hoàng tử sao? Dưới chân có bảy ngôi sao, không là vua thì cũng là đế, sao con lại không thể có được chứ?" Thằng bé ra vẻ buồn cười nhíu mày, bắt chước dáng vẻ suy tư sâu xa của người lớn, chân đất, chắp hai tay sau lưng đi đi lại lại trên tấm thảm, ngẩng đầu lên, thần sắc vô cùng nghiêm túc nói: "Lớn lên, con muốn học theo phụ hoàng, làm chủ thiên hạ!" Phúc Lâm vô cùng vui mừng, ôm chầm lấy đứa trẻ, khen ngợi rằng: "Đứa bé ngoan! Mới bốn tuổi đầu mà đã có chí hướng thế này, không hổ là con cháu Ái Tân Giác Đại La của chúng ta!" Thế nhưng, hễ chạm vào đôi mắt cực kỳ giống mẹ của đứa trẻ, hắn lập tức cụt hứng, đuôi mày giật giật, buông tam A ca ra, trầm giọng hỏi: "Chữ Hán và văn học Hán của hai vị A ca học đến đâu rồi?" Tô Mạp Lạp Cô vội vàng đáp: "Trong bốn mươi nhũ mẫu ma ma, hơn một nửa là người Hán, tiếng Hán của cả hai vị A ca đều nói rất trôi chảy. Chỉ là các ma ma không biết chữ, không ai dám dạy chữ Hán cho các A ca." Phúc Lâm trầm ngâm chốc lát, nói: "Mẫu hậu, phải mời mấy vị túc nho uyên bác đến dạy dỗ chúng mới tốt." Thái hậu gật đầu. Lại hỏi: "Chỗ tứ A ca thế nào, sang thăm lại chút đi?" Tam A ca nhảy cẫng lên, lảnh lót kêu lên: "Con cũng đi! Con cũng đi!" Tứ A ca thật sự quá đáng yêu. Đứa trẻ hơn sáu tháng tuổi này vô cùng khỏe mạnh hoạt bát. Nó được quấn trong chiếc áo nhung trắng nhỏ, sắc mặt hồng hào non mềm như nụ hoa, đôi mắt to như bầu trời đêm, đen nhánh, lấp lánh ánh sao. Thấy có người bước vào, nó liền vươn người khỏi lòng nhũ mẫu, giơ hai bàn tay nhỏ xíu, miệng a a kêu la, đôi chân không ngừng đạp loạn.
Tam A ca chạy nhanh như bay, lao đến trước mặt, ôm lấy em trai, nhũ mẫu đành phải khom người chiều theo hai cậu ấm này. Tam A ca hướng về phía tứ A ca khẩn khoản: "Em ngoan ơi, em gọi anh là anh đi, gọi là A ca, A — ca —..." Tứ A ca chớp chớp đôi mắt lanh lợi, nhìn tam A ca cười, há cái miệng nhỏ hồng hào không có răng, dùng sức phát âm: "A — a —" Một đôi bàn tay to lớn bỗng chốc bế thốc tứ A ca lên, tam A ca ngẩng đầu nhìn, thì ra Hoàng A mã đã ôm chặt tứ A ca vào lòng, liên tục hôn lên má và cổ nó. Râu của Phúc Lâm cọ khiến đứa trẻ không thoải mái, nó ê a muốn khóc. Thái hậu giật lấy, ôm vào lòng ôn nhu dỗ dành, còn trách móc lườm Phúc Lâm một cái. Phúc Lâm cười cười, không nói gì. Không ngờ, tam A ca ngây thơ hỏi: "Hoàng A mã sao lại hôn em tứ mà không hôn con?" Phúc Lâm lúng túng, liếc nhìn mẹ, vừa vặn bắt gặp ánh mắt chế giễu của mẹ, không khỏi thấy mặt hơi nóng lên. Bất quá hắn nhanh chóng tìm được cái cớ: "Tứ A ca còn nhỏ, con đã là đại trượng phu rồi cơ mà!" "Thật á? Con là đại trượng phu á?" Tam A ca vui mừng đến mức không biết phải làm sao, lập tức ưỡn ngực hóp bụng, mặt mày rạng rỡ, đắc ý vô cùng: "Thế thì con có thể cưỡi ngựa bắn cung chưa?" "Được, được, năm sau con có thể lên ngựa rồi..." Phúc Lâm vội vã hứa hẹn, trong lòng khẽ động, vội vã liếc mẹ một cái, nói với tam A ca: "Ta hỏi con, sau khi phụ hoàng trăm tuổi, nếu tiểu tứ đệ lên ngôi làm hoàng đế, con sẽ tính thế nào?" Tam A ca buột miệng thốt ra: "Con làm thân vương đại tướng quân, phò tá tiểu tứ đệ!..."
Nó ngẫm nghĩ một lát, đột nhiên hỏi: "Con có bảy ngôi sao dưới chân cơ mà, sao lại không thể làm hoàng đế?" Lời nói không chút che đậy của đứa trẻ gợi lên biết bao tâm sự trong lòng hai mẹ con Thái hậu và Hoàng thượng, hai người nhìn nhau, nhất thời nghẹn lời không nói gì nữa. Sau đó, Thái hậu đổi đề tài: "Hoàng nhi đang độ tuổi thanh xuân, con cái lại thưa thớt. Lệ hải chốn hậu cung chẳng lẽ không có ai lọt vào mắt xanh? Sủng ái độc chiếm quá mức, phi tần lục cung sao lại không sinh lòng oán trách? Lắm con nhiều phúc, lắm con nhiều người giúp đỡ, gia đình đế vương đặc biệt là như vậy." "Vâng." Phúc Lâm cung kính khom người đứng nghe, thái độ vô cùng hiếu thuận.
Thế nhưng, buổi tối hôm ấy được triệu đến tẩm cung Dưỡng Tâm Điện, vẫn là mẹ đẻ của tứ A ca, vị Đổng Ngạc phi được hắn sủng ái nhất.
Tấu chương hôm nay không nhiều, lúc sang canh hai, Phúc Lâm đã phê duyệt xong. Hắn duỗi tay thẳng lưng vươn vai một cái thật thoải mái, tay còn chưa hạ xuống, Đổng Ngạc phi đã bưng một chén trà nóng từ gian đông đi ra, dâng đến bên tay Hoàng thượng.
Phúc Lâm mỉm cười nhìn nàng ta một cái: "Nàng làm gì ở đằng kia thế? Sao lại tính chuẩn thế, vừa khéo bưng trà đến?" Ô Vân Châu cười cười, nói: "Thiếp thêu thùa trước, sau đó tập viết chữ." Thực ra, thêu thùa và tập viết chữ chỉ là cái cớ, toàn bộ tâm trí của nàng ta đều đặt trên người Hoàng thượng.
“Hôm nay trẫm còn chưa luyện thiếp đấy, để trẫm xem chữ của nàng thế nào!" Phúc Lâm hứng thú bừng bừng, bưng chén trà, ôm lấy bả vai Ô Vân Châu, cùng nhau đi đến gian đông. Trên chiếc bàn dài bằng gỗ sưa, mười mấy tờ giấy Tuyết Lãng trắng muốt do Triều Tiên cống nạp, vết mực loang lổ, toàn là chữ Lệ thư mà Ô Vân Châu viết khi tập thiếp. Phúc Lâm cầm từng tờ lên xem, xem một tờ khen một tiếng, cuối cùng nói: "Không ngờ dạo này chữ Lệ của nàng lại viết đẹp đến thế, quả đúng là gia học uyên bác, cái gọi là băng trong bình ngọc rỗng, trăng sáng trên đài dao, uyển chuyển như cây thơm, trong trẻo như gió mát vậy!" "Bệ hạ lại lấy câu danh ngôn của Chung công khen chữ của Vệ phu nhân để khen ngợi thiếp phi, thiếp thật không dám nhận! Thiếp phi không có tài năng của Vệ phu nhân, nhưng chữ Thảo của Bệ hạ lại vượt trên cả Chung công..." Phúc Lâm ngửa cổ cười ha hả: "Được sự khen ngợi của con gái tài nữ, trẫm đa tạ! Bất quá, hôm nay trẫm phải kiểm tra tài thơ của vị tài nữ này mới được!" Ánh mắt rạng ngời sinh sắc của hắn đảo quanh xung quanh, lướt qua chiếc đồng hồ vàng Tây Dương phú quý hoa lệ, như ý ngọc nạm châu khảm ngọc, chậu cảnh san hô mã não, bình phong thủy tinh bảo thạch, quạt báu khổng tước dát vàng rực rỡ, bình phong rỗng bằng gỗ tử đàn chạm trổ tinh xảo hình rồng bay phượng múa, cuối cùng, dừng lại ở tấm mành lụa mỏng Tây Sương ở góc cao nhất phía cửa sổ phía Nam, nhìn từ đó ra, bên cạnh phần mái cong của góc cung điện, trên bầu trời tối thẳm sâu không thấy đáy một màu đen xanh, treo một vầng trăng lưỡi liềm màu vàng nhạt. "Có rồi! Lấy trăng non làm đề tài!" Phúc Lâm cười mỉm gật đầu với Ô Vân Châu.
Ô Vân Châu cười nói: "Không hạn vần à?"
“Thế thì hời cho nàng quá còn gì! Hạn vần mười một vần vưu."
“Được, may mà không phải vần hẹp!"
“Cho nàng - vị tài nữ này, vần hẹp cũng thành vần rộng! Hạn bốn chữ: câu, lâu, đầu, thu đi!" "Có thưởng phạt không?" "Đương nhiên là có. Làm tốt, đôi chặn giấy bạch ngọc này của trẫm sẽ thuộc về nàng; nếu làm không tốt..." Hắn nhìn đôi mắt đang mỉm cười e ấp kia, không kìm được áp sát tai nàng khẽ nói mấy câu. Khuôn mặt phấn hồng của Ô Vân Châu lập tức ửng lên một tầng mây đỏ, lườm Phúc Lâm một cái, quay người đi. Nàng bưng chén trà, dùng nắp chén gạt lớp trà trôi nổi trên mặt nước, uống hai ngụm; sau đó lại mở chiếc hộp đựng thức ăn hình quả lựu nhả hạt, gắp một chiếc bánh xốp nhân hạt thông, đưa cho Phúc Lâm. Phúc Lâm không dùng tay nhận, chỉ há miệng đợi nàng đút bánh vào miệng, rồi nhẹ nhàng cắn lấy ngón tay nàng.
“Ái chà, Bệ hạ, ngài vẫn nghịch ngợm thế nhỉ, đường đường là vua một nước, là cha của người ta cơ mà!" Ô Vân Châu nửa hờn nửa cười nói.
“Làm vua là đối với muôn dân. Làm cha là đối với lớp trẻ. Ở chỗ nàng, bất quá chỉ là một người chồng mà thôi." Phúc Lâm cười, một tay ôm lấy vòng eo thon thả của Ô Vân Châu, một tay cầm đũa gắp một miếng nấm hương đút cho Ô Vân Châu, đoạn nói: "Nàng đừng tưởng cầm một cái bánh xốp là có thể hối lộ được vị giám khảo là trẫm, mau mau làm thơ đi!" "Thiếp phi sao lại có tài năng thất bộ chi tài? Bệ hạ cũng đâu phải là giám khảo chính cống." "Ai bảo không phải? Các tiến sĩ trong thiên hạ, đều là môn sinh của trẫm. Khoa thi hương Đinh Tùy ở Thuận Thiên gian lận, trẫm sẽ tự mình phục thí. Nếu không tinh thông Tứ thư Ngũ kinh, mà dám ôm đồm việc lớn thế này sao? Nàng đấy, sợ là sau khi sinh nở văn tư trì trệ, không thi nổi nữa rồi đấy!" "Bệ hạ thực sự cho rằng thiếp phi làm không ra sao?" Ô Vân Châu nhướng cặp mày thanh tú đen láy, quay người nhìn vầng trăng non ngoài cửa sổ, cất giọng ngâm nga nhịp nhàng, tựa như một khúc đoản ca đong đầy tình cảm: "Mây đọng mảnh trăng một lưỡi câu, ánh trong chưa tối gác lầu Nam; tựa như thiếu nữ khuê phòng đợi, biết có đoàn viên ở phía sau..."
“Hay!" Phúc Lâm vỗ tay lớn tiếng: "Đúng là tình sâu ý đậm, không hổ danh là tài nữ! Vị thiếu nữ đang ở khuê phòng này, chẳng lẽ là nàng?... Được rồi, chặn giấy bạch ngọc thuộc về nàng!" Ô Vân Châu vừa vươn tay ra định nhận, Phúc Lâm lại rụt tay về: "Khoan đã khoan đã, ta thấy đằng kia vẫn còn một bài thơ nữa cơ mà!" Hắn chỉ vào bức tranh thêu tinh xảo trên bàn bát tiên.
Đó là một bức tranh trúc mực thêu trên gấm trắng, vươn cao phóng khoáng giữa núi đá rêu phong. Thông thường chỗ đề thơ để trống, nhưng ngày tháng ở phần lạc khoản thì đã được thêu xong, đó chính là vào mùa hè năm nay khi Phúc Lâm đi săn ở tái ngoại.
Ô Vân Châu nói: "Thiếp phi quả thực có một bài tân thi, muốn thỉnh ngự bút tự tay đề." "Sau khi trẫm viết lên đó, nàng lại thêu lên phải không?" Phúc Lâm cảm thấy rất thú vị, lập tức ngồi xuống bên bàn, cầm bút chấm mực: "Mau mau đọc lên xem nào!" Ô Vân Châu không quay người lại, vẫn đăm đăm nhìn vầng trăng non ngoài cửa sổ, chậm rãi ngâm đọc: "Lần đi này chỉ nên sớm về sớm, chớ khiến người ta trông mong dài cổ ngóng trông núi Vọng Phu; ngài xem khói tre trước từ Tương Thủy, há phải nước mắt nam nhi nhuốm thành đốm...?..." Phúc Lâm múa bút như bay, gần như không thể kìm nén sự kích động trong lòng, nhanh chóng phất nét bút cuối cùng, ném cây bút lông dê lên giá bút, sải mấy bước dài đến bên cạnh Ô Vân Châu, hai tay giữ chặt bả vai nàng, khẽ gọi một tiếng: "Ô Vân Châu!" Ô Vân Châu quay người lại, ngã vào vòng tay hắn. Nàng dịu dàng nghiêng đầu tựa vào lồng ngực Phúc Lâm, thì thầm nhỏ nhẹ: "Thiếp thêu bức tranh trúc thơ này, là vì một khi thiếp rời bỏ Bệ hạ, muốn nó cùng được chôn cất với thiếp. Có bút tích của người bầu bạn, dưới cửu suối thiếp cũng yên lòng rồi." "Ô Vân Châu..." Giọng Phúc Lâm nghẹn ngào, ôm chặt Ô Vân Châu áp sát vào trái tim mình, một luồng cảm xúc mãnh liệt cuộn trào trong lồng ngực. Hắn đột nhiên buông Ô Vân Châu ra, lao vội về phía bàn, rút từ trên giá bút ra một cây bút đại đề can bằng ống trúc đốm hạc mây lớn nhất, trải giấy Tuyết Lãng ra, chấm đẫm mực đậm, vung bút tung hoành, viết một bức câu đối:
Đại bạch cuồng phù khách múa kiếm, tiểu tiểu hồng đê xướng ngã xuy tiêu.
Ngay tiếp theo đó, như dòng nước chảy viết một đoạn bạt: "Vế trên là khí phách anh hùng, vế dưới là tình cảm nhi nữ. Con người sở hữu sở dĩ là con người vậy." Viết xong, đem bút dùng sức ném ra ngoài xa cả trượng, bay thẳng đến giữa gian phòng, để lại một chuỗi vết mực. Hắn chỉ cảm thấy một luồng hào khí trong lồng ngực, sảng khoái vô cùng, ngẩng đầu nhìn Ô Vân Châu: "Thế nào?" Ô Vân Châu cười nói: "Quả là câu đối khéo, chỉ có điều..."
“Chỉ có điều gì?"
“Đối với người thường mà nói, câu đối này miêu tả tính tình, thế là đủ rồi; đối với Bệ hạ mà nói, thì không tránh khỏi hơi nhỏ nhặt nông cạn." Phúc Lâm vô cùng hứng thú, ra điều trang trọng nói: "Xin hãy nói rõ chi tiết." "Anh hùng khí đối với Bệ hạ mà nói, phải có khí khái bao hàm vũ trụ, nuốt chửng đất trời, ngâm thơ ngang dọc, ném roi chặn dòng mới có thể sánh được một hai phần..."
“Thế còn tình nhi nữ thì sao?" Mắt Phúc Lâm sáng rực lên, truy vấn.
Ô Vân Châu cười nói: "Bệ hạ, thiếp chỉ sợ ngài quá nặng tình nhi nữ. Thiếp muốn nối thêm một câu." "Thế à? Nối đi cho trẫm nghe." "Lời bạt của Bệ hạ rằng: Vế trên là khí phách anh hùng, vế dưới là tình tình nhi nữ, con người sở hữu sở dĩ là con người vậy. Thiếp phi nối tiếp một câu: Dùng được ở chỗ trung dung mới là thánh đạo. Bệ hạ thấy thế nào..." Phúc Lâm sảng khoái cười lớn: "Nối hay lắm, nối hay lắm! Dùng được ở chỗ trung dung mới là thánh đạo! Điểm chấm phá hoàn hảo... Ô Vân Châu, có nàng, trẫm đối với tình nhi nữ không còn chút tiếc nuối nào. Hậu cung có nàng, trẫm không phải bận tâm việc trong cung, đúng lúc có thể dốc lòng tổng lý thiên hạ, thỏa sức vẫy vùng hoài bão của trẫm!" Hắn dùng sức ôm lấy bả vai Ô Vân Châu, ánh mắt sáng ngời, như thể xuyên qua khung cửa sổ chạm trổ vàng ngọc, xuyên qua bức tường cung điện nguy nga hùng vĩ, đăm đăm nhìn đại địa phương Nam mịt mờ vô cực, kích động nói: "Đồ Ni chẳng mấy chốc sẽ lĩnh ấn đại tướng quân nam chinh. Một khi thu phục Vân Quý, thiên hạ một nhà, hãy xem trẫm thỏa sức vẫy vùng, trừ cũ đổi mới! Nguyện trẫm trong quãng đời còn lại, trị quốc cho quốc thái dân an, bốn biển quy tâm, hoàn thành đại nghiệp giống như Hán Vũ, Đường Tông, để muôn dân được nhìn lại đất trời thời Nghiêu Thuấn...!" Những suy nghĩ của hắn, kế hoạch của hắn, quyết tâm của hắn, như dòng nước lũ tuôn trào, cuồn cuộn không dứt, hưng phấn, hào khí, thần thái bay bổng. Ô Vân Châu bị hắn truyền nhiễm sâu sắc, mặt đỏ bừng, mắt sáng lấp lánh, nghiêng đầu đăm đăm si mê nhìn hắn không chớp mắt. Phúc Lâm hoàn toàn đắm chìm trong hùng tâm tráng chí của chính mình, hắn dùng sức nắm chặt tay Ô Vân Châu, nói: "Nàng xem, trẫm có làm được không?" "Ô Vân Châu được gặp Bệ hạ, là diễm phúc ba đời. Vẻ đẹp tư chất của Bệ hạ, xưa nay hiếm có, từ năm bốn tuổi đến nay, khổ đọc thi thư, học đạo văn võ Nghiêu Thuấn, chẳng phải là để hoàn thành đại nghiệp đó sao? Ô Vân Châu nguyện làm tốt tốt lính tiên phong dưới vó ngựa của Bệ hạ!" Ánh mắt nàng sáng như sao mai trên bầu trời, lồng ngực phập phồng, miệng hơi thở dốc. Trong lòng nàng, cuộn trào những con sóng nhiệt hừng hực. Nàng khắc ghi ngày hôm nay như một ngày đặc biệt vào hành trình sinh mệnh, trước kia, nàng yêu Hoàng thượng hơn yêu Phúc Lâm; từ nay về sau, nàng yêu Phúc Lâm hơn yêu Hoàng thượng... "A! Nàng đúng là tri kỷ của trẫm!" Phúc Lâm nhìn chằm chằm vào mắt Ô Vân Châu, vô cùng cảm khái khẽ thở dài một tiếng.
Ô Vân Châu nhất thời không kìm chế được, bất chợt ôm chầm lấy Phúc Lâm, hôn mạnh lên hai bên má hắn mấy cái, Phúc Lâm bị hành động đột ngột này làm cho ngẩn người ra một chút: Vị Ô Vân Châu dịu dàng văn tĩnh từ trước đến nay chưa từng làm thế bao giờ! Hắn lớn tiếng cười ôm lấy vòng eo Ô Vân Châu, nhanh như cắt xoay tròn mấy vòng tại chỗ. Trong lòng hắn hệt như cầu vồng mọc lên trên bầu trời xanh sau cơn mưa, thuần khiết, cởi mở, trong suốt không tỳ vết. Giờ phút này, lồng ngực hắn đang sục sôi ngọn lửa đam mê, ánh mắt lanh lẹ lập tức dừng lại ở chiếc tủ bách bảo, lấy ra cây sáo trúc tím của mình, thần thái rạng rỡ nói: "Ô Vân Châu, chúng ta... anh và em, thật sự là quá viên mãn rồi!" Hắn đưa sáo trúc lên môi, tiếng sáo lảnh lót cất cao bay vút, mang theo niềm vui, mang theo sự dịu dàng, mang theo một trái tim đang đập rạo rực nóng bỏng, bay ra khỏi tẩm cung, bay ra khỏi Dưỡng Tâm Điện, bay lên bầu trời đêm đầy sao lấp lánh, tản mác khắp lục cung nguy nga tráng lệ...
Trong cung Khôn Ninh đèn đuốc sáng trưng, mấy vị chủ vị nương nương đang cùng trò chuyện với hoàng hậu, trà sữa bốc khói nghi ngút khiến hứng thú trò chuyện của họ càng thêm dâng cao, nhắc lại chuyện võ công thời hoàng đế Thái Tổ, Thái Tông ở ngoài ải, nhắc lại những chiến công hiển hách của bộ lạc Khoa Nhĩ Thấm, từng người một kể trôi chảy như đếm của báu, vô cùng phấn khích, thể hiện rõ khí phách hào sảng của người phụ nữ thảo nguyên. Bốn vị nương nương ngồi đó, ba người là cách cách nhà Khoa Nhĩ Thấm Bác Nhĩ Tế Cát Đặc: Hoàng hậu và em gái Thục Huệ phi của nàng, cùng với cô ruột của hai chị em họ là Cẩn quý nhân. Cẩn quý nhân cùng nhập cung với vị hoàng hậu đã bị phế truất, hai người họ là chị em họ, hoàng hậu bị phế làm Tĩnh phi, Cẩn quý nhân cũng vẫn luôn không được thăng vị, không thể trở thành chủ một cung mà ở cung Cảnh Nhân. Ngoài ba vị mang họ Bác Nhĩ Tế Cát Đặc ra, vị nương nương thứ tư chính là chủ vị cung Cảnh Nhân, Khang phi Đồng thị.
Tiếng sáo du dương lọt qua rèm lụa, tiếng cười nói náo nhiệt bỗng chốc ngưng bặt, cung Khôn Ninh trong chốc lát trở nên yên phăng phắc, mặc cho âm thanh tuyệt diệu như mây trôi nước chảy ấy luẩn quẩn quanh những xà nhà. Ánh đèn sáng rực xuyên qua lớp lụa đỏ, ngọc bội và tua rua của chiếc cung đăng tinh xảo, rủ xuống, bao trùm bốn vị nương nương trẻ tuổi xinh đẹp trong một làn sương đỏ nhạt, tựa như tiên nữ chốn Bồng Lai. Nhưng họ đều cố gắng né tránh ánh mắt của nhau, sợ làm lộ ra nỗi đau khổ trong lòng.
Tiếng sáo cuối cùng cũng dừng lại, nhưng sự im lặng vẫn tiếp diễn. Khang phi cúi đầu không nói; Hoàng hậu bưng chén trà lặng lẽ nhấp một ngụm; Cẩn quý nhân nhìn Hoàng hậu, ánh mắt chạm nhau, mỗi người vội vã né tránh. Ai sẽ phá vỡ cục diện bế tắc này đây?
Thục Huệ phi nhỏ tuổi nhất, năm nay chưa đầy mười bảy tuổi, lúc cùng chị vào cung vẫn còn là một đứa trẻ, vô cùng yêu thương người chị gái của mình, sớm đã bất bình thay cho người chị gái đường đường là chính cung hoàng hậu lại bị lạnh nhạt. Ban nãy con bé cứ bĩu môi nghịch khăn tay, thấy mọi người không ai lên tiếng, liền nhịn không được, thốt lên: "Lại là ả chủ cung Thừa Càn ở Dưỡng Tâm Điện chứ gì, nếu không thì Hoàng thượng có thổi sáo không?" Hoàng hậu như không nghe ra giọng điệu bất mãn của em gái, bình thản nói: "Tiếng sáo của Hoàng thượng ngày càng thổi hay hơn rồi." Thục Huệ phi liếc nhìn Cẩn quý nhân, "hại" một tiếng. Cẩn quý nhân nhíu mày, nói: "Tôi thì thôi đi, cùng lắm là cả đời làm quý nhân ở lãnh cung, cả đời không gặp được mặt Hoàng thượng, ai bảo số tôi khổ, cùng nhập cung với Tĩnh phi cơ chứ! Nhưng cô là Hoàng hậu cơ mà! Thục Huệ nương nương tuổi trẻ xinh đẹp, Đồng nương nương lại sinh được A ca, đều có danh phận cả, sao cũng nuốt trôi cục tức này được cơ chứ!" Thục Huệ phi chép chép cái miệng nhỏ nhắn đỏ thắm như cánh hoa: "Đừng quên, người ta là Hoàng quý phi, chỉ thấp hơn Hoàng hậu nửa vai, cao quý hơn tất cả chúng ta đấy!" Nói xong, con bé lại nhìn chị gái, thế nhưng sắc mặt của Hoàng hậu lại bình tĩnh đến mức khiến người ta thất vọng.
Khang phi hạ giọng nói: "Tứ A ca còn quý giá hơn, Hoàng thái tử chắc hẳn là tứ A ca rồi..." Giọng nàng ta ngày càng nhỏ, chìm vào tiếng thở dài mờ ảo như có như không.
Cẩn quý nhân ác ý nhếch cặp mày đen cứng ngắc, mỉa mai nói: "Hừ, tứ A ca! Ai mà biết cái thằng tứ A ca này là giống loài của nhà ai chứ?..."
Hoàng hậu lườm Cẩn quý nhân một cái, quát lên: "Không được nói bừa!" Xét về quan hệ họ hàng, Hoàng hậu là cháu gái của Cẩn quý nhân, xét về gia pháp, Cẩn quý nhân thấp hơn Hoàng hậu năm bậc, tôn ti cách biệt, thế nên Cẩn quý nhân lập tức ngậm miệng, cúi đầu không nói nữa. Hoàng hậu nói tiếp: "Hoàng quý phi thông minh hơn người, trinh tĩnh tuân theo lễ giáo, bản tính hiếu thảo, khiêm tốn khoan dung, người trên kẻ dưới trong cung đều rất thích nàng, Hoàng thái hậu lại càng cưng chiều nàng như con đẻ. Mặc dù được Hoàng thượng sủng ái, nàng chưa từng cậy sủng can chính, không thể gọi là thất đức..." Nói đến đây, nàng có hơi không nói tiếp được nữa.
Thục Huệ phi nhiều chuyện, liền nói ngay: "Nhưng người ta đều nói, Hoàng thượng dần nhiễm phong tục Hán, thân cận bề tôi người Hán, tùy tiện sửa đổi chế độ cũ của tổ tông, đều là vì ở bên cạnh Hoàng thượng có ả ta đấy!" "Ai nói thế?" Mày Hoàng hậu hơi nhíu lại, quay đầu nhìn em gái.
“Đại Quý phi và Khang Huệ thái phi đều nói thế cả!"
Hoàng hậu lắc đầu, thở dài, nói: "Đại Quý phi vì Tang Thân vương qua đời, tự nhiên không thích Hoàng quý phi..."
“Nhưng ả ta đúng là một nửa người Mãn rợ phương Nam mà!" Cẩn quý nhân nhịn không được, lớn tiếng cướp lời, hơn nữa còn đứng phắt dậy: "Cái này ai mà không biết? ả ta chẳng qua là dựa vào cái bộ dáng hồ mị rợ phương Nam đó, cái gì mà thấp (thơ) với cao, cái gì mà đàn với họa, lừa gạt Thái hậu, Hoàng thượng coi ả ta như cục cưng cục vàng!... Nếu như lại lập tứ A ca làm thái tử, Hoàng hậu nương nương của tôi ơi, cái ngôi chính cung này của cô còn ở được mấy ngày nữa!" Thục Huệ phi vội vàng ngắt lời: "Nói nhảm gì thế! Đã phế một vị hoàng hậu rồi, chẳng lẽ lại phế thêm vị thứ hai? Hoàng thái hậu dù có cưng chiều ả ta thế nào, suy cho cùng vẫn là người nhà Bác Nhĩ Tế Cát Đặc chúng ta!" Cẩn quý nhân bất bình nói: "Nếu như lập tứ A ca làm thái tử, tôi tức chết mất! Thiên hạ của người Mãn chúng ta, sao lại có thể để con trai của một ả đàn bà bán nam bán bắc đến ngồi chứ? Huyết thống hoàng gia chẳng phải bị làm vấy bẩn rồi sao? Tính kỹ lại mấy vị chủ vị nương nương trong hậu cung hiện nay, chưa cần nói đến Thái hậu với Hoàng hậu, Thục Huệ nương nương, Cung phi nương nương, Đoan phi nương nương, Tĩnh phi, cộng thêm Đại Quý phi, Khang Huệ thái phi, lại cộng thêm Thọ Khang thái phi của Thái Tổ hoàng thượng, chẳng phải đều là người nhà Bác Nhĩ Tế Cát Đặc chúng ta sao? Bất kể ai nuôi một vị A ca, cũng cao quý hơn tứ A ca gấp bội! Chỉ trách bụng dạ mấy người cứ không tranh khí như thế!" Hoàng hậu nhìn Khang phi đang cúi đầu không tiếng động, trách mắng: "Cô nói đi đâu thế hả!" Cẩn quý nhân vội vàng đặt tay lên vai Khang phi, thẳng thắn nói: "Khang phi nương nương, cô đừng để bụng, người nhà Đồng Giai thị các cô dù sao cũng là người Kỳ chúng ta. Thà tôi ủng hộ tam A ca làm hoàng thái tử, còn hơn gấp mười lần tứ A ca!" Khang phi đứng dậy, sắc mặt không một cảm xúc, cung kính nói: "Đêm đã khuya, xin Hoàng hậu nghỉ ngơi sớm một chút. Cẩn quý nhân, chúng ta về thôi!" Thục Huệ phi cũng cáo từ, lúc đi nàng hạ thấp giọng khẩn thiết nói với Hoàng hậu: "Chị, chị phải mau sinh một vị A ca mới được! Nếu như tranh thủ trước khi lập thái tử, vậy thì lập đích không lập thứ, tứ A ca sẽ không thể làm thái tử, ngôi vị Hoàng hậu của chị không ai cướp đi được đâu!" Hoàng hậu đoan trang nói: "Em mau về đi, đừng có nói nhảm nữa!" Thế nhưng, khi cung nữ đã trải xong chăn gấm, buông rèm giường thêu chim phượng hoàng hướng về mặt trời, trong cung Khôn Ninh một mảnh tĩnh lặng, Hoàng hậu lại dùng chiếc chăn gấm uyên ương sen hồng che kín đầu, đau đớn khóc nức nở. Giờ phút này nàng chẳng cần phải cố gồng lên cái vẻ oai phong của Hoàng hậu nữa, nàng cũng không còn là mẫu nghi thiên hạ phú quý ngút trời, nàng chỉ là một người phụ nữ đáng thương cô độc thê lương, lúc nào cũng lo lắng cho số phận của chính mình... Ngày rằm tháng 11, là kỳ đại triều. Theo lệ thường, từ điện Thái Hòa đến cửa Đại Thanh bày trướng phu trượng lọng tấu nhạc Nhã nhạc đan bệ, trên cửa Ngọ Môn chuông trống vang lừng, vương công, văn võ bá quan cùng sứ thần nước ngoài quỳ lạy dâng biểu chúc mừng, sau đó vào điện triều bái quỳ lạy Hoàng thượng, nhận trà ban ơn của Hoàng thượng rồi lại quỳ lạy, sau đó tấu Trung hòa chiêu nhạc, Hoàng thượng bãi triều, vương công, trăm quan theo thứ tự lui ra, đại điển đại triều hoàn thành. Để thể hiện uy nghi triều đình, mỗi tháng nên có một lần đại triều. Thế nhưng Thuận Trị đế vì siêng năng chính sự, cũng để dẹp bỏ thói lười nhác trì trệ của trăm quan, chấn hưng đất nước, lại định ra một tháng sáu triều, văn võ bá quan đều phải từ canh bốn bận rộn đến tận khi mặt trời mọc. Các đại thần lớn tuổi đành phải gắng sức chống đỡ.
Thiên tử tuổi trẻ tài cao, không vì đại triều mà hủy bỏ việc nghe chính triều nội ngày hôm đó. Thế nên đại thần các bộ viện được thị nhân truyền chỉ triệu tập, qua hai cửa nội hữu, nội tả, tiến vào cửa Nhật Tinh, Nguyệt Hoa, nối đuôi nhau bước vào, tiến thẳng đến cung Càn Thanh. Trước các cửa và trên ngự đạo, hành lang, cứ cách vài bước lại có thị vệ vệ sáu trực nghiêm túc, không khí vô cùng nghiêm ngặt. Các đại thần cung kính, cẩn trọng, mắt không nhìn xéo, trước mắt chỉ có thể nhìn thấy vạt áo triều phục và giày triều của vị đồng liêu phía trước.
Nội quốc sử viện học sĩ Vương Sủng Giản trong hàng ngũ đại thần, năm nay mới năm mươi sáu tuổi, vốn dĩ tâm rộng thân béo, trông như một Phật Di Lặc miệng lúc nào cũng cườimỉm. Giờ phút này ông ta lại tâm thần bất định, trước mắt một mảng mơ hồ, vạt áo triều phục phía trước lung lay, giày triều bước xuống, trong mắt ông ta cứng nhắc như động tác của con rối. Ông ta cố hết sức muốn bày ra vẻ mặt bình tĩnh như thường, nhưng tâm trạng nơm nớp lo sợ khiến lồng ngực phập phồng, hô hấp rối loạn. Ông ta đang vắt óc suy nghĩ, lúc ban nãy mình nói câu đó, những ai có mặt ở đấy nhỉ?...
Đại học sĩ Kim Chi-tuân khẳng định đã nghe thấy, chẳng phải hắn còn giơ tay áo lau mắt đó sao? Khâm thiên giám chính Thang Nhược Vọng cũng nghe thấy, ông ta lập tức khẽ thở dài một ngón tay, vẽ một dấu thánh giá trước ngực. Còn Phó Dĩ Tiệm ở cùng Kim Chi-tuân thì sao? Hắn hình như không nghe thấy gì, không chỉ lông mày không động đậy, đến tròng mắt cũng chẳng chuyển động. Đáng sợ nhất là ba người ở chính diện cách ông ta không xa: Nội đại thần Tô Khắc Tả Háp, Ngao Bái và Hình khoa cấp sự trung Nhậm Khắc Phổ... Ông ta nhớ, lúc mình giơ tay áo lau nước mắt, Tô Khắc Tả Háp kinh ngạc nhìn ông ta một cái, rồi quay mặt sang hỏi Nhậm Khắc Phổ, chắc là muốn Nhậm Khắc Phổ xác nhận. Nhậm Khắc Phổ cúi đầu ngước mắt, trách móc nhìn Vương Sủng Giản, đành bất lực gật đầu. Thế là ánh mắt của hai vị nội đại thần cùng lúc phóng về phía hai cha con Vương Sủng Giản, ánh mắt ưng của Ngao Bái lộ vẻ uy hiếp, Tô Khắc Tả Háp cười đểu đầy ý đồ xấu... Hư, sao lúc đó mình lại không kìm chế được bản thân thế chứ?... Liệu có rước họa vào thân không? Đang lúc phong khí vụ án lớn khoa cử, quan lại người Hán người người tự nguy, hai cha con ta đừng có mà... Vương Sủng Giản càng nghĩ tim càng hoảng, nhưng có cách nào khác đâu! Đại họa đã rồi, chỉ có thể cắn răng bước vào cung Càn Thanh, phó mặc cho số phận thôi!
Vương Sủng Giản theo mọi người quỳ lạy xong, đứng trong hàng ngũ quan lại nội viện học sĩ. Ông ta hơi ngẩng đầu lên, chạm phải ánh mắt của con trai Vương Hi, chỉ có anh ta mới có thể nhận ra, nội tâm vị Nội hoằng văn viện học sĩ này cũng đang vô cùng căng thẳng.
Tuần phủ Hà Nam đang quỳ tấu, giọng nói sang sảng vang vọng trong chính điện cung Càn Thanh: "Cỏ kỳ hoa linh chi khai thác được ở tung sơn Hà Nam, chính là điềm báo tường thụy của quốc gia, thực sự là do thiên tử thánh minh đưa lại, đặc biệt dâng biểu chúc mừng và linh chi..." Vừa nói, vừa giơ cao chiếc hộp gỗ tinh xảo cùng bức biểu chúc mừng niêm phong đỏ trên hộp lên qua đầu, đợi nội thị đến nhận.
Trên ngai vàng cao ngất, Thuận Trị trầm ngâm một lát, lớn tiếng nói: "Chính giáo tu minh, thời hòa năm bội, nhân dân lạc nghiệp, mới là điềm lành. Ngươi là đại thần phong m cương, tuần phủ một phương, nên kính trời cần chính, huệ dưỡng sinh dân. Cỏ chi có gì lạ, sao có thể dùng thứ này? Lui ra đi!" Tuần phủ Hà Nam vội vã dập đầu tạ ơn, khom lưng lùi bước về hàng, đứng vững xong, lúc này mới dùng tay áo mã tề lau mồ hôi lạnh trên trán.
Sau đó, đường quan các bộ viện lần lượt tấu trình chính sự thường nhật, bầu không khí trong điện mới trở nên dịu bớt một chút, hai cha con Vương Sủng Giản nhìn nhau, biểu cảm của hai người đều thả lỏng hơn rất nhiều.
Nào ngờ đến phiên lục khoa trình sự tề tấu, Thuận Trị bỗng gọi cấp sự trung Âm Ứng Tiết đến bên ngai vàng nói: "Tấu chương tham hạch khoa cử Giang Nam của ngươi, trẫm đã xem rồi. Tấu trình chi tiết đi." Âm Ứng Tiết lập tức quỳ tấu: "Tệ nạn trường thi miền Nam còn vượt xa cả kỳ thi hương Thuận Thiên. Chủ khảo Phương Do, Tiền Khai Tông tệ đoan trăm bề, dư luận sôi sục, những điều rành rành ra đó, như cử nhân trúng tuyển Phương Chương Việt, vốn là con trai thứ năm của Thiếu thị trung Phương Củng Càn, cùng Phương Do liên tông từ lâu, nhân cơ hội gây tệ nạn, mạo nhận dự thi văn chương giả mạo, xin Hoàng thượng lập tức ban chiếu bắt giam tra hỏi nghiêm ngặt." Thuận Trị lại hỏi: "Vở kịch "Vạn Kim Ký" của Vưu Đồng, có phải là tác phẩm viết gần đây không?" Âm Ứng Tiết tấu rằng: "Sĩ tử Giang Nam đều nói là vì việc này mà viết. Chữ Phương bớt một nét thành chữ Vạn, chữ Tiền bớt bộ bên cạnh thành chữ Kim, chính là chỉ họ của hai vị chủ khảo trường Nam." Vưu Đồng là tài tử nổi danh ở Giang Nam, tài cao không đỗ đạt, phẫn uất khó bình, liền viết vở tạp kịch này, miêu tả chủ khảo Vạn Bạch, Kim Vân, miêu tả cực đỉnh hành vi hối lộ đút lót, ba vị trí đầu bảng trúng tuyển Giả Tư Văn, Trình Bất Sức, Ngụy Vô Chi cũng được khắc họa sinh động như thật.
Vở kịch này chửi mắng châm biếm đều thành văn chương, vừa mới bắt đầu lưu truyền ở Giang Nam. Hoàng thượng biết nhanh vậy sao?
Âm Ứng Tiết tấu tiếp: "Tệ nạn trường Bắc vừa vạch trần, lòng người vô cùng sảng khoái! Tệ nạn lớn trường Nam không phát giác, thì không đủ để phục lòng sĩ tử. Hai vị chủ khảo Phương Do, Tiền Khai Tông khi bãi nhiệm thu quan về quê, đi qua Tì Lăng, Kim Sương, sĩ tử thành quần đuổi theo thuyền nước bọt mắng nhiếc, thậm chí ném gạch ném ngói, tâm trạng căm phẫn có thể thấy rõ. Hơn nữa Giang Nam là chốn uyên bác của văn nhân, lại càng cần phải thận trọng..." Thuận Trị mặc triều quan triều phục, long bào thêu vàng cùng triều phục thêu hoa văn phức tạp núi non sông nước mặt trời mặt trăng đoàn long rất tương xứng với ngai vàng chạm rồng sáng chói lọi, khuôn mặt trẻ tuổi của ông vì đội chiếc vương miện ba tầng bảo thạch mà càng trở nên uy nghiêm trang trọng. Ông hơi nhíu mày, điềm đạm nói: "Thiên hạ thống nhất, có phân biệt Nam Bắc sao? Tệ nạn trường Nam sớm đã có tiếng gió đồn xa, qua lời khải tham tấu trình của khanh, trẫm càng có thể thấu triệt mưu gian của bọn chúng. Ngày Phương Do, Tiền Khai Tông từ chức rời kinh, trẫm từng tận mặt dụ dỗ lựa chọn nhân tài chân chính, vậy mà lại dám trái lệnh vua làm hỏng pháp luật, thật sự đáng ghét!" Nói xong, giọng ông cao lên, vẻ mặt giận dữ cũng xuất hiện. Ông bảo thái giám đưa tấu bản của Âm Ứng Tiết xuống, quay sang ngự tiền đại thần và đại học sĩ đương trực: "Truyền chỉ của trẫm: Phương Do, Tiền Khai Tông cùng đồng khảo quan đều giáng chức cách chức, cử nhân trúng cách Phương Chương Việt do Bộ Hình phái sai dịch nhanh chóng bắt giam về kinh, nghiêm ngặt tra khảo chi tiết. Sự tình được tham hạch trong tấu bản này cùng mọi tệ nạn trong trường thi, giao cho Tổng đốc Giang Nam Lang Đình Tá nhanh chóng điều tra rõ ràng, bắt giữ phạm nhân giải giam về Bộ Hình. Phương Củng Càn phải có lời tấu rõ ràng!" Cuộc đối thoại bên ngai vàng, không phải tất cả văn võ bá quan trong điện đều nghe rõ, nhưng thánh chỉ này vừa được ngự tiền đại thần tuyên bố trước điện, tựa như dưới chân điện phát ra một trận động đất, không khí đột ngột căng thẳng, quan viên người Hán không kìm được tim đập chân mềm, trơ mắt nhìn một đám mây đen cuồn cuộn sấm sét chớp giật, lại ép sát lên đỉnh đầu!
Vụ án lớn trường thi miền Bắc đến nay mới nửa tháng, quan lại người Hán trong triều phần lớn đều liên lụy, từng người một nơm nớp lo sợ, ăn không ngon ngủ không yên. Cái chết của Lý Chấn Yếp, Trương Ngã Phác... bọn người cờ trắng đã trấn áp được một mẻ lớn văn nhân. Ngay cả những quan viên người Hán không liên quan đến vụ án trường thi, cũng trong khoảnh khắc lùn đi ba thước, vốn dĩ đã bị quan lớn người Mãn dốt nát kiềm chế, nay lại càng không dám ngẩng đầu lên.
Nào ngờ họa vô đơn chí, lại xuất hiện thêm vụ án trường thi Giang Nam! Lần này lại phải có bao nhiêu quan lại người Hán lọt vào vòng lao lý? Nhìn sắc mặt của các nội đại thần Tác Ni, Tô Khắc Tả Háp, Ngao Bái xem, nhìn nụ cười lạnh của Giản thân vương Tế Độ, Tốn thân vương Thường A Đại xem, chẳng lẽ thực sự muốn quét sạch quan thần người Hán hay sao?
Hai cha con Vương Sủng Giản, Vương Hi, bị tình thế nghiêm trọng trước mắt đè nén đến thở không ra hơi.
Người cha đã hơn năm mươi tuổi, vậy mà biến sắc mặt, ngay cả môi cũng run rẩy. Một năm trước, Hoàng thượng thân lâm nội viện, đã triệu kiến Vương Hi, khen ngợi vị Nhật giảng quan này giảng bài rất hay. Lúc đó, Vương Sủng Giản đã là nội quốc sử viện học sĩ rồi, Hoàng thượng liền ban ơn ngay tại chỗ, đề bạt Vương Hi làm nội hoằng văn viện học sĩ. Lúc Vương Hi cảm kích tạ ơn, Hoàng thượng cười nói: "Cha con cùng làm quan, cổ kim hiếm thấy. Vì khanh tài đức vẹn toàn, nên đặc biệt ban ân này." Thế là hai cha con Vương Sủng Giản cùng làm quan, một thời được truyền tụng là giai thoại. Hai cha con từ đó lại càng dốc hết sức mình, cần mẫn làm tròn chức trách. Những vị quan người Hán nhận được sự sủng ái đặc biệt như họ, tại sao cũng sợ hãi đến vậy?
Công sự tề tấu của các bộ viện đã xong, mọi người vừa định thở phào nhẹ nhõm, thì lại xảy ra một sự việc gây chấn động. Theo lệ thường, trước khi kết thúc triều hội, các vị cấp sự trung, ngự tỷ củ nghi chuyên trách việc chấn chỉnh trật tự triều hội, lễ tiết dung mạo trăm quan sẽ tiến hành hạch tội các quan viên mất lễ nghi trước mặt Hoàng thượng, cho dù không có, cũng phải báo cáo theo lệ. Thế nên, một trong những vị củ nghi cấp sự trung ngày hôm đó là Nhậm Khắc Phổ xuất ban quỳ tấu: "Củ nghi cấp sự trung Nhậm Khắc Phổ bẩm tấu: Trước đại triều ngày hôm nay, văn võ bá quan ban Tây cùng sứ thần nước ngoài khi tiến vào cửa Trinh Độ vào chỗ đứng, Nội quốc sử viện học sĩ Vương Sủng Giản, nhìn thấy sứ thần Triều Tiên lại cúi đầu khóc sụt sùi, đại mất triều nghi, xin Hoàng thượng xử lý." Tô Khắc Tả Háp đang ở trước ngự tiền, lập tức lớn tiếng tấu lên: "Nhậm Khắc Phổ tấu hạch tề tấu không đúng sự thật, bao che cho hai cha con Vương Sủng Giản, xin Hoàng thượng minh tra!" Thuận Trị nói: "Tấu chi tiết xem." Ngao Bái xuất ban, trình tấu rành mạch: "Bẩm Hoàng thượng, việc này nô tài tận mắt nhìn thấy.
Sau khi ban Tây tiến vào cửa Trinh Độ vừa mới vào chỗ, sứ thần nước ngoài liền đi ngang qua trước ban Tây. Sứ thần Triều Tiên đội mũ mão, hai bên mang bịt tai da chồn. Vương Sủng Giản sắc mặt thê lương, chỉ vào sứ thần Triều Tiên nói với con trai Vương Hi rằng: Đây là chế độ cũ của nhà Minh đấy! Nói xong liền cúi đầu khóc lóc, Vương Hi cũng buồn bã, mặt có vẻ đau buồn. Nô tài cho rằng đây không phải là chuyện mất lễ nghi nhỏ! Hai cha con Vương Sủng Giản nhận ơn huệ sâu nặng của đại thanh, sự sủng ái đặc biệt của Hoàng thượng, trong lòng lại vương vấn không quên nhà Minh cũ, rõ ràng có hành vi phản nghịch." Hai cha con Vương Sủng Giản, Vương Hi lập tức xuất ban quỳ sụp xuống.
Thuận Trị mang sắc mặt giận dữ: "Vương Sủng Giản, Vương Hi, có gì để biện hộ không?" Vương Hi tranh thủ bẩm báo: "Bẩm Hoàng thượng, tiểu thần không có gì để biện hộ. Chỉ là tội lỗi ở tiểu thần, không nên hỏi cha mình. Xin Hoàng thượng trị tội tiểu thần, tha thứ cho cha của tiểu thần." Vương Sủng Giản bẩm báo: "Khải tấu Hoàng thượng, thần không biện hộ. Nhất thời không kìm chế được bản thân, chỉ xin chịu xử phạt." Nội đại thần Tác Ni xuất ban tề tấu: "Bẩm Hoàng thượng, theo nô tài được biết, người trong cuộc không chỉ có hai cha con Vương Sủng Giản. Đại học sĩ Kim Chi-tuân, Phó Dĩ Tiệm đều có mặt. Phó Dĩ Tiệm không ngăn cản, không tố giác, Kim Chi-tuân thậm chí còn cùng khóc theo, dụng tâm khó lường. Khâm thiên giám chính Thang Nhược Vọng cũng hùa theo thở dài. Xin Hoàng thượng xử lý tất cả." Toàn bộ quan lại người Hán trong điện, nhìn mấy vị đại thần người Hán đang quỳ gối nhận tội trước điện, không phải là đại học sĩ có địa vị cao nhất, thì cũng là cận thần được Hoàng thượng sủng ái đặc biệt, ai nấy đều cảm thấy đại họa lâm đầu, kiếp nạn khó thoát. Ngay cả thị vệ thái giám cũng đứng hình sợ hãi. Mọi người đều đang chờ đợi thiên uy nổi giận. Trong cung Càn Thanh, yên phăng phắc.
Đôi mắt sáng ngời của Thuận Trị lặng lẽ quét từ trái sang phải một lượt, vậy mà không có bất kỳ biểu thị nào, giơ tay lên, nói: "Đứng dậy đi!" Tiếp theo liền đứng phắt dậy, điều này có nghĩa là "bãi triều, hồi cung". Vương công đại thần văn võ bá quan đành phải quỳ xuống tiễn giá.
Hoàng thượng hồi cung rồi, các quan lần lượt lui ra. Hai cha con Vương Sủng Giản bị tấu hạch, Kim Chi-tuân, Phó Dĩ Tiệm, Thang Nhược Vọng, Nhậm Khắc Phổ... đều chuẩn bị dâng tấu tự hạch xin tội.
Phúc Lâm trở về Dưỡng Tâm Điện, thời gian đã qua giờ Thìn, ngự tiền thị vệ lập tức dâng bữa sáng lên. Hôm nay đại triều và nội triều nối liền nhau, hắn sớm đã đói bụng rồi. Hắn ăn một bát cơm gạo củ có sắc tím nhẹ kèm theo canh nấm hương hun khói cánh gà yến sào, lúc này mới tốc độ ăn chậm lại, có tâm thưởng thức cho kỹ một vài món ăn Nam mới dâng lên — đây là do Tổng đốc Giang Nam Lang Đình Tá đặc biệt phái đầu bếp danh tiếng đất Dương Châu làm đưa vào cung — thế nhưng chuyện vừa xảy ra trong cung Càn Thanh, lúc nào cũng như chiếc đèn kéo quân lướt qua trước mắt hắn, khiến tâm trạng hắn bất an, tựa như đánh mất thứ gì đó, nhưng lại không nhớ ra được đó là thứ gì.
Phúc Lâm đặt chiếc bát tráng men đồng Ngũ Phúc Bát Thọ Thọ xuống, liếc nhìn món sữa gấp khúc được đựng trong đĩa bạc kia, thái giám hầu cận vội vàng chuyển nó đến trước mặt Hoàng thượng. Lúc này, thủ lĩnh thái giám trực ban ở Dưỡng Tâm Điện dẫn theo bốn tiểu thái giám, mỗi người bưng một chiếc mâm bạc dài hai thước, rộng một thước rưỡi, lần lượt quỳ xuống bên cạnh Hoàng thượng. Phúc Lâm kéo chiếc yếm thêu rồng lụa trắng trước ngực lau miệng, nghiêng người liếc nhìn bốn chiếc mâm bạc, hơi ngẩn người: Những tấm thẻ phấn trong mâm bạc bày kín chỗ, đây là chuyện mấy năm nay chưa từng có! Thường ngày thẻ thiện dâng lên nhiều lắm cũng chỉ có hai mươi mâm... à nhầm, hai mâm. Đây là vì sao?
Phúc Lâm nhìn kỹ lại lần nữa, không khỏi nhíu mày: Trong mâm bạc ánh lên một màu đỏ rực, những tấm thẻ ở đó hầu như đều là thẻ đầu đỏ!
Đó là quy tắc của Hoàng thượng: Phàm là những ngày có lịch trực ban tâu việc và triệu kiến, nếu các đại thần văn võ xin triệu kiến hoặc có việc cần tâu, nhất định phải dâng thẻ bài vào lúc Hoàng thượng dùng bữa. Tông thất vương công bối lặc dùng thẻ bài đầu đỏ; chức văn từ Phó đô ngự sử trở lên, chức võ từ Phó đô thống trở lên dùng thẻ bài đầu xanh; quan viên ở ngoài kinh thành đến, văn từ Án sát sứ trở lên, võ từ Phó đô thống Tổng binh trở lên, dùng thẻ bài gỗ thông thường. Trên thẻ ghi rõ họ tên, quê quán, gia thế, năm vào làm quan, công trạng thành tích v.v.
Phúc Lâm tiện tay lật lật trong chiếc đĩa bạc, vài chiếc thẻ bài đầu xanh lác đác cũng toàn là Nghị chính đại thần và đường quan các bộ viện, vậy mà không có lấy một vị quan văn người Hán nào xin yết kiến tâu việc. Hắn liên tưởng đến cảnh tượng thời nội triều, trong lòng càng thêm khó chịu.
Hết tốp vương công quý tộc, đại thần Mãn châu này đến tốp khác cung kính bước vào điện rồi lại bước ra điện. Tới tốp cuối cùng mới gọi đến An quận vương Nhạc Lạc.
Nhạc Lạc lạy bái xong, Phúc Lâm ban tọa cất nhắc ban trà. Nhạc Lạc nhận chén trà ngồi định vị trên đệm nỉ, ngẩng đầu nhìn Hoàng thượng: Phúc Lâm lộ rõ vẻ mệt mỏi, trong ánh mắt phảng phất sự chán ghét không thể che giấu. Nhạc Lạc thấu hiểu tâm trạng của Hoàng thượng, cũng biết ý đồ vị Hoàng đế trẻ tuổi gọi gặp mình vào lúc cuối cùng. Là một vị vương gia tôn quý của quốc gia, hay là thân thích hoàng tộc tông thất, mối quan hệ qua lại giữa hai người không quá mật khẩu, thế nhưng hễ gặp lúc đường đời chính sự trắc trở hay tranh luận đúng sai về quốc sách, họ lại ngầm coi nhau là tri kỷ, cảm nhận được sự ủng hộ mạnh mẽ từ đối phương. Còn về sở thích nền văn hóa rực rỡ lâu đời của người man rợ phương Nam, họ lại càng thêm tâm ý tương thông vì có chung sở thích. Thế nên cuộc trò chuyện giữa hai người ít khách sáo nhất, người ngoài nghe thấy có lẽ thấy khó hiểu, nhưng bản thân họ đều hiểu rõ. Bị giới hạn bởi sự tôn nghiêm của Hoàng thượng và thân phận vương gia, họ đành phải duy trì mối quan hệ kỳ lạ không gần không xa ấy. Bằng không, họ đã có thể kế thừa Bá Nha, Tử Kỳ và Quản Trọng, Báo Thúc Nha để trở thành tình bạn sinh tử rồi.
"Hoàng thượng, bọn họ đều đến rồi sao?" Nhạc Lạc mỉm cười, cung kính hỏi.
"Chứ sao nữa!" Phúc Lâm nén cục tức bấy lâu nay, tựa như chớp mắt đã tìm thấy lối thoát, tuôn một mạch không ngừng: "Cứ như hẹn trước vậy, hôm nay đều đến chỗ trẫm biểu lộ lòng trung thành! Sau đó, mắng mỏ lũ man rợ phương Nam một trận, can gián một hồi về việc noi theo phép tắc Thái tổ, Thái tông; có kẻ còn quá đáng hơn, vậy mà lại cầu xin trẫmân chuẩn khoanh vùng ruộng đất ở Sơn Đông, Giang Nam, ân chuẩn siết chặt luật kẻ trốn chạy... Đây là thế nào vậy? Đại thần Mãn châu, thân thích hoàng tộc cũng muốn kết bè kết phái hay sao?" Nhạc Lạc chăm chú nhìn Hoàng thượng, điềm tĩnh đáp: "Theo thần thấy, lấy việc noi theo phép tắc Thái tổ, Thái tông làm cái cớ, cầu quan cầu lợi mới là thật. Năm xưa Thái tổ hoàng đế cực kỳ căm ghét kẻ sĩ đọc sách tộc Hán, hễ thấy là giết. Thái tông hoàng đế lại đi ngược lại con đường ấy, trọng dụng Phạm Văn Trình, Ninh Hoàn Tôi, chiêu hàng Hồng Thừa Trù, trọng dụng các hàng tướng Khổng, Cảnh, Thượng, bấy giờ mới có nghĩa cử vĩ đại Giáp Thân vượt ải!" "Đúng vậy. Xưa nay trị vì thiên hạ vốn chẳng có thành pháp, chế độ cũ bắt buộc ngày ngày phải thay đổi. Cứ lấy việc khoanh vùng ruộng đất mà bàn, đầu triều dân chúng trốn chạy, ruộng đất hoang hóa, tướng sĩ từ phương Đông đến không có gì để mưu sinh, khoanh vùng ruộng đất để chăn thả cày cấy, vốn dĩ không có gì là không được. Nay bách tính an cư lạc nghiệp nhiều năm, nếu lại tiến hành khoanh chiếm, ắt sẽ làm nhiễu loạn dân gian, cả nước bất an. Hạ, những kẻ này tầm nhìnển cận tâm địa hẹp hòi, chỉ nhìn thấy cái lợi trước mũi, không biết lo cho đại cục, thấu hiểu đại thể; rõ ràng không có học vấn trị dân, lại không chịu khó đọc sách sử, chính sự quốc gia sao có thể hoàn toàn trông cậy vào bọn họ? ... Còn các bề tôi người Hán thì sao? Tài năng kiến thức quả thực vượt trội hơn bề tôi người Mãn, nhưng dốc lòng báo quốc lại kém xa vạn lần. Thật khó nhọc mà!..." "Hoàng thượng," Nhạc Lạc bỗng nhiên nói với vẻ rất mực coi trọng: "Xét về bề tôi người Hán, nhớ tưởng nhà Minh liền là bất trung, không nhớ tưởng nhà Minh liền là trung ư?" Phúc Lâm ngẩn người ra, ánh mắt chớp động nhìn chằm chằm Nhạc Lạc, vô cùng tập trung, nhỏ giọng nói: "Hoàng huynh, xin hãy nói tiếp." "Hoàng thượng, hôm nay thẻ bài dâng bữa toàn là thẻ đỏ, đầu mối đã sớm hiện rõ. Đại thần Mãn châu trong triều thừa cơ đứng dậy, bài xích bề tôi người Hán, nguyên nhân gần là buổi chầu sáng nay, nguyên nhân xa là vụ án khoa cử Thuận Thiên. Hoàng thượng cần phải nắm rõ trong lòng." Gò má Phúc Lâm hơi ửng đỏ, nói: "Triều đình liên tiếp mở khoa cử, tuyển bạt nhân tài, chính là để cất nhắc những người ưu tú tộc Hán. Quan khảo thí nhận hối lộ chạy chọt, làm tổn hại kỷ cương, nếu không dùng hình phạt nghiêm khắc, lấy gì để xoa dịu nỗi oán hận của các sĩ tử nghèo khó trong thiên hạ?" "Hoàng thượng anh minh sáng suốt, tầm nhìn vạn dặm. Tệ nạn khoa cử quả thật đáng ghét, đáng lý ra nên làm rõ kỷ cương, luôn luôn uốn nắn chánh trực. Thế nhưng phàm là cất nhắc nhân tài, từ xưa đến nay, chưa từng có lý nào lại dùng rìu búa gông xiềng theo sau cả. Chính sách tuyển chọn quan lại dẫu cho có thể gọi là trong sạch yên bình, nhưng chỉ có thể tránh hối lộ, không thể tránh tình người; khoa cử cũng vậy, không thể chối cãi. Nay liên tục gây ra án lớn, trịch pháp lưu đày, trị tội còn nặng hơn cả mưu phản, có phải là hơi quá đáng rồi chăng?..." Phúc Lâm chau đôi mày đen, muốn nói gì đó, lại cố hết sức nhịn xuống, sắc mặt càng thêm đỏ bừng.
Nhạc Lạc không phải không nhìn thấy, cũng biết vị Hoàng đế trẻ tuổi tính khí cực kỳ lớn, nhưng y vẫn mặc kệ tất cả mà nói tiếp: "Hoàng thượng không thấy bầu không khí buổi chầu sáng nay hay sao? Bề tôi người Hán ai nấy tự nguy, kẻ nào cũng thất thái. Vụ án khoa cử Thuận Thiên, đại thần Mãn châu nhân cơ hội phóng đại sự việc, liên lụy vô cùng rộng, đã khiến bề tôi người Hán ngậm miệng lạnh lòng, nay tệ nạn trường thi phương Nam lại bùng phát, nếu không xử lý cho thỏa đáng, ắt sẽ lan tràn khắp toàn quốc, quan hệ vô cùng to lớn. Hoàng thượng, ngài phải cân nhắc nặng nhẹ đấy!..." "Vậy theo cao kiến của hoàng huynh?" "Vụ án khoa cử xử lý nên nhẹ không nên nặng!" "Cái gì?" Phúc Lâm đập bàn đứng phắt dậy, ánh mắt lóe lên ngọn lửa giận chằm chằm nhìn Nhạc Lạc, hắn không tài nào chịu nổi sự đối đáp trái ngược ý muốn của mình một cách thẳng thừng như vậy.
"Hoàng thượng, xin tha tội cho nô tài nói thẳng," Nhạc Lạc không hề nao núng, hùng biện trôi chảy: "Tín Quận Vương không lâu nữa sẽ nam chinh, bình định Vân Nam Quý Châu. Đại nghiệp thống nhất, nhắm ngay thành công là thấy. Hồng kinh lược, Ôn Bình Tây đều ở tuyến đầu, đốc phủ đề trấn các tỉnh cũng phần lớn là người Hán cờ Hán quân. Cờ xí rợp trời ngựa xe vội vã, căn cơ quốc gia vẫn chưa hoàn toàn định hình, mọi việc chính sự trọng đại, nên rộng lượng nên khoan dung. Xin Hoàng thượng soi xét." Phúc Lâm cắn chặt môi, ngọn lửa giận vừa mới bùng lên trong chớp mắt đã tan biến. Đại nghiệp thống nhất, đối với hắn mà nói, chính là báu vật sáng lấp lánh rực rỡ vắt trên đỉnh đầu! Hắn trầm ngâm chốc lát, bỗng nhiên mỉm cười nhẹ, áp sát Nhạc Lạc, hạ thấp giọng, bất ngờ nói sang chuyện khác: "Hoàng huynh, còn có một việc vô cùng quan trọng nhọc lòng hoàng huynh xử lý. Nhìn vào tình thế hiện tại, việc này không thể không cực kỳ chu đáo..." Giọng nói của bọn họ càng lúc càng nhỏ, cuối cùng Hoàng thượng và vương gia cùng nhau cười lớn, còn đưa đẩy ánh mắt cho nhau, tựa như hai tú tài phối hợp vô cùng ăn ý, thông đồng gian lận.
Phúc Lâm bước ra khỏi Dưỡng Tâm môn, ngẩng đầu nhìn lên, mặt trời đã dần tiến đến đỉnh thiên. Mùa tiết tuy đã là giữa mùa đông, nhưng đúng ngọ vẫn trời quang mây tạnh ấm áp. Hắn thong thả đi đến cung Cỉnh Ninh thỉnh an Thái hậu. Dẫu đây là nghi lễ phải thực hiện mỗi ngày, hắn không hề thấy phiền phức, nếu có một ngày hắn không nhìn thấy mẫu thân, trái lại sẽ cảm thấy như mất đi thứ gì đó, vô cùng không tự nhiên.
Chưa đến cung Cỉnh Ninh, Ngô Lương Phụ đã đến bẩm báo rằng Thái hậu đã đến viện Diên Thọ ở Hoa viên Cỉnh Ninh rồi, lại hiến kế đi vào vườn từ cửa Lãm Thắng, để Thái hậu cảm nhận được niềm vui bất ngờ. Cửa Lãm Thắng là cửa hông, Thái hậu đương nhiên sẽ không ngờ tới Hoàng đế sẽ đi cửa hông. Phúc Lâm vì thế vô cùng vui vẻ, đến trước cửa Lãm Thắng, hắn lại nảy ra một ý hay, liền bảo đông đảo tùy tùng dừng lại ở cửa.
Sau khi vào vườn, hắn rón rén đi, cố gắng trốn phía sau thân cây bụi hoa, lén lút đi như hạc bước cò phục, hoàn toàn không có chút thể thống nào của một vị Hoàng đế.
Hoa đinh hương, hải đường, mai lá du trước điện Diên Thọ là nở rộ nhất, giờ đây lá rụng đã hết, nhưng những cành cây dày đặc cũng đủ để che khuất Phúc Lâm. Khi hắn nghe thấy tiếng của mẫu thân, liền ẩn mình phía sau một bụi đinh hương, xuyên qua cành lá đan xen, tìm kiếm bóng dáng mẫu thân.
Ánh nắng giữa trưa sáng rực rỡ, hành lang trước điện Diên Thọ được phơi nắng ấm áp, Chiêu Thái hậu ngồi trên một chiếc ghế bọc tay vịn, mái tóc dài xõa tung, đen nhánh bóng mượt, suýt nữa thì rủ xuống tận mặt đất, tựa như đang khoác một tấm lụa đen dày đặc. Đạc Ngạc phi tay cầm chiếc lược ngà voi, nét mặt đầy nụ cười, chốc chốc lại ngồi xổm xuống, đứng lên, chăm chú chải chuốt tóc cho bà, đồng thời lắng nghe lời nói từ tỪ bình dị của Thái hậu: "... Loại chim trĩ này thường ở trong cỏ, người ngựa vừa đi qua là giật mình bay vút lên, nhưng bay không được bao xa, càng không thể vượt núi, hết sức lực là từ trên không rơi xuống, nhào vào trong bụi cỏ, hoàn toàn không có bản lĩnh nào khác, chỉ giấu cái đầu vào trong ổ cỏ, không nhìn thấy người liền cho là người cũng không nhìn thấy nó, đến lúc ấy con cứ mặc sức mà nhặt thôi, con nào con nấy đều sống cả đấy!" "Mẫu hậu khi nào đưa chúng con đi mở mang tầm mắt? Bây giờ chính là thời điểm săn bắn mùa đông tuyệt vời, xem con trai đi nhặt cho mẫu hậu chục con gà lôi béo ú!" Đạc Ngạc phi vừa cười vừa nói, vừa buông búi tóc của Thái hậu thả ở sau gáy, dùng một chiếc trâm phượng vàng đính kim cương nhẹ nhàng cài lên: "Mùi vị con gà lôi ngươi đưa tới ngày hôm qua quả thực rất tươi, đại khái là được săn ở trong rừng tùng bách. Chỉ có ăn hạt thông, hạt bách mới có mỹ vị thế này." "Mẫu hậu quả là uyên bác! Những con gà lôi đó quả thực là do em trai nhỏ của thần thiếp săn được từ trong rừng thông Tây Sơn... Mẫu hậu xem thử, tay nghề của thần thiếp có tốt không?" Đạc Ngạc phi cầm một chiếc gương tròn lớn bằng sứ Tây Dương mời Thái hậu soi xem, Thái hậu mỉm cười hài lòng: "Xem cái gì chứ, những việc con làm sao có lỗi được!" Mẫu tử hai người đang cười nói, hai đứa trẻ mặc áo tiễn bào nhỏ, chân đi giày da nhỏ, mỗi người trên tay cầm một chiếc cung nhỏ, bên hông đeo ống tên nhỏ, kiếm nhỏ báu, đao nhỏ đeo, đinh lanh lách, róc rách, rẽ thẳng chạy đến bên cạnh Thái hậu, Hoàng quý phi, đồng thanh la lớn: "Hoàng a nãi, Hoàng ngạch nương! Chúng con đều bắn trúng rồi!" Bọn chúng là Hoàng nhị tử, Hoàng tam tử, một đứa năm tuổi, một đứa bốn tuổi, giống như tất cả những cậu bé nhỏ khác, ngây thơ trong sáng, hoạt bát đáng yêu, chạy mồ hôi đầm đìa, bộ dạng oai phong lẫm liệt khiến Thái hậu, Hoàng quý phi cười tít mắt. Chiêu Thái hậu mỉm cười ôm lấy hai đứa bé: "Bắn mấy mũi tên? Trúng mấy mũi tên?" Tam A-cốt chỉ cười, Nhị A-cốt thành thật nói: "Con không bắn giỏi bằng tam đệ. Con bắn năm mũi trúng hai mũi, tam đệ bắn năm mũi trúng ba mũi." Đạc Ngạc phi cười nói: "Đều giỏi, đều giỏi! Luyện đến mười tuổi, thì đều có thể trăm phát trăm trúng rồi! Nhìn cái này xem, ngạch nương thưởng cho các con tiễn pháp tốt đây!" Bà cởi hai chiếc túi thơm thêu chỉ bạc đính trước ngực, hai đứa bé reo hò nhào về phía bà. Bà đeo túi thơm cho mỗi đứa một chiếc vào khuy áo trước ngực.
Thái hậu mỉm cười nói: "Túi thơm của con vốn dĩ đã là hạng nhất sáu cung, đôi này e là tinh xảo nhất rồi. Đưa cho hai đứa nhóc này, thật uổng phí." Đạc Ngạc phi cười nói: "Mẫu hậu mau đừng trêu cười thần thiếp nữa! Hai chiếc túi thơm đáng là bao! Các A-cốt là trữ quân của Đại Thanh, cưỡi ngựa bắn cung lại là bản lĩnh giữ nhà của tổ tông. Thần thiếp có ngốc nghếch đi nữa, trong chuyện này còn có gì mà không nỡ chứ!... Ôi, nhìn hai đứa nhóc này mồ hôi đầm đìa, áo khoác cũng không mặc, cẩn thận kẻo cảm lạnh! Bảo mẫu đâu? Bảo mẫu!" Bảo mẫu ứng tiếng mà đến, quỳ trước thềm. Đạc Ngạc phi nhận lấy áo khoác nhỏ, mũ da nhỏ từ tay bảo mẫu, tự mình mặc đồ đội mũ cho hai vị A-cốt, lại giật lấy chiếc khăn tay bên mép áo, ân cần lau mồ hôi cho hai đứa nhỏ. Chiêu Thái hậu trong lòng cảm thán, nheo mắt nhìn Đạc Ngạc phi đang bận rộn thầm gật đầu. Sau đó, bà cũng lấy ra hai thỏi vàng nhỏ hình hoa mai thưởng cho cháu, nói: "Cái này nhét vào trong túi thơm để dằn túi nhé! Nhớ kỹ lời Hoàng ngạch nương của các con, phải làm con cháu tốt của tiên tổ tiên hoàng đấy!..." Đừng nói là Chiêu Thái hậu trong lòng cảm thấy an ủi thoải mái, ngay cả Phúc Lâm đang lén lút đứng trong bụi cây ở đây, trong lòng cũng vô cùng ấm áp. Thế nên khi hắn bất ngờ xuất hiện trước mặt mẹ chồng nàng dâu và các con, hoàn toàn không có chút uy nghiêm và rụt rè nào bắt buộc phải bày ra ngày thường.
Đạc Ngạc phi vội vàng đứng dậy, muốn dẫn hai vị A-cốt về cung Cỉnh Ninh. Thái hậu mỉm cười nói: "Để bảo mẫu dẫn chúng về đi, con ngồi thêm lúc nữa đi. Hoàng nhi lại không phải người lạ, chẳng lẽ con còn sợ nó ăn thịt con hay sao?" Chiêu Thái hậu rất ít khi nói đùa, hôm nay không biết là tâm trạng đặc biệt tốt, hay là vì nguyên nhân gì khác. Phúc Lâm cảm thấy rất vui vẻ, Đạc Ngạc phi lại liếc nhìn Phúc Lâm, lén lút đỏ mặt.
Theo lệ thường, Phúc Lâm luôn kể lại một lượt những việc lớn trong triều hôm đó cho mẫu thân nghe, Thái hậu cũng luôn im lặng lắng nghe, rất ít khi chen lời. Lúc này, Đạc Ngạc phi đứng bên cạnh trông chẳng khác nào vật trang trí, đến thở mạnh cũng không dám.
Phúc Lâm kể xong, Thái hậu lại theo lệ thường liên tục gật đầu, nói: "Hoàng nhi trị vì nhiều năm, xử lý sự việc thỏa đáng. Tóm lại là kính trời noi phép tổ, chăm lo chính sự thương dân, có thể khiến giang sơn vĩnh cố, bốn bể an ninh là được." Bà quay sang Đạc Ngạc phi: "Con thấy thế nào?" Đạc Ngạc phi khom người nói: "Mẫu hậu, thần thiếp ở trong nội cung, chỉ dự việc trong nội cung. Chính vụ quốc gia, không phải là thứ thần thiếp có thể can thiệp." Thái hậu mỉm cười gật đầu, lại nói với Phúc Lâm: "Nghe lời can gián như chảy xuôi, chính là đức của bậc hiền quân đời xưa. Hoàng nhi phải luôn ghi nhớ, tránh để xảy ra sai lầm..." Bà trầm ngâm chốc lát, cuối cùng nói: "An quận vương Nhạc Lạc cống hiến cho quốc gia lâu năm, khá có kiến thức, lập được nhiều công trạng, nay các vị vương gia khai quốc đều đã qua đời, Nhạc Lạc cũng nên được phong thân vương rồi chứ?" Trong lòng Phúc Lâm vui mừng khôn xiết, hiểu rằng Thái hậu đứng cùng một chiến tuyến với hắn! Hắn vội vàng nói: "Mẫu hậu soi xét tinh tường, nhi thần sớm đã có ý này!..." "Được." Thái hậu mỉm cười, ánh mắt từ bi vỗ về con trai: "Buổi chiều, con nên đi đến cung Khôn Ninh rồi chứ?" "Ngạch nương," Phúc Lâm đã thành thói quen, cười hì hì nói: "Buổi chiều, nhi thần còn phải đi Doanh Đài, xử lý một số chính vụ quan trọng." "Mẫu hậu," Đạc Ngạc phi cúi đầu, mặt đỏ bừng hạ giọng nói: "Ngày thường Hoàng thượng buổi chiều luôn đọc sách, luyện chữ, bắn cung, vốn không lo chính sự." "Ai nói thế?" Phúc Lâm quay đầu trừng mắt nhìn Đạc Ngạc phi một cái, rồi lại quay đầu cười nói với mẫu thân: "Nhi thần đã hạ chiếu chỉ, triệu tập Vương Củng Giản cha con và Kim Chi-tuân, Phó Dĩ Tiệm, Thang Mạt Pháp và những người khác vào cung rồi." Thái hậu vô cùng chú ý nhìn đôi mắt con trai, hình như có chút kinh ngạc, sau đó liền mỉm cười an ủi, ngả người dựa vào lưng ghế, nói: "Con quả nhiên ngày càng tiến bộ, ta cũng yên tâm rồi... Vậy thì, từ Doanh Đài về rồi hãy đi." Bà thở dài nhẹ một tiếng, nói: "Hoàng nhi, con đừng quên, con rốt cuộc là Hoàng đế, không phải là người chồng, người con và người cha của nhà bình thường..." "Vâng." Phúc Lâm vội vàng cười tủm tỉm đáp: "Nhi thần nhất định tuân theo ý chỉ của Thái hậu, từ Doanh Đài về là đi cung Khôn Ninh ngay." Thế nhưng, Đạc Ngạc phi tiễn Phúc Lâm ra khỏi viện Diên Thọ, Phúc Lâm áp sát nàng, dùng giọng nói chỉ có hai người nghe thấy, đe dọa nói: "Em lại dám ghét trẫm, đẩy trẫm ra ngoài! Nghe đây, tối nay trẫm đến cung Thừa Càn của em! Em cứ đợi đấy, xem trẫm có ăn tươi nuốt sống em không! Hừ!" Ô Vân Châu vốn định phản bác vài câu, Phúc Lâm đã quay đầu bước đi thẳng không ngoảnh lại. Nàng bị kẹt ở đó tiến lùi không được, ấm ức đến mức suýt thì khóc òa lên. Làm một vị hiền phi lưu danh sử sách, vốn không phải là một chuyện dễ dàng gì đâu! Lúc này nếu nàng quay đầu nhìn về phía viện Diên Thọ, sẽ nhìn thấy Chiêu Thái hậu đang đăm đăm nhìn theo bóng lưng của đôi vợ chồng trẻ này, lắc đầu thở dài đấy! Tâm trạng của Thái hậu, chẳng lẽ cũng rất phức tạp hay sao?
Cha con Vương Củng Giản nhận được chiếu chỉ vào cung, liên tưởng đến những việc xảy ra trong buổi chầu sớm, không khỏi biến sắc mặt, nhưng thái giám truyền chỉ hình như lại không có ý đồ xấu. Hai người mang đầy bụng hồ nghi, ngồi kiệu quan, vậy mà lại được dẫn đến cửa Tây Uyển, ở trước cửa, hội ngộ với Kim Chi-tuân, Phó Dĩ Tiệm, Thang Nhược Vọng, Lý Vị, Y Tang A và những người khác đồng thời phụng chiếu triệu tập. Ở đây ngoại trừ Thang Nhược Vọng ra, đều là học sĩ nội viện, đại học sĩ; ngoại trừ Y Tang A là người Mãn châu Tương Hoàng kỳ, những người khác đều là quan văn người Hán; trong số quan văn người Hán ngoại trừ Lý Vị ra, đều liên quan đến sự kiện bị hạp hận trong buổi chầu sớm. Mọi người đưa mắt nhìn nhau, trong lòng bảy lên tám xuống, không biết đến đây vì việc gì, thế nên cũng không còn tâm trạng để trò chuyện.
Mấy tên thái giám dẫn đường dẫn đường, đoàn người bước vào cửa Tây Uyển, đi dọc theo hồ Thái Yết đã đóng một lớp băng mỏng, đi qua một chiếc cầu đá lan can chạm trổ ngọc bạch, các lầu cao Tường Lân Các liền đập vào mắt. Quần thể kiến trúc lưu ly hai màu vàng xanh trên Doanh Đài tựa như tiên sơn quỳnh lâu, trong sự bao bọc của những hàng thông bách xanh tươi như mây xanh đang tỏa sáng rực rỡ. Bọn họ không lên lầu, rẽ trái về phía đông, từ giữa đình Nhận Ngư và đình Kính Quang, bước lên một con đường rải sỏi cuội, con đường nhỏ ẩn hiện giữa những hòn đá Thái Hồ, dưới những tán cây tùng bách. Đi trên con đường nhỏ này, tựa như đang ở trong núi sâu, vô cùng tĩnh mịch, chỉ có tiếng gió thổi động cây cối và tiếng bước chân của bọn họ đan xen vào nhau, đồng hành cùng bọn họ quanh co giữa những hòn đá núi.
Bọn họ được dẫn đến trước một cánh cửa xanh nhỏ, người béo như Vương Củng Giản, mỗi lần chỉ có thể đi vào một người. Hai bên cửa tường cao vách dựng, trên đầu tường lộ ra những mái nhà cao và hai cây ngô đồng khổng lồ. Đây có ý gì chứ? Liệu có phải là một nơi giam cầm không?
Đang lúc hoang mang nghi ngờ, cửa mở ra, một luồng hương thơm thanh khiết của hoa mai ập vào mặt, bọn họ nghênh đón luồng hương hoa này bước vào tiểu viện u thâm, ngước mắt nhìn lên, đá Thái Hồ xếp chồng chất thành núi, giữa những hòn đá hồ mấy khóm mai già cành thưa đan xen, đỏ trắng xen kẽ, nở hoa hé nhụy. Phía bắc có ba gian nhà thông, dưới mái hiên có một biển đề: Tùy An Thất; phía nam có ba gian nhà thông, dưới mái hiên có một biển đề: Đồng Âm Thư Vụ. Không ai trong số họ từng đến đây cả, hôm nay đến chốn này là họa hay phúc?
Các thái giám hành lễ lui về trước cửa và dưới hiên. Mấy người nhìn ta, ta nhìn ngươi, đứng ngẩn người trong viện.
"Vạn tuế gia giá đáo!" Từ cái hành lang dài đi theo thế núi nối liền điện Hàm Nguyên, lầu Thiêm Vận truyền đến một tiếng lảnh lót như vậy, mấy tên thái giám trẻ tuổi dẫn đường trước, Thuận Trận Hoàng đế xuất hiện trước cửa nhỏ nối liền hành lang phía tây Đồng Âm Thư Vụ. Hàng đầu đội mũ kết nhung đỏ, mặc áo gấm rồng mờ màu thanh đá, bên ngoài khoác áo choàng mặt lụa sáng vàng nhung thêu như ý, thắt lưng buộc dải lụa vàng nhăn, dưới chân đi giày đế phấn ủng đen, bộ trang phục thường ngày này, cộng với thần sắc hòa ái của hắn, khiến những vị thần tử đang mang tội này trút bỏ được gánh nặng trong lòng, lập tức quỳ xuống dập đầu thỉnh an. Hoàng đế gật đầu mỉm cười nói: "Trẫm trăm công nghìn việc, khó khăn lắm mới có chút thời gian nhàn rỗi này, đặc biệt triệu tập các khanh tụ họp. Các khanh đều là những người uyên bác có tài trong triều, ngày thường giảng học thường được nghe ban dạy, hôm nay các khanh cứ coi như lấy văn hội bạn, không cần câu nệ lễ tiết." Nói xong, hắn đi đầu bước vào Đồng Âm Thư Vụ, mọi người cũng cúi người đi theo. Đập vào mắt đầu tiên, là mấy chục kệ sách chạy vòng quanh tường, hộp gấm nhãn ngà, rợp trời hoa mắt; giữa các tủ sách bày trí bàn dài và tủ bách bảo, trong đó chuông đỉnh nhà Thương Chu, lò men Ca Tuyên, ấn chương tranh vẽ, la liệt sáng ngời; hơn chục chiếc bình sứ lớn vẽ hoa cao ngang ngực người, chứa đầy những cuốn tranh chữ dài ngắn, mấy chiếc lò xông hương hình phượng quỳ menháp đang phun khói trầm nghi ngút, lan tỏa khắp phòng. Phúc Lâm vô cùng đắc ý trước biểu cảm kinh ngạc của mọi người, bèn tiến thêm một bước cởi bỏ sự gò bó của họ, lặp lại rằng: "Các khanh không cần câu nệ lễ tiết, không ở trong điện vàng mà ở trong thư phòng cơ mà!... Nào, dâng trà!" Nội thị nối đuôi nhau bước vào, dâng cho mỗi vị đại thần một chén trà nóng hổi bốc khói nghi ngút. Phúc Lâm cười nói: "Trà này dùng hạt thông, nhụy mai, phật thủ nấu với nước tuyết đun sôi, trong cung gọi là trà Tam Thanh. Các khanh nếm thử xem, hương vị thế nào?" Mọi người đưa miệng ngậm lấy miệng chén, tỉ mỉ nếm thử. Y Tang A đầu tiên cất lời khen ngợi nói: "Bẩm Hoàng thượng, nô tài từ trước tới nay chưa từng uống loại trà ngon như thế này!" Phúc Lâm cười nói: "So với trà sữa thì thế nào?" Y Tang A đáp: "Mỗi loại có một vị riêng." Lý Vị nói: "Trà này thanh thuần ngọt ngào, đủ để sánh với mỹ tửu." Phúc Lâm cười nói: "Cho nên nha, khách đến lấy trà làm rượu, uống đối ẩm vui vẻ vui mừng!" Mọi người đều cười. Hoàng đế hôm nay không chỉ hòa ái dễ gần, còn lộ ra một loại thần thái tiêu sái phóng khoáng, rất gần với phong độ mà những văn nhân học sĩ này vẫn luôn tán thưởng. Tinh thần của bọn họ dần dần thư thái, cởi mở hơn.
Thang Nhược Vọng nói: "Xin Hoàng thượng ban cho lão thần phương thuốc, lão thần cũng có thể làm theo cách này để chế tạo." Phúc Lâm ngẩng đầu sảng khoái cười lên: "Mạt Pháp, ngài sớm nói thích, trẫm đã sớm sai người mang đến cho ngài rồi, đảm bảo ngài dùng ba mươi năm cũng không hết." Thang Nhược Vọng run rẩy chòm râu tóc bạc, mỉm cười nói: "Lão thần sao dám trông mong ba mươi năm!" Phúc Lâm quay sang Kim Chi-tuân: "Trẫm nhớ ngài cùng tuổi với Mạt Pháp, chắc đều là sáu mươi sáu tuổi rồi phải không? Nay đều tóc bạc mặt hồng, là người cao thọ có phúc đấy chứ!" Hai vị đại thần vội vàng cúi người khiêm tốn tạ ơn: "Bệ hạ kim khẩu, khiến lão thần tổn thọ rồi!..."
Phúc Lâm chỉ vào chiếc bàn dài dưới cửa sổ phía nam nói: "Ở đó có mấy bức tranh chữ thời Tống, Nguyên, Minh, xin các vị giám định thật giả." [Nhắc đến tranh chữ, những người này đều là chuyên gia, lại đều yêu thích, lập tức đều bước đến bên bàn dài, lật tập mở cuộn, người thì đăm đăm nhìn kỹ, người thì tắc lưỡi trầm trồ, mỗi người một vẻ.]
Phúc Lâm đứng bên quan sát, cảm thấy vô cùng thú vị. Hắn quay đầu phát hiện Thang Nhược Vọng đứng một bên, liền nhỏ giọng hỏi: "Mạt Pháp sao không qua xem thử?" "Hoàng thượng, ngài biết đấy tranh chữ Trung Quốc tôi thực sự không hiểu gì cả." Phúc Lâm nảy ra một ý, nháy mắt với Mạt Pháp như một đứa trẻ, giống như đang thông đồng với ngài ấy cùng mình trò đùa dai vậy, lùi về cái bàn ở giữa thư phòng, rút chiếc bút lông cừu tím trên giá bút Cửu Long ngọc bích ra, chấm đầy mực vào chiếc nghiên Đoan khắc đầy hoa văn chim magpie đùa xuân, vuốt phẳng tờ giấy tuyết lãng trên bàn, nhỏ giọng nói: "Mạt Pháp, tôi vẽ một người cho ngài xem!" Chẳng mấy chốc, tiếng trầm trồ khen ngợi lớn tiếng của Thang Nhược Vọng đã thu hút mọi người lại: "Hoàng thượng, cái này tuyệt quá! Chỗ nào cũng không giống mà chỗ nào cũng giống. Cái này, đại khái chính là sức hút của tranh Trung Quốc phải không? Bí quyết là gì vậy?"
Phúc Lâm cười không đáp, giơ bức tranh đó ra cho mọi người xem.
"Ồ! Vương học sĩ!" Mọi người kinh hô một tiếng. Trên tranh quả nhiên là Vương Hi: giống như tất cả các bức tranh ý họa vậy, mực nước đầm đìa, các đường nét nếp áo đều rất thô phỏng, mà tư thế phong độ lại sống động như thật, phần khuôn mặt vẽ tương đối tỉ mỉ, râu mày sinh động, như muốn cất tiếng gọi. Mọi người nhìn bức tranh, lại nhìn Vương Hi, đều không nhịn được mỉm cười, cũng không kìm được mà cất lời khen ngợi tài nghệ vẽ tranh của Hoàng thượng.
Vương Hi sụp lạy sát đất, cầu xin Hoàng thượng ban bức tranh này cho. Phúc Lâm cười nói: "Không được, không được, vẽ người không phải sở trường của trẫm, vẽ phong cảnh vẫn có thú vị hơn." Hắn lại cầm bút lên, trầm ngâm một lát, vung cổ tay viết nhanh. Dưới ngòi bút rừng núi rậm rạp, nước sáng đá đẹp, thần thanh ý viễn, tiêu sái phóng khoáng, chỉ vài nét lưa thưa, một bức tranh thủy mặc phong cảnh thanh đạm sảng khoái đã hiện ra trước mắt mọi người. Mọi người lần lượt khen ngợi: "Bức tranh này của Hoàng thượng, thực sự đạt được tam muội của tranh Tống Nguyên!" Kim Chi-tuân vuốt râu cười.
"Hoàng thượng dùng võ công định thiên hạ, trong lúc trăm công nghìn việc, du ngoạn nghệ thuật bút mực, quả là giai thoại của thời thịnh thế thái bình!" Phó Dĩ Tiệm cũng cảm thán không thôi.
Phúc Lâm nhìn chằm chằm Vương Củng Giản, nói: "Củng Giản tinh thông chữ nghĩa tranh vẽ, ngài thấy thế nào?" Vương Củng Giản vội vàng cúi người đáp: "Gò đồi trong lòng bệ hạ, có những điểm mà bậc Cánh, Quan, Nghê, Hoàng không với tới được, tự nhiên là do trời phú ban cho, không phải người phàm có thể bì kịp..."
Phúc Lâm cầm bức tranh này đưa cho Vương Củng Giản, cười nói: "Vậy thì, bức tiểu họa này liền ban cho ngài làm kỷ niệm vậy!" Sự việc bất ngờ, Vương Củng Giản ngẩn người ra một hồi lâu, mới quỳ xuống dùng hai tay đón lấy, liên tục dập đầu tạ ơn. Phúc Lâm lại quay đầu nói với Vương Hi: "Ngươi còn trẻ, thời gian phụng sự trong triều còn dài lắm, cho nên ban cho cha chứ không ban cho con." Vương Hi mặt đỏ bừng rưng rưng nước mắt quỳ xuống tạ ơn, lúc này mọi người mới thực sự trút được gánh nặng.
"Tranh chữ các khanh xem quả thực là chân tích chứ!"
Các đại thần lần lượt khen ngợi trân phẩm của Hoàng thượng đều là báu vật vô giá độc nhất vô nhị trong thiên hạ, quả thực là chân tích. Phúc Lâm ra lệnh nội thị lấy thêm mấy bức thảo thư ra, mời mọi người thưởng thức. Kim Chi-tuân xem xong sắc mặt bỗng thay đổi, Thang Nhược Vọng vẫn không hiểu chuyên môn, những người khác thì ca ngợi hết lời nét bút mạnh mẽ uyển chuyển hoạt bát, là bức thư pháp hiếm có.
Phúc Lâm nói: "Chính thế đấy, trẫm cũng cho rằng nét chữ này rất đẹp, vô cùng hiếm có... Đây là bút tích của Sùng Trinh đế đấy..." Trong không gian tĩnh lặng, hắn cầm lấy một bức, cẩn thận tự tay mở ra, đăm đăm chú mục, hồi lâu sau, mới vô cùng cảm thán nói: "Bậc minh quân như thế, thân vướng họa lớn, khiến người ta không khỏi xót xa thay!..." Vương Củng Giản trong lòng dâng trào một dòng nhiệt huyết, bỗng cảm thấy sống mũi cay cay, khóe mắt rưng rưng. Đằng kia Kim Chi-tuân cũng cúi thấp mái đầu bạc trắng.
Phúc Lệ Tiệm nói: "Cho nên bản triều báo thù cho quân phụ nhà Minh quá cố, không thẹn là đội quân nhân nghĩa." Y Tang A nói: "Đúng vậy. Đại Thanh vỗ định Yên Kinh, là lấy được từ tay giặc cướp, chứ không phải cướp từ nhà Minh, di lão nhà Minh đến nay vẫn không chịu ra làm quan, thực sự là không thông minh tột cùng." Phúc Lâm cười nói: "Hôm nay lấy thơ rượu đối đãi, những chuyện cũ đó không cần nhắc đến nữa. Nào, thắp đèn!" Các nội thị đi lại nườm nượp, thắp nến thắp đèn, mời bọn họ đến Tùy An Thất dùng rượu tiệc. Phúc Lâm đi đầu, mọi người cũng sát gót theo sau, bước ra khỏi Đồng Âm Thư Vụ. Chỉ thấy trên cành già thân thô của cây mai trong viện, đều treo đèn lồng nhiều màu, thời gian gần chập tối, hoa nở càng rộ hơn, hoa mai và ánh đèn soi chiếu lẫn nhau, càng làm nổi bật tinh thần. Từng đợt hương mai ập tới, khiến mọi người đều có chút say men. Cửa Tùy An Thất mở rộng, mấy bàn rượu tiệc phong phú đã được bày biện tề chỉnh. Phúc Lâm cười nói: "Hôm nay dưới đèn cầm chén rượu thưởng mai, các khanh nhất định phải có câu hay. Kêu ai không có thơ không có từ sẽ bị phạt ba chén lớn!" Các đại thần đều cười. Thang Nhược Vọng cung kính tâu rằng: "Xin Hoàng thượng rộng lượng tha thứ, hôm nay là ngày chay tịnh của giáo hội, thực sự không dám uống rượu yến tiệc." "Ồ, trách trẫm sơ ý rồi. Nào, lấy quạt." Phúc Lâm nhận lấy chiếc quạt gấp do chính tay nội thị dâng lên do mình tự vẽ, lại có ngọc bảo Quảng Vận in trên đó, đưa cho Thang Nhược Vọng nói: "Mạt Pháp, chiếc quạt này ban cho ngài, xin mời ngài về trước nhé!" Các đại thần nhìn chiếc quạt này tấm tắc khen ngợi, Thang Nhược Vọng tuy đã tạ ơn, nhưng đối với tranh quạt rốt cuộc cũng không nói ra được điều gì, liền cất nó vào trong ngực, cáo từ Hoàng thượng và mọi người, theo các thị vệ hộ tống ngài ra cửa đi mất.
Y Tang A cười nói: "Thang Mạt Pháp đại khái là sợ làm thơ, mượn cớ trốn tiệc đấy thôi." Lý Vị cũng cười nói: "Chiếc quạt đó xuất từ bút tích của Hoàng thượng, là kỳ bảo vạn vàng không đổi, Thang Mạt Pháp e là chẳng hiểu gì đâu." Phúc Lâm gật đầu cười thở dài nói: "Thang Mạt Pháp trung thành tận tụy, tinh thông thiên văn toán học, sùng đạo Thiên Chúa, phẩm đức cao quý, có danh xưng là thánh nhân, là vị khách khanh hiếm có của bản triều ta. Chỉ tiếc là không sinh ra ở phương Đông, đối với Trung Quốc thực sự hiểu biết quá nông cạn rồi!..." Vương Củng Giản và Vương Hi nhân cơ hội này quỳ sụp xuống trước mặt Hoàng thượng, nói rằng: "Thần cha con buổi chầu sớm thất nghi, thực sự tội đáng muôn chết, cúi xin Hoàng thượng tha thứ" Phúc Lâm nhìn cha con Vương Củng Giản, lại nhìn mọi người, cười chậm rãi nói: "Cần gì phải như vậy. Làm bề tôi nhà Minh mà không nhớ tưởng nhà Minh, ắt không phải bề tôi trung thành! Trẫm há lại không hiểu đạo lý này?" Lời của Hoàng thượng, nằm ngoài dự đoán của mọi người, không chỉ cha con Vương Củng Giản rưng rưng nước mắt, các đại thần khác cũng đều quỳ sụp xuống.
"Các khanh đây là thế nào vậy?" Phúc Lâm vội vàng đưa tay ngăn lại.
Các đại thần kích động nửa ngày không nói nên lời, cuối cùng Kim Chi-tuân run rẩy nức nở nói: "Hoàng thượng lấy đại nghĩa khuyên răn, Chi-tuân bọn họ khắc cốt ghi tâm..." "Các khanh mau đứng dậy, mời vào yến tiệc đi!" Phúc Lâm mặt mày hớn hở, vui vẻ mời mọc, tự mình dẫn đầu đi về phía Tùy An Thất. Nhưng ánh đèn soi chiếu hoa mai đỏ, phong cảnh mê người, hương thơm say đắm, khiến hắn không kìm được mà lưu luyến vấn vương giữa ánh đèn hoa mai, bỗng nhiên cất khẩu ngâm lên bốn câu thơ: "Sơ mai huyền cao đăng, chiếu thử hoa hạ chước. Chỉ nghi mai chi nhiên, bất giác đăng hoa lạc." Kim Chi-tuân quên mình lớn tiếng khen ngợi: "Thơ hay thơ hay! Kỳ sự kỳ cú, cổ kim chưa từng có vậy!" Sau đó, tự giác thất nghi, vội vàng cúi người tạ tội: "Cúi xin Hoàng thượng tha tội thất nghi cho thần. Thần thực sự là thói quen cũ của văn nhân, chốc lát khó mà thay đổi..." Phúc Lâm cười lớn một tiếng: "Chính muốn các khanh không câu nệ lễ tiết, mới có thú vị. Vương Hi, từ lâu đã nghe nói ngươi có tài thơ ca, văn tư cực nhanh. Tức cảnh phùng thơ làm từ, thế nào?" Vương Hi trầm ngâm một lát, liền hạ giọng ngâm nga: "Hoàng hôn tiểu yến đáo quân gia, mai phấn thí xuân hoa, ám thùy tố nhuy, hoành chi sơ ảnh, nguyệt đạm phong tà. Cánh thiêu hồng chúc chi tiếu quái, phấn lạp đẩu hương xa, nguyên tiêu cận tiểu viên tiên thí, hỏa thụ ngân hoa." Phúc Lâm liên tục khen ngợi: "Tuyệt, tuyệt đỉnh! Tiểu viên tiên thí, hỏa thụ ngân hoa... 'Hoành chi sơ ảnh, nguyệt đạm phong tà', thật là phong lưu, thật là diễm lệ! Điệu khúc 'Nhãn nhi mị', ngay cả tên từ bài cũng chọn thật khéo. Nào, nào, vào nhà viết ra đi!" Hắn hứng thú bừng bừng, sải bước, nhẹ nhàng bước vào Tùy An Thất.
Các đại thần đi theo vào phòng, Kim Chi-tuân và Phó Dĩ Tiệm đi tụt lại phía sau. Ánh mắt của Kim Chi-tuân từ đầu đến cuối không rời khỏi Phúc Lâm, lúc này liền thì thầm với Phó Dĩ Tiệm nói: "Hoàng thượng khí vũ hiên ngang, phong lưu tiêu sái, không chỉ có độ lượng của bậc quân vương, lại kiêm cả phong thái của sĩ đại phu, thiên hạ rồi sẽ quên ngài là vị quân vương tộc Di Địch mất thôi!..." Phó Dĩ Tiệm thoạt đầu trừng mắt nhìn hắn, sau đó lại không kìm được mà liên tục gật đầu, cảm thán không thôi.
Một đêm gió tuyết, đã chặn kín cả hàng rào tre nhà Hùng Tích Lý.
Sáng sớm tạnh tuyết, Hùng Tích Lý hà hơi vào tay, ôm chổi tre quét tuyết, quét từ cửa phòng ra con đường nhỏ, lại đẩy cửa rào ra. Ánh nắng ban mai chiếu lên nền tuyết, ánh lên sắc hồng nhạt, mà chỗ bóng râm không chiếu tới ánh nắng, lại ánh lên sắc xanh nhạt, tương phản lẫn nhau, khiến nền tuyết trắng tinh vừa thuần khiết vừa đa sắc đa màu. Hùng Tích Lý không khỏi ngẩng đầu nhìn mặt trời đang mọc ở phía đông, lại thấy một người mặc áo choàng trùm đầu đang bước qua tuyết đi tới. Hắn nhận ra, đó là người bạn của hắn - Từ Nguyên Văn.
Hai người gặp nhau, vái chào lẫn nhau. Từ Nguyên Văn tiêu sái vung tay áo, chỉ vào con đường nhỏ vừa quét xong mà nói: "Cái này có thể gọi là đường tuyết chưa từng vì khách quét mà." Hùng Tích Lý nói: "Tôi vẫn dùng nguyên câu của Đỗ Lão vậy: Bồng môn kim thủy vi quân khai!" Hùng Tích Lý và Từ Nguyên Văn, quen biết nhau từ ba năm trước trong bữa tiệc tiễn đưa Lục Kiện. Lần đầu gặp mặt, hai bên hoàn toàn không có chút thiện cảm nào. Hùng Tích Lý coi thường cái điệu bộ tài tử của Từ Nguyên Văn, Từ Nguyên Văn cũng không thích cái mặt đạo học của Hùng Tích Lý. Điều này cũng dễ hiểu, xuất thân và cảnh ngộ của hai người quá khác biệt.
Hùng Tích Lý tự Kính Tu, người Hiếu Cảm, Hồ Bắc, là gia đình thi thư. Nhà tuy không nghèo khó, cũng không phải tộc giàu. Năm xưa Trương Hiến Trung đánh vào Hồ Quảng, mấy chục nhân khẩu trong cửa nhà Hùng Tích Lý đều bị giết, duy chỉ có Hùng Tích Lý vì đi theo mẫu thân trốn về nhà ngoại nên may mắn sống sót, từ đó hai mẹ con nương tựa lẫn nhau, sống cuộc sống nghèo khó. Mẫu thân quản giáo con trai cực kỳ nghiêm khắc, học vấn của Hùng Tích Lý uyên bác thâm sâu, thực sự là nhờ có sự dạy dỗ của mẫu thân. Ba năm trước đến kinh thành, cũng là do mẫu thân giục giã mấy lần, muốn hắn đi du học bốn phương, gặp gỡ thầy bạn, tăng trưởng kiến thức. Học vấn và phẩm cách của hắn khiến không ít người ngưỡng mộ; nhưng tính tình của hắn quá mức nghiêm nghị, đạo học giảng giải quá mức nghiêm túc, lại khiến mọi người kính nhi viễn chi. Hắn đối với điều này cũng không bận tâm, nhận hai ba lớp học, nhận được khoản học phí hậu hĩnh, phần lớn gửi về Hồ Quảng phụng dưỡng mẹ già, phần còn lại mua hai gian nhà nhỏ ở hố Đào Hoa giữa chùa Long Tuyền và quán Thái Thanh ở Nam Thành, ngày thường ra vào một mình, rỗi rãi thì đọc sách luyện chữ ngâm thơ, hoặc chơi hoa trồng cúc nghịch cỏ, tự tại vui vẻ, không màng điều gì.
Thế là mọi người ban cho hắn một danh hiệu tuyệt vời: Bố y cao sĩ.
Từ Nguyên Văn hoàn toàn khác biệt. Hắn sinh ra trong một thế gia nổi tiếng ở Giang Nam - đại tộc họ Từ ở Côn Sơn, Giang Tô. Mọi người không thể tra cứu nhà họ Từ ở Côn Sơn có vướng mắc gì với Trung Sơn vương Từ Đạt đầu nhà Minh, Tể tướng Từ Giai giữa nhà Minh hay không, nhưng nhà họ Từ quả thực là đời đời giàu sang hào phú, hơn nữa đời đời văn vận hưng thịnh, xuất hiện không ít bậc học vấn chi sĩ, ngay cả những người kết thông gia với nhà họ Từ cũng đều không tầm thường. Cậu của Từ Nguyên Văn, chính là bậc đại gia học vấn nổi danh nam bắc - Cố Viêm Vũ.
Từ Nguyên Văn tự Công Túc, ba anh em đều nổi danh bằng tài học, Từ Nguyên Văn đặc biệt được coi là thần đồng tài tử. Người ta truyền tai nhau rằng năm mới mười hai tuổi, hắn đã dùng thân phận tú tài để thi cử nhân. Đồng bối thấy hắn còn nhỏ tuổi, bấy giờ liền nói: "Tiểu tiểu bằng hữu đã muốn làm quan, muốn làm cao đến đâu?" Hắn đáp: "Cát lão." Mọi người liền ra câu đối trêu chọc hắn rằng: "Vị lão tư cát lão," hắn liền đối lại ngay rằng: "Vô tài tễ tú tài." Khiến mọi người cười rộ lên, vốn muốn chế nhạo hắn, ngược lại bị hắn chế nhạo. Lại có truyền thuyết kể rằng khi còn nhỏ đi dự tiệc cùng cha, một vị quốc công và một vị thượng thư đồng thời ban cho hắn chén rượu, hắn đành phải dùng hai tay đỡ lấy mỗi tay một chén. Thượng thư lập tức ra câu đối: "Thủ chấp lưỡng bôi văn võ tửu, ẩm văn hồ? Ẩm võ hồ?" Hắn lập tức đối lại rằng: "Hung tàng vạn quyển thánh hiền thư, hy thánh dã, hy hiền dã!"... Những truyền thuyết này tự nhiên càng tô điểm thêm vẻ rạng ngời cho hắn.
Tài thơ của hắn siêu diệu, tính cách phong lưu tiêu sái, văn nhân mặc khách không ai là không ngưỡng mộ. Vân Tuyền - văn nhân Kim Lăng, một hôm bỗng lớn tiếng giữa bữa tiệc rằng: "Nguyện hóa thành tuyệt đại mỹ nhân, bồi quét cho Công Túc." Lại có tú sĩ Vô Tích Phùng Vân tặng thơ rằng: "Ngã nguyện lai sinh tác quân phụ, chỉ sầu thanh bất đáo mai hoa." Những lời tán thưởng bàn tán này, tự nhiên khơi gợi nên tâm sự thơ phú của phu nhân Từ Nguyên Văn, cho đến nỗi trong thơ có câu "Tu đáo nhân gian tài tử phụ, bất tử thanh sấu tự mai hoa", cái tâm ái mộ ấy, yêu tài mà kiêm cả chung tình, có thể nói là đạt đến cực điểm, một thời truyền tụng thành giai thoại. Thế nhưng tất cả những giai thoại phong lưu được truyền tụng bởi những văn nhân cuồng phóng này, dưới cái nhìn nghiêm nghị chính trực của Hùng Tích Lý, chẳng phải là quá khinh bạc sao?
Nếu không phải là một cơ hội ngẫu nhiên, hai người này có lẽ cả đời cũng không thèm quen biết nhau, cả đời đều cho rằng bản thân vốn dĩ không hợp nhau.
Tiết Thanh minh năm đó, Từ Nguyên Văn cùng một đám bạn mượn hội thơ chùa Long Tuyền, hứng khởi bay bổng, vô cùng sảng khoái. Nào ngờ tiệc tán xong thì gặp trận mưa lớn, Từ Nguyên Văn đang trên đường về nhà đành phải gõ vào cánh cổng rào ven đường, lớn tiếng xin tránh mưa. Người ra mở cửa lại chính là Hùng Tích Lý, hai người không khỏi sững sờ, dẫu sao cũng từng quen biết, liền cùng vái chào làm lễ. Trong mưa không tiện trò chuyện, Hùng Tích Lý liền mời Từ Nguyên Văn vào nhà.
Vừa bước vào cửa nghèo, Từ Nguyên Văn bỗng thấy trước mắt sáng bừng lên. Hơi lạnh đầu xuân vẫn còn đậm, trong thành, ngoài ngoại vẫn là một cảnh tượng tiêu điều hoang vắng, mà trong viện của Hùng Tích Lý đã tràn ngập một sắc xanh biếc rồi. Đến khi bước chân vào nhà, chỉ cảm thấy sắc xanh ngập tràn bầu ngực, Từ Nguyên Văn càng thêm kinh ngạc: Dẫu cho bốn vách tiêu điều, nhưng sạch sẽ không một hạt bụi, chén trà lò sưởi, bàn vuông ghế tròn, vị trí đâu ra đấy.
Điều khiến người ta chú ý nhất là dưới chân tường cạnh bàn, bên bệ cửa trước bậc thềm, các chậu sành chậu đất xếp đầy ắp, trồng toàn là cỏ xanh. Những đám cỏ ấy thướt tha uyển chuyển, tươi mị vô cùng, Từ Nguyên Văn không gọi được tên, cũng chưa từng nhìn thấy bao giờ, liên tục cất lời khen ngợi. Hùng Tích Lý có sở thích yêu cỏ thành cuồng, nhận được sự tán thưởng chân thành như vậy, cũng rất vui mừng, bèn dẫn Từ Nguyên Văn vào nhà trong để xem loài cỏ Thúy Vân mà hắn vô cùng yêu thích. Từ Nguyên Văn lại kinh ngạc nhìn thấy, bàn ghế bên cửa sổ đều đã cũ kỹ, trên lưng ghế còn buộc một chiếc ô giấy mở tung, trên bàn giấy nghiên bày la liệt, vết mực đầm đìa, rõ ràng là chủ nhân vừa mới ngồi dưới ô để viết bài văn. Hùng Tích Lý thấy Từ Nguyên Văn nhìn chiếc ô, thản nhiên chỉ lên mái nhà nói: "Hễ mưa là dột." Trên bàn có một chậu cỏ Thúy Vân, bên cạnh là hai chiếc tiểu đào bát, một bát đựng đậu trắng, một bát đựng đậu đen, Từ Nguyên Văn tò mò cầm lên xem rồi nói: "Tích Lý huynh dùng cái này thay cờ vây ư?" Hùng Tích Lý lắc đầu, ôn tồn nói: "Không, đây là phương thuốc hay để hiền nhân tính lý thời cổ đại dùng để điều hòa suy nghĩ. Sau khi đọc sách viết văn, thường ngồi mặc tưởng tự kiểm điểm; hễ sinh ra một ý thiện, liền ném một hạt đậu trắng vào trong bát; hễ sinh ra một ý ác, liền ném một hạt đậu đen vào. Lúc đầu đậu đen nhiều đậu trắng ít, sau đó đậu trắng nhiều đậu đen ít, sau đó không còn đậu đen nữa, cho đến cuối cùng ngay cả đậu trắng cũng không còn, mới có thể đạt đến cảnh giới tối cao. Đệ nay cách cảnh giới tối cao còn xa, vừa có đậu trắng lại vừa có đậu đen." Hắn rất thẳng thắn đưa chiếc bát còn lại cho Từ Nguyên Văn xem, quả nhiên đậu trắng và đậu đen đại khái ngang nhau.
Từ Nguyên Văn trong lòng chợt dâng lên sự kính trọng, nói: "Không ngờ Tích Lý huynh lại khổ chí khổ học đến thế!... Huynh viết sách trong mưa, hẳn là có câu thơ hay rồi chứ?" Hùng Tích Lý nói: "Chẳng qua là đọc Sử Tống, nhìn thấy mấy bài thơ vịnh tụng vua Nhạc, ngẫu nhiên có cảm xúc, liền được một vế câu mà thôi, xin chỉ giáo." Hắn đưa tờ giấy trên bàn cho Từ Nguyên Văn, chỉ thấy trên đó viết hai câu thơ, vết mực vẫn chưa hoàn toàn khô:
Tể tướng nhược phùng Hàn Thả Trỗi, tướng quân dĩ tác Quách Phần Dương.
Từ Nguyên Văn đập bàn tán thưởng: "Câu hay, thực sự nói rất tuyệt! Bài thơ vịnh vua Nhạc có hàng hà sa số, hai câu này lập luận mới mẻ, xưa nay chưa từng có. Sao không nối tiếp thành một bài thơ hoàn chỉnh?... Lúc Từ Nguyên Văn cáo từ, trời đã tạnh ráo, ánh chiều tà chiếu rọi khu vườn sau cơn mưa, cỏ Thúy Vân rạp sát mặt đất, uống những hạt mưa, một màu xanh ngắt không một kẽ hở, nhìn vào tựa như thảm cỏ xanh mướt, ý xuân dạt dào... Từ Nguyên Văn không kìm được thở dài: "Kính Tu có cả một khu vườn cỏ thơm này, khiến người ta chốc lát cảm thấy sinh cơ tràn ngập, biết bao tình thơ ý họa, thực sự lưu luyến không nỡ rời..." Vài ngày sau, Hùng Tích Lý nhận lời mời đáp lễ, được tiếp đón nồng nhiệt. Nhà họ Từ rộng lớn hoa lệ, đương nhiên không thể so với nơi ở của Hùng Tích Lý. Nhưng sự thanh nhã u tĩnh của thư phòng, sự trang nhã đường hoàng của tranh chữ trên vách tường, cũng khiến Hùng Tích Lý cảm thấy hài lòng. Hai người uống rượu trò chuyện trà nước trong thư phòng, vô cùng sảng khoái. Điều khiến Hùng Tích Lý chú ý là những lời khắc trên văn phòng tứ bảo của chủ nhân.
Một chiếc nghiên Đoan trên bàn, trên nắp hộp nghiên gỗ tử đản được chạm khắc âm văn, đề là "Tự dụng nghiên minh", kiểu chữ là chữ thảo bay lượn, nhận ra là bút tích của Từ Nguyên Văn: "Thạch hữu thạch hữu, dữ nhĩ nam bắc tẩu, bạn ngã thi, bạn ngã tửu, họa ỉn đồ nha bất ngã xú, cáo nhữ hắc diện tri, cộng ngã bạch đầu thủ." Hùng Tích Lý lật chiếc ấm cát Dương Tiện mà hai người dùng để thưởng trà, trên đó lại có lời khắc được viết ngay ngắn bằng lệ thư: "Thượng như đẩu, hạ như cửu, ngao thất túc, ly thất thủ, khả dĩ tước ngọc xuyên chi trà, khả dĩ châm kim cốc chi tửu." Phía sau dùng tiểu khải viết một hàng lạc khoản: Đinh Dậu xuân Nguyên Văn chí vu Yên Kinh.
Từ Nguyên Văn thấy hắn chú ý đến lời khắc như vậy, liền mỉm cười lấy từ chiếc giường nằm ở góc thư phòng ra một chiếc gối sứ rỗng đáy, hoa văn hạc trắng mây mỏng, nói: "Những lời khắc này cái gọi là tác phẩm vui đùa, Kính Tu đừng chê cười." Hùng Tích Lý đón lấy xem, lời khắc trên gối viết rằng: "Điềm hương túy hương ôn nhu hương, tam giả chi mộng đôn đoản trường? Tiên nhân dữ ngã xích hoàng lương." Hùng Tích Lý thầm cảm thấy kỳ lạ. Những lời khắc này quả thực tài hoa tràn trề, vừa nghiêm túc vừa hài hước, hài hước tiêu sái, có thể thấy được tài năng công lực của tác giả. Điều khiến hắn đặc biệt tán thưởng, là triết lý ẩn chứa trong lời khắc. Lời khắc gối kia nói mới thấu đáo làm sao! Quá hợp ý hắn rồi. Hắn thực sự muốn đập bàn khen hay, nhưng hắn vốn dĩ không có thói quen vui buồn biểu lộ ra nét mặt, chỉ không kìm được mà thở dài một câu: "Không ngờ phong lưu tài tử lại không hề nông cạn chút nào!" Từ Nguyên Văn cười lớn ha hả, vẻ mặt vốn dĩ nghiêm nghị của Hùng Tích Lý cũng trở nên ôn hòa đôn hậu. Bọn họ tìm thấy điểm chung từ đối phương, từ đó nảy sinh tình bạn.
Tuy nhiên, hai người một nghèo một giàu, kẻ nghèo vô cùng thanh cao ngay thẳng, một đồng tiền cũng không chịu lấy bừa, nhiều lần từ chối sự chu cấp của người bạn giàu và thiệp mời đến chơi nhà. Người bạn giàu không hề trách móc, cứ cách ba năm tháng, lại tự mình đến tăm tối lều tranh của Hùng Tích Lý thăm hỏi, hai người đối ẩm thơ ca, trò chuyện dài không mệt mỏi, vui vẻ tụ họp một ngày, rồi lại ai đi đường nấy. Từ Nguyên Văn vẫn qua lại giữa đám văn nhân sĩ đại phu, Hùng Tích Lý vẫn đến trường học dạy trẻ nhỏ, mối quan hệ của hai người ngược lại cũng vô cùng tự nhiên.
Tháng chín năm nay ngày Trùng dương, hai người đã tụ họp rồi, sao Từ Nguyên Văn lại đến thăm nữa? Từ Nguyên Văn bước vào nhà, không hề khách sáo, đi thẳng vào vấn đề: "Kính Tu, nho học của huynh thâm sâu, bụng đầy kinh luân, chẳng lẽ lại dùng trường học này để kết thúc cuộc đời mình ư?" Hùng Tích Lý cảm thấy bất ngờ: "Ý của Công Túc là gì?" Từ Nguyên Văn nói: "Sau đại loạn, lòng người hướng về sự ổn định. Chẳng bao lâu nữa Vân Quý thu phục, thiên hạ thống nhất, muốn an định thiên hạ, không thể không dùng thánh đạo Khổng Mạnh Chu Trương. Năm xưa Lão tiên sinh họ Lữ khen ngợi huynh sẽ là bậc đại gia đạo học, tông sư một đời, huynh chẳng lẽ không muốn có chút thành tựu gì sao?" Hùng Tích Lý nói: "Cứ nhìn thế này, Công Túc cũng có ý định ra làm quan rồi ư? Cựu tiên sinh Đình Lâm của huynh có thể đồng ý không?" Từ Nguyên Văn hào sảng cười nói: "Đại trượng đàn tung hoành một đời, chưa nói đến việc mưu cầu công danh, vợ hiền con khôn, chính là câu nói cũ thiên hạ hưng vong, bỉ phu hữu trách, nay cũng dùng đến được. Huynh và tôi bụng đầy tài học, tại sao không làm một phen sự nghiệp trị quốc bình thiên hạ? Có thể khiến vạn dân thiên hạ an cư lạc nghiệp, giành lấy một cái tên lưu danh sử sách, cũng không uổng phí đời này. Còn như cậu tôi, vốn dĩ từ chối ăn lộc nhà Chu, muốn giữ tiết cho nhà Minh, nhưng những năm gần đây cũng không phản đối anh em chúng tôi ra làm quan, đủ thấy lòng người hướng về sự ổn định đã là xu thế không thể đảo ngược. Kính Tu chẳng lẽ thực sự muốn làm Tề, Di sao?"
"Ồ, không phải đâu. Bản triều tiêu diệt Trương Hiến Trung, đối với nhà tôi ngược lại có ơn nghĩa rửa hận báo thù, tôi cũng không muốn lên núi Thủ Dương. Chỉ là tuyển sĩ ra làm quan, duy chỉ có khoa cử..." "Chính thế! Tôi vốn cũng lo lắng khoa cử tiếp nối tệ nạn cuối thời nhà Minh, trăm bề tệ nạn xuất hiện. Vụ án khoa cử Thuận Thiên năm nay, Lý Chấn Nghiệp, Trương Ngã Phác đền tội, lòng người vô cùng sảng khoái; tệ nạn khoa cử Giang Nam đã bùng phát, triều đình ắt sẽ nghiêm trị. Hoàng đế anh minh có tài, khoa cử tuyển chọn quan lại trong thiên hạ ắt sẽ quét sạch cặn bã, ngăn chặn tệ nạn. Đây chẳng phải là thời điểm để thế hệ chúng ta ngóc đầu lên sao?" Hùng Tích Lý đã động lòng, nhưng ngoài mặt vẫn bình tĩnh.
"Kính Tu, không ít bạn bè đồng đạo đến chỗ tôi tụ họp thảo luận, huynh cũng cùng đi trò chuyện thảo luận đi." Hùng Tích Lý nghĩ ngợi, nói: "Cho tôi ba suy nghĩ. Hôm nay thực sự không rảnh." "Ồ, trường học có việc à?" "Không, tôi phải đi chùa Hải Hội ngoài thành thắp hương trả nguyện." "Gió tuyết vừa tạnh, ngoài thành trời lạnh, hôm khác hãy đi." "Quân tử ngày thường nhàn nhã ung dung, thì gặp biến hóa vinh thăng hay chìm nổi đều không nên thay đổi chuẩn tắc đối nhân xử trí của mình, thời tiết âm u hay trời lạnh đáng là bao..." Từ Nguyên Văn thấy cái điệu bộ đạo học của hắn lại nổi lên, vội vàng cười nói: "Thôi, thôi! Không làm phiền đại giá của huynh, hôm khác lại tụ họp nhé."
Khi Hùng Tích Lý bước ra khỏi chùa Hải Hội, trời quang mây tạnh, mặt trời rực rỡ giữa trời, lớp tuyết đọng trên đồng ruộng ẩm ướt như sắp tan chảy đến nơi, không khí vô cùng trong lành tươi mát. Vùng ngoại ô quả nhiên khác biệt trong thành, thực sự khiến người ta mở rộng lồng ngực, tinh thần sảng khoái! Vừa rồi hắn cầu quẻ trước Phật, được chữ cát, trong lòng rất vui mừng. Từ khi mẫu thân gửi thư cho hắn báo tin đã đính ước với tiểu thư họ Di, bề ngoài hắn không thể hiện gì, thực ra vô cùng phấn khích, đến nỗi mượn cớ đến chùa Hải Hội bói hung cát. Cho dù là người có học vấn nhất, đối mặt với số phận không thể biết trước, lại không thể chi phối, đôi khi cũng khó tránh khỏi việc cầu cứu thần linh. Nhưng hắn rất coi trọng danh tiếng của mình, cố ý chọn ngôi chùa Hải Hội nằm tít ngoài thành, để tránh bị người ta biết được cười chê.
Hắn bước đi khoan thai, thong thả đi về phía nam. Từ xa nhìn thấy bên đường có một ngôi phương đình, hai bên biển hiệu hai chữ to tướng "Tửu" "Trà" từ xa đã nhìn rõ. Hắn cảm thấy khát nước, bất giác bước chân nhanh hơn.
Phương đình tuy cũ kỹ, nhưng lại vô cùng rộng rãi, vị trí cũng đẹp, đối mặt với quan đạo, sát ngay bên cạnh cầu sông Lương Thủy, cửa sổ bốn mặt, trong đình vô cùng sáng sủa. Nhà chủ bán trà bán rượu bán đồ ăn, hành khách qua lại vừa vặn mượn chốn này để dừng chân. Bởi vì gió tuyết vừa tạnh, khách trong đình không nhiều. Hùng Tích Lý vừa bước vào cửa, chủ quán liền vội vàng đứng dậy đón tiếp. Hùng Tích Lý nhìn xung quanh, bất ngờ nhìn thấy trên cột đình có một câu đối:
Vi danh mang vi lợi mang mang lý thâu nhàn ngật bôi trà khứ,
Mưu y khổ mưu thực khổ khổ trung tác nhạc nã hồ tửu lai.
Câu đối này dẫu lời lẽ thô tục, nhưng trong sự hài hước lại ẩn chứa một chút xót xa. Hùng Tích Lý gật đầu, theo sự hướng dẫn của chủ quán, ngồi xuống một bên cột đình. Tiểu nhị mang trà nóng lên, hắn lại gọi thêm mấy món điểm tâm, vừa ăn vừa ngon lành, trong bụng thực sự cũng đói.
Ngoài đình có tiếng ngựa hí vang dội, tiếng móng ngựa lộc cộc, năm sáu tên kỵ binh xuống ngựa trước đình, sải bước bước vào phương đình. Các vị khách vừa nhìn thấy bộ dáng và khí độ người Mãn châu của bọn họ, từng người một cúi đầu uống trà uống rượu, đến cả tiếng nói chuyện cũng biến mất.
Người dẫn đầu kia, hình như là một sĩ quan, bỗng dừng bước nhìn câu đối đó, tỏ ra vô cùng hứng thú khẽ đọc lên thành tiếng. Dù hắn có hương vị đặc biệt của người Mãn nói tiếng Hán, nhưng đọc vẫn khá trôi chảy. Rất nhiều vị khách đều lén lút đánh giá hắn, chỉ có Hùng Tích Lý là ngồi ngay ngắn, mắt không liếc xéo, hoàn toàn không chú ý.
"Chủ quán, câu đối này là mới đề gần đây à?" Tiểu sĩ quan mỉm cười hỏi.
"Không, không, tiểu nhân lúc mua lại quán ăn này đã có sẵn rồi." Tiểu sĩ quan mỉm cười gật đầu: "Khó cho hắn đối khéo như vậy." Hắn đảo mắt nhìn quanh khắp quán trà, các vị khách đều vội vàng tránh ánh mắt của hắn. Chỉ có Hùng Tích Lý là uống trà như chốn không người.
Viên sĩ quan người Mãn này lại nhắm trúng hắn, đẩy chủ quán đang muốn dẫn hắn lên chỗ ngồi ra, đi thẳng đến đối diện Hùng Tích Lý.
"Tiên sinh là một văn sĩ ư?" Người đến mỉm cười chào hỏi một tiếng.
"Không dám, tại hạ chỉ là một nho sinh thôi." Hùng Tứ Lý đành lịch sự chắp tay, ngước mắt nhìn người vừa tới. Ngay sau đó, hắn không kìm được phải nhìn thêm lần nữa, thầm đánh giá trong lòng: Người này tuy đội mũ da chồn, mặc áo bào cũ, đi ủng da đen, trang phục chẳng có gì nổi bật, nhưng mặt tựa quan ngọc, mắt sáng như sao mai, thần thái rạng ngời, ánh mắt toát lên vẻ uy nghiêm lẫm liệt, tuyệt đối không phải quân sĩ tầm thường; bảo là quý công tử thì trông chẳng hề trơn tuột lọc lõi; bảo là hoàng thân quốc thích thì lại không chút kiêu căng ngạo mạn. Rốt cuộc là ai, Hùng Tứ Lý thật không đoán ra. Thái độ lạnh nhạt của Hùng Tứ Lý không khiến đối phương khó chịu, người nọ cười độ lượng rồi ngồi xuống. Chủ quán và tiểu nhị vội vã chạy lại ân cần tiếp đón, trước mặt y lập tức bày đầy điểm tâm và trà cụ.
Viên sĩ quan Mãn Châu một tay đặt trên bàn, một khuỷu tay gác lên lưng ghế, tư thế rất đẹp mắt, rõ ràng muốn trò chuyện với Hùng Tứ Lý đôi câu. Nào ngờ hai tên lính Mãn đi cùng lại bắt chuyện với hòa thượng cùng bàn, giọng oang oang khắp đình trà, thu hút sự chú ý của tất cả mọi người: "Này, ta bảo này hòa thượng, sao ngươi cũng ăn màn thầu thế? Dám phá giới ăn mặn à? Trên đời chỉ có đạo sĩ hỏa cư, lẽ nào lại có cả hòa thượng hỏa cư?" Lời trêu chọc thốt ra từ tên lính Mãn nhỏ con, bằng một giọng kinh kỳ lưu loát, không lẫn chút tạp âm.
"A di đà Phật! Màn thầu của bần tăng không có nhân." Vị hòa thượng từ mi thiện mục, trông chừng ngoài năm mươi tuổi, giọng nói trầm tĩnh, từ tốn mà rất rõ ràng.
"Ồ, ồ, hèn chi một bữa ngươi ăn nhiều thế!" Tên lính Mãn không chịu buông tha, tiếp tục cười cợt chỉ vào mấy đĩa màn thầu trắng trước mặt hòa thượng: "Nhìn mấy cái này của ngươi xem, thật giống, thật giống..." Hắn nhất thời không tìm ra từ thích hợp, mắt liếc ra ngoài cửa sổ vài lần, bỗng tươi cười nói tiếp: "Chẳng khác nào mấy nấm mồ ngoài thành của các ngươi!" Hắn rất đắc ý với sự ví von của mình, cùng bạn đồng hành cười ha hả, đồng thời không ngừng quan sát sắc mặt viên sĩ quan Mãn Châu, rõ ràng hy vọng có thể đổi lấy nụ cười của y.
Lão hòa thượng nheo mắt, nhìn những nấm mồ hoang trùng điệp phía xa, quả thực rất giống. Ông khẽ mỉm cười, ngâm nga rõ ràng từng chữ: "Ngoài thành đều là thầu bằng đất, trong thành rặt những nhân màn thầu." Hùng Tứ Lý và người cùng bàn đều giật nảy mình, cùng quay đầu nhìn hòa thượng, sắc mặt không khỏi có chút kinh hãi. Nhưng hai tên lính Mãn kia hoàn toàn không hiểu lão hòa thượng nói gì, miệng cứ gào tướng lên: "Nói bậy nói bạ! Cố tình không cho người ta hiểu hả?" "Nhân màn thầu gì chứ! Ai là nhân màn thầu? Ngươi chắc?" Hòa thượng khép hờ mắt, bình thản nói: "Lão tăng nếu không tu hành giải thoát, cũng sẽ như các ngươi, rốt cuộc đều làm nhân màn thầu... Tóm lại, sống chết có số, phú quý do trời, muôn sự chẳng qua đều do tiền định, số lớn khó trốn. Kẻ phải làm nhân màn thầu tất sẽ làm, người đắc giải thoát rốt cuộc sẽ được giải thoát." "Ngươi càng nói ta càng hồ đồ, số lớn số nhỏ gì chứ, chẳng hiểu!" Tên lính Mãn ngoẹo cổ, giọng càng to hơn.
Hòa thượng lại mỉm cười: "Thôi được, hôm nay lão tăng sẽ khai thị cho ngươi một phen. Xưa có một lão ông tinh thông số thuật, một ngày nọ, có vị đạo giả đến hỏi về số mệnh, vừa ngồi xuống giường tre nhà lão ông thì giường lập tức gãy sụp. Đạo giả muốn bồi thường, lão ông cười nói: Thành bại có số, hà tất phải bồi thường! Ông bèn cầm chân giường gãy đưa cho đạo giả xem, chỉ thấy trên đó có một hàng chữ nhỏ: 'Giường này vào năm tháng ngày nào đó có tiên ông đến ngồi, giường không chịu nổi sức nặng, số phải hỏng.' Lão ông cười bảo đạo giả: Ngài nhất định là thần tiên! Đạo giả rất kinh ngạc, vội nói: Đến thần tiên cũng không thoát khỏi số mệnh sao? Vừa dứt lời, người liền biến mất." Không chỉ hai tên lính Mãn, mà ngay cả khách khứa trong đình trà cũng bị lời lẽ của hòa thượng làm cho rợn tóc gáy, trố mắt nhìn nhau. Hùng Tứ Lý vẫn giữ vẻ bất động thanh sắc, người cùng bàn liên tục nháy mắt ra hiệu với hắn, thì thào hỏi: "Hòa thượng này là ai thế?" Hùng Tứ Lý lắc đầu. Hắn thực sự không biết.
Hòa thượng rất hài lòng trước phản ứng của mọi người, bèn thu dọn màn thầu cho vào túi vải, đứng dậy rời chỗ. Bên cột đình, ông dừng lại một thoáng, sau đó chắp tay trước ngực, nói với chủ quán: "Thí chủ, đôi câu đối này tục quá, lão tăng tặng người một đôi, được chăng?" Chủ quán mặt mày hớn hở, vội vàng đáp: "Được lão hòa thượng chiếu cố, đa tạ đa tạ! Kẻ trông quầy đâu! Nghe cho kỹ, viết cho rõ ràng!" Hòa thượng nhắm mắt tĩnh lặng giây lát, rồi đọc từng chữ từng câu: "Tứ đại giai không, tọa phiến khắc vô phân nhĩ ngã; lưỡng đầu thị lộ, ngật nhất trản các tự đông tây." Đọc xong, ông chắp tay cúi đầu tạ từ chủ quán, quay người bước đi.
"Lão hòa thượng xin dừng bước!" Viên sĩ quan Mãn Châu bật dậy, lao đến bên cạnh hòa thượng: "Dám hỏi pháp hiệu của lão hòa thượng, trụ trì bảo sát nào?" Thấy đôi mắt trong veo của hòa thượng chỉ nhìn chăm chú vào mình mà không đáp, y vội nói thêm: "Ta nghe lời lẽ của lão hòa thượng thấy rất có tài học. Đôi câu đối lão hòa thượng vừa ban, lời tuy mộc mạc nhưng đậm đà thiền lý, thật khiến kẻ này vô cùng kính phục!" Hòa thượng vẫn không chớp mắt nhìn đối phương, nói: "Bần tăng tên Tính Thông, pháp hiệu Hám Phác, trụ tại chùa Hải Hội ở phía nam thành." Viên sĩ quan cười nói: "Lão hòa thượng luận về số mệnh, chắc không đến mức sáng mắt với người mà tối tăm với mình chứ?" Hòa thượng cười từ hòa: "Tùng âm giáp kính hàn xâm diện, sơn sắc liên thiên thúy tích y. Luận về số mệnh, hôm nay bần tăng tất gặp quý nhân."
Nụ cười trên mặt viên sĩ quan lập tức tắt ngấm, y trợn tròn mắt, đánh giá hòa thượng từ trên xuống dưới.
Hòa thượng chẳng màng để ý, khẽ cúi mình rồi quay lưng bước đi. Viên sĩ quan ngẩn ra một thoáng, rồi sải bước đuổi ra ngoài cửa, hai tên lính Mãn cũng tất tả chạy theo ra khỏi đình trà. Chủ quán cuống quýt, đuổi theo gọi với hai tiếng, thấy họ đều đang đứng nói chuyện trước cửa mới yên tâm.
Hùng Tứ Lý đặt tiền trà lên bàn, phủi áo, chỉnh lại mũ, đứng dậy đi ra bằng cửa bên kia. Bên ngoài trời vẫn rất quang đãng, thôn xóm gần đó, Tây Sơn phía xa, ngước mắt nhìn lên đều thấy vô cùng rõ ràng. Hắn chưa muốn về thành ngay, bèn hướng về phía mặt trời lặn tản bộ về hướng tây. Lúc này, hắn vạn lần không ngờ rằng mình sẽ còn gặp lại viên sĩ quan Mãn Châu tình cờ quen biết kia.
Sau khi mặt trời xế bóng, gió nhanh chóng trở nên lạnh buốt. Hùng Tứ Lý không sợ rét, chỉ sợ trời quá muộn, cổng thành đóng lại không về nhà được. Vừa định quay bước, từng tiếng đập gõ bỗng truyền vào tai. Hắn vô tình nghiêng mặt nhìn sang, cách đó hơn chục trượng, giữa đồng ruộng phía nam đại lộ, một gian nhà tranh vách đất tồi tàn đang run rẩy trong gió lạnh. Cảnh tường xiêu vách đổ thế này mà cũng có người ở sao? Hùng Tứ Lý tò mò bước tới, một bức tranh thê lương đập vào mắt hắn: Dưới mái tranh của gian nhà đất trống trơn chẳng có vật gì, một ông lão tóc bạc phơ, áo quần rách rưới, đang giơ chiếc rìu cũ mẻ miệng, nhọc nhằn bổ từng nhát củi. Mồ hôi ông ướt đẫm trán, nét mặt rầu rĩ, cổ, cánh tay, cẳng chân gầy guộc khẳng khiu chẳng khác nào những thanh củi khô dưới tay ông.
Dáng vẻ ông lão quá đỗi đáng thương, Hùng Tứ Lý không khỏi động lòng trắc ẩn, tiến lên chắp tay chào hỏi: "Lão bá bá!" Ông lão dừng rìu, lấy tay áo rách tươm quẹt mồ hôi, ánh mắt đờ đẫn lướt qua Hùng Tứ Lý, dường như chẳng nhìn thấy gì, lại giơ rìu bổ củi.
"Lão bá bá, tuổi tác ngài đã cao thế này, sao còn làm việc nặng nhọc như vậy? Con trai, cháu trai ngài đâu rồi?"
Chiếc rìu trên tay ông lão rơi bộp xuống đất, mắt mở to: "Trời đất ơi, giọng vùng Hồ Quảng này!" "Phải phải, vãn sinh là nho sinh vùng Hồ Quảng. Nghe giọng lão bá bá, ngài cũng là người Hồ Quảng sao?" "Ái chà, đồng hương! Đồng hương rồi!" Ông lão nói rặt giọng Hồ Quảng, không hề pha tạp, nhìn Hùng Tứ Lý, nở nụ cười thân thiết để lộ hàm răng đã rụng hết, lấy tay áo không ngừng lau nước mắt.
"Lão bá bá, ngài..." Hùng Tứ Lý chưa dứt lời, ông lão đã thất sắc kêu lên một tiếng: "Cẩn thận!" rồi kéo giật Hùng Tứ Lý cùng ngã nhào xuống đất. Một mũi tên rít lên xé gió bay vút qua sau lưng Hùng Tứ Lý, cắm phập một con thỏ xám chẳng biết từ đâu chạy tới chết tươi trên cánh đồng. Kỳ thực, mũi tên cách họ còn rất xa, không cần thiết phải hốt hoảng như vậy, nhưng ông lão đã sợ đến mức toàn thân run rẩy lẩy bẩy.
Một thớt ngựa phi nhanh tới, người cưỡi nhảy xuống nhặt con thỏ xám treo bên hông yên ngựa, sau đó dắt ngựa bước lại gần, chẳng ngờ lại chính là viên sĩ quan Mãn Châu cùng bàn trong đình trà! Y vừa thấy Hùng Tứ Lý cũng ngẩn người, rồi lập tức cười sảng khoái: "A ha, chúng ta thật có duyên, lại gặp nhau rồi! Thật có lỗi quá, bắn tên vội quá, ngươi bị kinh sợ rồi sao?" "Gặp biến loạn mà không kinh sợ, ấy là bản sắc của người quân tử." Câu trả lời đầy chữ nghĩa của Hùng Tứ Lý khiến viên sĩ quan lại bật cười. Y chỉ tay hỏi: "Ông lão này là người quen của ngươi à?" "Không. Vốn không quen biết. Ngay sát kinh kỳ mà dân chúng cơ cực đến mức này, già không nơi nương tựa, thật khiến người ta đau lòng xót dạ!" Viên sĩ quan lúc này mới nhìn kỹ ông lão, thậm chí còn bước vào gian nhà tranh vách đất dột nát dạo một vòng. Lúc trở ra, sắc mặt y biến đổi hoàn toàn, vẻ phóng khoáng và anh dũng chẳng biết đã biến đi đâu mất, đôi mày nhíu chặt, im lặng không nói. Hùng Tứ Lý đối diện với viên sĩ quan Mãn Châu này, cũng chẳng biết nên mở lời thế nào. Ông lão thoạt thấy người cưỡi ngựa mặc nhung phục thì vô cùng sợ hãi, nay nhận thấy đối phương không có ác ý, cũng dám liếc trộm nhìn y.
Viên sĩ quan rốt cuộc thở dài một tiếng, hỏi: "Lão nhân gia, duyên cớ làm sao mà cảnh ngộ đến nông nỗi này? Có ai bắt nạt ngài chăng?" Ông lão sầu khổ nhìn y, giọng mang vẻ sợ sệt: "Ngài?..." Viên sĩ quan nói: "Lão nhân gia đừng sợ, ta chỉ là một Ngưu lục Chương kinh nhỏ bé trong kỳ..." Hùng Tứ Lý không nhịn được liếc nhìn y một cái, y lại bỗng dưng đỏ mặt, tiếp tục nói: "Nhưng cữu phụ của ta làm việc ở Hình bộ, có oan khuất gì, ngài cứ nói hết với ta." Ông lão ngờ vực nhìn y, không dám mở miệng.
"Lão nhân gia bần hàn đến mức này... Ta còn có một người cữu phụ làm việc ở Phúc Kiến Thanh lại ty thuộc Hộ bộ, chuyên lo việc chẩn tế dân nghèo, chắc chắn có thể giúp ngài chứ?" Cữu phụ của viên sĩ quan này thật nhiều, mà người nào cũng hữu dụng cả. Hùng Tứ Lý lại liếc nhìn y, y vờ như không thấy. Ông lão thì nghe hiểu, "bịch" một tiếng quỳ sụp dưới chân y, dập đầu liên hồi nói: "Đại lão gia làm chủ cho tiểu nhân! Đại lão gia làm chủ cho tiểu nhân!..." Giọng Hồ Quảng của ông lão quá nặng, vị Ngưu lục Chương kinh trẻ tuổi nghe không hiểu lắm. Đến khi ông lão thao thao bất tuyệt giãi bày, y lại càng chẳng hiểu gì. Y xua tay, bảo ông lão dừng lại, nói: "Lão nhân gia là người ở đâu?" Hùng Tứ Lý nói: "Chương kinh đại nhân, ngài ấy là đồng hương của vãn sinh, người vùng Hồ Quảng. Để vãn sinh thuật lại cho ngài nghe... Lão nhân gia, ngài cứ kể đi, vị đại nhân đây là có lòng tốt đấy!" Ông lão kể về thân thế và nỗi bất hạnh của mình, nước mắt giàn giụa, nghẹn ngào không thành tiếng.
Bốn mươi năm trước, quê hương ông gặp đại hạn, ông một thân một mình lên kinh sư, bắt đầu từ việc buôn bán nhỏ làm bánh nướng, bánh hoa quả, dần dà mua đất cất nhà, lấy vợ sinh con, gia cảnh rất đỗi hưng thịnh. Sau biến cố đổi thay triều đại, vùng kinh kỳ xảy ra việc phi ngựa khoanh đất, mấy chục mẫu ruộng tốt của ông đều bị khoanh chiếm sạch trơn. Ông khóc lóc kêu oan khắp nơi, các đại nhân ở Hộ bộ mới đổi cho ông rẻo đất cát cằn cỗi ven sông Lương Thủy, lại còn bị xé lẻ ra ba nơi cách xa nhau. Ông lão bất đắc dĩ phải chia gia tài cho hai người con trai, mỗi người canh tác một nơi, miễn cưỡng sống qua ngày. Không ngờ đứa con út bị người của Bát kỳ cướp đi hồi đầu năm Thuận Trị vẫn chưa chết, vì không chịu nổi đòn roi ngược đãi của nhà chủ, dò la được tin tức của cha và anh bèn trốn ra. Lần đầu trốn đến nhà anh hai, vì luật chạy trốn quá nghiêm ngặt, anh hai bị coi là kẻ chứa chấp nên bị chém đầu; lần thứ hai trốn đến nhà anh cả, anh cả cũng vì thế mà mất mạng, bản thân hắn cũng vì hai lần bỏ trốn mà bị nhà chủ đánh chết tươi. Cả ba người con trai đều mất sạch, hai vợ chồng già côi cút đơn độc, đau đớn muốn chết. Nhưng ngay cả như vậy, vận rủi vẫn không chịu tha cho họ. Một vị Tham lĩnh trong kỳ nhắm trúng mảnh đất và căn nhà của ông lão, ép buộc hai vợ chồng già phải quy phụ nương nhờ, hai ông bà không chịu thuận theo, tên Tham lĩnh kia liền dẫn người xông thẳng vào nhà, vu cho hai ông bà tội chứa chấp người trốn. Người vợ già sợ quá mà chết, ông lão bị ép phải dâng toàn bộ đất đai, nhà cửa, tài sản, chỉ giữ lại được một mạng tàn. Nay không còn tấc đất cắm dùi, đành phải nương náu trong túp lều nát này, kiếm chén cơm qua ngày nhờ việc bán củi... Nói đến đoạn cuối, ông lão nước mắt đầm đìa, khóe mắt Hùng Tứ Lý cũng đỏ hoe.
Mặt Ngưu lục Chương kinh trắng bệch, đôi mày rậm nhíu chặt vào nhau, tiếng thở dốc nặng nề nghe rõ mồn một. Khó khăn lắm y mới mở miệng hỏi: "Sao ngài không đi tố cáo?" Hùng Tứ Lý thở dài: "Ngài ấy cáo làm sao được? Luật trốn chạy là đại pháp của triều đình, ai dám không tuân? Nghe nói trong triều hễ ai phản đối luật này đều bị cách chức lưu đày, ngay cả đại thần cũng không tha. Một bần dân nhỏ bé thì có thể làm được gì?" Ông lão nghe hiểu, vội vã lắc đầu xua tay nói: "Không dám cáo, không dám cáo đâu. Người trong kỳ vốn dĩ đã ghê gớm, huống hồ người ta lại còn là hoàng thân!" Chương kinh toàn thân chấn động: "Ngươi nói gì? Ai là hoàng thân?" Ông lão sợ hãi, vội vàng quỳ xuống, liên tục dập đầu: "Không có, không có! Tiểu nhân không nói gì hết!..." Phải mất bao công sức khuyên giải, an ủi, ông lão mới run rẩy hé lộ sự thật: Mẹ vợ của tên Tham lĩnh cướp đoạt tài sản của ông là một Cách cách người Mông Cổ đã gả cho người Mãn từ lâu, muội muội cùng mẹ khác cha của bà ta chính là Quý nhân của đương kim hoàng thượng.
Vị Chương kinh đại nhân trẻ tuổi cũng bị dọa cho chết sững, há hốc mồm không nói nên lời. Hùng Tứ Lý liếc y một cái, thầm cười lạnh trong bụng: Cứ tưởng ngươi thật sự có chút đảm lược, chẳng ngờ cũng là kẻ nhu nhược vô dụng!
Suy nghĩ của Hùng Tứ Lý dường như lộ rõ qua ánh mắt, Chương kinh nhìn hắn một cái, bỗng nhiên vừa thẹn vừa giận đỏ bừng cả mặt, quát lớn một tiếng: "Ngươi cười cái gì? Dám coi thường ta à? Xem ta xử ngươi..." Y bỗng nghẹn lời, im bặt không nói tiếp.
"Chương kinh đại nhân," Hùng Tứ Lý bình thản nói: "Học trò không hề nói câu nào." Chương kinh tức tối hừ một tiếng: "Ngươi đúng là không nói gì, nhưng ánh mắt ngươi đã nói hết rồi!" "Ánh mắt vãn sinh đã nói gì?" "Ngươi... ngươi đang oán hận việc khoanh đất quy phụ và luật trốn chạy!" "Ồ, Chương kinh đại nhân, việc khoanh đất quy phụ và luật trốn chạy gây hại cho dân sâu sắc đến thế, bách tính há có thể không oán giận sao? Chẳng phải ngài cũng tận mắt nhìn thấy rồi đấy ư?" Chương kinh nghẹn lời. Hùng Tứ Lý thở dài: "Dân nghèo thì nước yếu, dân oán thì nước loạn, đó là đạo lý muôn đời không đổi!" Trong khoảnh khắc, vị Chương kinh đại nhân dường như bừng tỉnh, tha thiết hỏi: "Ngươi nói cái gì?" Hùng Tứ Lý cứ thế bộc lộ tâm can: "Nước có thể chở thuyền, cũng có thể lật thuyền, tiền hiền đã sớm có lời răn dạy, kẻ này tuy tài hèn học mọn nhưng chẳng lẽ lại không hiểu đạo lý ấy?*" Chương kinh đại nhân nhìn Hùng Tứ Lý hồi lâu, đột nhiên bật cười: "Xin thỉnh giáo tôn tính đại danh của tiên sinh?" Hùng Tứ Lý nhíu mày, nghiêm nghị đáp: "Họ Hùng tên Tứ Lý, tự Kính Tu, người Hồ Quảng, ngụ tại Đào Hoa Khanh cạnh chùa Long Tuyền ở nam thành..." "Sao cơ, ngươi chính là Hùng Tứ Lý?" Ngưu lục Chương kinh kinh ngạc thốt lên. Lần này, đến lượt Hùng Tứ Lý hỏi ngược lại: "Ngài nói gì cơ?" "Ồ, không có gì. Đã từng nghe đại danh của tiên sinh, sau này nhất định phải thỉnh giáo tiên sinh. Thời gian không còn sớm, tiên sinh có thể về thành rồi."
"Còn ngài? Còn lão nhân gia đây thì sao?"
"Yên tâm, ta tự có cách." Vị Chương kinh đại nhân lấy lại vẻ sảng khoái, cúi người ôn tồn nói với ông lão: "Lão nhân gia, ta có ngựa ở đây, mời ngài lên ngựa, chúng ta cùng đi tìm tên Tham lĩnh kia đòi lại lẽ phải!" Nói đoạn, y đắc ý nhìn Hùng Tứ Lý, tinh nghịch nháy mắt một cái.
Hùng Tứ Lý ôm mối cảm xúc phức tạp khôn tả gồm kinh ngạc, kính phục, lo lắng đan xen, dõi theo bóng lưng xa dần của ông lão trên lưng ngựa và vị Chương kinh dắt ngựa bên dưới. Dưới ánh hoàng hôn rọi chiếu, trong làn gió lạnh căm căm, bóng lưng ấy lại rõ ràng đến thế, tựa như sẽ vĩnh viễn không bao giờ biến mất khỏi đồng bằng mênh mông.
Trên đường về thành, tâm trí Hùng Tứ Lý quẩn quanh toàn là những ấn tượng dọc đường hôm nay. Thế nhưng, vẫn còn kỳ tích đang chờ đợi hắn!
Nửa đêm, Hùng Tứ Lý đang ngủ say thì bị tiếng đập cửa "thình thình" đánh thức. Nhà hắn bốn bức tường trống trơn, xưa nay chẳng sợ trộm cắp, mà tiếng đập cửa lại dồn dập và lớn như vậy, cũng chẳng giống hành vi của kẻ làm việc mờ ám. Hắn cất cao giọng hỏi: "Ai đó?" Ngoài cửa có tiếng đáp: "Xin tiên sinh mở cửa, có việc hệ trọng cầu kiến." Hùng Tứ Lý mặc áo xỏ giày, thắp đèn chỉnh đốn dung mạo, mọi việc xong xuôi mới ra mở cửa. Hắn giật nảy mình: Nhờ ánh nến mờ ảo và ánh sao lấp lánh trên trời, hắn thấy từ cửa phòng đến cổng viện, kéo dài tít ra ngoài cổng rào tre, hai bên đường đen nghịt những người là người. Nhìn mấy người trước cửa, ai nấy đều mặc áo hiệu dài màu đen đồng nhất, đầu đội mũ da lật vành, trong màn đêm u tối càng lộ rõ vẻ cao lớn khôi ngô, ánh mắt sáng quắc.
Hùng Tứ Lý trong lòng khiếp sợ, nhưng nghĩ đến lời răn của cổ nhân rằng người quân tử không sợ cường bạo, chẳng lùi bước trước quyền thế, hắn liền ưỡn ngực, lắc đầu, vờ trấn tĩnh hỏi: "Tứ Lý chỉ là một kẻ hàn nho, chư vị đến đây có việc gì?" Một người mặc áo hiệu tiến lên hai bước, cười làm lành nói: "Chúc mừng đại hỷ của tiên sinh. Đại phú ông kinh sư La công muốn mời tiên sinh đến phủ mở trường dạy học." "La công?" Hùng Tứ Lý kinh ngạc nhắc lại. Hắn điểm lại những mối giao du của mình ở kinh sư, không hề có phú ông nào họ La, lại còn là đại phú ông.
"La công đích thân giá lâm rồi!" Kẻ mặc áo hiệu ngoái đầu nhìn lại, vội vàng dẫn mọi người lùi ra sau, nhường lối đi ở giữa, từng người buông tay cúi đầu, nín thở đứng nghiêm, thần thái vô cùng cung kính. Hùng Tứ Lý vốn rất sợ họ giẫm nát rễ cỏ mầm hoa của mình, thấy họ lễ phép như vậy, lại không khỏi gật đầu tán thưởng.
La công rảo bước đi tới, chắp tay vái chào Hùng Tứ Lý, nở nụ cười rạng rỡ nói: "Hùng tiên sinh, ngưỡng mộ đại danh đã lâu, như sấm bên tai, hôm nay được diện kiến, thật là phúc ba đời!" Những lời khách sáo của giới văn nhân khi mới gặp mặt này được y thốt ra rất tự nhiên và chân thành, Hùng Tứ Lý đành phải đáp lễ: "Thật không dám nhận! Mời vào tệ xá đàm đạo." La công chẳng hề khách khí, lập tức bước vào nhà. Hai người phân định chủ khách ngồi xuống, Hùng Tứ Lý áy náy nói: "Quý khách đến bất ngờ, thứ cho Tứ Lý không có trà rượu thết đãi." La công cười ha hả, xua tay sảng khoái: "Đúng ra là ta phải tạ tội với tiên sinh, đã quấy rầy giấc mộng thanh tịnh của tiên sinh, thật thất lễ hết sức! Song do tình thế bức bách, không thể không làm vậy. Họ La ta tuy thanh thế hiển hách nhưng không thích phô trương trước mặt người khác, chọn lúc đêm hôm đến thăm, mong tiên sinh đừng trách tội." La công mày rậm râu đen, tướng mạo rất có khí phách, đặc biệt là đôi mắt trong veo như làn nước mùa thu, rực sáng tựa sao mai, lại thêm tính tình thẳng thắn, ăn nói khoáng đạt, rất dễ gây thiện cảm cho người khác. Hùng Tứ Lý liên tục khiêm nhường tạ từ, La công đi thẳng vào vấn đề, không chút vòng vo: "Nghe nói đạo đức văn chương của tiên sinh đã sớm vang danh nơi thôn dã, nay lại nổi tiếng khắp kinh sư. Họ La ta có hai đứa cháu ruột, khổ nỗi không có bậc cao sĩ chỉ bảo, muốn mời tiên sinh làm thầy." Hùng Tứ Lý lắc đầu: "Danh tiếng lẫy lừng nhưng thực tài khó xứng. Ta chỉ là kẻ hạ sĩ phương nam, đâu đủ tư cách làm thầy người ta. Huống hồ ta đã mở trường dạy học ba năm, sớm sinh chán nản, ít ngày nữa sẽ quay về cố hương rồi." La công vô cùng khẩn thiết nói: "Gia mẫu góa bụa nhiều năm, lòng mong cháu thành rồng tha thiết. Nhưng anh em chúng ta đều chẳng ra gì, thuở nhỏ thất học, đến nay vẫn ôm hận. Gia mẫu quyết chí muốn đám cháu chắt lấy văn chương đạo đức để lập thân rạng danh, hiềm nỗi danh sư khó tìm, mãi không vừa ý. Nay biết được danh vọng của tiên sinh, gia mẫu đích thân chỉ định muốn mời ngài. Bổn phận làm con, há dám không theo? Huống chi họ La ta đối với tiên sinh cũng khâm phục muôn phần, xin tiên sinh hãy nghĩ đến tấm lòng chí thành của ta..." Hùng Tứ Lý không chịu nổi sự khẩn khoản năm lần bảy lượt của La công, lại cũng thích khí độ hào sảng của y, bèn nhận lời. La công mừng rỡ, nói: "Được tiên sinh hậu tình chiếu cố, cả nhà họ La cảm kích khôn cùng!" Y cúi mình vái sâu tạ ơn Hùng Tứ Lý, rồi đứng thẳng dậy, cất tiếng gọi ra ngoài cửa: "Người đâu, chuẩn bị ngựa!" Mấy người Bát kỳ tinh nhanh lập tức bước vào phòng, xin chỉ thị của Hùng Tứ Lý về cách thu dọn hành lý. Hùng Tứ Lý kinh ngạc hỏi: "Đi ngay đêm nay sao?" La công cười đáp: "Tiên sinh không cần kinh ngạc, họ La ta làm việc xưa nay vốn thích dứt khoát nhanh gọn, việc hôm nay ắt phải xong trong hôm nay. Hôm nay ta đích thân đến đón tiên sinh cơ mà." Hùng Tứ Lý không thể phản đối, đành tùy ý y. Thế là La công bồi bạn Hùng Tứ Lý cưỡi ngựa, mấy chục người hầu cầm đèn lồng, đốt đuốc, trước sau hộ tống, rộn ràng rời khỏi nơi ở cũ tại Đào Hoa Khanh của Hùng Tứ Lý.
Đi chưa đầy nửa canh giờ, Hùng Tứ Lý đã hoa mắt chóng mặt, rẽ đông ngoặt tây toàn là những con đường hắn chưa từng đi qua, cũng chẳng phân biệt nổi đông tây nam bắc. Đến cổng lớn La phủ, Hùng Tứ Lý lại được một phen kinh ngạc: Thật là một tòa phủ đệ tường cao cửa rộng, đèn đuốc rực rỡ! Đời hắn chưa từng bước chân đến chốn phú quý xa hoa nhường này. Nhưng hắn ghi nhớ lời răn của tiền hiền, không vì ngoại vật mà vui, chẳng vì bản thân mà buồn, giữ vững khí độ nên có của một bậc quân tử.
La công đưa hắn vào gian thượng phòng của một tiểu viện thanh tịnh rồi cáo từ rời đi. Mấy thư đồng tuấn tú lập tức tiến lên ân cần phục vụ, bưng trà dâng nước, trải giường giăng màn. Chẳng mấy chốc, một lão bộc chạy đến trước mặt hắn, cung kính bẩm báo: "Bẩm tiên sinh, trong phủ người đông việc tạp, khuôn viên rộng lớn, gia quy cực kỳ nghiêm ngặt. Tiên sinh có nhu cầu gì, xin hãy bảo ngay với nô tài, nô tài sẽ vì tiên sinh mà chạy việc. Tiên sinh không được tùy ý đi lại, không được rời khỏi viện này, kẻo lũ nô tài chúng tôi bị phạt..." Hùng Tứ Lý trong lòng không vui, quả đúng là cửa quyền sâu tựa biển!
Hôm sau, La công dẫn hai đứa trẻ đến bái sư. Lễ bái sư vô cùng long trọng, chỉ riêng lễ ra mắt đã là một trăm lạng bạc trắng. Sự đãi ngộ hậu hĩnh hiếm thấy này đã dập tắt ý định từ chối dạy học của Hùng Tứ Lý. Hơn nữa, hai đệ tử tóc đen xoăn tít, cực kỳ thông minh đáng yêu, tuyệt đối không phải lũ học trò ở mấy trường tư thục những năm qua của hắn có thể sánh bằng. Cứ như thế, Hùng Tứ Lý chấp nhận điều kiện phải hy sinh một phần tự do nhưng đãi ngộ vô cùng hậu hĩnh ở La phủ gia quán.
La công nói với Hùng Tứ Lý: "Vì gia mẫu thương xót cháu nhỏ, không cho chúng dậy sớm. Lại xin tiên sinh vạn lần đừng dùng roi vọt trừng phạt chúng, nếu chúng có lỗi lầm xin hãy bảo với họ La ta, tự có gia pháp xử lý." Từ đó về sau, hai đệ tử mỗi ngày vào buổi chiều đều đến quán đọc sách, Hùng Tứ Lý tận tâm chỉ dạy.
Sự cung phụng của La công cực kỳ chu đáo, lại thường xuyên đến bầu bạn trò chuyện. Còn về phần tiền thù lao gửi về Hồ Quảng, cũng chẳng bao giờ cần Hùng Tứ Lý phải nhúng tay, cứ cách vài tháng lại nhận được thư nhà của mẹ, báo rằng "đã nhận được số bạc ngần này, mong con yên tâm dạy học, mẹ vẫn bình an".
Người ta không nhớ có mùa đông năm nào lại ấm áp như mùa đông năm Thuận Trị thứ mười bốn.
Những cơn gió rét thấu xương rít từng hồi đến rất muộn, băng giá đọng trên mặt đất và mái hiên đều không giữ được lâu, vừa quá trưa đã tan sạch. Thế nhưng, mùa đông năm ấy, hết đạo dụ chiếu này đến đạo dụ chiếu khác của hoàng đế Thuận Trị ban ra từ Nam Uyển lại tựa như cơn cuồng phong cuốn phăng mặt đất, làm chấn động triều dã, bất kể trong lòng tán thành hay phản đối, tất cả đều bị sự mãnh liệt và đột ngột của nó làm cho kinh hãi. Quý tộc thân vương Mãn Châu phải chịu một cú sốc chưa từng có.
Tháng Chạp, đạo dụ chỉ đầu tiên ban xuống, nhắc lại việc đình chỉ khoanh đất: "Bách tính kinh kỳ từ sau khi bị khoanh đất, khoanh nhà, lưu lạc khốn cùng, chịu đói chịu rét mà bươn chải. Kẻ lương thiện không có cách nào mưu sinh, mất đi niềm vui sống; kẻ bất hảo thì kích động lời đồn xằng bậy, rủ nhau làm giặc cướp, đến nỗi sa vào vòng tội lỗi rất nhiều. Cứ mãi như thế thì đất nước không ngày nào yên. Từ nay về sau vẫn tuân theo chỉ dụ trước, vĩnh viễn không cho phép khoanh chiếm nhà đất của dân gian." Ngày hôm sau, lại có dụ chỉ, lệnh cho Lại bộ lập danh sách những ngôn quan bị kết tội lưu đày vì xin nới lỏng lệnh cấm kẻ chạy trốn; ba ngày sau, một đạo dụ chiếu chuyên hướng về quan binh Mãn Châu liên quan đến luật trốn chạy được ban bố: "...Trẫm nghĩ quan dân người Mãn các ngươi, chinh chiến nhọc nhằn, phò tá nên đại nghiệp, người hầu hạ trong nhà nghèo đều do gian khổ mà có được, lại thêm công nuôi nấng. Song hơn mười năm qua số người phản trốn ngày một đông, kẻ che giấu càng nhiều, nên mới đặc biệt lập ra luật nghiêm. Vì sự trốn tránh của một người mà liên lụy đến mấy nhà, vì nô tỳ vô tri mà ảnh hưởng đến quan lại, đều là vì nghĩ đến công lao khổ cực mấy chục năm của các ngươi, vạn bất đắc dĩ mới đặt ra, chứ không phải bản ý của Trẫm. Những năm gần đây kẻ chạy trốn chưa dứt, tiểu dân bị liên lụy, người chịu hại rất nhiều. Các ngươi phải nghĩ xem người nhà vì sao lại dễ dàng bỏ đi? Ắt không phải không có nguyên nhân. Ngươi có thể dung chứa thân xác họ, họ tự khắc sẽ thấu hiểu lòng ngươi. Nếu chỉ chuyên dựa vào luật nghiêm mà hoàn toàn không biết xót thương, kẻ trốn vẫn cứ đông, thì có ích gì đâu?
Trẫm là chủ muôn nước, những kẻ phạm pháp kia, há chẳng phải là con dân do trời sinh ra, là xích tử của triều đình sao? Từ nay về sau nên thấu hiểu ý Trẫm mà tự xét sửa mình, để nô tỳ đông đúc, an hưởng phú quý. Nếu có kẻ gian tà trong kỳ làm càn ngang ngược, cho phép Đốc, Phủ bắt giữ, trị tội cả chủ nhân!..." Đạo dụ chiếu này như một trận động đất, dấy lên phản ứng dữ dội. Đốc, Phủ thế mà lại có thể bắt giữ, trị tội người Bát kỳ! Đây chẳng phải là chuyện xưa nay chưa từng có sao? Có người chạy đôn chạy đáo báo tin cho nhau, mặt mày hớn hở; có người như có điều suy nghĩ, tự kiểm điểm sâu sắc; có người thần sắc ủ rũ, thở vắn than dài; lại càng có kẻ bất bình phẫn nộ, chạy đến nhà thờ tổ mà khóc lóc kêu gào. Tóm lại, nó đã chạm đến từng người một, bất kể người đó là Hán hay Mãn, là người Bát kỳ hay bần dân, triều dã một phen sôi sục.
Hoàng đế Thuận Trị dường như chẳng bận tâm đến những ngọn gió đang thổi rất mạnh kia, liền sau đó lại hạ thêm một đạo dụ chỉ, chẳng khác nào hắt nước vào chảo dầu sôi, khiến tình hình vỡ òa bung bét. Ngài phê chuẩn bản tấu kiểm tra công tội của quan lại do Lại bộ đệ trình, yêu cầu tuyển chọn những người thực sự có học vấn tài năng vào các nha môn bộ viện, thay thế một lũ ngu ngơ bất tài. Điều khiến người ta kích động không chỉ là bản thân đạo dụ chỉ này, mà là danh sách những người "thực sự có học vấn tài năng" được đích thân hoàng thượng điểm tên do Lại bộ truyền ra: Đỗ Lập Đức, Lý Úy, Vương Sùng Giản, Vương Hi, Vương Hoằng Tộ, Phùng Phổ, Tôn Đình Thuyên, Y Tang A... Trời đất ơi, ngoại trừ Y Tang A, toàn bộ đều là đám văn sĩ man tử! Người Mãn Châu Chính Hoàng Kỳ duy nhất là Y Tang A cũng là tiến sĩ đỗ năm Thuận Trị thứ chín! Hừ! Đám văn nhân đều gặp thời vận tốt cả rồi!...
Tuyết lớn rơi lả tả, tổng quản thái giám Ngô Lương Phụ dẫn theo tiểu thái giám Ngô Lộc cưỡi ngựa từ Nam Uyển gấp rút trở về đại nội. Ngô Lương Phụ đội mũ da chồn mặc áo khoác gió, Ngô Lộc khoác một chiếc áo choàng, đạp tuyết đội gió vội vã đi về phía bắc.
Đi đến khu phố sầm uất Tiền Môn Kỳ Bàn Nhai, từng đợt hương rượu ngào ngạt phả ra từ tửu lầu đã cản bước chân ngựa của Ngô Lương Phụ. Y xuống ngựa trước một mặt tiền rộng rãi. Đây là một quán rượu có lầu, treo cao bức hoành phi chữ lớn màu xanh tùng trên nền gỗ hoàng dương đề ba chữ "Hạnh Hoa Thôn", dưới mái hiên treo một chuỗi biển hiệu thắt lụa hồng xanh, viết tên mười mấy loại rượu ngon: Mai Khôi Lộ, Trạng Nguyên Hồng, Trúc Diệp Thanh, Liên Hoa Bạch, Bình Quả Lộ, Ngũ Gia Bì, Hoàng Liên Dịch, Phật Thủ Lộ, Sử Quốc Công, Tuyết Hoa Bạch, Nhân Trần Lộ vân vân.
Ngô Lương Phụ ném dây cương cho tên tiểu nhị đang cúi đầu khom lưng chào đón trước cửa, rồi dẫn đầu bước lên tửu lầu. Ngô Lộc nơm nớp lo sợ, nhìn đông ngó tây, gần như không theo kịp bước chân của Ngô Lương Phụ. Chưởng quầy cung kính dẫn họ vào một nhã gian nhỏ nhắn, rượu và thức ăn chớp mắt đã dọn lên. Ngô Lương Phụ cởi áo khoác gió và mũ da chồn, thoải mái uống cạn chén, rồi bảo Ngô Lộc cầm đũa uống rượu.
Ngô Lộc chưa đầy mười tám tuổi, là một tiểu thái giám mồm mép lanh lợi, mày thanh mắt tú. Y vào cung năm mười tuổi, từng học chữ ở Nội thư đường điện Vạn Thiện trong đại nội, được huấn luyện chuyên biệt để hầu hạ ngự tiền, đây là phúc phận mà biết bao thái giám cả đời cũng chẳng dám mong cầu. Đó chính là ân huệ do tổng quản thái giám Ngô Lương Phụ ban cho, y đối với Ngô Lương Phụ tự nhiên là muôn phần cảm kích. Có lẽ vì cùng họ, lại thêm đứa trẻ này ngoan ngoãn, biết nịnh nọt, nên Ngô Lương Phụ rất mực yêu thích y, gần đây còn cất nhắc y làm thái giám ngự tiền ở điện Dưỡng Tâm, đây quả là một vinh dự ghê gớm! Đối với Ngô Lương Phụ, Ngô Lộc vừa là tâm phúc, lại vừa như con cháu, bảo là huynh đệ cũng được, nói là bằng hữu cũng chẳng sai. Ngô Lương Phụ quyền thế ngập trời như thế, bá quan đại thần đều lấy việc kết giao với y làm vinh; Ngô Lương Phụ hung tợn nham hiểm dường ấy, đám tiểu thái giám thấy y chẳng khác nào chuột thấy mèo; duy chỉ với Ngô Lộc này, Ngô Lương Phụ hễ nghe tiếng là mừng, vừa chạm mặt đã cười, y xưa nay đều gọi Ngô Lộc là "Tiểu Yêu Nhi", hận không thể truyền hết bản lĩnh cho y, coi y như con ruột. Những đại thái giám có quyền thế phần lớn đều có tật xấu này. Ngô Lương Phụ uống hai chén rượu, người đã ấm lên, bèn vươn tay véo dái tai Ngô Lộc, cười nói: "Tiểu Yêu Nhi, sao còn không uống hai chén cho ấm người?" Ngô Lộc trong lòng bất an, đáp: "Tổng quản, chúng ta là phụng chỉ Vạn tuế gia về cung gặp Hoàng hậu nương nương, lỡ việc thì..." Ngô Lương Phụ cười ha hả: "Không lỡ được đâu! Bụng dạ Vạn tuế gia ta còn không rõ sao? Nếu không phải vướng bận gia quy, lễ pháp, ngài ấy mới chẳng thèm sai chúng ta chạy chuyến này đâu!" Ngô Lộc gật đầu, nhướng mày, lại nói: "Nhưng uống nhiều rượu rồi, sao dám gặp Hoàng hậu nương nương ạ?" "Chẳng sao hết! Uống hai ngụm giấm là hết mùi rượu ngay. Huống hồ, sợ gì bà ta trách tội? Ngôi vị trung cung của bà ta chưa chắc đã ngồi được lâu đâu!..."
Ngô Lộc giật mình, nghĩ lại một hồi, rồi chầm chậm gật đầu, nâng chén rượu lên.
"Tiểu Yêu Nhi, dạo này ta bận đến tối tăm mặt mũi, mãi chẳng tóm được lúc rảnh rỗi để hỏi cho rõ. Hôm ấy ở đình trà, lão hòa thượng Hám Phác rốt cuộc đã nói những gì, Vạn tuế gia có thật sự bị lay động không? Ngươi kể tỉ mỉ cho ta nghe xem." Ngô Lộc bèn thêm mắm dặm muối kể lại rành rẽ màn biểu diễn của hòa thượng và phản ứng của hoàng thượng hôm đó trong đình trà, Ngô Lương Phụ nghe xong liên tục gật đầu, lộ vẻ vui mừng. Ngô Lộc nói đoạn kết: "Hòa thượng bảo ông ta từng chu du khắp Giang Nam, ngâm thơ xướng họa qua lại với các bậc kỳ cựu đất nam. Vạn tuế gia nghe xong mừng rỡ khác thường, bảo sau này sẽ đến chùa Hải Hội bái phỏng ông ta đấy ạ!" "Tốt, tốt, quá tốt rồi!" Ngô Lương Phụ mừng rỡ chắp hai tay trước ngực, mặt mày hớn hở. Đây hoàn toàn là động tác của nữ nhi, mang theo một vẻ kiều mị khôn tả, người bình thường nhìn vào sẽ thấy rợn gai ốc. Ngô Lộc đã quen mắt từ lâu, chỉ mải hỏi điều mình chưa hiểu: "Cứ để hòa thượng đi diện kiến Vạn tuế gia chẳng phải xong rồi sao? Cần gì phải bày ra cái bẫy này ạ?" "Thế thì ngươi không hiểu rồi!" Ngô Lương Phụ nheo mắt cười, "Tâm tính của Vạn tuế gia ngươi vẫn chưa nắm thấu đâu. Cái này gọi là kỳ ngộ ngẫu nhiên, mới có thể khiến Vạn tuế gia để tâm, thấy thú vị. Nếu hòa thượng chủ động cầu kiến, không những thân phận bị hạ thấp, không được Vạn tuế gia coi trọng, mà chẳng cần đến một hai ngày công phu, Vạn tuế gia đã vứt ra sau đầu rồi. Lại thêm một tầng nữa, nếu đàng hoàng dẫn kiến hòa thượng, Thang Nhược Vọng lại can gián lải nhải không thôi, chúng ta lại phải chịu ấm ức." "Nhưng người ta đều nói..." Ngô Lộc ngập ngừng nhìn Ngô Lương Phụ, rồi lí nhí nói nhỏ: "Người ta đều nói Thang Nhược Vọng là bậc chân thánh nhân, chúng ta hà tất phải..." Trong mắt Ngô Lương Phụ rõ ràng lóe lên một tia giận dữ. Nhưng y nửa cười nửa không nhìn Ngô Lộc một thoáng, nói: "Nói thật cho ngươi biết, Tiểu Yêu Nhi, ta tốn bao nhiêu tâm tư muốn Vạn tuế gia gần gũi với Phật tử là vì để tránh vị thánh nhân kia đấy. Chỉ cần có ông ta ở đó, chúng ta chẳng bao giờ được yên thân thỏa ý. Ông ta với chúng ta như khỉ ăn bánh quẩy — tréo ngoe hoàn toàn! Hừ, ông ta thật sự coi mình là bậc thầy đạo đức của Vạn tuế gia chắc! Cũng chẳng buồn nghĩ xem, cái đạo Thiên Chúa Thánh Mẫu gì gì đó của ông ta, ở nước Trung Hoa ta có ai ăn cái thứ đó không? Chống sao nổi Như Lai Phật Tổ, Quan Thế Âm của ta? Chống sao nổi Ngọc Hoàng Đại Đế, Vương Mẫu Nương Nương của ta?... Cứ luận về con người ông ta thì rất đàng hoàng, không tham ô không làm trái phép, nhưng thế thì ích gì? Ông ta ngáng đường cha con ta rồi!... Này, ta bảo Tiểu Yêu Nhi, mấy vạn ngân phiếu Trần Chi Lân đưa đã tới tay chưa?" "Người ta bảo, phải đợi chức vụ kia tới tay mới giao tiền ạ!" "Ha, khôn như ranh! Không chịu thiệt một ly nào cả!..." Ngô Lương Phụ chớp mắt lại cảm thán, vỗ vai Ngô Lộc: "Hạng người như cha con ta, cả đời còn trông mong vào cái gì? Chẳng phải chỉ mong vơ thêm vài đồng bạc, mưu cầu cái phúc lúc tuổi già sao! Không nhân lúc còn trẻ khỏe, được Vạn tuế gia sủng tín mà kiếm chác nhiều chút, sau này chết đi chẳng có ai nhặt xác đâu!..." Y lắc đầu rồi lại gật đầu, vẻ mặt có chút thê lương, khiến gương mặt khôi ngô của y trong chốc lát như già đi hơn chục tuổi, những nếp nhăn dưới mí mắt và khóe miệng càng thêm lộ rõ.
"Nhưng Vạn tuế gia và Thái hậu đều coi trọng Thang lão gia như thế, chúng ta động vào ông ta được sao?" "Thế mới gọi ông ta là thánh nhân chứ! Thế cha con ta mới phải cẩn thận mà làm chứ? Nhưng chuyện này còn có nguyên do khác," Dù hai người ngồi trong gian phòng riêng nhỏ hẹp, Ngô Lương Phụ vẫn nhìn quanh tứ phía nghe ngóng, hạ thấp giọng nói: "Ngươi bảo vì sao Vạn tuế gia và Thái hậu cứ nằng nặc gọi ông ta là Ma-pha? Nói cho ngươi biết nhé, Tiểu Yêu Nhi, ấy là vì Nam Minh Vĩnh Lịch đấy!..." "Hả?" Mắt Ngô Lộc trợn tròn xoe, há hốc mồm.
"Trẻ con như ngươi, việc đại sự thế này làm sao thấu đáo được! Cả nhà già trẻ của Vĩnh Lịch đều đã gia nhập Thiên Chúa giáo, văn thần Cù Thức Tích, võ tướng Tiêu Luyện các loại thảy đều là giáo đồ. Cái Thiên Chúa giáo này truyền sang Trung Hoa cũng bảy tám chục năm rồi, giáo sĩ chỗ nào cũng có, bên phía Vĩnh Lịch cũng chẳng hề ít. Đạo đức học vấn của Thang Nhược Vọng là bậc xuất chúng trong đám giáo sĩ, ngươi nghĩ xem, triều đình tôn kính trọng dụng ông ta, há lại không có lý do sao?" "Ái chà, Vạn tuế gia và Thái hậu thật nhiều tâm cơ quá!" Ngô Lộc than thở một tiếng.
"Tâm cơ cái gì! Cái này gọi là bản lĩnh trị quốc!" Ngô Lương Phụ vội vàng răn dạy y hai câu, rồi nói tiếp: "Hiện giờ Tôn Khả Vọng đã hàng, Vĩnh Lịch coi như sắp xong đời rồi. Chỉ cần Nam Minh sụp đổ, những ngày tháng êm đẹp của vị Thang Ma-pha này chẳng còn bao lâu nữa đâu!... Không tin thì cứ chống mắt mà xem!" Ngô Lộc sợ tổng quản uống say, cẩn thận nói: "Tổng quản, chúng ta đi thôi chứ ạ?" "Gấp cái nỗi gì!" Mặt Ngô Lương Phụ sa sầm xuống, toan phát cáu, bỗng nhớ ra điều gì liền cười đầy mờ ám: "Ồ, ta nhớ ra rồi, dạo gần đây ngươi mới nhận một đứa muội muội kết nghĩa, là người ở cung Cảnh Nhân phải không? Hèn chi cứ sốt sắng đòi đi, nửa tháng trời không gặp mặt, nhớ đến phát điên rồi chứ gì?" Ngô Lộc cũng cười hì hì.
"Thôi, thôi! Chúng ta đi!" Ngô Lương Phụ bưng ấm giấm lên, ực liền ba ngụm lớn, chua đến mức nhe răng trợn mắt, nhưng miệng vẫn không ngừng trêu chọc: "Tiểu Yêu Nhi, có muội muội kết thành đôi rồi thì chớ có quên người anh này đấy. Mùi vị uống giấm thật chẳng dễ chịu chút nào!" Tuyết rơi càng lúc càng dày, giăng kín như rèm châu, tựa hồ từ đỉnh trời buông xuống một tấm mạng the khổng lồ, nhìn cảnh sắc xa gần qua làn tuyết lại càng thêm trang nghiêm, túc mục, còn pha chút huyền bí. Điện vàng gác ngọc hóa thành cung quỳnh điện ngọc, ngự uyển hoàng gia mang một phong thái rất đỗi khác thường.
Trong cung Khôn Ninh, ấm áp như mùa xuân. Bên trong lò sưởi lồng lưới bạc mạ vàng, than Hồng Loa đang cháy đượm, đỏ rực sáng lòa, tôn lên ánh đèn cung đình màu đỏ dát vàng buông tua ngọc bội trên trần, rọi cho gian Noãn các phía đông sáng choang chói mắt; trong đôi bình hoa lớn bằng sứ ngũ thái men trắng vẽ tích Bát Tiên Khánh Thọ cắm những cành hồng mai và bạch mai mới hé nở; mấy chậu thủy tiên lò Lang Diêu hình bầu dục, những đóa thủy tiên nhụy vàng nhạt cánh trắng ngần vươn lên trên nền lá dài biếc như ngọc trông vô cùng thanh tao; hương hoa nồng nàn quyện với làn khói trầm hương từ lò sưởi thoang thoảng bay ra, bọc trọn cả cung Khôn Ninh trong một làn hương ấm áp say lòng người.
Chỗ ở của Hoàng hậu hôm nay thay đổi vài món bài trí, khiến các vị nương nương đến thỉnh an, trò chuyện giải khuây vừa ngắm vừa sờ, không ngớt lời khen ngợi. Thục Huệ phi là em gái ruột của Hoàng hậu, lại là người ngày nào cũng tới, nên tự nhiên nhất, đứng cạnh bàn trang điểm bằng đồng chạm ngũ phượng long phụng gỗ tử đàn, miệng không ngớt khen ngợi tài chạm khắc sống động như thật, thỉnh thoảng lại liếc nhìn chiếc gương tròn lớn cống nạp từ nước Hà Lan trên bàn, nhướng mày, vuốt tóc mai, ngắm nhìn dung nhan kiều diễm của mình.
Đoan phi kéo Cung phi, bảo nàng ta xem đôi bình cắm hoa chạm khắc hình giao long bằng ngọc mỡ cừu. Cung phi lại kéo Đoan phi, bảo nàng ta qua xem đôi khay trà lớn Phúc Thọ hoa hải đường bằng vàng dưới cửa sổ phía nam. Sau đó, hai người cùng đi đến góc phản lớn phía nam, Tĩnh phi đang đứng lặng ở đó, cúi đầu nhìn món đồ bài trí trên bàn bát tiên — đó là một chiếc bình hoa cô bằng đồng cổ hình lá chuối nằm giữa một đôi bình Quan Âm bằng sứ ngọc bích, tàu lá chuối uốn lượn tự nhiên như thật, ai mà ngờ được nó lại được đúc từ thứ đồng cứng ngắc cơ chứ? Điều kỳ diệu hơn là trong làn nước trong vắt của bình hoa cô đang nuôi hai bông mẫu đơn đỏ thắm còn nguyên cành lá. Đó chính là loài "đường hoa" nổi tiếng trong cung.
Tĩnh phi, chính là vị Hoàng hậu đầu tiên bị Thuận Trị phế truất bốn năm trước. Vì hoàng thượng không có trong cung, nàng cũng đến cung Khôn Ninh thỉnh an Hoàng hậu. Kể từ khi bị phế, nàng luôn sống lặng lẽ u buồn, hôm nay lại đặc biệt trang điểm, trông dung mạo kiều diễm, xiêm y lộng lẫy, vẫn cố duy trì khí độ cao quý của bậc Cách cách và bậc chính vị trung cung năm nào. Ấy là vì, dẫu cho cung quy cung lễ chỉ xét theo phẩm trật thứ bậc chứ chẳng màng điều khác; nhưng trong số các Cách cách nhà Bác Nhĩ Tế Cát Đặc, nàng rốt cuộc vẫn là người có vai vế cao nhất — là cô ruột của Hoàng hậu, không thể để mất thể diện quá mức.
Thế nhưng những đòn giáng của số phận đã in hằn rõ ràng nơi khóe mắt và vầng trán của nàng, một người mới hăm hai, hăm ba tuổi mà những vết nhăn li ti như mạng nhện đã phủ đầy những nơi ấy, dẫu trát phấn thoa son cũng chẳng che giấu nổi. Nếu nàng khẽ cười một tiếng, trông chẳng khác nào phụ nhân ngoài ba mươi. Thấy Đoan phi và Cung phi đi tới, Tĩnh phi gượng cười nói: "Nhìn chiếc hoa cô này cổ kính trang nhã làm sao, thật đúng là một món bảo vật." Đoan phi cười đáp: "Thục Huệ phi vừa bảo, đây là của hồi môn khi hoàng thượng đại hôn lần thứ hai đấy. Tỷ tỷ lần ấy tiến cung, của hồi môn ắt hẳn còn..." Cung phi vội vàng nháy mắt ra hiệu cho Đoan phi, Đoan phi bèn ngậm miệng lại, rồi xoay người cười nói: "Muội muội nghĩ sao nói vậy, tỷ tỷ xin chớ giận." Điều này thực chẳng khác nào sự chế giễu bẽ bàng giữa chốn đông người. Nhưng Tĩnh phi mấy năm nay chịu cảnh ghẻ lạnh đã quen, chẳng buồn để tâm, thản nhiên nói: "Hoa cô này phối với hoa thược dược đỏ thắm lại càng diễm lệ phi phàm." Đoan phi nói: "Thược dược tuy đẹp nhưng sao sánh bằng chúa của các loài hoa là mẫu đơn." Cung phi cũng cười phụ họa: "Đúng thế đấy. Huống hồ đây là đường hoa, chẳng phải danh hoa đúng mùa, nếu xét theo thời lệnh thì đã quá độ từ lâu rồi." Tĩnh phi lạnh lùng quét mắt nhìn họ, mỉm cười nhạt, phản kích lại: "Nói phải lắm. Tháng Chạp đúng mùa, duy chỉ có hoa mai. Trăm hoa ngàn cỏ khác, dẫu có trăm vẻ ngàn duyên cũng đành phải tự tàn rơi rụng thôi." Đoan phi, Cung phi nhìn nhau, liên tục gật đầu nói: "Chính là vậy đấy, tỷ tỷ nói rất đúng."
Bên kia, Thục Huệ phi là em ruột của Hoàng hậu đang soi gương, chẳng buồn ngoái đầu gọi Hoàng hậu: "Tỷ tỷ, thấy không? Hôm nay như thể có ai gửi thiệp mời ấy, người nhà Bác Nhĩ Tế Cát Đặc chúng ta đều đến đủ cả. Ồ, nhưng mà vẫn thiếu Cẩn Quý nhân." Nghe Hoàng hậu không đáp, nàng mới quay đầu nhìn. Hoàng hậu đang ngồi đó, thẫn thờ nhìn vào đôi khay quả lớn ngũ thái vẽ bách tử mặt vàng đáy đỏ. Nàng vội bước lại gần, liếc nhìn một trăm đứa trẻ với đủ mọi thần thái, tinh nghịch hoạt bát trong chiếc khay quả màu sắc kia, lập tức hiểu được nỗi khổ tâm trong lòng tỷ tỷ. Bản thân nàng trong lòng cũng chẳng dễ chịu gì. Nhưng dẫu sao gánh nặng của nàng cũng nhẹ hơn, suy nghĩ thoáng hơn. Nàng lấy chiếc khăn lụa hồng thêu hoa khẽ vẫy trước mặt tỷ tỷ, cười nói: "Tỷ tỷ, sai người gọi Cẩn Quý nhân đến đi, cho đủ số chẵn, chúng ta cùng chơi bài!" Hoàng hậu lúc này mới hoàn hồn, liếc nhìn muội muội, khẽ thở dài một tiếng.
"Hay là chúng ta chơi mạt chược giải khuây nhé?"
Hoàng hậu lắc đầu.
"Tỷ tỷ," Thục Huệ phi hạ thấp giọng: "Tỷ sẽ buồn bực mà sinh bệnh mất. Hay tìm thái y đến xem thử? Hoặc là ra ngự hoa viên ngắm tuyết?..." Hoàng hậu cười khổ: "Muội đừng có bận rộn mù quáng nữa." Thục Huệ phi vờ giận dỗi: "Thì ra là thế, ai bảo muội không có cái miệng sắc sảo như Cẩn Quý nhân chứ? Tỷ ấy không đến, tỷ tỷ chẳng thèm nở nụ cười nào!... Ơ kìa? Nhắc Tào Tháo, Tào Tháo đến ngay!..." Quả nhiên, Khang phi và Cẩn Quý nhân khoác áo choàng da chồn cản tuyết đang bước vào thỉnh an Hoàng hậu. Thục Huệ phi mắt sắc lòng lanh lẹ nhìn một cái là nhận ra ngay hai vị này đều đang có tâm sự. Cẩn Quý nhân không còn vẻ hoạt bát lanh lợi như thường ngày, vành mắt đỏ hoe. Chuyện này là sao đây?
Tổng quản thái giám cung Khôn Ninh nối gót bước vào bẩm báo: "Vạn tuế gia sai Ngô tổng quản và Tiểu Ngô Tử đến báo tin cho Hoàng hậu nương nương." Các nương nương trong phòng lập tức im bặt, dừng mọi cử động, mắt tròn xoe nhìn Hoàng hậu. Hoàng hậu cũng cảm thấy tim mình đập thình thịch, giọng nói có phần run rẩy: "Truyền họ vào!" Ngô Lương Phụ và Ngô Lộc dập đầu xong, cung kính quỳ trên tấm thảm trước giường sưởi, Ngô Lương Phụ nói: "Nô tài thỉnh an Hoàng hậu nương nương và các vị chủ vị." "Miễn lễ. Về cung có việc gì?" "Bẩm nương nương, nô tài phụng sai phái của Vạn tuế gia, về cung bẩm báo với nương nương, Hoàng thái hậu từ canh ba đêm hôm kia bỗng phát sốt toàn thân, nước mắt nước mũi không ngừng, đau đầu váng vất. Ngày hôm qua bệnh tình càng nặng hơn, lại thêm chứng ho hen. Hôm nay thì cứ mê man bất tỉnh..." "Đã triệu thái y đến xem chưa?" "Viện sứ và Tả viện phán của Thái y viện dẫn theo tám ngự y đang túc trực hầu hạ ở Nam Uyển. Vạn tuế gia trong lòng lo lắng khôn nguôi, hôm qua đã đến Thượng Đế đàn cầu khấn, hôm nay lại đội tuyết đến đó lần nữa. Hoàng quý phi nương nương ngày đêm hầu hạ bên giường Thái hậu, quên ăn mất ngủ..." Thục Huệ phi bĩu môi hừ một tiếng, quay lưng đi. Đoan phi và Cung phi trao nhau ánh mắt đầy vẻ khinh miệt. Trái lại, Cẩn Quý nhân ngày thường căm ghét Đổng Ngạc phi nhất thì nay lại chẳng có chút biểu cảm nào, như thể chẳng nghe thấy gì, cứ nhìn trừng trừng xuống đất ngẩn ngơ.
Ngô Lương Phụ tiếp tục bẩm: "Nếu Hoàng hậu và các vị chủ vị muốn đến Nam Uyển..." Thục Huệ phi ngồi cạnh Hoàng hậu liền cướp lời: "Nam Uyển mà cần đến chị em chúng ta thì đâu đợi đến ngày hôm nay? Chúng ta ai nấy đều vụng mồm vụng miệng, lại chẳng biết nói lời ngon ngọt, cũng chẳng vẽ vời thơ phú gì được, đến chỉ tổ làm người ta chán ghét!" Ngô Lương Phụ vội vàng cúi đầu, không dám hé răng.
Giữa tháng Mười một, hoàng đế và Hoàng quý phi hộ giá Hoàng thái hậu du ngoạn Nam Uyển, tựa như con trai, con dâu cùng mẹ già ba người đi hưởng thụ niềm vui thiên luân. Hoàng hậu miệng không nói ra nhưng trong lòng chẳng dễ chịu chút nào. Các phi tần quý nhân lại càng bất bình phẫn nộ, ta thán oán trách ngập tràn.
Suốt một tháng ròng, trung tâm của cung đình chuyển dời về Nam Uyển, đại nội quạnh quẽ tiêu điều. Hoàng thượng ở trong cung thì dẫu sao vẫn còn chút hy vọng ngóng trông, cả tháng này đến một chút sinh khí cũng chẳng có. Nay Thái hậu ngã bệnh lại nhớ đến chúng ta! Hừ, ai được sủng ái thì người nấy đi mà hầu hạ! Đừng có hễ thấy điều tốt thì vơ hết vào lòng, chuyện xấu lại đùn đẩy cho người khác gánh!... Thế nhưng, bao nhiêu phi tần quý nhân, kể cả Hoàng hậu, kẻ dám đem nỗi bất mãn này lộ ra mặt mày lời lẽ cũng chỉ có mỗi vị Thục Huệ phi này.
Thấy hai tên thái giám dập đầu toan lui xuống, Thục Huệ phi liếc nhìn tỷ tỷ một cái, rồi quát họ: "Khoan đã! Còn có chuyện muốn hỏi các ngươi!" "Dạ, dạ." Hai tên thái giám vội vàng quỳ ngay ngắn lại.
"Long thể của hoàng thượng thế nào?"
"Hồi lời chủ vị, Vạn tuế gia mùa đông năm nay săn bắn ở Nam Uyển, ăn được ngủ được, người béo tốt ra, sắc mặt cũng hồng hào lắm ạ." "Còn gì nữa?" "Còn gì nữa ạ?..." Ngô Lương Phụ ngơ ngác không hiểu.
"To gan! Đều nói dạo gần đây hoàng thượng làm một chuyện gì đó, cả kinh sư đều đồn ầm lên rồi, sao còn dám giấu giếm chị em chúng ta?" "Hồi chủ vị, có, có ạ! Chuyện đó Vạn tuế gia xử lý thật sự quá lợi hại! Chẳng những kinh sư, e là thiên hạ ai nấy đều phải ca tụng Vạn tuế gia đấy ạ!... Tiểu Ngô Tử lúc đó đang ở cạnh Vạn tuế gia... Tiểu Ngô Tử, còn không mau bẩm báo tường tận!" "Dạ, dạ!" Ngô Lộc dập đầu một cái thật kêu, sau đó phát huy sở trường mồm mép lanh lợi của mình, kể lại câu chuyện hôm ấy hoàng thượng vi hành săn bắn, bắt gặp ông lão bổ củi ra sao. Đoạn đặc sắc nhất, kịch tính nhất là ở phía sau, khi hoàng thượng cùng ông lão đến trấn tìm tên Tham lĩnh để đòi lại lẽ phải.
Tại cổng lớn phủ trạch của tên Tham lĩnh, lính gác cổng căn bản không cho họ đến gần. Nhờ hoàng thượng nói một tràng tiếng Mãn lưu loát, lính canh mới ngờ vực chạy vào bẩm báo. Nào ngờ tên Tham lĩnh kia lại tưởng là chuyện vặt vãnh, lười biếng chẳng buồn ra mặt, sai mụ vợ ra ứng phó. Mụ đàn bà này to béo đẫy đà, xưa nay quen thói hung hăng ngang ngược, đâu có coi họ ra gì, vừa mở miệng đã mắng chửi xối xả, còn bảo "bà đây cứ cướp đấy, cứ chiếm đấy, ai bảo nó là đồ man tử, đáng đời! Ngươi dám làm gì ta!". Hoàng thượng tức giận tột cùng, nói: "Các ngươi dám vô pháp vô thiên như thế, kiện lên quan phủ địa phương thì các ngươi có kết cục tốt đẹp gì?" Vợ tên Tham lĩnh ngửa mặt cười lớn, nói: "Miễn là ngươi dám kiện, cứ việc đi mà kiện! Bà đây mà sợ ngươi thì kiếp sau không làm người!" Dứt lời, mụ lại dựng ngược lông mày chửi bới hung tợn, đuổi họ cút xéo. Thấy hoàng thượng vẫn đứng trơ ra đó không nhúc nhích, mụ chộp lấy cây đòn gỗ bên cửa đập thẳng vào hoàng thượng, miệng còn quát tháo: "Đánh chết cái đồ tạp chủng nhiều chuyện nhà ngươi!" Hoàng thượng nổi trận lôi đình, quát to một tiếng, rút chiếc cung cứng ra gạt nhẹ một cái, cây gậy của mụ đàn bà bay xa hơn hai trượng. Đúng lúc này, đội thị vệ của hoàng thượng chạy tới cứu giá, mấy trăm người vây kín phủ trạch này như nêm cối. Tên Tham lĩnh và mụ vợ vừa nghe nói tên nhãi này lại chính là hoàng thượng thì lập tức sợ hãi ngất lịm đi. Cơn giận của hoàng thượng chưa nguôi, lập tức lệnh cho thị vệ ra tay, chém đầu thị chúng cả nhà tên Tham lĩnh ngay tại chỗ!
Lúc hoàng thượng rời đi lại ban một đạo dụ chỉ: Toàn bộ tài sản nhà đất của tên Tham lĩnh đều ban thưởng cho ông lão đáng thương kia, và đích thân phong cho ông lão làm người đứng đầu cai quản cả trấn.
Tiểu Ngô Lộc kể lại vô cùng sống động, chân thực như hiện ra trước mắt, khiến Hoàng hậu và các phi tần nghe đến ngây cả người.
Ngô Lộc cuối cùng đắc ý nói: "Chưa tới hai ngày, người trong thành ngoài thành đều biết cả rồi, ai mà chẳng khen Vạn tuế gia nhà ta là Thánh minh thiên tử chứ!..." Ngô Lương Phụ và Ngô Lộc đã lui ra ngoài từ lâu, nhưng trong cung Khôn Ninh vẫn tĩnh lặng như tờ, không ai chịu cất lời.
"Oa" một tiếng, Cẩn quý nhân đột nhiên bật khóc nức nở. Mọi người nhìn bà, trong lòng như có dự cảm không lành nào đó, Cung phi tính tình nhút nhát không kìm được run rẩy, dốc sức nép vào lòng Đoan phi. Cẩn quý nhân quỳ rạp trước mặt Hoàng hậu, khóc đến mức không ngẩng đầu lên nổi.
"Cẩn quý nhân, ngươi làm sao thế này? Mau đừng khóc nữa." Hoàng hậu nói năng lúc nào cũng thỏ thẻ nhẹ nhàng như vậy.
"Bẩm Hoàng hậu, đó... đó là cháu gái của thiếp mà!..." Cẩn quý nhân nghẹn ngào không thành tiếng.
"Cái gì?" Hoàng hậu giật mình: "Ý ngươi là, vừa rồi..." Cẩn quý nhân vừa khóc vừa liên tục gật đầu. Khang phi xưa nay vốn ít lời, lúc này mới thong thả, nhỏ nhẹ giải thích: "Mẫu thân thần thiếp hôm nay vào cung cũng có nhắc tới chuyện này. Vị Tham lĩnh phu nhân đó đúng là con gái của người chị cùng mẹ khác cha với Cẩn quý nhân." Hoàng hậu trầm mặc hồi lâu, khuyên giải: "Cẩn quý nhân chớ nên như vậy, chắc là Hoàng thượng không biết đó là thân thích của ngươi." Khang phi đột nhiên sa sầm mặt, tức giận nói lớn: "Ngài ấy biết! Ngài ấy biết hết! Mẫu thân thần thiếp đã từng hỏi qua rồi!"
Mọi người đều kinh ngạc, không ngờ một Khang phi điềm tĩnh, nghiêm cẩn văn tĩnh thường ngày lại kích động đến mức này. Khang phi nhận ra ánh mắt của mọi người, mặt hơi đỏ lên, từ từ cúi đầu, không cất tiếng nữa.
"Hoàng thượng ngài ấy, ngài ấy quá vô tình vô nghĩa rồi!..." Cẩn quý nhân vẫn còn khóc.
Hoàng hậu ôn hòa nói: "Cẩn quý nhân, ngươi cũng chớ nên quá đau lòng. Cháu gái ngươi quả thực cũng quá đáng, lại dám vung gậy ra tay, Hoàng thượng là chủ của muôn dân..." "Tỷ tỷ, tỷ còn muốn nói giúp ngài ấy sao!" Sắc mặt Thục Huệ phi sa sầm hiện rõ ra ngoài: "Cháu gái của Cẩn quý nhân sao biết được ngài ấy là Hoàng thượng chứ?... Không cần phải nói nữa, trong lòng ngài ấy làm gì còn mấy người chúng ta nữa! Sớm đã bị ả ả ả ả ả ả đà bà Man di kia mê hoặc đến quên cả gốc gác rồi!..."
"Thục Huệ phi!" Hoàng hậu quở trách: "Dám đại bất kính như thế!..." Thục Huệ phi vội vã quỳ xuống, những người khác cũng vội vàng quỳ theo xin tội cho Thục Huệ phi, nhưng trong lòng mỗi người không khỏi cảm thấy hả hê vì Thục Huệ phi đã nói ra nỗi lòng của họ.
Các phi tần cáo lui, Thục Huệ phi theo lệ cũ ở lại sau cùng. Hoàng hậu nắm lấy bàn tay nhỏ nhắn của bà, nhẹ nhàng vuốt ve hỏi: "Ngươi nói xem, ta nên tự mình đến Nam Uyển vấn an, hay là sai người đi vấn an thì hơn?" Thục Huệ phi hậm hực nói: "Đừng đi! Một người cũng đừng đi, người nhà Bác Nhĩ Tế Cát Đặc chúng ta đều đừng đi! Hoàng thượng sủng ái Trắc phi, trái tổ huấn, đổi tổ chế, nói cho cùng chẳng phải đều do Thái hậu nuông chiều sao? Thái hậu không màng thân sơ, khuỷu tay lại quặt ra ngoài, sủng ái ả đà bà Man di đó, thần thiếp đều tức không chịu nổi! Tỷ dù sao cũng là Hoàng hậu được rước qua Đại Thanh Môn, lẽ nào lại nhẫn nhịn nuốt hận thế này? Chúng ta đều không đi, trong lòng Thái hậu tự khắc sẽ hiểu, cách cách nhà Bác Nhĩ Tế Cát Đặc chúng ta cũng không phải dễ bắt nạt, biết đâu bà lại hồi tâm chuyển ý đấy!" "Nhưng mà, Hoàng thượng ngài ấy..." Hoàng hậu ngập ngừng nói: "Hoàng thượng một mực lấy đạo hiếu trị thiên hạ, nếu ta không đi..." "Ngài ấy làm gì được chứ? Ngài ấy đã phế một Hoàng hậu rồi, còn dám phế tỷ nữa sao? Chuyện tổ tông chưa từng có, cho dù là các triều đại Trung Nguyên cũng chưa từng có, ngài ấy tuyệt đối không dám! Tỷ tỷ, tính tình tỷ cũng phải cứng cỏi lên một chút mới tốt chứ!" Cứ như vậy, Hoàng hậu rốt cuộc đã không đi Nam Uyển, cũng không hề sai sứ giả đến vấn an.
Trang Thái hậu bệnh rồi, bệnh rất nặng. Bà đã vật lộn suốt ba ngày ba đêm, vẫn không thoát khỏi trạng thái sốt cao đáng sợ và nửa hôn mê. Vô số cảnh tượng kỳ quái, vô số khuôn mặt quỷ dữ tợn luôn xoay vần trên đỉnh đầu bà. Bà muốn cất tiếng kêu lớn, bà muốn dùng hai tay đẩy ra những dải lụa, mảng màu đủ sắc kỳ quái đến mức khiến người ta khiếp sợ đang quấn chặt lấy bà. Nhưng trên thực tế, bà ngay cả ngón tay cũng không còn sức để nhúc nhích, bờ môi thoi thóp hầu như không thể nhận ra, hơi thở thều thào thốt ra những chữ khiên cưỡng mới nghe thấy được: "Đừng... ôi, đừng..." Nhẫn nại qua một cơn đau đầu dữ dội, bà thở dài một tiếng, chìm vào cơn hôn mê sâu hơn... Sao thế này? Đã trở về cố hương, trở về thảo nguyên Khoa Nhĩ Thấm rồi sao? Ôi! Thảo nguyên cỏ xanh như thảm, rực rỡ gấm hoa! Trời cao xanh ngắt, không một hạt bụi; đất rộng thênh thang, thăm thẳm ngút ngàn. Đến cả từng cơn gió cũng thơm tho, êm đềm đến thế! Bà nhảy xuống lưng ngựa, dang rộng hai tay, nhào vào bãi cỏ, nhào vào mảnh đất quê hương thân thương như người mẹ đã quen thuộc từ thời thơ ấu... Tiếng dồn dập của vó ngựa từ xa vọng lại một tốp, thật là những kỵ sĩ dũng mãnh anh tuấn làm sao! Cỏ xanh, ngựa đen, áo phong đỏ rực, phi nước đại trên nền trời xanh mây trắng... Bà chưa kịp nghĩ nhiều, thân hình vừa run lên, vị kỵ sĩ kia đã như hái hoa cúi người ôm lấy bà từ trên bãi cỏ. Ánh mắt rực cháy của hai người chạm nhau, ôi, Đa Nhĩ Cổốn!... Bà như trở lại năm xưa, trượng phu sủng ái chị gái mà lạnh nhạt với bà, bà đem sự cô đơn oán hận chôn chặt trong lòng, vờ như không có chuyện gì vẫn ra thảo nguyên vây săn. Đúng vậy, lần đó bà ngã từ trên lưng ngựa xuống, người cưỡi ngựa bay đến cứu bà chính là Cửu vương gia Đa Nhĩ Cổốn, trẻ trung, anh vũ, uy phong lẫm liệt. Tuy nhiên, dù bà có xiêu lòng nhưng lại không hề vượt lễ. Dù sao bà cũng là Hoàng phi, là chị dâu ruột của Đa Nhĩ Cổốn.
Không, đây không phải là Đa Nhĩ Cổốn tuổi đôi mươi, đây là Nhiếp chính vương trang phục uy nghi không kém gì Hoàng đế! Hắn đang cười, giống như lúc Trang Thái hậu gắt gao quở trách hắn không nên tư tự cưới Túc 친 vương Phúc tấn, hắn cười và lặp lại câu nói đó: "Ta Đa Nhĩ Cổốn dù sao cũng là một người đàn ông mà!" Nhưng mà, thật đáng chết! Cho dù hắn vô liêm sỉ, phụ bạc như thế, nhưng bờ môi dày hồng hào, khuôn mặt trắng như ngọc và hàng lông mày đen nhánh của hắn vẫn thật mê đắm; bà dù vừa tức vừa hận nhưng sâu thẳm trong lòng vẫn thầm yêu mến hắn... Khuôn mặt hắn sao lại thay đổi rồi? Mọc thêm râu ria, chằng chịt nếp nhăn? Trời ơi, đây là Thái Zông Hoàng đế, là trượng phu của bà! Bà quỳ xuống, cúi đầu thật sâu.
"Ngươi ở trước mặt ta thỉnh tội sao? Ngươi là người đàn bà vong ân phụ nghĩa!" Trượng phu gầm lên: "Ngươi khiến ta ở trong tẩm lăng cũng không được yên ổn! Ta quyết không tha cho ngươi!" Hắn vung cây cung nặng trịch nhắm thẳng đầu bà đánh xuống. Bà nhắm mắt gào lên: "Chàng đánh đi, đánh đi! Thiếp có lỗi với chàng, nhưng thiếp không hổ thẹn với tổ tiên Ái Tân Giác La các người! Sau khi chàng băng hà, nếu không nhờ thiếp liên lạc với Lễ 친 vương, níu giữ Duệ 친 vương, lập con trai chúng ta làm Đế, dẹp yên tranh chấp các bên, thì giữa Tám Kỳ nhất định sẽ tranh giành đế vị, tự tương tàn sát, đem cơ nghiệp mà Thái tổ Hoàng đế nếm mật nằm gai khai sáng đổ sông đổ biển, tộc Ái Tân Giác La cũng sẽ tan thành mây khói!... Thiếp có lỗi với chàng, nhưng có công với xã tắc giang sơn!..." Cây cung sắt của trượng phu hạ xuống, cười lạnh: "Coi như ngươi xảo ngôn biện giải, ngươi không hề có chút tư tình nào sao? Ngươi toàn tâm toàn ý vì xã tắc giang sơn sao?" Bà không biết dũng khí từ đâu tới, thẳng người dậy: "Có tư tình, là do Hoàng đế ép ra. Thần phi nhập cung, Hoàng đế liền quên mất ân tình thuở ban đầu, khiến thiếp phi hữu danh vô thực, như ở cold cung...""Ngươi nói dối!" Chị gái ruột của bà, Thần phi được Thái Zông Hoàng đế sủng ái nhất đột nhiên xuất hiện trước mặt bà, chỉ vào chóp mũi bà, căm tức nói: "Tư tình của ngươi tuyệt đối không phải chuyện nhỏ nhặt này! Ngươi tư tình với con trai mình, một lòng muốn nó làm Thái tử, để sau này ngươi làm Hoàng thái hậu. Chính ngươi đã nguyền rủa Thái tử chết!..." "Không có! Ta không có! Khi Thái tử qua đời, ta vừa mới chuyển dạ..." Trong lòng bà hoảng hốt, nói năng yếu ớt.
"Không có?" Hai luồng ánh mắt của chị gái như lưỡi kiếm sắc bén, đâm thẳng vào sâu trong lòng bà: "Miệng ngươi nói toàn lời hay ý đẹp, nhưng trong lòng lại nguyền rủa Thái tử sớm chết, để con trai ngươi được đăng cơ. Giờ thì ngươi vừa lòng hả dạ rồi nhé! Con trai đáng thương của ta ơi!..."
Thần phi bật khóc nức nở, tiếng khóc khiến bà rợn tóc móc. Đúng vậy, bà từng thầm mong Thái tử sớm chết, nhưng nguyện vọng này bà luôn giấu kín trong lòng, chưa từng tiết lộ với ai, sao chị gái lại biết được chứ?... Tiếng thở dài nặng trĩu của Thái Zông như một trận sấm rền ầm ĩ trên đỉnh đầu bà, cuồn cuộn lăn qua: "Ôi, con nhà đế vương từ trước đến nay đều bất hạnh, biết bao người phải chết thảm!"... Bà toàn thân lạnh ngắt, mồ hôi đầm đìa, một cơn rùng mình khiến bà tỉnh lại từ trong cơn hôn mê. Bà dốc sức mở mắt out, chỉ thấy trong tẩm cung ánh đèn hiu hắt, vô cùng u ám, bên giường có một người đang ngồi, hai tay chống cằm, đang gật gù ngủ gật.
"Nước..." Bà nhẹ nhàng stên một tiếng, người trước giường lập tức giật mình tỉnh giấc, vội vàng lấy từ trong chiếc chăn bông giữ nhiệt ra một chiếc ấm Nghi Hưng Tử Thạch nhỏ nhắn ấm áp, một tay ôm lấy Thái hậu, một tay cẩn thận đút nước trà. Trang Thái hậu từ khe mắt khiên cưỡng mở ra nhìn nhìn, ngắt quãng nói: "Đạc Ngạc... ngươi vẫn còn ở đây..." Đổng Ngạc phi vội vàng dịu dàng nhỏ nhẹ nói: "Mẫu hậu đại an. Thái y đều nói không sao đâu, dưỡng sức là tốt thôi." Thái hậu mệt mỏi lắc đầu: "Không, ta không xong rồi... Thái Zông Hoàng đế đang gọi ta rồi..." Đổng Ngạc phi "bụp" một cái quỳ trước giường: "Mẫu hậu, người tuyệt đối đừng nói như vậy! Người làm sao cũng không thể đi được! Thần thiếp nguyện chết thay người, Hoàng thượng không thể không có người... Mẹ!" Hai giọt lệ to bằng hạt đậu lăn dài trên má Đổng Ngạc phi.
Thái hậu khiên cưỡng nở nụ cười: "Con ngốc... Chỉ có mình con... ở đây sao?..."
Đổng Ngạc phi nói: "Hoàng thượng vừa mới đi. Ngài vì Mẫu hậu đã đến Thượng Đế Đàn cầu nguyện suốt ba ngày rồi. Thượng thiên thấu hiểu lòng thành của Hoàng thượng và các thần thiếp, nhất định sẽ ban phúc cho Mẫu hậu..." Nhưng mà, Thái hậu lại một lần nữa chìm vào giấc ngủ mê.
Sáng ngày thứ tám, tia nắng đầu tiên chiếu vào tẩm cung, chiếc đồng hồ Tây Dương bốn mặt xoay hoa bằng vàng tinh xảo trên kệ Bách Bảo "đinh đinh đang đang" điểm bảy tiếng, âm thanh êm tai đã đánh thức Trang Thái hậu. Bà cảm thấy thần trí rất minh mẫn, trên người cũng mát mẻ rất dễ chịu, chỉ là không có chút sức lực nào. Bà cất tiếng gọi: "Tô Mạp Lạp Cô!" Âm thanh tuy nhẹ, nhưng trong tẩm cung tĩnh lặng lại vô cùng vang vọng, trước giường, trên ghế đôn, ngoài cửa tẩm cung, hành lang ngoài điện lập tức bóng người chập chờn, tiếng nói tiếng cười rỉ rả lọt qua khung cửa sổ: "Thái hậu nói chuyện rồi!" "Thái hậu gọi người kìa!"... Đổng Ngạc phi giật nảy người đứng dậy, vén màn cho Thái hậu, nhìn chăm chăm vào Thái hậu, bờ môi run rẩy, cực lực nén dòng lệ chực trào, cười nói: "Mẫu hậu, người, người đã đỡ hơn rồi!..." Tô Mạp Lạp Cô ở một bên cười nói: "Thái hậu, Hoàng quý phi đã túc trực bên giường người suốt bảy ngày bảy đêm rồi đấy!" "Đứa trẻ ngoan của ta!..." Trang Thái hậu không kìm được cất tiếng gọi, Ô Vân Châu sà tới, Thái hậu ôm bà vào lòng, cả hai cùng rơi lệ. Tô Mạp Lạp Cô vừa lau nước mắt, vừa sai người đi bẩm báo với Hoàng thượng.
Nhưng Hoàng thượng đã nghe tin lao tới, vừa vặn bắt gặp hai mẹ con vừa lau nước mắt vừa cười. Phúc Lâm vội vàng tiến lên dập đầu bái lạy mẫu thân, nũng nịu như một đứa trẻ: "Ngạch niết, người làm con lo đến phát điên rồi! Nếu người mà không khỏi, con cũng không muốn sống nữa!" "Nói bậy!" Thái hậu cười nói: "Cũng nhờ lòng hiếu thảo của con làm cảm động thượng thiên, cũng nhờ hiền thê của con chăm sóc tỉ mỉ như vậy!... Sao không thấy Trung cung và các phi tần khác?" Đổng Ngạc phi cướp lời: "Mẫu hậu, mấy ngày nay tuyết rơi không ngừng, không có ai về cung báo tin, nương nương và các tỷ tỷ không biết Mẫu hậu bị bệnh." Sắc mặt Phúc Lâm tức thì sa sầm xuống, như phủ một tầng mây u ám, bất mãn liếc Đổng Ngạc phi một cái, nhưng vừa nhìn thấy khuôn mặt tiều tụy trắng bệch, quầng thâm dưới mắt và nụ cười gượng gạo của bà, lại bất lực xoay ánh mắt ra ngoài cửa sổ.
"Không biết?" Thái hậu lặp lại một câu, yếu ớt nhíu mày, ánh mắt chuyển sang Tô Mạp Lạp Cô: "Bảy tám ngày rồi, cũng nên sai người đến hỏi thăm chứ?" Tô Mạp Lạp Cô cúi đầu, không dám nhìn vào đôi mắt đầy thất vọng của Thái hậu: "... Chưa từng nghe nói... sai người đến..." Thái hậu đau lòng rơi nước mắt: "Một người cũng không có sao?" Mọi người đều im lặng. Sau đó, Đổng Ngạc phi dốc sức cười khuyên giải: "Mẫu hậu, chắc là do năm nay tuyết rơi liên miên, cản trở đường đi thôi. Nhưng tuyết tốt báo hiệu năm bội thu, sang năm ngũ cốc đầy kho, muôn dân thái bình, thiên hạ nhất thống..." "Ta không muốn nghe mấy thứ này!" Thái hậu vừa mệt mỏi vừa chán nản nói, yếu ớt nhắm mắt lại: "Triều đình có đảng tranh, hậu cung cũng náo loạn đảng tranh. Các cách cách nhà Bác Nhĩ Tế Cát Đặc đã kết đảng, giơ nanh múa vuốt uy hiếp vị cô ma, cô tổ mẫu này rồi!..." "Mẫu hậu tuyệt đối đừng giận đám hậu bối. Đám hậu bối còn trẻ chưa hiểu chuyện, Mẫu hậu hãy chỉ bảo nhiều hơn. Các chị em có thể có lúc sơ suất, chăm sóc không chu toàn, nhưng đối với Mẫu hậu vẫn luôn kính trọng nhiều năm, ai cũng có điểm mạnh. Hoàng hậu chủ lý sáu cung, chia sẻ âu lo giúp Mẫu hậu; Thục Huệ muội, Đoan phi, Cung phi tỷ tỷ phụng sự Mẫu hậu đi suối nước nóng, suốt chặng đường chăm sóc vô cùng tận tâm..." Thái hậu thở dài một tiếng ngắt lời Đổng Ngạc phi: "Ngươi không cần nói nữa... Đám cách cách này, sống trong nhung lụa, không biết đại thể, không hiểu chuyện, thật là không hiểu chuyện mà!... Ô Vân Châu, con ngoan, con lại quá hiểu chuyện rồi!... Ép buộc người hiểu chuyện lại ít như vậy, chỉ có mình con..." Phúc Lâm vội tiếp lời: "Ngạch niết, con không tính là một người sao?" Thái hậu cười khổ: "Tính cả con, tính cả ta, chẳng phải cũng chỉ mới có ba người sao?" Phúc Lâm tức thì hiểu ra ý của mẫu thân: "Ngạch niết, người hiểu chuyện trong triều còn đầy ra đấy, An 친 vương, Khang Quận vương chẳng phải đều như vậy sao?" Thái hậu hơi lắc đầu: "Quá ít, quá ít... Bên đó đông người thế mạnh. Khó lắm, thật là khó lắm!..." Bà mệt mỏi nhắm mắt lại.
Trong mắt Phúc Lâm chợt bùng lên một ngọn lửa, sáng rực thiêu đốt. Lời của mẫu thân chưa từng nói rõ ràng như thế, lập tức khơi dậy hùng tâm của ông. Ông tin vào quyền thế và lực lượng của mình, ông không sợ sự cản trở bên đó, ông dứt khoát nói: "Ngạch niết, người cứ chờ xem! Con là Hoàng đế đương kim!" Thái hậu không mở mắt, như một tiếng vọng yếu ớt thốt ra một tiếng thở dài: "Haiz, Hoàng đế, Hoàng đế cũng không phải muốn làm gì thì làm... Ô Vân Châu, lại đây." Đổng Ngạc thị đi tới trước giường, Thái hậu nắm lấy tay bà, rấn rấn nước mắt, thê lương áy nấy nói: "Con ngoan, chịu khuất cho con rồi. Đây thực sự là chuyện không còn cách nào khác!" Trong lòng Ô Vân Châu chua xót, một chuỗi lệ lăn dài xuống.
Phúc Lâm âm thầm nghiến chặt răng, cánh mũi phập phồng dữ dội, một luồng khí đỏ đột nhiên xông lên mặt ông, nhuộm hồng cả hai gò má và đôi mắt, hàng lông mày rậm kết thành một gút giữa trán.
Ô Vân Châu đắp lại chăn gấm cho Thái hậu, lại ra sức an ủi một hồi lâu, mới đứng thẳng người lên, tuân theo chỉ dụ của Thái hậu, cáo dập đầu từ biệt Hoàng thượng, trở về tẩm cung của mình nghỉ ngơi.
Bước chân bà nhẹ hẫng, tựa như mây trôi. Ra khỏi tẩm cung Thái hậu, đón lấy ánh mặt trời buổi sớm, bà cảm thấy một cơn xây xẩm, thân hình lảo đảo, miệng nhỏ giọng lẩm bẩm: "Đừng để Thái hậu biết, đừng để..." Đầu bà ngửa ra sau, ngất xỉu trên tay hai cung nữ đang nâng đỡ bà.
Từ cuối năm Thuận Trị thứ mười tư đến đầu năm Thuận Trị thứ mười lăm, những chuyện lớn chuyện nhỏ trong cung rối như tơ vò, khiến lòng người hoang mang, qua ngày hôm nay không biết ngày mai lại xảy ra tai họa gì.
Ngày hai mươi lăm tháng chạp, Hoàng thái hậu từ Nam Uyển trở về cung.
Ngày hai mươi tám tháng chạp, nhân dịp Hoàng thái hậu khỏi bệnh, Hoàng thượng hạ lệnh trích ngân khố tám vạn lượng, một nửa ban thưởng cho binh lính Tám Kỳ, một nửa cứu tế cho nghèo dân vùng Kinh Kỳ.
Ngày hai mươi chín tháng chạp, vì Hoàng thái hậu vừa mới khỏi bệnh nặng, Hoàng quý phi lao lực quá độ mà đổ bệnh, Hoàng thượng hạ lệnh hủy bỏ các tiệc ăn mừng trong nội đình như gia yến giao thừa ở điện Càn Thanh và tiệc cung Từ Ninh. Cứ như vậy, thời khắc náo nhiệt rực rỡ nhất trong năm như Giao thừa, Mùng một Tết, trong cung lại lạnh lẽo thê lương, trong lòng mỗi người đều có một sự chua xót khó tả, và mơ hồ cảm thấy bất an. Người trong lòng thấp thỏm nhất chính là Hoàng hậu Bác Nhĩ Tế Cát Đặc thị. Bởi vì tính tình bà vốn trung hậu, so với người khác lại càng thêm một tầng tự trách bản thân.
Ngày mùng ba, Hoàng hậu và Thục Huệ phi hai chị em đi dạo Ngự hoa viên. Bờ môi lanh lẹ của Thục Huệ phi cứ liến thoắng khuyên lơn người chị đang bất an: "Tỷ, tỷ làm sao thế? Tự chuốc lấy phiền ngoái! Thái hậu chẳng phải không hề trách móc gì chúng ta sao? Chúng ta đi thỉnh tội, muội thấy bà mặt mày rạng rỡ, hòa nhã vui vẻ lắm! Sau đó còn ban cho các cung rất nhiều con mồi săn ở Nam Uyển, đối xử với chúng ta chẳng phải càng tốt hơn sao? Muội đã nói từ sớm rồi, chúng ta chỉ cần cứng cỏi, Thái hậu lại hồi tâm chuyển ý thôi, tỷ xem, chẳng phải ứng nghiệm rồi sao?" "Haiz!" Hoàng hậu nặng trĩu tâm sự thở dài: "Dù sao cũng là Thái hậu bệnh nặng, chúng ta không làm tròn đạo con dâu, trong lòng tổng cộng vẫn thấy không thấu..." Bà lắc đầu, rủ mi mắt xuống.
Dưới chân là con đường đá hoa được khảm bằng vô số viên đá cuội lớn nhỏ tinh xảo, quét dọn vô cùng sạch sẽ. Trong các bồn hoa hai bên đường đá, những bông mẫu đơn, thược dược, hoa hồng từng rực rỡ vô cùng thu hút ong bướm vào tháng ba xuân về, lúc này hoa lá tàn phụi, chỉ còn lại cành khô gốc cỗi co quắp trong gió lạnh; cây thân gỗ cao lớn lá rơi sạch sành sanh, cành lá chằng chịt vươn lên bầu trời u ám. Duy chỉ có tùng bách vẫn xanh tươi như cũ, thêm vài phần trang nghiêm cho Ngự hoa viên lạnh lẽo. Bên đường, dưới cây, các cung nữ thái giám hầu cận lặng lẽ đứng, không dám thở mạnh, giống như mấy mảng mộc biến thạch, hải sâm thạch trong bồn đá vậy.
Không khí lạnh lẽo, vườn cây tĩnh lặng, chỉ vang vọng tiếng giày đế hoa của hai người phụ nữ cao quý gõ trên đường đá thanh thúy, và lời thì thầm thỏ thẻ như gió thổi qua rừng trúc của họ: "Nói không thấu, thỉnh tội rồi thì thôi chứ còn muốn thế nào nữa?" Thục Huệ phi cười, giúp chị kéo lại chiếc mũ lông chồn trên áo khoác.
"... Hoàng quý phi bệnh rồi, cũng nên đến cung Thừa Càn thăm hỏi..." Hoàng hậu nhỏ giọng nói.
"Hả? Tỷ còn muốn đi thăm ả?" Thục Huệ phi trợn tròn mắt: "Nếu không vì ả, tỷ có rơi vào nông nỗi này không?" "Haiz, cô ấy là vì hầu hạ Thái hậu mà mệt bệnh đấy chứ!..." "Thế gọi là đáng đời! ả ta chỉ thích làm những việc như vậy để lấy lòng Thái hậu và Hoàng thượng, đúng là tranh sủng có thuật, giữ sủng có phương, từ cổ chí kim hậu phi hiếm ai có loại hồ ly tinh như ả!" Thục Huệ phi ác cảm với Đổng Ngạc phi đến cực điểm, hễ nhắc tới bà là lời lẽ vô cùng cay nghiệt, tràn ngập sự khinh bỉ.
Hoàng hậu bất lực lắc đầu nói: "Ngươi đấy, vào cung lâu như vậy rồi, đức hạnh của hậu phi lại chẳng tiến bộ bao nhiêu. Ghen tuông là phạm vào Thất xuất, là hậu phi thì lại càng..." Thục Huệ phi khi chỉ có hai chị em riêng tư với nhau luôn không ngần ngại lộ ra vẻ nũng nịu của cô em gái. Bà lấy hai tay bít tai lại, giậm chân nói: "Muội không nghe, muội không nghe! Đây toàn là bộ dạng của bọn Nam man di, tổ tiên chúng ta không có cái thuyết này!" Hoàng hậu lo lắng dừng bước, vô cớ nhìn nhìn chiếc bao tay sưởi bằng da chuột xám bạc của mình, nhỏ giọng nói: "Hoàng thượng từ Nam Uyển trở về cung đến nay, chưa từng tới cung Khôn Ninh một lần nào... Ngài... ngài có triệu kiến ngươi không?..." Thục Huệ phi đỏ mặt, tiếp đó dùng giọng điệu lạnh như băng, sa sầm mặt nói: "Không có! Một lần cũng không! Người đàn ông vô tình vô nghĩa như vậy, không thèm!" "Tiểu muội!" Hoàng hậu cất tiếng ngăn lại, mặt cũng đỏ lên: "Ta không có ý đó... Ta đang nghĩ, vì lỗi sơ suất không vấn an của chúng ta, Hoàng thượng nhất định rất tức giận, liệu có đưa chúng ta..." "Không đâu không đâu! Thái hậu còn chưa làm sao, ngài ấy dám sao? Ngài ấy chỉ muốn người ta nói ngài ấy là hữu đạo minh quân. Phế một Hoàng hậu rồi, ngài ấy đã mang tiếng thất đức! Hoàng hậu lại không phải cung phi, càng không phải cung nữ, liên quan đến thể diện quốc gia..." Thục Huệ phi thao thao bất tuyệt, lý lẽ hùng hồn, dáng vẻ nghĩa chính từ nghiêm đó ngược lại đã cho Hoàng hậu không ít sự an ủi. Một chuỗi bước chân dồn dập đã ngắt đoạn lời tâm sự của hai chị em. Thủ lĩnh thái giám cung Khôn Ninh vã mồ hôi hột, thở hổn hển chạy tới, nét mặt vô cùng căng thẳng, hai chị em lập tức nhận ra lại có chuyện lớn xảy ra. Hắn quỳ rạp trước mặt Hoàng hậu, bán thiên không nói thành lời.
"Chuyện gì?" Hoàng hậu khôi phục lại vẻ đoan trang bình tĩnh, Thục Huệ phi cũng cung kính lùi lại hai bước, tĩnh lặng đứng ở phía sau bên cạnh Hoàng hậu, trông như một vị cung phi vừa hiền thục vừa thùy mị.
"Bẩm Hoàng hậu, hôm nay Vạn tuế gia hạ hai đạo dụ chỉ, đạo thứ nhất nói nhờ thượng thiên dủ lòng thương hại, Hoàng thái hậu trọng bệnh thọ khang, là phúc của muôn dân thiên hạ, cho nên phải đại xá thiên hạ, trừ mười tội đại ác không thể tha, các tội phạm khác đều được giảm tội..." Hoàng hậu trang trọng gật đầu, nói: "Hoàng thượng thuần hiếu nhân hậu, đại xá thiên hạ, muôn dân ngưỡng vọng." Bà chờ một chút, muốn nghe thủ lĩnh thái giám báo cáo đạo dụ chỉ thứ hai, thấy hắn chỉ cúi đầu không cất tiếng, đành phải hỏi thêm một câu: "Còn gì nữa?" Thủ lĩnh thái giám liên tục dập đầu xuống đất, lắp bắp nói: "Cầu chủ tử tha thứ cho nô tài... Nô tài thật sự... thật sự không dám nói..." Hoàng hậu cảm thấy lồng ngực đập liên hồi, cực lực đè nén nói: "Nói đi!" "Vạn tuế gia dụ chỉ quở trách chủ tử... nói Hoàng thái hậu thánh thể vi hòa, Hoàng thượng còn ba lần đến điện Thượng Đế Đàn cầu nguyện, mà chủ tử lại không một lời thỉnh an, cũng không sai sứ giả đến vấn an, đại nghịch đạo hiếu, cho nên... từ ngày mùng ba tháng giêng, đình chỉ Trung cung dâng thiệp..." "Ả!" Thục Huệ phi thốt lên một tiếng kinh hãi, lấy tay che miệng. Sắc mặt Hoàng hậu tức thì biến thành thảm bạch. Thủ lĩnh thái giám cúi đầu tấu trình tiếp tục gian nan nói tiếp: "Vạn tuế gia còn hạ dụ chỉ: Giao cho Chư vương Bối lặc cùng Nghị chính đại thần họp bàn... biện pháp xử lý..." Trung cung dâng thiệp là biểu tượng cho đặc quyền của Hoàng hậu. Hoàng hậu vào ba dịp lễ lớn — Vạn thọ, Nguyên đán, Đông chí, hoặc vào ngày hỷ sự đặc biệt, hoặc có yêu cầu đặc biệt, có thể sử dụng Hoàng hậu chi bảo, trực tiếp tiến thiệp lên Hoàng thượng chúc mừng hoặc đưa ra yêu cầu, Hoàng thượng là không thể từ chối. Đình chỉ Trung cung dâng thiệp đồng nghĩa với việc bãi bỏ quyền uy của Hoàng hậu, mà lại giao cho Chư vương Bối lặc đại thần họp bàn biện pháp xử lý, bước tiếp theo chẳng phải là muốn phế Hoàng hậu sao?
Hoàng hậu giơ tay đỡ lấy đầu mình, một cơn xây xẩm, buồn nôn, bà hơi đứng không vững. Thục Huệ phi thét lên một tiếng, lao tới quỳ dưới chân chị: "Tỷ tỷ! Không, Nương nương! Đều tại muội không tốt, đều tại muội!... Là muội đưa ra cái chủ ý tồi tệ đó!... Muội đi tìm Hoàng thượng thỉnh tội, để ngài ấy xử phạt muội đi!..." Bà ban đầu là nức nở đứt quãng tự trách bản thân, tiếp đó cổ họng nghẹn ngào không thành tiếng, cuối cùng xòa ra khóc lớn, khiến Hoàng hậu khi đỡ bà đứng dậy cũng giàn giụa nước mắt.
Tin tức đình chỉ Trung cung dâng thiệp như sét đánh ngang tai, chấn động sáu cung; lại như một đám mây u ám, nhanh chóng che phủ bầu trời, khiến không khí trong đại nội vốn đã uy nghiêm, tĩnh mịch lại càng thêm căng thẳng, tàn khốc. Người người hoảng hốt bất an, không biết bước tiếp theo sẽ xuất hiện cục diện gì. Một số chủ vị và cung nhân khôn lỏi không khỏi phải nhìn hướng gió mà bẻ lái. Thế là, người đến cung Thừa Càn thăm hỏi Hoàng quý phi đột nhiên tăng lên.
Khi Đổng Ngạc phi vừa từ Nam Uyển trở về cung đổ bệnh, ngoại trừ Hán phi Thạch thị ở cung Vĩnh Thọ, Thứ phi Đổng Ngạc thị và một hai vị quý nhân vô danh ra, không ai bước chân vào cửa Thừa Càn; mà hiện tại, trên phố Đông Nhất Trưởng ở phía đông cửa Nhật Tinh, người qua kẻ lại nườm nượp không ngắt, đều là đến thỉnh an Hoàng quý phi. Trong đó không chỉ có các Thứ phi Mục Khắc Đồ thị, Ô Tô thị, Ba thị, Na Lạp thị cùng đông đảo các Quý nhân, Thường tại, Đáp ứng, mà còn có các cách cách nhà Bác Nhĩ Tế Cát Đặc thị là Đoan phi và Cung phi. Vào đêm hôm đó khi thời khắc vừa bước vào canh khuya, Tĩnh phi rốt cuộc cũng lặng lẽ đến thăm Đổng Ngạc phi. Chỉ là do Đổng Ngạc phi lao lực quá độ, tâm lực kiệt huệ, thái y yêu cầu bà tĩnh dưỡng an tâm, cho nên người đến thỉnh an cũng chỉ là tiến lên hành lễ một cái, hỏi thăm an hảo rồi lui ra.
Phúc Lâm thì ngày nào cũng đến, hoặc là nhìn bà uống thuốc, hoặc là dùng bữa cùng bà, có lúc lại ngồi trên thành giường Hoàng quý phi, hai người nhỏ giọng cười nói, trò chuyện trên trời dưới đất, cùng nhau tiêu nhàn những buổi chiều tà ngày đông. Nếu Đổng Ngạc phi đã ngủ thiếp đi, Phúc Lâm liền nhẹ tay nhẹ chân nhìn nhìn chiếc lò sưởi nhỏ trước cửa đang sắc soup nhân sâm và thuốc cho bà, rồi lại đến trước giường vén màn lên, xem chăn của bà đã được chèn kỹ chưa, khí sắc đã tốt hơn chưa, sau đó liền nhẹ nhàng ngồi xuống trước giường, lặng lẽ ngồi một ngồi là nửa canh giờ, có lúc lại nhắm mắt lại như thể đã ngủ thiếp đi. Chỉ từ nụ cười thoáng qua nơi khóe miệng ông mới nhận ra ông chẳng qua là đang chìm vào những ký ức ngọt ngào. Một lão thái giám ở cung Thừa Càn là người cũ còn lại từ thời nhà Minh, ông kinh ngạc không thôi nói với đồng bạn: "Đúng là chưa từng thấy vị đa tình thiên tử nào như thế này! Chả trách người ta nói người ngoài quan ngoại bản tính thuần hậu thật đấy!" Trong cung Thừa Càn, bất luận là các Quý nhân, Đáp ứng ở cùng, hay là các cung nữ, thái giám bình thường, đối với nữ chủ nhân đều là chân thành yêu mến biết ơn. Đổng Ngạc phi đối xử với người dưới rộng lượng nhân ái.
Bản thân bà ăn mặc dùng đồ không hề xa hoa, nhưng lại thường lấy ngân lượng bổng lộc của mình ban thưởng cho người dưới, giúp họ vượt qua khó khăn. Đồ ăn ban thưởng của Hoàng thái hậu và Hoàng thượng, bà chưa bao giờ quên chia cho các chị em ở cùng; nhờ có sự tiến tiến của bà, trong hơn một năm qua, số lần Hoàng thượng sủng hạnh hiếm hoi ngoài Hoàng quý phi ra lại trải khắp các Quý nhân, Đáp ứng ở cung Thừa Càn, đây là vinh hạnh và ơn huệ lớn nhường nào! Họ sao có thể không toàn tâm hướng về Hoàng quý phi chứ? Huống hồ bà xưa nay lại ôn hòa khả ái như vậy, chưa bao giờ có lời lẽ nghiêm khắc, không giương giương tự đắc mang bộ dạng bề trên.
Lần này Đổng Ngạc phi đổ bệnh, toàn bộ cung Thừa Càn như thể cũng bệnh theo. Tiếng nói chuyện của mọi người cũng nhỏ đi, hành động bước chân cũng nhẹ hơn. Mấy ngày đầu, thấy bà vừa gầy vừa suy yếu, trông như bệnh không nhẹ, trên dưới cung Thừa Càn lượng cơm ăn đều giảm đi. Mấy ngày nay mắt thấy bà đã có khởi sắc, mọi người mới có nụ cười. Dụ chỉ Hoàng thượng đình chỉ Trung cung dâng thiệp họ đều đã biết. Nhưng người ở cung Thừa Càn như thể đã hẹn trước với nhau, đối với chuyện này vừa không tỏ ra kinh ngạc, cũng không tỏ ra tức giận hay vui mừng, dửng dưng đối mặt, như thể không liên quan gì đến họ. Chỉ trong những cơ hội hay dịp tình cờ, hai người cung Thừa Càn trao nhau một ánh mắt, một nụ cười hiểu ý, mới bộc lộ ra sự đắc ý và hả hê trong lòng họ, cùng với tâm trạng quyết tâm phải giành bằng được xuất hiện đồng thời.
Tin tức quan trọng này lại không ai nói cho Hoàng quý phi biết. Phúc Lâm là không muốn nói cho bà biết, những người khác có lẽ sợ bà quá vui mừng ảnh hưởng đến bệnh tình nên không dám nói.
Sáng sớm hôm đó, Hoàng quý phi thức dậy. Các thị nữ đều rất vui mừng, tiếng cười nói khác hẳn ngày thường. Họ hầu hạ bà chải tóc rửa mặt xong xuôi, nâng đỡ bà ngồi trên chiếc đệm mềm trên chiếc sập, thị nữ thân cận Dung Nữu Nhi vội vàng dùng chiếc khay tròn mạ vàng hình cánh sen bưng lên ba chiếc bát sứ nhỏ có quai, một bát canh nhân sâm, một bát chè hạt sen, một bát trà sữa. Theo quy củ, Đổng Ngạc phi uống canh nhân sâm trước, lại uống trà sữa, sau đó cầm chiếc thìa bạc nhỏ thong thả khuấy bát chè hạt sen, thưởng thức từng ngụm nhỏ một.
"Chủ tử mấy ngày nay ăn đồ ăn không có ngày nào thơm ngon bằng hôm nay." Dung Nữu Nhi vui vẻ nói.
Đổng Ngạc phi mỉm cười nói: "Thật đấy, hôm nay ta cảm thấy tốt hơn nhiều rồi... Dung Nữu Nhi, hai ngày nay ta thấy các ngươi có vẻ rất vui?" "Chủ tử khỏi bệnh, nô tài trong lòng đều vui mừng." "Không phải cái này. Ta lạnh mắt nhìn, các ngươi như có chuyện tốt gì giấu ta." Dung Nữu Nhi lắc đầu một cái, cười nói: "Trái tim của chủ tử nhạy bén đến mười hai phần rồi sao? Ai cũng không dám lọt một tia gió nào trước mặt chủ tử mà!" "Đừng có quỷ quỷ quyệt quyệt như thế nữa! Các ngươi có thể mày đi mắt lại, ta lại không thể tâm sinh cửu khiếu sao? Mau nói! Đừng để ăn mắng!" Đổng Ngạc phi miệng dọa dẫm, trên mặt lại mỉm cười.
Dung Nữu Nhi chớp chớp mắt, ghé sát chủ tử, nhỏ giọng nói: "Nương nương còn chưa biết đâu, hôm qua Hoàng thượng hạ chiếu, đình chỉ Trung cung dâng thiệp rồi đấy!" "Cái gì?" Đổng Ngạc phi ăn một tiếng giật mình, khuôn mặt tái nhợt sau trận bệnh bỗng ửng lên một vệt hồng: "Thật sao?" "Nô tài sao dám nói dối chủ tử chứ!" Dung Nữu Nhi mặt đầy đắc ý, lắc lắc đầu cười nói: "Lúc này, trong cung Khôn Ninh không biết loạn tới mức nào đâu!" Nụ cười của Đổng Ngạc phi dần thu lại, vệt hồng dần biến mất, đôi mắt đen linh hoạt mọng nước lúc thì nhìn Dung Nữu Nhi, lúc thì hướng ra ngoài cửa sổ, vô cùng bất an. Dung Nữu Nhi phát hiện thần sắc bà bất thường, không hiểu hỏi: "Nương nương người đây là... Nô tài mấy ngày nay đều vì cái này mà vui đến chết được!..." Đổng Ngạc phi tâm thần bất định liếc Dung Nữu Nhi một cái, Dung Nữu Nhi hiểu nhầm đây là sự khuyến khích, lời quan trọng liền thốt ra trực tiếp: "Chuyện này chẳng phải rõ ràng rồi sao? Nương nương trước mắt sắp được tiến vị Hoàng hậu rồi!..." Lời này quá sắc bén, quá trần trụi, như thể đâm vào gan phổi Đổng Ngạc phi, bà toàn thân rùng mình một cái, mặt tức thì đỏ bừng lên, nước mắt chực trào trong hốc mắt, nếu không nhờ hai hàng mi rậm rạp run rẩy dốc sức giữ lại, nói chuyện là sẽ lăn xuống. Qua một lúc lâu, bà mới khống chế được bản thân, thở dài một tiếng thật sâu, nhíu mày nói: "Đáng chết! Ngươi xem ngươi nói nhảm cái gì thế này!" Dung Nữu Nhi không hiểu ra sao, vội vàng quỳ xuống.
"Dung Nữu Nhi, ngươi ở bên cạnh ta cũng đã lâu rồi, ta có chỗ nào đối xử không tốt với ngươi không?" Dung Nữu Nhi đại kinh, vội dập đầu, cuống quít nói: "Chủ tử đối với nô tài ân trọng như núi! Nô tài trong một năm chết mất ông nội rồi lại chết mất cha, nhờ có ơn điển của chủ tử mới đàng hoàng lo xong hậu sự. Nô tài thịt nát xương tan cũng không quên..." "Đừng nhắc cái đó. Chỉ nhìn vào tình nghĩa chủ tớ chúng ta, ngươi thực sự nói cho ta biết, Hoàng thượng đình chỉ Trung cung dâng thiệp, trên dưới lớn nhỏ trong cung, người nói tốt nhiều hay người nói không tốt nhiều?" "Chuyện này... đám cách cách Mông Cổ cùng một giuộc đó lúc nào chẳng đông người thế mạnh..." "Lại nữa, nếu quả thực Hoàng thượng lại phế Trung cung, ngươi nói trong cung người tán thành nhiều hay người không tán thành nhiều? Còn có Nghị chính Vương đại thần và mãn triều văn võ nữa? Còn có muôn dân bách tính thiên hạ nữa? Liên tiếp phế hai vị Quốc mẫu, có thể coi là hữu đạo minh quân sao?" "..." Dung Nữu Nhi giương mắt nhìn, không trả lời được câu nào.
Đổng Ngạc phi xua tay nói: "Lui ra đi." Dung Nữu Nhi lui xuống sau, bà liền lấy tay chống hai bên má, chống trên chiếc bàn sập nhỏ, trầm tư suy nghĩ. Bên ngoài bà bình tĩnh như một pho tượng Quan Âm bằng ngọc, nhưng trong lòng lại cuộn trào mưa sa gió giật, lâu không thể nguôi ngoai. Điều bà nghĩ nhiều hơn điều bà nói rất nhiều.
Dung Nữu Nhi ở ngoài sân vừa hô một tiếng: "Vạn tuế gia tới!" Một chuỗi bước chân dồn dập đã truyền vào tai Đổng Ngạc phi. Bà quá quen thuộc với bước chân của ông, lập tức bước xuống sập, vừa đi vừa chỉnh lại tóc mai, kéo lại nếp áo, định ra khỏi tẩm cung nghênh đón. Nhưng Phúc Lâm đã đi vào, ở bên cửa nắm lấy hai tay bà: "Ồ, nàng đã dậy rồi, quả nhiên là tốt hơn rồi!" Ông thực lòng cười vui vẻ như một đứa trẻ, buông tay ra, hơi lùi lại hai bước nói: "Để trẫm nhìn kỹ nàng nào, khí sắc thế nào?" Ông đánh giá từ trên xuống dưới một lượt, cười nói: "Quả đúng là thanh nhã như tiên, một cành hoa lê trong sương sớm gió mát!" Đổng Ngạc phi "phụt" một tiếng bật cười: "Bệ hạ quá yêu, thiếp phi có hạnh. Nguyện kiếp sau hóa thành bách hoa chi tinh, có trăm loại biến hóa, mãi hầu hạ bên cạnh Quân thượng. Bằng không hôm qua là hoa mai, hôm nay lại làm hoa lê, không biết lúc nào lại thành hoa sen..." Phúc Lâm cũng nhớ lại lần trước ví Ô Vân Châu như "nhất chi xuân tuyết đống mai hoa, mãn thân hương vụ thấu triều hà", hất hàm cười lớn.
Phúc Lâm vô tâm, Ô Vân Châu hữu ý, xem ra là lời trò chuyện tùy ý, lại được Ô Vân Châu dần dần dẫn dắt sang chủ đề về "Tam Quốc Diễn Nghĩa". Phúc Lâm đối với cái này rất có hứng thú, nói: "Có người xếp Tam Quốc Diễn Nghĩa vào một trong sáu đại tài tử thư, cũng coi như có chút con mắt. Chỉ nhìn đoạn trổ tài nấu rượu bàn luận anh hùng, thần thái biết bao, bút lực biết bao! Thái Zông Hoàng đế sai người dịch sách này sang tiếng Mãn, còn mệnh cho trăm quan tướng sĩ đọc thuộc, có ý sâu xa đấy!" "Chính là vậy!" Ô Vân Châu vội vàng nối lời: "Tào Mạnh Đức tuy bị chửi là Hán tặc, gian hùng, nhưng người này quả thực là chí lớn trong lòng, bụng đầy lương mưu..." "Có cơ bao trùm vũ trụ, có chí nuốt chửng trời đất, đúng không?" Phúc Lâm cướp lời, cả hai dùng đều là nguyên văn trong sách, không khỏi nhìn nhau cười. Phúc Lâm hứng khởi nói: "Trẫm thưởng thức Tào Mạnh Đức nhất ở chỗ sau khi đốt Ô Sào cướp lương thảo đại phá Viên Thiệu. Hắn từ trong đống văn thư Viên Thiệu bỏ lại lấy được đại lượng thư tín thuộc hạ thông đồng với Viên, các mưu sĩ đều nói đây là cơ hội tốt để dẹp trừ nội gian, hắn lại nói, lúc đầu Viên Thiệu binh đông tướng mạnh, thế lực to lớn, đừng nói là người dưới tay ta, ngay cả bản thân ta cũng không biết có giữ được đầu mình hay không, việc gì phải hà khắc với người khác? Hắn hạ lệnh đốt hết thư tín, không truy cứu nữa. Không có lòng dạ này, làm sao có thể thành tựu đại nghiệp anh hùng!" "Bệ hạ nói đúng. Thiếp phi cũng cho rằng Tào Tháo tầm mắt sâu rộng, giỏi thẩm thời độ thế nhất, cực kỳ có tự biết mình." "Ồ?" Phúc Lâm mỉm cười, cùng Ô Vân Châu ngồi trên chiếc sập lớn sát tường nam, ngăn cách bởi chiếc bàn sập đối diện uống trà: "Làm sao thấy được, học trò nguyện lắng nghe tường tận." Câu này dùng lời thoại tiểu sinh trong Côn khúc, rất có vận vị, chọc cho Ô Vân Châu mỉm cười e ấp. Bà nói: "Tam quốc đỉnh lập, Ngụy thế mạnh nhất. Giang Đông Tôn Quyền sai người đến Lạc Dương tiến biểu chúc mừng, thỉnh Tào Tháo đăng cơ làm Thiên tử. Tào Tháo xem xong biểu khuyên tiến cười nói: Đứa trẻ này muốn đặt ta lên bếp lửa sao! Từ chối không nhận, cả đời chỉ làm một vị Ngụy Vương..."
Ánh mắt Phúc Lâm lóe lên, đăm đăm nhìn Ô Vân Châu, trong khoảnh khắc nhìn nhau ngắn ngủi đó, ông đã hiểu ra: "Nàng đều biết cả rồi?" "Vâng, bệ hạ. Hoàng hậu nhân phẩm thiện lương nhân hậu, nói không chừng có chỗ thất đức." "Không. Trẫm lấy đạo hiếu trị thiên hạ, Hoàng hậu trái đạo hiếu, không thể tha thứ!" "Bệ hạ quở trách Hoàng hậu tự có đạo lý, nhưng Hoàng hậu là cháu gái ruột và cháu ngoại ruột của Hoàng thái hậu, Thái hậu bệnh nặng, Hoàng hậu làm sao lại không quan tâm? Thiếp phi trộm nghĩ, Hoàng hậu nhất định là lo lắng u sầu quá độ, ngược lại nhất thời suy nghĩ không chu toàn, sơ suất hỏi thăm. Hoàng thái hậu răn dạy bà vài câu đã đủ rồi, Hoàng thượng ngài lại..." Phúc Lâm nhìn Ô Vân Châu, trong ánh mắt vừa có sự kinh ngạc, vừa có sự nghi hoặc, lại có sự kính trọng và yêu thương sâu sắc. Ông nhất thời không nói nên lời.
"Bệ hạ xưa nay anh minh, nhưng hành động này... thiếp phi thực sự lo lắng cho bệ hạ." "Ồ?" Ô Vân Châu kiên quyết nói: "Thiên hạ mới định, chủ nhỏ quốc ngờ. Bệ hạ là chủ của muôn dân, đức cao thì muôn dân kính trọng, xã tắc an định; thất đức thì lòng người ly tán, giang sơn khó giữ. Nhân dân thiên hạ không chỉ có Mãn Châu, Hán dân sĩ tử phương Nam đặc biệt coi trọng quân đức quân hành. Bệ hạ một thân gánh vác an nguy thiên hạ, mọi cử động đều nên hết sức cẩn trọng. Phế hậu đã là bất đức, sao có thể một rồi lại hai? Huống hồ, hai vị Hoàng hậu đều là cách cách nhà Bác Nhĩ Tế Cát Đặc, bệ hạ lại không suy nghĩ đến lòng người của bốn mươi chín kỳ Mông Cổ sao?..." Phúc Lâm đứng dậy, bực bội rảo bước vài vòng trước sập, đứng lại, nhíu chặt lông mày đen, nhìn ra ngoài cửa sổ, nói: "Người này quả thực bất tài, khó chủ sáu cung..." Ông đột ngột quay đầu, chằm chằm nhìn Ô Vân Châu: "Nàng tổng cộng không nên không hiểu, ta là vì cái gì..." Ô Vân Châu không đợi ông nói ra, đã quỳ dưới chân ông, liên tục dập đầu: "Bệ hạ nếu đột ngột phế Hoàng hậu, thiếp phi quyết không dám sống tiếp trên đời nữa! Thỉnh cầu bệ hạ thể lượng cho bản tâm của Hoàng hậu. Nếu bệ hạ còn chịu khai ân, cho thiếp phi ở lại trên đời hầu hạ bệ hạ, thì xin bệ hạ vạn vạn lần không được phế Hoàng hậu!" Phúc Lâm kinh ngạc muôn phần, hít một hơi khí lạnh. Các thái giám, cung nữ hầu hạ bên cạnh đều kinh ngạc đến ngơ ngác, đến cả tiếng thở cũng phải nín chặt.
Phúc Lâm rốt cuộc thở dài một tiếng: "Thở dài! Bao nhiêu thảm biến chốn cung đình từ xưa tới nay, có cái nào không bắt nguồn từ việc đoạt đích. Như nàng thế này, quả thực chưa từng thấy bao giờ, có thể ghi vào Vô Song Phổ rồi..." Thân hình Ô Vân Châu mềm nhũn, hai tay ôm lấy hai chân Phúc Lâm, như một cô gái nhỏ dán má vào đó, giọng nói run rẩy: "Chỉ cần bệ hạ giang sơn vĩnh cố, xã tắc an định, Mãn, Mông, Hán muôn dân một lòng thái bình, thiếp phi nguyện làm Trắc phi trọn đời này..." Phúc Lâm vội vàng đỡ Ô Vân Châu dậy, vuốt ve đôi vai gầy gò của bà, ánh mắt tràn ngập yêu thương đọng lại trên khuôn mặt xinh đẹp, tiều tụy của bà, dùng giọng nói xúc động đến phát run nói: "Hiền phi của trẫm............ Ái phi của trẫm...... Chỉ là quá ủy khuất cho nàng rồi! Lòng dạ như thế, tầm mắt như thế, tài đức như thế, dung mạo như thế..." Ông không nói tiếp được nữa.
Ô Vân Châu há chẳng cảm thấy ủy khuất sao! Bà nhào vào lòng Phúc Lâm, dốc sức vùi mặt vào lồng ngực rộng lớn của ông, nghe thấy tiếng tim đập trong lồng ngực ông, nghĩ đến cảnh ngộ của mình, vận mệnh của mình, tức thì nước mắt rơi như mưa. Nhưng đây là tiếng khóc thầm không thành tiếng, sự chua xót đó đâm thấu xương thịt, khó nhẫn nại, lại phải liều mạng đè nén xuống, bà không giác từ đầu đến chân đều run rẩy dữ dội.
Phúc Lâm đối với phản ứng bất thường của Ô Vân Châu thấy sợ hãi, vội vàng nhẹ nhàng vỗ lưng bà, liên tục nhỏ giọng hỏi: "Làm sao thế? Đây là làm sao thế? Đừng khóc như vậy mà!..."
Ô Vân Châu rốt cuộc ngẩng khuôn mặt đầy đầm đìa nước mắt lên, dùng giọng nói cực thấp chỉ có Phúc Lâm mới nghe thấy được: "Thiếp phi cũng sợ... bị đặt lên bếp lửa... nướng lắm!..." Dụ chỉ đình chỉ Trung cung dâng thiệp truyền đến cung Cảnh Nhân, giống như tuyết phủ thêm sương, lòng người từ trên xuống dưới đều lạnh ngắt.
Sáng hôm đó, ma ma ở Đông Ngũ Sở đến bẩm báo, nói là Tam a ca đêm phát bệnh, toàn thân nóng rực, đã hôn mê thiếp đi. Khang phi bình thường ít nói ít rằng, lúc nào cũng nhíu mày cũng có chút sốt ruột, cuống quýt chạy đi xem xét, chập tối trở về thì mặt giăng đầy mây u ám. Hai cung nữ nói chuyện hơi to tiếng lập tức bị bà giương mày chửi cho một trận, còn sai thái giám lôi ra ngoài, mỗi người tát hai mươi cái. Thế là, người ở cung Cảnh Nhân đều biết đại sự không xong, Tam a ca nhất định bệnh tình không nhẹ. Đây chẳng phải là chuyện đòi mạng sao! Từ khi Đổng Ngạc phi vào cung, người ở đây đem hy vọng gửi gắm lên người Tam a ca, nếu Tam a ca có làm sao, Khang phi nương nương còn mong chờ gì nữa? Người cung Cảnh Nhân còn phấn đấu gì nữa?
Vào thời điểm lên đèn, hai tin tức đồng thời truyền vào: Hoàng thượng đình chỉ Trung cung dâng thiệp; Thái y chẩn đoán chính xác Tam a ca bị lên đậu, Hoàng thượng lập tức mệnh cho dời ông ra khỏi cung.
Khang phi lúc đó liền trước mắt tối sầm, ngất xỉu đi. Cẩn quý nhân và vài vị Thường tại đi cùng Khang phi vội vàng tiến lên nâng đỡ, bấm nhân trung giúp lưu thông khí huyết. Bản thân họ không biết vì sợ hãi hay vì tức giận, cũng từng người run rẩy không thôi.
Bệnh đậu mùa đối với người Mãn Châu mà nói là căn bệnh đáng sợ nhất. Khi còn ở ngoài quan, họ đã vô cùng sợ hãi nó. Năm xưa đại quân nhiều lần nam xâm, vào quan cướp phá, hễ gặp phải vùng đang dịch đậu mùa là họ đều sớm đổi đường đi vòng, có lúc dứt khoát lui binh. Sau khi định đô ở Yến Kinh, mấy lần dịch đậu mùa bùng phát đã cướp đi tính mạng của rất nhiều hoàng thất quý tộc. Nói cũng lạ, căn bệnh này trên người người Mãn Châu đặc biệt hung hiểm, mười phần thì tám chín phần khó sống sót. Hàng năm vào mùa dịch đậu mùa bùng phát, Hoàng thượng đều phải xa đến Nam Uyển trú ngụ, thậm chí chạy ra thảo nguyên ngoài Vạn Lý Trường Thành để "tị đậu". Những năm đầu Thuận Trị vì thế đã lập ra luật lệ: "Hễ dân gian ai xuất đậu, lập tức xua đuổi ra ngoài thành bốn mươi dặm." Kết quả, không chỉ người mắc bệnh đậu mùa, mà ngay cả người náo nhiệt phát sốt hay sinh ghẻ lở cặn bã ngẫu nhiên cũng bị xua đuổi ráo gắt. Gặp phải tình huống này, trong thành Bắc Kinh một dạo xôn xao nhộn nhạo, bệnh nhân, người nhà từng xâu từng xâu bị ép rời nhà ra thành, lưu lạc khắp nơi, chịu rét chịu đói, tiếng khóc chấn động đất trời, chết trên đường không phải là ít. Lại thêm một số đứa trẻ yếu ớt nhà nghèo, vì cha mẹ không có lực di cư ra ngoài thành chăm sóc ăn ở, liền bị bỏ lại bên đường, mặc cho sống chết. Đây trở thành một đại tệ chính đầu thời Thanh ở kinh sư. Chỉ sau khi Ngự sử Nam thành Triệu Khai Tâm dâng sớ lên Nhiếp chính vương, đưa ra biện pháp xử lý tương đối thiết thực khả hành, mức độ quấy nhiễu dân của đạo luật lệ này mới giảm bớt đi.
Nhưng điều này không thể làm giảm tâm lý sợ hãi bệnh đậu mùa của người Mãn Châu. Cho nên, Tam a ca mắc bệnh đậu mùa, Hoàng thượng lại xua đuổi ông ra khỏi cung, đối với Khang phi, đối với người cung Cảnh Nhân mà nói đều là một đòn giáng nặng nề, mức độ của nó không kém gì phản ứng do việc đình chỉ Trung cung dâng thiệp gây ra.
Đêm nay, xuất phát từ đủ loại tâm lý, người cung Cảnh Nhân đều ngủ không ngon. Trong phòng Cẩn quý nhân qua nửa đêm mới tắt đèn, còn tẩm cung Khang phi thì sáng rực suốt đêm.
Sáng hôm sau, Cẩn quý nhân và ba vị Thường tại theo thường lệ đến thỉnh an Khang phi. Khang phi giống như mọi khi, tĩnh lặng đáp lễ, rồi bảo họ trở về chỗ ở. Ba vị Thường tại đi rồi, Cẩn quý nhân ở lại. Khang phi nhìn bà một cái, không cất tiếng. Thị nữ dâng trà sữa, Khang phi ra hiệu bảo Cẩn quý nhân ngồi xuống uống trà. Cẩn quý nhân tạ ơn rồi ngồi xuống, hai người đối diện không lời, lặng lẽ cầm đĩa bạc chén bạc, thỉnh thoảng nhấp hai ngụm, thổi thổi hơi nóng. Bầu không khí vô cùng ngột ngạt, khiến người ta nghẹn thở không thở nổi.
Cẩn quý nhân lén nhìn Khang phi: Trời ơi! Trong một đêm, sao bà lại thay đổi một bộ mặt băng sương thế này? Đôi mắt đen bình thường có vẻ thâm trầm hàm súc nay hoàn toàn mất đi sức sống, trở nên đờ đẫn cứng đờ; do một đêm không ngủ, sắc mặt vàng khè, quầng mắt đen thui, như thể già đi mười tuổi... Khang phi từ khóe mắt liếc Cẩn quý nhân hai cái, nhíu nhíu mày: Khuôn mặt trán hẹp cằm vuông mang vài phần khí chất nam nhi của Cẩn quý nhân lúc này lại đỏ bừng, nét mặt căng thẳng lại phấn khích; hàng lông mày đen cứng đè thấp trên đôi mắt hẹp đang hơi run rẩy; bà còn liên tục chớp mắt, dường như muốn che giấu những điểm sáng bất an đang nhảy múa trong con ngươi. Trong lòng Khang phi rất không dễ chịu: Lúc này ngươi làm trò gì thế!
Hai chén trà sữa đều đã uống hết, Khang phi vẫn chưa có ý định nói chuyện. Cẩn quý nhân thực sự không nhịn được nữa, nói: "Nương nương, không đi nghe ngóng xem Tam a ca được chuyển đi đâu sao?" Khang phi cười lạnh một tiếng: "Muốn chuyển đi đâu thì chuyển, liên quan gì đến ta!" "Nương nương!..." Cẩn quý nhân kinh ngạc hô lên.
"Đứa trẻ này là huyết mạch nhà Ái Tân Giác La của họ, họ không xót, ta xót cái gì?" "Nương nương, nếu người lại không chăm sóc Tam a ca, vậy thì lại càng..." Khang phi cười lớn, tiếng cười khiến người ta rợn tóc móc. Bà nói: "Thì phải để mẹ con chúng ta cùng chết mới sạch sẻ, mới vừa lòng họ chứ! Ta..." Bà đột nhiên nghiến răng nghiến lợi nói: "Dù có chết cũng phải chết sau họ, xem ai sống thọ hơn ai!"
Sự oán độc khắc sâu trong giọng điệu của bà khiến Cẩn quý nhân đột nhiên phấn khích, dứt khoát đứng dậy nói: "Nương nương, người không thể thế này được!... Đêm qua, thần thiếp nhận được báo mộng của tổ tiên rồi!" "Cái gì?" Khang phi nhíu mày nhìn chằm chằm bà.
"Thật đấy! Là thật mà!... Đêm qua vừa nghe thấy những tin tức xui xẻo đó, trong lòng thần thiếp tức giận biết bao! Lẽ nào Bác Nhĩ Tế Cát Đặc thị chúng ta lại thua dưới tay ả đàn bà Nam man di đó? Lẽ nào cơ nghiệp tổ tiên nếm mật nằm gai khai sáng lại truyền cho con trai của ả đàn bà Man di đó?... Thần thiếp cứ nghĩ, cứ nghĩ, sau đó không biết thế nào liền mê mê mờ mờ ngủ thiếp đi, chỉ nghe bên tai có người hô: Mau tỉnh lại, tiếp giá! Hoảng quá thần thiếp lập tức quỳ rạp xuống đất, ôi chao, Thái tổ Hoàng đế và Thái Zông Hoàng đế đứng trước mặt thần thiếp, giống hệt như bức họa thánh dung, uy nghiêm khôi ngô, lúc đó thần thiếp chỉ có nước dập đầu thôi. Thái tổ Hoàng đế cất tiếng nói, âm thanh đó vang như quả chuông đồng trên Ngọ Môn, ngài nói: Trẫm một đời nam chinh bắc chiến, đánh hạ giang sơn, không cho phép người ngoài cướp đoạt! Thái Zông Hoàng đế tiếp lời: Con cháu nếu không kính thiên pháp tổ, trẫm ở dưới chín suối cũng không được yên ổn! Ngươi đã là con dâu nhà trẫm, nhất định phải vì tông xã, vì Ái Tân Giác La thị đứng ra! Thần thiếp bèn tái ba dập đầu, tấu lên hai vị Thánh nhân: Nhi thần lĩnh mệnh, muôn chết không từ! Thái tổ Hoàng đế bèn vuốt râu cười nói: Quả nhiên như thế, trẫm hướng Phật gia cầu tình, ban cho ngươi đời đời kiếp kiếp hạ sinh vào nhà phú quý! Thần thiếp mới định tạ ơn, ngã ngửa một cái liền tỉnh lại." Khang phi sớm đã nghe đến ngơ ngác, trợn tròn mắt, mang theo sự kính sợ nhỏ giọng hỏi: "Thật sao? Thái tổ, Thái Zông Hoàng đế báo mộng cho ngươi thật sao?" "Nương nương của thần thiếp ơi, người là ai, thần thiếp là ai chứ! Thần thiếp sao dám bất kính với tổ tiên? Lẽ nào không sợ thiên lôi đánh chết sao?"
"Vậy, ngươi..." Khang phi chằm chằm nhìn Cẩn quý nhân một cái.
Ánh mắt Cẩn Quý nhân lóe lên tia sáng cuồng nhiệt, hai tay siết chặt thành quyền, tràng đầy nhiệt huyết nói: "Thần thiếp dù có tan xương nát thịt, muôn chết không chối từ!" Cô ta như lại được trở về thảo nguyên rộng lớn, cưỡi tuấn mã, phóng hỏa hoạn tung hoành ngang dọc. Lông mày cô ta nhướng cao, ngực ưỡn thẳng, một luồng nhiệt huyết không thể kìm nén trào dâng từ toàn thân, khiến cô ta lúc này vừa xinh đẹp lại vừa đáng sợ, thu hút chặt chẽ ánh mắt của Khang phi. Khang phi trong lòng do dự, cố gắng hạ giọng lạnh lùng hơn: "Sự việc đã đến nước này, ngươi dù có nhận thánh mệnh của Tiên đế đi nữa, thì còn cách nào?" Cẩn Quý nhân vội vàng quỳ xuống trước mặt Khang phi, dập đầu một cái, nói: "Thần thiếp suy nghĩ suốt nửa đêm, đã nghĩ ra một cách hay, trong lòng đang bất an thì liền được Nhị thánh báo mộng. Đây là sự chỉ điểm của Tiên đế, nhất định phải làm như vậy!" Khang phi không đáp lời, Cẩn Quý nhân sốt ruột đến đỏ cả mắt, nói: "Nương nương xin hãy yên tâm, trời có sập xuống, một mình thần thiếp gánh vác, quyết không liên lụy đến người khác!" Khang phi liếc mắt nhìn quanh bốn phía, Cẩn Quý nhân lập tức lớn tiếng nói: "Nương nương, đôi giày hôm trước mặc kiểu dáng mới lạ rất đẹp mắt, không biết có thể ban cho thần thiếp xem thêm hai mắt không?" Khang phi đứng dậy nói: "Vào phòng trong mà xem!" Hai người cùng nhau đi vào gian trong tẩm cung.
Chỉ khoảng một bữa cơm, khi hai người bước ra lần nữa, thần thái mỗi người đã thay đổi hoàn toàn. Khang phi trái ngược hẳn với vẻ điềm tĩnh ngày thường và sự lạnh lẽo ban nãy, trở nên hoảng loạn, luống cuống tay chân, cô vô thức cầm một bông hoa Đường – đóa hồng mới được hoa ổ đưa tới, giơ cao lên, một tay vô cớ bứt từng cánh hoa rơi xuống, những ngón tay thon dài không ngừng run rẩy. Cô cắn môi, nhìn chằm chằm những cánh hoa như không nhìn thấy gì, dường như đã hạ quyết tâm không mở miệng nữa.
Sự cuồng nhiệt của Cẩn Quý nhân dường như đã qua đi, trở nên bình tĩnh và điềm đạm, giống như một nữ mưu sĩ, nhỏ giọng trần tình lợi hại với Khang phi: "Nương nương của thần thiếp, nước lửa sao có thể dung tha? Nói theo tiếng của người Mãn, chính là phải phá thuyền dìm nước! Nếu không thì có lỗi với tổ tông, càng có lỗi với người đời sau!" Giọng Khang phi run rẩy đến mức nghe không rõ: "Việc này... thật không nỡ nhẫn tâm mà!" "Nhưng đây là ý chỉ của Tiên đế mà!" Cẩn Quý nhân sốt ruột: "Ta không tu kiếp này thì tu kiếp sau! Ta thà để tông phái cận chi kế vị, cũng tuyệt đối không thể để hắn làm thái tử!..." Hai người bỗng nhiên đều im bặt. Bởi vì từ phía bắc, cách bức tường cung cao vút, truyền đến một tiếng đàn tranh du dương mỹ miều tựa mây trôi nước chảy, đinh đang vô cùng trong trẻo, tựa ngọc thạch va chạm vào nhau, lại như suối nhỏ nhỏ giọt vào đầm sâu. Nhưng từng tiếng từng tiếng ấy lại giống như búa tạ, từng búa giáng thẳng vào tim hai người. Giữa tiếng đàn, các cô thậm chí còn lờ mờ nghe thấy lẫn cả tiếng cười trong trẻo ngọt ngào. A, là nàng ta! – cách một bức tường phía bắc, bên kia chính là cung Thừa Càn!
Khang phi rùng mình một cái, khuôn mặt vặn vẹo. Cô đau đớn nhắm nghiền mắt lại, lặng im một thoáng, khi mở mắt ra lần nữa, khuôn mặt lại phủ đầy băng giá. Cô dùng sức vứt bỏ bông hoa hồng đã tàn úa trong tay, bước ra khỏi tẩm cung, đứng trên bậc thềm, với vẻ mặt đờ đẫn hạ lệnh: "Truyền cõng kiệu, bẩm báo Hoàng thái hậu, Hoàng hậu, ta muốn xuất cung thăm Tam a cô!" Quy củ trong cung, hoàng tử bị đậu mùa, chỉ có mẹ đẻ mới được vào thăm. Khang phi chỉ dẫn theo mấy cung nữ hầu cận đến chùa Phúc Hữu ngoài cửa Tây Hoa thăm Hoàng tam tử, đây là điều không có gì phải bàn cãi.
Thế nhưng, hai ba ngày sau, Tứ a cô vốn hoạt bát, trắng trẻo bầu bĩnh như ngọc khắc, vậy mà cũng toàn thân sốt cao, mắc bệnh đậu mùa.