Chiếc túi thơm nhỏ nhắn, tua rua phấp phới, bức thêu trên nền lụa trắng ngà đẹp như cảnh thật: Lá sen xanh biếc nâng đóa sen hồng liên đì từ trong nước lên, một đôi uyên ương màu sắc rực rỡ đang sát cạnh bên nhau dưới khỏa hoa.
Liễu Đồng Xuân tranh thủ chút thời gian rảnh rỗi, một mình trốn vào rừng phong xanh, lại một lần nữa lôi chiếc túi thơm mà Mộng Cô tặng ra ngắm nghía, mơn trớn, sóng lòng cuồn cuộn không sao kìm nén được.
Cậu không cha không mẹ, từ nhỏ đã theo Liễu sư phụ học nghệ, ở hẳn thôn Mã Lan, phủ Vĩnh Bình, vừa luyện võ vừa làm ruộng.
Cậu và Mộng Cô thanh mai trúc mã, sớm đã tâm ý tương thông, vô cùng thân thiết. Mộng Cô chưa từng dùng những lời như "xướng ưu nhỏ" để chế nhạo cậu. Năm ngoái vụ khoanh đất xảy ra, Đồng Xuân bị thương, ba mẹ con nhà Mộng Cô thường xuyên tới chăm sóc đứa trẻ không mẹ này. Sau đó mấy gia đình bị khoanh đất thực sự không thể sống nổi, Liễu sư phụ đành phải đem hai người con nuôi kiêm đồ đệ là Đồng Xuân, Đồng Thu [Tên mới: Đồng Thu] cho thuê trước đến gánh hát Khánh Lạc, lấy số bạc thuê thân giúp mọi người vượt qua cửa ải khó khăn. Kiều Tử Năm dốc liều tính mạng, cuối cùng cũng đoạt lại được ruộng đất của dân làng Mã Lan, dân làng cũng không chối từ nghĩa vụ giúp gia đình neo đơn này cày cấy ra sức. Mùa hạ thu hai vụ năm ngoái được mùa lớn, ngày sống ở thôn Mã Lan dễ chịu hơn nhiều; Đồng Xuân cũng nổi bật ở kinh sư, cùng Lưu Ngân Giao, Trần Ngọc Giao nổi danh lâu năm được gọi chung là "Tam kiệt viên lường", nhất thời thân giá tăng gấp trăm lần.
Người cha nuôi ốm đau lâu ngày liền muốn nhân cơ hội này lo chuyện cưới hỏi cho cậu, trong lòng cậu từ sớm đã để ý đến người bạn nhỏ thuở nhỏ. Tiết Thanh minh năm nay, cậu vì thế mà đặc biệt xin phép về quê cầu hôn. Cứ nghĩ năm xưa hoạn nạn có nhau, nhất định vừa nói là chuẩn, ngờ đâu họ Kiều khẩu thị tâm phi, thoái thác rằng Mộng Cô còn nhỏ, phải qua hai năm nữa mới bàn chuyện hôn sự. Trong lòng Đồng Xuân vừa đau khổ vừa nghi hoặc. Chính là em gái nhỏ của Mộng Cô là Dung Cô chạy đến, len lén tiết lộ sự thật cho cậu. Cô bé ngây thơ nói: "Mẹ em chê cái gì cũng không chê, chỉ chê ba thầy trò các anh đều là người hát xướng!" Đồng Xuân vô cùng bất phục: Không trộm không cướp không bán thân, dựa vào bản lĩnh ăn cơm, kém ai chứ?
Cậu hỏi Dung Cô: "Thế, ý của chị cháu thì sao?"
Dung Cô nhíu đôi mày nhỏ, đau khổ nói: "Mắt chị em khóc thành quả đào đỏ hoe cả rồi!..."
Con bé bảo em lén đưa gói đồ này cho anh..." Trong gói đồ, có hai đôi giày vải xanh, một chiếc yếm đỏ, một chiếc túi thơm. Lúc đó cậu đã rơi nước mắt, lập tức giao món sính lễ mà cậu đã chuẩn bị sẵn —— một đôi vòng ngọc bích cho Dung Cô mang về cho người trong lòng của cậu. Cậu không thể nán lại, đành phải vội vã quay về kinh sư.
Cậu thường xuyên nhớ đến Mộng Cô, không lúc nào là không lấy tín vật ra xem. Cứ nhìn thấy tín vật, giống như nhìn thấy Mộng Cô, luôn cảm thấy lồng ngực nóng ran, sống mũi cay cay, nước mắt ngập tràn hốc mắt. Hiện tại, đối diện với chiếc túi thơm nhỏ nhắn này, cậu lại một lần nữa thầm thề: Biển cạn đá mòn, quyết không phụ tình ý của Mộng Cô!
"Vân Giao! Vân Giao! Trương lão gia gọi cậu!" Phía sau có người gọi Đồng Xuân, cậu như tỉnh mộng, lại rơi trở lại hiện thực. Hôm nay là sinh thần bốn mươi lăm tuổi của tiên sinh Lữ Chi Duyệt, mượn từ đường Chiết Tiều ngoài Chính Dương Môn bày tiệc thơ rượu thết đãi khách. Đồng Xuân, Đồng Thu cùng anh em và mấy đồng tử nổi tiếng ở kinh sư đều được triệu đến rót rượu. Phẩm hạnh đạo đức học vấn của Lữ tiên sinh đều khiến Đồng Xuân khâm phục, được gọi đến vốn không hề oán giận. Thế nhưng những văn nhân nhã sĩ dự tiệc kia, phần lớn là đám tự mệnh tình chủng ham mê tử sắc, những kẻ già đời trong chốn ca hát diễn tuồng, nhìn thấy họ, trong lòng Đồng Xuân liền cảm thấy ngấy ngát, lại không dám đắc tội với họ, sợ cắt đứt miếng cơm manh áo của bản thân, đành phải tìm lối sống trong kẽ hở, không lạnh không nhạt, lạc lõng cô độc. Điều này ngược lại càng nâng cao thân giá của cậu.
Trương lão gia, chính là Trương Hán, đã dưới sự giúp đỡ của Lý Chấn Nghiệp, mưu được tư cách Giám sinh Quốc Tử Giám. Gò má hắn đã đầy đặn hơn, y phục rực rỡ hơn, khí khái cũng phóng khoáng hơn, hoàn toàn không còn cái vẻ khép nép, khúm núm bần hàn như thuở ban đầu nữa. Hắn cùng Lý Chấn Nghiệp, Cung Đỉnh Tư vây quanh một chiếc bàn tròn nhỏ tùy ý ngồi xuống, trên bàn bày hộp tụ tập tráp bát bảo, đựng dăm món nhắm rượu, bình rượu, chén rượu bày bừa bộn, đang say sưa bàn luận về ưu khuyết của các danh kép ở kinh sư.
Trương Hán gọi Đồng Xuân tới, kéo cậu đứng bên cạnh, giống như trưng ra cổ vật gì vậy nói với hai người kia: "Xin hãy nhìn người này, gần đây đổi sang đóng vai tiểu sinh, thật tiếc cho người ta thay. Kỳ thực cậu ta đóng vai đào kép, thực sự tú ảnh vô song, yểu điệu thướt tha, tuyệt không có vẻ phù diễm, ở chỗ truyền tình nhi nhi, diễn xuất khá là uyển chuyển, mà tiếng gọi bên dưới sân khấu lại tịch mịch, chẳng lẽ không kỳ lạ lắm sao! Theo ý ta, hoa đẹp ngắm lúc nửa nở, tình ý khuê phòng động ở ý chứ không ở hình. Nếu như trên thảm đỏ nhung quan sát đại thể song, há chẳng phải nhạt như nhai sáp?" Điển tích "đại thể song" xuất phát từ thời Nam Hán Ngũ Đại bảy trăm năm trước, quốc quân Lưu Sưởng hoang dâm vô độ, từng lệnh cho cung nữ lõa thể ôm nhau, tự mình ôm phụ nữ Ba Tư đứng xem, gọi tên là "đại thể song". Sự so sánh này khiến Lý Chấn Nghiệp cười ha hả, Cung Đỉnh Tư nhịn không được cũng cười theo.
Lý Chấn Nghiệp nín cười nói: "Câu này cũng khó nói. Minh Giao vừa rồi đến đưa rượu, biệt danh là Đào Mật, mặt bánh bao nước da nhuận như mỡ, nụ cười rạng rỡ, nhìn thấy không ai là không yêu. Hóa trang lên sân khấu, nụ cười khéo léo tiếng nói nũng nịu, giỏi về sựVũ mị [Tên mới: mị thái], nhưng khá mang khí chất thôn tục. Trong vở 'Bối Oa Tử' đóng vai phụ nữ nhà quê, thần thái y hệt, lại còn nũng nịu đùa cợt, quả thực là oan gia chuyên kết duyên vui vẻ trong chốn đào sắc! Ra khỏi màn là tiếng hoan hô nổi lên bốn phía, có rất nhiều hào khách đến nâng niu phủng tràng, cửa nhà há chẳng lạnh lẽo hay sao. Hán huynh giải thích thế nào đây?" Trương Hán cười nói: "Cái này gọi là hoa dại càng đẹp mắt, rượu quê say người nhiều. Dân gian có câu: Mồng ba tháng ba, hoa rau tề lên núi bếp. Gặp đúng thời điểm mà thôi, chưa chắc đã kéo dài lâu." Cung Đỉnh Tư vỗ tay gật đầu: "Đúng thế đúng thế! Cho dù xem kịch nghe hát, tự có sự phân biệt giữa phong nhã và thôn tục. Lão phu thích nhất Liên Giao, đậm nhạt vừa phải, thanh nhã vượt trội, mặt tựa hoa sen, eo như liễu rụt, quả thực giống hệt như cô gái miền Ngô, tuyệt đối không thể ngờ cậu ấy lại là nam nhi đất Bắc. Ngắm nhìn phong thái, như ở giữa chốn hồng nhũ lục chợt thấy một đóa hoa mẫu đơn, rực rỡ chói mắt, khiến người ta ngắm chơi không chán..." Lão phong lưu, lão danh sĩ này, say sưa bàn luận, giống như đang ngâm thơ vịnh phú, từng chữ từng câu đọc lên vô cùng có vị.
Lý Chấn Nghiệp không chịu thua kém, mỉm cười nói: "Lão tiền bối nói có lý. Chỉ là Đào Mật tự có điểm kỳ lạ, chẳng lẽ chưa từng nghe qua?" "Lão phu không biết," Cung Đỉnh Tư vê râu vô cùng tự tại nói: "Chỉ nhớ ở Kim Xương đất Ngô có một danh kỹ, cũng gọi là Đào Mật." "Điều này thật khéo léo, quả có thể gọi là hai vị hương vị đều nếm đủ rồi, ha ha ha ha!" Lý Chấn Nghiệp rất đắc ý với sự trêu chọc của mình, cười hì hì tiếp lời: "Đào Mật kinh sư, hai bàn tay kiều diễm tuyệt hảo trên đời, lão tiền bối không biết sao?" Cung Đỉnh Tư dứt khoát nói: "Tuyệt đối không bằng Liên Giao!" "Lão tiền bối dám bảo đảm không?" "Có gì mà không dám! Ngươi và ta lập tức tới so kè trước chén rượu. Kẻ thua phạt làm chủ tiệc, hôm khác mời khách!" Lý Chấn Nghiệp vỗ bàn tán thưởng: "Hay! Hay! Phong lưu vận sự như thế, đủ để lưu truyền thiên cổ!
Hán huynh, mau làm trọng tài đi!"
Khách khứa nhao nhao vây lại, đồng thanh khen hay. Liên Giao và Minh Giao có biệt danh là Đào Mật đều được gọi tới trước bàn, chìa đôi bàn tay của mình ra. Các vị trọng tài hết người này đến người khác, tiến lên sờ rồi nắn lại ngửi, nghịch tới nghịch lui. Hành động và biểu cảm của họ khiến Đồng Xuân đứng một bên xấu hổ nhắm chặt mắt lại, từng trận rợn gai ốc chạy dọc sống lưng, mồ hôi lạnh đầm đìa, cứ thế chảy ròng ròng theo trán, cổ. Cực kỳ đỏ mặt, không biết giấu mặt đi đâu cho hết, chỉ hứa chui xuống đất. Lúc này cậu chợt hiểu ra, ở đây, không ai coi bọn họ những kẻ hát xướng này là đàn ông, không ai coi họ là con người cả. Bọn họ là đồ chơi, là đồ chơi để đám danh sĩ này phát tiết những cảm xúc bỉ ổi của chúng! Đám danh sĩ này, há chẳng phải cũng đang say sưa chơi đùa đôi chân nhỏ của phụ nữ thế này sao?... Cậu chỉ ước gì lúc này mắt mình mù đi, vĩnh viễn không nhìn cái cảnh tượng đáng xấu hổ này, cậu chỉ ước gì chết ngay lập tức, vĩnh viễn không phải chịu đựng sự sỉ nhục thế này!
Tiếng tuyên bố mềm mại của một vị trọng tài rót thẳng vào tai Đồng Xuân: "Bàn tay của Minh Giao, da thịt mịn màng, đầy đặn dư dả; bàn tay của Liên Giao, đốt xương thon gọn, mềm mại như không có xương. Minh Giao thua kém Liên Giao!" Lại một trận hô hào tán thưởng ồn ào. Trong tiếng ồn ào có người hỏi Cung Đỉnh Tư: "Lão tiền bối sao lại biết rõ ngọn ngành thế?" Cung Đỉnh Tư tiện miệng ngâm: "Rượu vào cõi lòng không kìm được, ngọc ức lén nắm cười ta khờ. Cuống ngẫu trắng ngấy mỡ dê, giáp ất trước chén tự mình biết..." Mọi người vỗ tay hô hoán, lớn tiếng khen ngợi, náo loạn một trận. Trong đó lại thốt lên một giọng nói trong trẻo mà nũng nịu, ngọt xớt nói: "Cung lão tiền bối, bài thơ này của ngài, có chịu cho em không nào?..." Liên Giao —— tiếng của Đồng Thu! Đồng Xuân giật mình, mở to mắt nhìn kỹ, mới phát hiện hôm nay Đồng Thu ăn mặc vô cùng yêu kiều, trên mặt đánh phấn trắng mày xanh, má điểm phấn hồng, môi điểm chu sa. Vẻ thẹn thùng ngày thường lúc này giống như bị gió thổi bay mất, mặt đầy nụ cười xinh đẹp, toàn thân mị thái, đôi mắt to đáng yêu như con cừu non nửa mở nửa khép, lấp lánh dưới lớp lông mi che khuất, tràn đầy sự cám dỗ và khiêu khích... Đây là Đồng Thu sao? Từ bao giờ lại biến thành thế này?... Đồng Xuân sợ ngây người, tim đập thình thịch một trận.
Lúc này, chủ nhân đi đón khách là Lữ Chi Duyệt cùng khách nhân đi vào, khách khứa mới khôi phục lại trạng thái bình thường, toàn bộ đứng dậy chắp tay nghênh đón. Kể từ khi Lữ Chi Duyệt được tướng quân Ngạc Sắc là chủ nhân của ông chính thức giới thiệu với An Quận vương, danh tiếng của ông lại càng cao hơn.
Tính tình Lữ Chi Duyệt hào phóng bình dị, chưa từng trái ý với ai. Gặp người biết làm văn, thì cùng bàn văn chương, gặp người thông hiểu âm luật thì cùng bàn âm luật, gặp người giỏi cầm kỳ thi họa thì cùng bàn cầm kỳ thi họa. Ông thường thích một mình đi dạo trong các thôn xóm, du ngoạn khắp đỉnh núi bờ suối, gặp gỡ các cụ già bên suối, tiều phu mục đồng, ông cũng thích thú trò chuyện, quanh quẩn suốt ngày không có vẻ mệt mỏi nào.
Ông là người Tiền Đường, du ngoạn phương Bắc mấy năm, vợ nhiều lần gửi thư khuyên về quê, đều bị chủ nhà giữ lại nhiều lần. Sau khi làm khách của An vương không lâu, vợ lại viết thư giục ông, ông bèn làm thơ dâng An Quận vương: Vợ thư tới khuyên về nhà, chuyện vui quê cũ thiếu chi mà: Cá chép Tây Hồ rượu Vô Tích, hạt dẻ Tuyên Châu trà Long Tỉnh, dắt la đã vá rò đầu giường, đậu ván còn nở hoa góc nhà.
Áo vải cũ cháo gạo mới, vì ai lưu luyến ở chân trời góc bể?
An vương xem thơ xong vô cùng tán thưởng, nói tính tình của Lữ Chi Duyệt sự thảnh thơi không ai sánh bằng, trên đời khó có được, là chân danh sĩ, chân tài tử, muốn ngày đêm thỉnh giáo, càng không nợ thả cho về.
Đúng dịp sinh thần bốn mươi lăm tuổi của Lữ Chi Duyệt, vợ ông lại nhờ người gửi tới một bức tranh sơn thủy quê hương do chính tay bà vẽ, hỏi ông khi nào về quê, nhất thời truyền tụng trong giới văn nhân thành giai thoại.
Lần này An vương có chịu thả ông quay về phương Nam không?
Khách nhân mà Lữ Chi Duyệt đón vào, tuy cũng giống như chủ nhân, mặc áo vải xanh, đội mũ trùm đầu, nhưng vóc dáng cao lớn, đôi vai rộng lớn, tuổi dưới bốn mươi, một đôi mắt sáng rực, khí độ vô cùng hiên ngang. Lữ Chi Duyệt đứng bên cạnh hắn, lại càng làm nổi bật vẻ nho nhã, yếu đuối của thư sinh.
Khách khứa đều không quen biết vị khách vai rộng này, từ thái độ không kiêu ngạo không tự ti vốn có của Lữ Chi Duyệt, cũng không đoán ra được thân phận của người này. Chỉ thấy người này sảng khoái giơ tay chắp một cái, giọng nói lanh lảnh nói: "Đến muộn một bước, làm phiền mất nhã hứng của các vị, xin lỗi, xin lỗi!" Khách khứa khách sáo dăm câu ba điều không đều, khách liền xoay người nói với chủ nhân: "Tiếu Ông, thủ bút của lệnh phu nhân, thế nào cũng phải ban ơn cho xem chứ?" Lữ Chi Duyệt cười nói: "Đang treo ở gian phòng nhỏ bên cạnh, vừa mới dán xong." Hai người nhìn nhau cười, bước đi về phía một bên đại sảnh. Mấy tên người lân mặc áo đen áo đen phía sau cũng muốn đi theo, khách nhân quay đầu ngăn lại: "Canh gác ở ngoài cửa." Lữ Chi Duyệt quét mắt nhìn đại sảnh một vòng, nói: "Vân Giao, cậu tới đây." Khoảnh khắc ấy, Đồng Xuân như cởi bỏ được một bộ y phục vừa bẩn thỉu vừa nặng nề, rời khỏi đám văn nhân phong lưu kia, cậu cảm thấy toàn thân nhẹ nhõm.
Đây là một tiểu hoa sảnh tinh tế, hoàn toàn theo phong cách Giang Nam. Trên chiếc án dài bày hai chậu lan xuân; trên chiếc bình phong vuông tranh thủy mặc mờ ảo, trưng bày cảnh đẹp sông Phú Xuân, mưa khói Tử Lăng Tần; cánh cửa sổ và khung treo bằng gỗ lê, chạm trổ tinh xảo hoa văn hỉ thước náo mai; chiếc ghế thái sư bằng gỗ tử đàn khảm tựa lưng đá cẩm thạch vân hạc phi tuyền; chiếc trà kỷ cổ kính, sáng bóng có thể soi gương. Một bức tranh cuộn dài treo ngang trên bức tường phía Đông, đề là "Phong Thủy Quê Hương Tựa Đồ", vẽ toàn cảnh Tây Hồ Hàng Châu. Vị khách vai rộng đứng dừng lại trước bức tranh, chắp tay sau lưng ngắm nghía kỹ lưỡng hồi lâu, khen ngợi không ngớt, và cười ngâm rằng: "Nên thương phu tế không tin về, lật núi nhà họa gửi tới xa. Có thể gọi là thiên cổ dật sự a!" "Câu thơ phong lưu phóng khoáng của ngài, chính là điểm tinh thần cho nó!" Lữ Chi Duyệt ôn hòa khen ngợi.
"Bức tranh này bút pháp linh diệu, tiêu sái u nhàn, đuổi kịp Đường Lục Như. Tài nghệ của hiền phu thê, quả thực không nhường Minh Thành, Dịch An." "Quá khen quá khen," Lữ Chi Duyệt xua tay: "Vô sư vô pháp, có lỗi với tầm mắt thanh tịnh rồi." Đồng Xuân dâng trà bánh lên. Hai người ngồi xuống, tùy ý trò chuyện phím.
"Tiếu Ông, hai chữ Lục Như trong Đường Lục Như, giải thích thế nào?" "Theo ghi chép, là lấy từ thuyết Phật gia. Tôi không tin Phật, cũng không hiểu kinh Phật, giải thích không rõ. Thế nhưng bần nhân ngược lại rất muốn ngài thành lục như." "Ồ?" "Một như hổ khe sâu, một như rồng biển lớn, một như ve liễu cao, một như vượn Vu Kháp, một như hạc Hoa Đình, một như nhạn Tiêu Tương." "Nói lại lần nữa!" Lữ Chi Duyệt mỉm cười, lặp lại từng chữ từng câu. Khách nhân ánh mắt sáng ngời, tinh thần phấn chấn, bỗng nhiên đứng dậy, bước đi như gió đi đến bên cửa sổ đứng vững, ngẩng nhìn trời cao, lồng ngực rộng rãi phập phồng sâu sắc một trận. Hắn thở ra một hơi dài, phắt quay người, vung tay về phía chiếc án dài, lớn tiếng nói: "Tiếu Ông, xin hãy giữ lại bảo mặc lục như này!" Đồng Xuân sớm đã nghe đến ngây người. Đây là một cảnh giới khác, khiến cậu như leo núi cao, như đến đồng hoang. Lữ Chi Duyệt gọi cậu một tiếng, cậu mới vội vàng chạy qua hầu hạ văn phòng tứ bảo.
Lữ Chi Duyệt viết được một nét bút vừa cứng vừa mềm, cổ phác đại phương thể ngụy bia. Mười tám chữ này, dùng mực Huy đậm đen viết trên giấy Tuyên trắng như tuyết, uy nghiêm có lực, đậm chất như đúc bằng sắt, vô cùng có khí thế. Vị khách vai rộng đứng bên cạnh quan sát, không ngừng gật đầu. Viết xong, Lữ Chi Duyệt vừa định gác bút, khách nhân nói: "Khoan đã! Hành thảo nhị thư của Tiếu Ông cũng nổi tiếng thời bấy giờ, sao không cùng nhau chỉ giáo luôn thể?" Lữ Chi Duyệt cười cười, lấy ra một tờ giấy Tuyên khác, đổi một cây bút lông gà sói, chấm đẫm mực đậm, nhấc bút trong tay, hỏi: "Viết gì cho hay, thơ Đường?" "Không! Tôi đọc, anh viết. Đầu đề: Vịnh Tuyết. Nghe cho kỹ: Rơi ngập trời, bay đập đất, chiếm trắng biết bao ruộng đất, rét chết vạn dân đều là ngươi, chẳng lẽ là điềm lành của quốc gia!..."
Mới viết được hai câu, lông mày của Lữ Chi Duyệt đã không ngừng giật giật, viết xong, ném bút cười lớn. Khách nhân cũng cười, sảng khoái hơn nụ cười của Tiếu Ông, sảng khoái hơn, cởi mở hơn, giọng nói cũng vang dội hơn.
Lữ Chi Duyệt nói: "Không ngờ cách một năm hơn, anh vẫn nhớ rõ ràng như vậy!" Khách nhân cười nói: "Làm sao có thể quên được chứ? Xưa nay đều nói quỳ gián, khóc gián, duy chỉ có anh tới cái trò thơ gián này. Lại độc đoán chỉ có bài thơ gián này của anh, khiến tôi vô cùng hổ thẹn." Lữ Chi Duyệt nói đùa: "Lúc đó vừa vặn gặp lúc quân vương nổi giận, rất sợ thây phơi hàng triệu, máu chảy ngàn dặm. Tôi vừa sợ chết, lại vừa không thể không gián, đành chịu, mới tung ra cái kế hoạch vẹn toàn này đây..." "Tiếu Ông mà còn nói tiếp thế này, tôi e là không biết giấu mặt đi đâu cho hết!" Khách nhân vung tay, nói tiếp: "Sau đó ngẫm lại cảm thấy vô cùng hổ thẹn không dám nhận. Hoàng đế minh giám vạn dặm, thực ra là do tôi tự hồ đồ, tội đáng phải phạt! Việc xử lý vụ khoanh đất, hoàng đế quả thực là vì xã tắc giang sơn mà suy tính, vì cơ nghiệp muôn đời của đại thanh mà suy tính, tôi không có gì để oán trách cả... Tiếu Ông, tôi chắc vẫn đáng bốn chữ sâu hiểu đại nghĩa chứ?" "Đáng, đáng!" Hai người nhìn nhau cười, vô cùng thẳng thắn.
Đồng Xuân chăm chú nhìn khách nhân, trong lòng kinh ngạc nghi hoặc không thôi: Vẻ anh vũ hiên ngang của hắn, ngay cả trong người Hán cũng rất ít thấy; vẻ phong lưu nho nhã của hắn trong người Mãn Châu lại càng có một không hai. Không giống như đám quý tộc tông thân kiêu ngạo kiêu ngạo, cũng không giống như đám thần liêu chung chung khách sáo khiêm nhường giả tạo, hắn là ai?... Đồng Xuân bày bàn cờ, hai người ngồi xuống đánh cờ. Đồng Xuân lại lén lút kỹ lưỡng quan sát đôi tay của khách nhân: To và dày dặn, mu bàn tay gân xanh nổi lên, nhưng sắc da mềm mại, móng tay cắt tỉa rất gọn gàng, ngón cái tay phải còn đeo một chiếc nhẫn phỉ thúy. Ngay cả đôi tay của hắn cũng khó dò đoán như vậy.
Quân cờ rơi xuống bàn cờ, âm thanh lanh lảnh nghe rất hay. Khách nhân vừa đi cờ vừa nói: "Tiếu Ông cố ý về quê, ép giữ lại thì không phải phép, chỉ có một việc xin tiên sinh nhất định phải đồng ý. Quốc gia mới thành lập, trăm việc chưa làm, triều đình khát khao hiền tài. Tiên sinh là người tinh mắt nhận biết người, trọng trách cử hiền, xin đừng thoái thác nữa. Triều đình kinh sư tuy có đại thần cử cử, nhưng hiền tài phần lớn lưu lạc chốn sơn dã. Tiên sinh tính tình yêu sơn thủy, một tên trúng hai đích, há chẳng phải rất hay sao?" "Vậy, sau khi phục mệnh thì sao?" "Lễ tiễn tiên sinh về Nam phương Tiền Đường." "Một lời đã định?" "Một lời đã định!" Đồng Xuân tóm chặt lấy tay áo của Lữ Chi Duyệt đang vươn tay đi cờ, vội vã chỉ vào góc Đông Nam bàn cờ. Nước cờ này nếu rơi vào chỗ khác, góc đó sẽ không còn cứu được nữa. Lữ Chi Duyệt vội vã thu tay lại liên tiếp đi cờ đột vây, cuối cùng cũng hóa giải hiểm nguy. Khách nhân kinh ngạc nhìn chằm chằm Đồng Xuân, đôi mắt sáng rực nhìn đến mức Đồng Xuân cảm thấy bứt rứt bất an.
"Cậu tiểu tử này trung tâm bảo chủ, ngược lại cũng có vài phần nhãn quang." Lữ Chi Duyệt cười nhạt: "Trong cái nghề của bọn họ, hiếm có người sạch sẽ được như cậu ta. Cây cao hơn rừng, gió ắt dập vùi. Con đường sau này của cậu ta quả thực khó đi đây!" "Vậy, người này chính là Vân Giao trong Tam kiệt viên lường sao? Quả nhiên danh bất hư truyền [Tên mới: danh bất hư truyền]." Khách nhân chăm chú nhìn Đồng Xuân, khẽ gật đầu.
Khi Lữ Chi Duyệt tiễn khách nhân ra khỏi từ đường Chiết Tiều, Vân Giao lại bị đám khách khứa kéo lại, bọn họ muốn tặng câu đối cho các kép hát. Đám đồng tử hát xướng người nào người nấy hớn hở, mị thái đầy mình, nếu như có thể nhận được câu đối của một vị danh sĩ treo cao ở khung cửa, thân giá của bọn họ sẽ tăng lên đáng kể.
Vân Giao là người đầu tiên được đẩy ra.
Vị danh sĩ mặt đầy nếp nhăn lắc đầu não, nheo mắt nhìn chằm chằm Đồng Xuân, nhịp nhàng đọc lên: "Nước thu làm thần ngọc làm xương, hoa sen như mặt liễu như mày." Lý Chấn Nghiệp liên tục xua tay, lớn tiếng nói: "Không ổn! Không ổn!" Trương Hán tiếp lời: "Vân Giao không có vẻ mị tục, có phong thái của công tử phong nhã, trong chốn viên lường như Lư Sơn độc tú, sao có thể dùng loại văn chương son phấn này!" Vị danh sĩ không phục: "Cậu ra một vế đối không có mùi son phấn xem nào?" Trương Hán thong thả cất giọng sang sảng ngâm: "Có ý tứ hoa mai sắt đá, đắc phong lưu cỏ thơm người đẹp." Mọi người vỗ bàn khen hay. Trong lòng Đồng Xuân nóng lên, không khỏi nhìn Trương Hán mấy lần. Trương Hán mỉm cười, gật đầu với cậu. Đồng Xuân đột nhiên sinh ra một loại cảm giác gặp được tri kỷ.
Liên Giao đứng giữa tiệc, thướt tha uyển chuyển, mặt hoa chứa xuân, thỉnh thoảng liếc mắt đưa tình với Cung Đỉnh Tư. Cung Đỉnh Tư như uống rượu mạnh, nhắm mắt thưởng thức, chậm rãi ngâm ra một vế đối tán thưởng: "Khúc ca thanh thưa canh ba, vẻ ngốc nghếch của Bảo nhi; liễu rủ Hán quan, hoa sen nước thu." Liên Giao cúi người vái chào bên trái, nhẹ nhàng cúi chào vị lão tiền bối này giống như lúc đóng vai tiểu đăng đài trên sân khấu. Không ngờ Lý Chấn Nghiệp cười ha hả, có ý riêng liếc mắt ra hiệu cho Liên Giao, trêu chọc nói: "Liên Giao, ta tặng cho cậu một biệt hiệu: Thập Toàn." "Tạ Lý đại nhân!" Liên Giao mừng rỡ khôn xiết. Thập toàn, chẳng phải là mười phần hoàn mỹ hay sao?
Lý Chấn Nghiệp say sưa áp sát Liên Giao, đặt tay lên vai cậu, liếc xéo mắt, cười nói: "Lấy cái tên mười toàn, ta tặng cho cậu một câu đối tuyệt mỹ: Mười phần như ý ta, hoàn toàn không sợ người nghe!" Ý nghĩa suồng sã quá mức lộ liễu, khách khứa cười ồ lên. Có người cười đến mức thở không ra hơi, liền liên tục ho khan. Khuôn mặt Đồng Xuân đỏ bừng lên, lồng ngực nóng như lửa đốt, giống như bị ai đó quất cho một roi. Cậu tức giận nhìn Đồng Thu —— Liên Giao, lại thấy cậu ấy chỉ lộ ra một chút lúng túng và thẹn thùng, rất nhanh liền tự nhiên cùng mọi người cười rộ lên, cười vô cùng nũng nịu, còn làm dáng vặn vẹo thân thể.
Lại có đồng tử bước vào tiệc nhận câu đối, Đồng Xuân không có tâm trí nghe tiếp nữa, sải bước đi đến bên cạnh Đồng Thu, nén giận hạ thấp giọng nói: "Theo tôi." Lần này Đồng Thu đỏ bừng mặt thật sự, cắn chặt môi, cúi đầu ngoan ngoãn đi theo Đồng Xuân ra ngoài hành lang cửa. Hai người đối mặt đứng đó, trong mắt Đồng Xuân tóe lửa, Đồng Thu lại nhìn chằm chằm xuống mặt đất, mím chặt đôi môi được thoa phấn đỏ chót.
Họ đồng thời là con nuôi và đồ đệ của Liễu sư phụ, Đồng Xuân lớn hơn chưa đầy một tuổi, hai người cùng nhau học nghệ, cùng nhau đi thuê vào gánh hát, tình cảm vẫn luôn rất tốt. Đồng Xuân lấy thân phận sư huynh, cướp lời hỏi thẳng: "Quy củ cha đặt cho chúng ta, cậu quên rồi sao?" Đồng Thu không lên tiếng.
"Nói rõ ràng cho đàng hoàng, nếu không, đừng trách tôi vô tình!" Đồng Xuân trợn trừng mắt lên.
Sợ hãi, thẹn thùng, lẫn lộn với sự sỉ nhục, Đồng Thu rấm rức khóc, từ từ quỳ xuống, hạ thấp giọng nói: "Hôm qua, đến phủ họ Lý hát khúc, ông ấy giữ tôi lại. Sau đó, ông ấy liền đem tôi..." Giọng cậu ấy chìm đém trong tiếng nức nở. Đồng Xuân giật mình nhảy dựng lên, vung tay giáng mạnh một bạt tai vào mặt Đồng Thu, mắng: "Đồ đê tiện không gia giáo nhà mày!" Cậu hận Lý Chấn Nghiệp hoang dâm vô sỉ, phá hoại quy củ Liễu môn của cậu; cậu càng hận Đồng Thu không có tiền đồ, bị người ta đùa giỡn, mà còn mỉm cười với hắn!
Cái tát này đánh Đồng Thu đến mức nổi nóng, cũng đánh bay cả sự thẹn thùng và sỉ nhục của cậu ấy. Cậu ấy ôm mặt đứng phăng dậy, lớn tiếng cãi lại: "Trách tôi à? Trách tôi à? Chúng ta chẳng phải ăn cái bát cơm này sao? Người ta dựng sòng bạc, kiếm tiền lớn, ở động tiên thần, ăn sơn hào hải vị, mặc lụa là gấm vóc, xe ngựa đón đưa, tiêu diêu tự tại, chẳng phải dựa vào thủ đoạn này sao? Ai ai cũng thế, chúng ta cứ gượng chống giữ gìn sạch sẽ, ai tin cậu?" "Chúng ta dựa vào bản lĩnh ăn cơm, tự trọng tự ái, chính là phải gần bùn mà chẳng hôi tanh mùi bùn!" Đồng Xuân giậm chân, suýt thì hét lên.
Trong đôi mắt ngấn lệ của Đồng Thu lóe lên một tia lạnh lẽo. Cuộc trò chuyện hôm nay cậu ấy sớm đã nghĩ qua rồi, cũng đã nghĩ thấu đáo rồi. Cậu ấy muốn đi con đường khác. Cậu ấy lau nước mắt, bình tĩnh nói: "Không tanh, không tanh, nói thì dễ lắm. Năm ngoái một năm, cậu nổi đình nổi đám ở chốn viên lường, có thể coi là dựa vào bản lĩnh ăn cơm rồi chứ. Cả một năm trời, chẳng phải chỉ kiếm được một đôi vòng ngọc bích thôi sao?... Người hướng lên cao, tôi không muốn sống chui rúc vô dụng cả đời giống như cậu đâu. Muốn sạch sẽ thì đừng làm người hát xướng. Số mệnh đã định làm cái nghề này, thì không nói chuyện sạch sẽ được đâu! Ai kêu chúng ta không đầu thai vào phủ đệ công hầu, cửa nhà thi thư chứ!..."
Đồng Xuân ngẩn ngơ. Muốn trong sạch cũng khó khăn thế sao? Mẹ của Mộng Cô không chịu đồng ý hôn sự này, có gì mà trách chứ? Chỉ riêng cái danh xưng người hát xướng thôi cũng đủ làm vấy bẩn Mộng Cô rồi!...
Đồng Xuân dùng hai tay che mặt, trên người không kìm được mà nổi một trận gai ốc. Đợi đến khi cậu ngẩng đầu lên lần nữa, Đồng Thu không biết từ lúc nào đã lặng lẽ bỏ đi. Cậu bật dậy, lao điên cuồng về phía cửa lớn, để tìm Lữ Chi Duyệt đang tiễn khách. Cậu phắt quỳ sụp xuống trước mặt lão tiên sinh, nức nở nói: "Lữ tiên sinh, ngài cứu tôi với!" Lữ Chi Duyệt cả kinh: "Cậu bị làm sao thế này?" "Cuộc sống này tôi thực sự không thể sống nổi nữa rồi, tôi muốn thoát tịch, thưa dẫu có về quê làm ruộng!" Lữ Chi Duyệt gật đầu thở dài: "Tôi từ sớm đã nói với mọi người, ngoại tướng của cậu tuy đẹp, nhưng giữa đôi mày anh khí quá nặng, cuối cùng không phải người trong đạo này. Chỉ là cậu là danh ưu, thoát tịch thân giá e là không dưới ngàn lượng. Cậu có tài lực này không? Lão phu khách cư kinh hoa, gom góp ngàn lượng cũng không phải chuyện dễ dàng. Hơn nữa, sau khi thoát tịch, cậu thực sự có thể xuống đồng cày cấy không? Phần lớn vẫn phải làm thư đồng gia bộc [Tên mới: gia phộc] cho người ta, vẫn là nô bộc, việc gì phải chuốc lấy phiền phức thừa thãi này?" "Lữ tiên sinh, tôi quyết định về quê cày đọc suốt đời, quyết không bước chân vào chốn viên lường nữa!" Đồng Xuân trả lời chém đinh chặt sắt.
"Cũng được... hiếm khi cậu có thể tự ái tự trọng như vậy, đáng lý nên giúp đỡ." Lữ Chi Duyệt trầm ngâm, vô thức quay đầu nhìn lướt về phía cửa lớn một cái: "Giá mà cậu ta chịu nói một câu thì tốt biết mấy." "Ai?" "Vị khách vừa đánh cờ với tôi." Lữ Chi Duyệt mỉm cười.
"Vị tiên sinh đó khí khái thật lớn! Hạng người nào vậy?"
Lữ Chi Duyệt thong thả đáp: "An Quận vương."
"A?" Đồng Xuân cả kinh, bất giác rùng mình một cái.
Hai vị lữ khách vừa bước chân vào chân núi, liền cảm thấy khí lạnh ngút ngàn, vô cùng sảng khoái. Lữ Chi Duyệt nói với Trương Hán: "Chúng ta đợi Vân Giao một chút." Hai người mỗi người chiếm một tảng đá xanh ngồi xuống nghỉ chân. Nơi đây cây cối vây quanh, nước suối róc rách, vô cùng u tĩnh. Đi dưới cái nắng gắt một canh giờ, Lữ Chi Duyệt không khỏi có chút thở dốc, Trương Hán cũng đầy mồ hôi, tao nhã dùng vạt áo nhẹ nhàng thấm trên mặt.
Đồng Xuân xách một chiếc giỏ tre chạy tới trước mặt, mở nắp giỏ, chia bánh ú nóng cho Lữ Chi Duyệt và Trương Hán, cười nói: "Món ngon theo mùa tết Đoan Ngọ, ngon hơn ngày thường. Do người tu hành trong chùa quán làm, rất sạch sẽ." Cả ba đều đói bụng, bóc lá bánh ú ăn ngấu nghiến, ăn vô cùng ngon lành. Đồng Xuân vừa ăn vừa khoa tay múa chân giới thiệu: "Đó là Quải Nguyệt Phong, đó là Tử Cái Phong, phía trên, nhìn thấy không? Giữa rừng thông, chỗ ngọn tháp cổ kia gọi là Vạn Song Tự, phía tây chính là Kiếm Vũ Phong, các cụ nói là nơi Lý Tĩnh múa kiếm..." Lữ Chi Duyệt phóng tầm mắt quan sát, gật đầu tán thưởng: "Hiểm trở nhô lên, đỉnh núi đua sắc, thông xanh chống trời, suối bay trào thác, quả nhiên danh bất hư truyền, đệ nhất sơn cõi Đông!" Đồng Xuân càng hứng khởi hơn: "Đúng, đúng! Mọi người đều nói, ngọn Bàn Sơn này là năm đỉnh tám đá bảy mươi hai chùa quán, đỉnh trên thông kỳ dị, đỉnh giữa đá kỳ quái, đỉnh dưới suối bay, có thể so cao thấp với thắng cảnh thiên hạ đấy!" Trương Hán thở dài: "Cửu Hoa kỳ tú, không lọt vào chí danh sơn bên sông; hồ Sào cũng là vực lớn Giang Hoải, không lọt vào Thủy Kinh của Vua Vũ. Bàn Sơn có bõ bèn gì, mà lại danh tiếng lừng lẫy tứ hải. Sông núi nếu có tri giác, há chẳng cảm thấy phẫn nộ hay sao!" Hắn đang nói đến sông núi hay đang nói đến con người? Lữ Chi Duyệt và Đồng Xuân đều nhìn hắn, hắn khẽ cười một tiếng, dường như hoàn hồn lại: "Lão tiền bối còn nhớ phong vật quê nhà không? Người ta nói cảnh Giang Nam giống người Giang Nam, văn nhược tú nhã thì thừa, hùng vĩ hào sộ thì thiếu, kỳ thực không phải vậy! Triều cường Tiền Đường thì không cần phải nói rồi, chỉ riêng việc lớn vượt Thái Hồ, tuyết lớn vượt sông Dương Tử, đều là kỳ cảnh vô cùng! Năm xưa xuất phát từ Giang Tả, trong vòng tháng trời tôi đi khắp các nơi, ghi lại bằng thơ, đến nay vẫn khó lòng quên được." Trương Hán nài nỉ ba lần bốn lượt, mới được đi cùng Lữ Chi Duyệt ra kinh thăm hiền. Lữ Chi Duyệt tuy không phải không có chút nghi ngờ về nhân phẩm của hắn, nhưng vẫn yêu tài học của hắn, thế là thu nhận vị đệ tử này. Bây giờ Trương Hán nói đến mức này, rõ ràng muốn thể hiện tài thơ. Lữ Chi Duyệt vốn không thích trái ý người, liền tiếp lời: "Ắt là tác phẩm đắc ý rồi, phải thỉnh giáo mới được." Trương Hán hắng giọng, ngâm bài thơ "Đại Nguyệt Độ Thái Hồ" của hắn: "Quảng hàn tám vạn bốn ngàn hộ, Thái Hồ ba vạn sáu ngàn khoảnh. Hằng Nga con và Động Đình quân, đêm lành dặm dài so lạnh lùng. Trăng non chiếu thẳng đầu, gió xuân cắt không ngừng. Mây khói thế này đêm thế này, lại dung tha cho một chiếc thuyền nan." Lữ Chi Duyệt khẽ vỗ tay, cười nói: "Hay! Xem ra năm xưa anh rất có khí khái, chắc hẳn là hùng tâm tráng chí rồi chứ?" Trương Hán ngẩng đầu ưỡn ngực nói: "Đại trượng hiệu đã có thân sáu thước này, sao có thể không lưu danh muôn thuở! Đi thi không đỗ trạng nguyên, làm quan không tới tướng tướng, uổng phí một đời!" Đồng Xuân mê mẩn nhìn Trương Hán, trong lòng tràn ngập kính ngưỡng. Người trẻ tuổi như vậy, tài hoa như vậy, lại coi trọng Đồng Xuân như vậy, cậu chưa từng gặp người thứ hai.
Nhờ sự điều đình của Lữ Chi Duyệt, gánh hát An vương phủ đã mua Đồng Xuân từ gánh Khánh Lạc. Gánh Khánh Lạc không dám hách dịch vòi vĩnh, chỉ tính theo ba trăm lượng tiền thân lúc thuê ban đầu cộng thêm ba thành ba, tính ra bốn bươi lượng bạc. Sau đó An vương gia chỉ nói một câu, thả Đồng Xuân thoát tịch làm dân thường. Đồng Xuân cảm kích rơi nước mắt, nghe nói Lữ Chi Duyệt muốn đi một chuyến đến cõi Đông, liền tự cáo phấn dũng [Tên mới: cáo phấn dũng] làm người dẫn đường cho ông, rồi sau đó mới về thôn Mã Lan. Suốt dọc đường, Đồng Xuân nhẹ nhõm vui vẻ, hoạt bát như chú chim nhỏ tự do bay lượn trên trời. Cậu coi Lữ Chi Duyệt như bề trên kính trọng và hầu hạ, cũng ghi nhớ cảm giác tri kỷ mà Trương Hán đã gây ra trong lòng mình. Tài hoa và hoang bão của Trương Hán, khiến cậu liên tưởng đến rất nhiều nhân vật anh hoa trên sân khấu: Chu Công Cẩn, Lý Tồn Hiếu, Lục Tốn, còn có Phàn Nhạc, Đường Bá Hổ vân vân. Nhìn kìa, Trương Hán chẳng phải cũng rất có quang thải, rất khiến người ta ngưỡng mộ sao?... Cậu còn quá trẻ, không hiểu được sự coi trọng và tán thưởng của Trương Hán đối với cậu là vì muốn tiếp cận Lữ Chi Duyệt, cũng không nhìn rõ thái độ giữ kẽ của Lữ Chi Duyệt đối với Trương Hán.
Trương Hán vừa thấy nụ cười mang ý nghĩa không rõ của Lữ Chi Duyệt, vội vàng tự giễu cợt che đậy nói: "Đều là những suy nghĩ mê muội thuở niên thiếu. Giờ đây, tráng chí đã tiêu mòn sạch, đời này đành chôn vùi chốn giang hồ vậy." Trong lòng Đồng Xuân lại lướt qua Phạm Lĩ chèo thuyền Ngũ Hồ, Nghiêm Tử Lăng trên sông Phú Xuân.
Lữ Chi Duyệt bình tĩnh cười nói: "Thực sự có thể lo cho vạn dân thiên hạ, đỗ khoa bái tướng cũng là chuyện tốt." Trương Hán sững sờ một chút, cúi đầu chắp tay cung kính nói: "Lời vàng ý ngọc của lão tiền bối, vãn sinh xin cẩn thận tuân giáo." Đồng Xuân ngồi xổm bên suối múc nước, cười giới thiệu: "Dòng nước suối này xuất phát từ đỉnh Thúy Bình, dọc đường đều chảy trên đá, gọi là Tuyền Quyên Quyên, vừa trong vừa ngọt, bốn mùa không cạn, lúc nào uống vào cũng không bị đau bụng đâu... Ủa! Đây là gì vậy?" Trong dòng suối trong vắt nhìn thấu tận đáy, một trang giấy chữ đang lướt trôi xuống. Đồng Xuân vội vàng vớt lên, Lữ Chi Duyệt và Trương Hán nhìn lại, thì ra là một trang "Ly Tao" được khắc in tinh xảo, chỉ là không đầu không đuôi. Hình dáng tờ giấy rất vuông vắn, hoàn toàn không bị tổn hại.
Trương Hán nói: "Chẳng lẽ trong Bàn Sơn có đại hiền ẩn giấu?"
Lữ Chi Duyệt nhìn trang "Ly Tao" ướt đẫm này đến ngẩn người. Đồng Xuân hét lên: "Lại xuống thêm một tờ rồi!" Cậu vội vàng chạy đi vớt lên. Vẫn là "Ly Tao", nội dung vừa vặn tiếp nối với trang trước.
Lữ Chi Duyệt nói: "Tiết Đoan Ngọ, có lẽ có người đang tế cúng Khuất Nguyên." Trương Hán nói: "Quả thực như vậy, người này tuyệt đối không phải hạng người tầm thường." Đồng Xuân đề xuất: "Chúng ta lần theo dòng suối ngược dòng lên trên, thế nào cũng sẽ gặp được người đó." Lữ Chi Duyệt khen ngợi đây là ý kiến hay, ba người liền dọc theo dòng suối đi lên núi. Cây cối xum xuê, đỉnh núi quanh co, kỳ đá ven đường vô cùng đặc sắc: Tảng đá Nguyên Bảo khổng lồ còn lớn hơn cả xe ngựa; đá Tử hình thoi vuông vức rộng vài trượng; thông cổ vươn tay, tựa như nghênh đón, thế nhưng thân cây mãng xà đá dài hơn hai trượng nằm ngang dưới gốc thông, lại khiến khách qua đường sợ hết hồn. Tiếng suối dưới thung lũng trống vắng trầm bổng, lưng chừng núi thoang thoảng có tiếng ngâm nga. Suối trong chảy vòng quanh đình nửa sườn núi, âm thanh chắc hẳn phát ra từ trong đình. Ba người nhờ có cây cối rậm rạp che khuất, rón rén đến gần thảo đình, quan sát động tĩnh.
Trong đình cũng có ba người. Một người mặc áo bào xanh, quay lưng đứng đó, bất động, không biết đang lắng nghe, hay đang ngắm cảnh núi non; hai người bên suối, một người mặc đạo bào trắng, đầu đội đạo quan trắng, trong tay ôm một cuốn sách, lớn tiếng ngâm tụng, đọc chính là "Ly Tao". Cứ đọc xong một trang, ông ta lại xé đi ném xuống suối, mặc cho nó trôi bồng bềnh đi. Phía sau ông ta, một đạo đồng áo nâu ngẩn ngơ đứng đó, vô cảm.
Chẳng bao lâu sau, một quyển "Ly Tao" đọc xong xé sạch, trôi theo dòng nước đi. Đạo sĩ áo trắng phát cuồng hét lớn, ngửa mặt khóc lớn, ngâm ra một bài thơ đầm đìa nước mắt: "Tuổi quá bốn mươi đi chơi phương, suốt ngày tu hành học đạo bận. Nói chuyện khổ cực đời ta, người đá cũng nên rơi ngàn dòng lệ!" Người áo bào xanh không quay người lại, chỉ lảnh lót nói: "Đạo huynh, người xuất gia thanh tịnh vô vi, việc gì phải tự đày ải bản thân như thế." Lữ Chi Duyệt ngẩn ra: Đây chẳng phải giọng của Lục Kiện sao? Ông nhớ lại vụ án ngục của Lục Kiện, bất giác quay đầu nhìn Trương Hán một cái, muốn tìm cách đuổi khéo hắn đi.
Đồng Xuân vừa kinh vừa hỉ thấp giọng nói: "Đây chính là vị đạo sĩ áo trắng đến thôn chúng ta vào đầu xuân năm nay đây, thông y thuật, biết xem phong thủy, quả thực có đạo hạnh!..." Sắc mặt Trương Hán bỗng chốc âm trầm xuống, nói: "Trên đời gian xảo nhất là đám người xuất gia này, phần lớn là lừa đảo! Tôi từ trước đến nay không tin, cũng chưa từng kết giao. Lão tiền bối, tôi đi chỗ khác đi dạo, ngày mai hẹn gặp ở thành Kế Châu, xin mời ngài đi xem tấm biển 'Cổ Ngư Dương' trên lầu trống đó, nghe nói là bút tích của Nghiêm Phân Di đấy!" Hắn cung kính vái Lữ Chi Duyệt một cái, quay đầu đổi hướng đi con đường khác, lên núi rồi.
Người trong đình cũng nghe thấy tiếng động của họ, nhất thời yên tĩnh lại. Lữ Chi Duyệt bước vào thảo đình, ôn hòa cười chắp tay nói: "Bèo nước gặp gỡ, đều là khách xứ lạ. Vị đạo huynh này, vị nhân huynh này, đều có nhã hứng leo núi ngày Đoan Ngọ nha!" Đạo sĩ cực nhanh liếc Lữ Chi Duyệt từ trên xuống dưới một lượt, cười nói: "Đã gặp gỡ chính là duyên phận, xin mời ngồi." Lục Kiện nghe thấy giọng của Lữ Chi Duyệt, trong lòng "thịch" một tiếng, quay người nhìn thấy là ông, sắc mặt liền thay đổi. Đồng Xuân nhìn thấy Lục Kiện, kinh ngạc mừng rỡ vô cùng, há miệng định gọi, Lục Kiện vung tay áo, liếc mắt ra hiệu cho Đồng Xuân, khẽ lắc đầu. Đồng Xuân lăn lộn lâu năm trên sân khấu sao lại không hiểu, lập tức ngậm miệng. Lục Kiện thấy Lữ Chi Duyệt cũng giả vờ như không quen biết, mới từ từ bình tĩnh lại, khôi phục lại biểu cảm nhàn nhã tự tại. Nghe thấy biểu hiện ân cần của đạo sĩ, ông cũng giơ tay lên, thốt ra hai chữ: "Xin mời, xin mời." Bên bàn đá trong đình có bốn chiếc đôn đá, ba người liền ngồi xuống trò chuyện.
Lữ Chi Duyệt nói: "Nghe đạo huynh đọc Tao ngâm thơ, sao mà u phẫn sâu sắc thế?" Đạo sĩ tiêu sái cười một tiếng: "Thói quen tích tụ của văn nhân, đến chết khó đổi." "Vậy, đạo huynh từng là văn sĩ sao? Tài không gặp thời, thực là một sự cảm thán lớn trong đời người!" Lữ Chi Duyệt thăm dò sâu hơn.
Đạo sĩ né tránh chủ đề, cười nói: "Chuyện cũ không thể truy, bàn đến nó có ích gì. Rốt cuộc cũng là số mệnh đã định." Lữ Chi Duyệt cười nói: "Nhắc đến số mệnh đã định, quả thực không do bạn không tin. Tôi quen biết một vị lão tiền sỉnh, Tiền Đường Trương Mạn, đã cao tuổi cổ lai hy, y thuật, bói toán, xem tướng, phong thủy không gì không thông thạo. Thời Vạn Lịch triều trước từng du ngoạn Liêu Đông, sau khi về nói với mọi người rằng: Dựa vào phong thủy mà quan sát, vương khí tụ tập ở Liêu Tả; nhìn phần mộ của những nhà đó, ba mươi năm sau đều sẽ đại phú đại quý; mà trẻ em tiểu tốt chốn ngõ hẻm, thường hay có vương hầu tướng tướng, chẳng lẽ thiên hạ từ đây sẽ nhiều chuyện sao? Lúc đó mọi người đều cho rằng ông ấy cuồng vọng. Nào ngờ ba mươi năm sau, quả nhiên ứng nghiệm từng cái một. Có lẽ vạn sự thực sự có tiền định chăng?" Nói rồi, đôi mắt cười vốn dĩ trông có vẻ hơi mờ mịt của ông, bỗng nhiên lóe lên tia sáng tinh anh sắc bén, chằm chằm nhìn vào đạo sĩ. Ông tin rằng, đối phương nhất định sẽ đưa ra phản ứng.
Đạo sĩ mỉm cười nói: "Loại chuyện này, tra lại sử sách, nhiều vô kể. Trong 'U Nhàn Cổ Xuy' của Lý Cố đời Đường, từng ghi lại một chuyện của Miêu Tấn Khanh. Miêu công trượt khoa cử về quê, giữa đường gặp một lão giả, tự xưng biết chuyện tương lai. Miêu công bèn hỏi rằng: Ta đi thi đã lâu, có phần đỗ đạt nào không? Lão giả đáp: Đâu chỉ thế, lai lịch lớn lắm, cứ việc hỏi tiếp. Miêu công nói: Ta khốn đốn lâu ngày muốn thay đổi, chỉ cầu một chức quận thủ, có thể đạt được không? Lão giả nói: Còn cao hơn nữa. Miêu công hỏi: Vậy chức án sát sứ thì sao? Lão giả nói: Còn cao hơn nữa. Miêu công kinh ngạc, hỏi tiếp: Là làm tướng làm tể tướng sao? Lão giả đáp: Còn cao hơn nữa. Miêu công nổi giận, nói: Tướng tướng mà còn cao hơn nữa, chẳng lẽ có thể làm thiên tử? Lão giả cười nói: Người thật không thể được, người giả ắt có thể được. Miêu công cho là chuyện quái đản, sợ toát mồ hôi hột.
Sau này Miêu công quả nhiên ra làm tướng vào làm tể tướng, Đường Đức Tông băng hà, Miêu công với tư cách là thủ phụ nhiếp chính ba ngày, ứng nghiệm lời tiên tri người thật không thể được, người giả ắt có thể được của lão giả. Có thể thấy số mệnh đều đã định trước, sao biết trong nhân gian không có vị Miêu công thứ hai?" Đạo sĩ râu dài phấp phới, phong thái tiêu sái, tựa như thần tiên thoát tục. Thế nhưng giai thoại mà ông thuật lại, cùng với tia lạnh thỉnh thoảng lóe lên trong mắt ông, khiến người ta liên tưởng đến loài ưng dữ chốn núi sâu rừng thẳm mắt sắc bén, tuyệt đối không phải kẻ chịu cúi đầu dưới kẻ khác, dễ dàng nhận thua. Lữ Chi Duyệt thầm gật đầu.
Lục Kiện tiếp lời nói: "Nhắc đến định số, tôi cũng nhớ tới một câu chuyện. Cuối triều Sùng Trinh trước, khí thế lưu khấu dữ dội, Liệt Hoàng ngày đêm lo lắng, từng lệnh cho một thái ngám tâm phúc vi hành xuất cung, thăm dò tin tức dân gian. Giữa đường gặp tiên sinh đoán chữ, thái ngám đưa ra chữ 'Hữu' nhờ bói cát hung, tiên sinh đoán chữ hỏi bói việc gì, đáp là việc nước, tiên sinh nói: Không tốt, giặc sớm ngóc đầu lên rồi. Thái ngám vội vàng đổi lời nói: Không phải chữ 'Hữu' của bạn bè, mà là chữ 'Hữu' trong có không. Người đoán chữ nhíu mày nói: Lại càng không tốt, nhà Đại Minh đã mất đi một nửa rồi. Thái ngám lại đổi lời lần nữa: Không phải đâu, là chữ 'Dậu' trong Thân Dậu. Người đoán chữ thở dài dài: Lại càng không tốt. Thiên tử là chí tôn, chí tôn bị chém đầu chặt chân, còn thành cái thể thống gì nữa?..." Cả ba cùng nhau trầm mặc, chỉ nghe thấy tiếng thông reo rào rào, suối róc rách khe khẽ ngâm bên đình, chẳng lẽ chuyện triều Minh vong quốc khiến họ có nỗi đau lòng khôn nguôi, buồn bã chạnh lòng?
Lữ Chi Duyệt phá vỡ sự im lặng: "Một mất một còn, tuy nói là thiên mệnh, nhưng cũng ở nhân lực. Giữa hưng vong, danh tướng như mây, tài nhân xuất lớp lớp đấy chứ!"
Lục Kiện và đạo sĩ đều không bắt lời. Sau đó Lục Kiện đứng dậy, chắp tay vái hai người kia một cách cung kính: "Hoa nở hoa tàn, thời đi thời tới, phúc vừa an mắt, họa đã thành thai. Được chưa đủ mộ, mất chưa đủ ai, được mất ở trời, kính nghe trời định." Đạo sĩ cũng đứng dậy, chắp tay cười với Lục Kiện: "Cho dù là Công Tôn Tử Đô nghe lời này của ngài, tâm trí nóng vội cũng nên tiêu tan băng giá!" Ông nương theo chủ đề của Lục Kiện, lớn tiếng ngâm nga bước ra khỏi thảo đình: "Trời sinh ta, trời chết ta, phó thác cho trời, có gì mà không được!" Ông lặp đi lặp lại ngâm bốn câu này, đầu không ngoảnh lại tự mình bỏ đi. Tiểu đạo đồng bám sát theo sau, rất nhanh, hai thầy trò đã biến mất trong lùm cây rậm rạp và cỏ núi, tiếng ngâm nga càng lúc càng xa, cuối cùng không nghe thấy nữa.
"Văn Khang!"
"Tiếu Ông!"
Lục Kiện và Lữ Chi Duyệt nắm chặt tay nhau, nhìn lại nhau đánh giá lại, giống như tất cả những người bạn cũ lâu ngày gặp lại, vừa vui mừng vừa cảm thán. Đồng Xuân cũng vội vàng bái tạ ơn cứu giúp năm xưa của Lục tiên sinh. Lúc này Lữ Chi Duyệt mới biết rõ tường tận toàn bộ nội dung vụ án khoanh đất ở phủ Vĩnh Bình, cảm thán không ngớt. Ông quay sang hỏi: "Văn Khang, hai năm nay anh thế nào rồi? Vụ án giục giã ở Giang Nam..." Lục Kiện cười khổ: "Tôi? Vẫn đang trốn chạy bên ngoài, ẩn nấp giữa chốn núi non ruộng đồng!..."
"Anh?... Ai! Chiếu xá chưa được ban, tôi hổ thẹn với bạn cũ quá!..." "Chuyện này vượt quá sức lực của anh có thể làm được mà!... Vụ án mười gia tộc cũ ở Giang Nam đã thành một vụ án oan lớn, người rơi vào ngục tối đâu chỉ trăm người, người bị liên lụy còn trên ngàn người. Nói mười họ mưu phản, quả thực là oan uổng, chỉ là... ai, cũng là mười họ cũ đời trước trăm năm vinh hoa hiển hách, phú quý bất nhân, bách tính căm thù đến tận xương tủy, một khi thay triều đổi đại, việc vu cáo là khó tránh khỏi!..." Lục Kiện nói với Lữ Chi Duyệt, bởi vì bình thường ông tự nhận mình là Tín Lăng quân, chu cấp người nghèo khó, cho nên sau khi ngục tai cấp bách, những gia đình chịu ơn đã nhiều phương bảo vệ ông, khiến ông trốn thoát nhiều lần cuộc truy bắt. May mà cáo thị truy nã ông chỉ dán ở hai tỉnh Giang Tô Chiết Giang, ông trốn đến phương Bắc, ngược lại lại tương đối an toàn.
"Anh cứ mãi ẩn nấp chốn núi non, làm kẻ vong mạng thế sao? Uổng phí tài học của anh quá!" Lữ Chi Duyệt hỏi với vẻ cảm thán sâu sắc.
"Còn bàn gì đến tài học nữa!" Lục Kiện cười nhạt một tiếng: "Suốt ngày giống như con thỏ rừng bị chó săn truy đuổi! Chỉ mong ông trời mở mắt, giải oan cho vụ án này đi!" "Cái này phải đợi đến năm tháng nào chứ!" Lữ Chi Duyệt nhíu chặt chân mày: "Trong triều chẳng lẽ không có người quen nào chịu giúp một tay sao? Năm xưa anh từng giúp đỡ bao nhiêu người như vậy!" Lông mày Lục Kiện nhúc nhích, trầm ngâm chốc lát, lại lắc đầu: "Lâu ngày chầy tháng, chưa chắc còn nhớ đến tôi." "Là vị nào?" Lục Kiện nhìn chằm chằm Lữ Chi Duyệt, chắc chắn rằng người bạn luôn nhân hậu từ hòa này sẽ không có tâm địa hãm hại người, liền từ từ đáp: "Phó Dĩ Tiệm." "Phó Dĩ Tiệm? Đây chính là người có thể giúp được việc đấy! Tháng tám năm ngoái, ông ấy đã được bái làm Nội Mật Thư Viện Đại học sĩ rồi. Tình cảm giữa anh và ông ấy sâu cạn thế nào?" "Cái này... rất khó nói. Chỉ xem ông ấy có niệm tình cũ hay không thôi." Lữ Chi Duyệt thấy Lục Kiện không chịu nói sâu, cũng không truy hỏi nữa, nghĩ ngợi rồi nói: "Thế này đi, cố gắng hết sức lực của lão phu, giúp anh một tay, nhất định khiến nỗi oan tình này thấu đến tai thiên tử. Chỉ là tôi mang chức khách khanh, rốt cuộc hiệu quả có hạn. Anh viết thêm một bức thư cho Phó Dĩ Tiệm, để cậu tiểu tử này lập tức mang về kinh sư, tìm nhiều cách tác động, có lẽ hy vọng được minh oan vẫn còn." "Được!" Lục Kiện tuy đang lúc khó khăn, vẫn không mất đi khí độ sảng khoái của mình, lập tức đòi giấy bút từ Đồng Xuân, viết thành một bức thư ngay trên bàn đá. Nhưng khi giao thư cho Đồng Xuân, ông ta có chút ngập ngừng, hình như khó mở lời. Cuối cùng ông ta vẫn dặn dò một câu: "Bức thư này nhất định phải giao cho Vương thị phu nhân của Phó đại học sĩ, cứ nói là thư báo an của nhà mẹ đẻ phu nhân." Lữ Chi Duyệt rất vui mừng: "Hóa ra anh có giao tình với nhà mẹ đẻ của Đại học sĩ phu nhân, thế thì lại càng tốt hơn. Nghe nói Phó đại học sĩ phu nhân tình thắm thiết, đến nay không hề nạp thiếp... Đồng Xuân, hôm nay cậu quay về kinh sư đưa thư, đưa thư xong rồi hãy về quê." "Vâng!" Đồng Xuân đã biết rõ ngọn ngành, trả lời rất dứt khoát.
Lữ Chi Duyệt lại hỏi: "Đạo sĩ vừa rồi cậu sớm quen biết rồi sao?" "Không, hôm nay lên núi mới gặp. Hình như có chút tài học, vô cùng kiêu ngạo. Trong lúc trò chuyện, cảm thấy hắn có ý đồ riêng với tôi. Còn anh? Cũng không phải chỉ đơn thuần đến du sơn ngoạn thủy đâu nhỉ? Tôi thấy anh ngược lại muốn thu phục đạo sĩ cùng với tôi vào lưới, có phải không?" Lữ Chi Duyệt cười lớn nói: "Cậu đồ quỷ sứ này, quả thực không kém thời trẻ!... Chỉ là, anh nghe vài lời trung ý của người bạn già này: Xã tắc Đại Thanh có được từ Lưu tặc Lý Tự Thành, thương dân phạt tội, rửa sạch sỉ nhục vong quốc cho Đại Minh. Điểm lại triều đại trước, có được thiên hạ một cách chính thống, có thể sánh ngang với Hán Cao Tổ, Minh Thái Tổ. Cho nên cựu thần nhà Minh làm quan nhà Thanh, cũng không tính là kẻ phản nghịch. Hoàng đế từ khi thân chính đến nay, thi hành nhân chính hành vương đạo, đổi chinh tiễu thành chiêu hiền phu họa, các nơi nghịch mệnh kháng cự dần dần được bình định, đủ thấy nhân tâm trong nước chán loạn cầu trị. Mặc dù Vân Quý Nam Minh và Trịnh Thành Công Đông Nam thỉnh thoảng có động tĩnh, nhưng nỏ mạnh hết đà, cuối cùng khó có thành tựu. Còn như giặc cướp hoành hành chốn sơn dã, sau khi loạn lâu là điều khó tránh khỏi. Thời gian vong mệnh của anh, phải nhìn rõ tình thế, vững vàng tâm tính, nếu thực sự bị đám người nghịch ngợm thu phục vào lưới, đến lúc đó muốn rút ra thì không dễ dàng đâu!" Lục Kiện cười nói: "Yên tâm. Tôi từ trước đến nay không ham hố, tình cảm làm quan nhạt như nước, đâu có hứng thú gây loạn. Mười mấy năm rồi, thực sự là loạn đủ rồi!" "Hơn nữa, anh phải rời khỏi nơi đây sớm một chút. Tôi thấy vị đạo sĩ kia rất kỳ lạ..." Trong lòng Lữ Chi Duyệt vẫn vướng bận một Trương Hán, sợ hắn biết chuyện Lục Kiện bị truy nã, đi cáo giác, lại liên lụy đến nhiều người. Lời này ông khó mở lời.
Cuối cùng, Lữ Chi Duyệt chia năm mươi lượng bạc lộ phí của mình cho Lục Kiện, hai người vái chào từ biệt. Lữ Chi Duyệt lên núi, Lục Kiện xuống núi, Đồng Xuân đi cùng ông ấy.
Trương Hán thở hồng hộc leo lên Bàn Sơn, bóng râm dày đặc của rừng thông che khuất cái nắng gắt không lọt một giọt, trong không khí phảng phất hương thơm thanh khiết đặc trưng của nhựa thông hoa thông. Nhưng tất cả những điều này không thể giúp hắn thoát khỏi sự u sầu, niềm vui khi mới lên núi đã bị sự cố vô tình đụng phải đạo sĩ áo trắng phá hỏng hoàn toàn. Hắn ghét nhất những kẻ ngoài vòng pháp luật như hòa thượng, đạo sĩ. Một trong những sự việc nhục nhã nhất, đau đớn nhất trong ký ức của hắn, chính là do tin tưởng lời xem bói của một tên đạo sĩ mới gây ra.
Trương Hán vốn là sinh viên phủ Gia Hưng tỉnh Chiết Giang, tên thật là Ngô Tự Vinh [Tên mới: Ngô Tự Vinh], có tiếng tài tử ở quê nhà, đáng tiếc gia cảnh nghèo túng, mãi không thể ngóc đầu lên được. Năm Thuận Trị thứ hai, hắn mười bảy tuổi, quyết định nhân cơ hội triều đại thay đổi để tiến thân, bán đi mấy sào ruộng đất ít ỏi còn lại, vội vã chạy về kinh sư. Hắn đinh ninh rằng kinh sư là chốn hội tụ nhân văn, nhất định sẽ có cơ hội gặp gỡ. Nào ngờ chần chừ nửa năm, muốn mưu một cái quán học dùng lư cày kiếm sống cũng không được. Sinh kế ngày càng khó khăn, hắn quyết định đi đường tắt để bước vào quan lộ. Hắn tập hợp các chế độ liên quan đến Cẩm Y vệ triều Minh, nhân lúc triều đình mở rộng đường ngôn luận, dâng sớ tấu lên, kính xin triều đình phỏng theo chế độ nhà Minh thiết lập Cẩm Y Vệ nắm giữ ngục hình, sai hiệu úy túc vệ dò la dân gian, để phòng mưu phản hại nước. Hắn vốn tưởng rằng sớ này dâng lên, nhất định sẽ được lập tức khen thưởng, được cất nhắc, nào ngờ thánh chỉ quở trách hắn "lỗ mãng bừa bãi tấu bẩm, mộng tưởng tiến thủ viển vông, há chẳng nghĩ thánh chủ đương dương, triều chính túc nghiêm"! "Đến như việc thiết lập Cẩm Y Vệ dò la, là tệ nạn cực điểm của nhà Minh, lại càng thuộc về loại cuồng nghịch"! "Nên chiếu theo luật lừa gạt triều đình không trung thực, trượng phạt một trăm, lưu đày ba năm". May mắn gặp lúc ân chiếu, mới được miễn trượng miễn lưu, nhưng bị tước bỏ áo mão sinh viên làm thứ dân.
Hắn vô cùng chán nản. Quan lộ chưa bước lên được, ngược lại còn mất đi mũ mão, đoạn tuyệt tiền đồ. Vị tài tử từng được ca ngợi là thần đồng ở quê nhà hồi nào, chớp mắt sắp rơi vào cảnh mày mò ăn xin.
Hôm đó, nghĩ sao mà phúc tinh cao chiếu, một ông già người Kỳ nhìn trúng tài mạo của hắn, muốn chiêu mộ hắn làm con rể, lại còn nói chỉ cần hắn chịu thành hôn, liền giúp hắn khôi phục đỉnh đái. Hắn thụ sủng nhược kinh, vừa mừng vừa sợ, vội vã đồng ý mối nhân duyên này, trong lòng thầm hỏi thần xin quẻ nhiều lần, bởi vì vị quý nhân này lại nhìn trúng một văn nhân sa cơ lỡ vận như mình, luôn khiến hắn thấy kỳ lạ, không yên tâm. Thẻ thần và lời quẻ đều đại cát đại lợi. Một vị lão đạo khá có tiếng còn ra vẻ ta đây nói với hắn: "Hôn sự này trai tài gái sắc, tất sinh quý tử." Hôn sự làm vô cùng quạnh hiu, không trống kịch, không mời khách, một cỗ kiệu vải thô khiêng hắn từ một lữ quán tồi tàn ở Nam Thành vào trong Nội Thành, trước hai cánh cửa lớn màu đen, hai nữ nô dẫn hắn đến thượng phòng, bái lạy nhạc phụ nhạc mẫu, rồi được đưa thẳng vào động phòng ở viện bên.
Trong lòng hắn bất mãn: Người ta cưới vợ còn ra dáng hơn thế này! Thế nhưng không dám lộ ra chút nào, ngược lại còn tự an ủi: Có lẽ người Mãn Châu tuyển rể có quy củ giản lược chăng? ... Trong động phòng ngược lại rực rỡ hẳn lên, khí sắc hân hoan. Trên bàn tráp một đôi nến đỏ sáng tỏ, chiếu rọi người tân nương đang khoanh chân ngồi trên khang, mặc áo đỏ quần đỏ đội mũ đỏ. Trời ạ! Vai rộng thế này, ngực dày thế này, thân hình to lớn làm sao! Lúc hắn mang theo một chút bất mãn vén khăn trùm đầu lên, sợ tới mức lùi lại phía sau, hất đổ bàn tráp, làm vỡ bát, bánh tử tôn vãi đầy đất. Tay chân hắn lạnh ngắt, toàn thân run lẩy bẩy, sao tân nương này lại đáng sợ thế này? Má trái trắng má phải vàng, một nửa tóc đen, một nửa tóc trắng, đến màu sắc hai con ngươi cũng khác nhau: Bên tóc đen mặt vàng là mắt người, bên tóc trắng mặt trắng kia mắt vàng khè, trông như mắt dê chết. Hắn suýt ngất đi, lúc này mới hiểu ra mình đã mắc bẫy!
Gạo đã nấu thành cơm. Hắn là một kẻ sắp thành kẻ mày ăn, có thể kháng cự kết cục này, vận mệnh này hay không? Tân nương tuy tướng mạo xấu xí, tính tình lại không kiêu căng hung hãn.
Nàng tốt bụng đỡ hắn dậy, khuyên hắn ăn thức ăn uống rượu. Đã đến nước này, hắn đành ấm ức trèo lên khang.
Ông già người Kỳ giữ lời, sau khi kết hôn liền lập tức bắt tay vào việc lo lót khôi phục đỉnh tử cho hắn. Hắn nhận ra ông già có tật giật mình, trước mặt người ngoài chỉ nói hắn là con nuôi nhận về, việc mua đỉnh đái cho hắn cũng che che giấu giấu sợ người ta biết. Hắn rất lanh lợi, kiên quyết đòi tự mình đi lo việc khôi phục đỉnh tử. Ông già dù sao cũng thật thà, không hề nghi ngờ hắn. Thế là hắn nhân cơ hội đổi tên thành Trương Hán, quê quán vẫn viết là Gia Hưng, nhất quyết không chịu đổi thành Hán quân Kỳ.
Hắn quả nhiên biến thành Trương Hán - tú tài phủ Gia Hưng, và từ đó vứt bỏ người vợ xấu xí kỳ dị của mình. Sinh viên Ngũ Tự Vinh của phủ Gia Hưng đã biến mất khỏi thế gian. Hắn hoàn toàn không cảm thấy cắn rứt, thân hình nhẹ nhõm. Trong những hoạt động luồn cúi bám víu căng thẳng, có khi hắn sẽ nhớ lại quãng đời đó, nhớ tới người vợ xấu đang mang thai. Một năm sau, vì tò mò, hắn từng cải trang đến con hẻm đó để dò la, nhưng nhà nhạc phụ của hắn cũng đã biến mất. Một tiểu nữ nô hàng xóm nhỏ giọng kể cho hắn nghe: Ông già người Kỳ phạm tội, cả nhà bị lưu đày đến Thượng Dương Bảo; đứa con trai do người vợ xấu xí của hắn sinh ra, cũng được mang đi cùng.
Trong những cuộc giao thiệp và phấn đấu căng thẳng ở kinh sư, hắn hiếm có thời gian trầm tư mặc tưởng. Hôm nay, trong khu rừng núi tĩnh mịch, tiếng chim ríu rít, suối róc rách, tựa như đang thôi thúc hắn hồi tưởng, hắn thong thả đi dạo giữa rừng thông, mặc cho những chuyện cũ từng lớp từng lớp cuộn trào trong lòng... Hai chú chim nhỏ bỗng kêu ríu rít hoảng sợ bay vụt lên từ trước mặt hắn, chân hắn trượt đi, người lao chúi về phía trước, theo sau đó, một âm thanh sắc nhọn quát lên với hắn: "Ngươi làm gì đấy! Làm hỏng lưới của ta rồi!" Trương Hán mở to mắt nhìn, quả nhiên bản thân đã đâm vào một tấm lưới bắt chim, làm hai con chim "hồ bác" trên giá giăng vỗ cánh kêu loạn. Một cậu bé chừng mười tuổi phẫn nộ nhảy ra từ lùm cây, tức giận quát to với hắn: "Chim ưng bị ngươi dọa chạy mất rồi! Ngươi đền đi! Ngươi đền đi!"
Chiếc áo bào thêu đã rất cũ, đôi ủng da ngựa nhỏ cũng dính đầy bùn đất, bím tóc quấn trên đỉnh đầu, tiếng Hán lại nói sõi như vậy, xem ra đứa trẻ này không phải là con cháu nhà quyền quý, không cần phải dè dặt lấy lòng. Trương Hán thiếu kiên nhẫn nói: "Ta đâu phải cố ý!" Hắn quay người định đi, cậu bé chộp lấy tay áo hắn, lớn tiếng gọi: "Mã pháp! Mã pháp!" Một lão người Mãn lao ra từ rừng thông, bàn tay to khỏe vỗ mạnh vào bã vai Trương Hán, Trương Hán chỉ cảm thấy trên người như bị đè một chiếc cối xay. Chỉ nghe lão già gầm lên bằng tiếng Mãn: "Ngươi dám hiếp dẹt trẻ con!" Trương Hán quay đầu lại, hai người tức thì kinh ngạc! Trương Hán lùi lại phía sau, lão người Mãn lao về phía trước, hai tay giữ lấy bã vai Trương Hán lắc mạnh, vừa kinh vừa vui kêu lên: "Ông trời ơi! Ông trời ơi!... Cuối cùng ta cũng gặp lại ngươi một lần nữa!..." Mặt mày hắn hớn hở, quay đầu gọi cậu bé kia: "Phí Diệu Sắc! Mau tới dập đầu với A ma đi! Mau lên!" Phí Diệu Sắc chần chừ. Người đàn ông vô lý này, lại chính là A ma của nó sao? Thấy mã pháp sắp nổi giận, nó đành quỳ xuống trước mặt Trương Hán, dập đầu ba cái. Trương Hán ngẩn người ở đó, không nói nổi một câu.
Tô Nhĩ Đăng vô cùng kích động, ngắt quãng nói: "Ta gạt ngươi lúc trước, là ta không tốt. Ngươi bỏ chạy, ta không trách ngươi. Ngươi để lại cho ta đứa cháu trai này, ta phải cảm ơn ngươi. Những năm nay ngươi sống có thuận lợi không?" Trương Hán ấp úng dùng tiếng Mãn đáp qua loa: "Ta..." "Không biết tên nhiều chuyện nào cáo trạng ta lúc trước, Kỳ chủ nổi giận, vì gả con gái cho người Hán trái phép mà đánh ta một trăm roi; vì chiêu rể người Hán, đày cả nhà chúng ta tới Thượng Dương Bảo.
Đứa con gái đó của ta, vợ ngươi, không lâu sau khi đến Thượng Dương Bảo thì bệnh chết. Lúc Phí Diệu Sắc ba tuổi, lão bạn già của ta lại qua đời. Bây giờ, chỉ còn hai ông cháu chúng ta nương tựa lẫn nhau..." Trương Hán chậm rãi thu lại ánh mắt mơ hồ, nhìn kỹ Tô Nhĩ Đăng, trông thật thảm hại: Áo bào rách rưới, râu tóc bạc phơ, ủng da đã nhìn không ra màu gốc, một đôi bàn tay vừa đen vừa bẩn. Trương Hán liếc mắt, phát hiện đôi mắt đen của Phí Diệu Sắc đang chăm chú săm soi mình, tuy mày thanh mắt sáng, nhưng cũng không khó tìm ra hình bóng khuôn mặt mẹ nó, có lẽ không lâu nữa nó cũng sẽ biến thành kẻ quái dị nửa trắng nửa đen... Hắn trấn tĩnh lại, lùi về sau một bước, tránh khỏi hai tay Tô Nhĩ Đăng, miễn cưỡng hỏi: "Các người, là người giữ ưng của Hoàng trang phải không?" Tô Nhĩ Đăng ngẩn ngơ: "Đúng vậy... Ba năm trước, chúng ta từ Thượng Dương Bảo trở về, Phí Diệu Sắc nhỏ thích bắt ưng..." Trương Hán cười lạnh: "Ngươi nhận nhầm người rồi." Tô Nhĩ Đăng kinh ngạc: "Ngươi, ngươi, nói dối!" Phí Diệu Sắc không chớp mắt nhìn chằm chằm vào mắt Trương Hán, nghiêm túc nói: "Kẻ nói dối là kẻ nhát gan!" Trương Hán vừa thẹn vừa giận, phất tay áo quay người bỏ đi, liên mồm nói: "Thật là vô lý! Thật là vô lý!..." Ở bên rừng thông, hắn vừa vặn gặp Lữ Chi Việt. Lữ Chi Việt thấy vẻ mặt giận dữ hộc máu của Trương Hán, vội hỏi hắn đã xảy ra chuyện gì. Trương Hán cả trong lòng lẫn cửa miệng đều vấp váp, không tìm ra lời để đáp, chỉ nói: "Thật là vô lý! Nhận nhầm người rồi mà còn dây dưa không dứt! Quả là vô lý!" Trương Hán càng lộ rõ vẻ giận dữ, Lữ Chi Việt lại càng thấy có điều mờ ám. Bởi vì hắn lờ mờ cảm thấy Trương Hán biểu hiện quá mức, khiến hắn không kìm được muốn đi xem cho ra ngô ra khoai. Trương Hán tự đi xuống núi. Lữ Chi Việt bước vào rừng thông, từ xa nhìn thấy lão người Mãn mặc áo quần rách rưới đang dang chân ngồi thẳng cẳng trên tảng đá, hai tay ấn lên đùi, lồng ngực phập phồng, bộ râu xồm xoàm trên mặt đều tủa ra, toàn thân tỏa ra lửa giận. Cậu bé đứng bên cạnh hắn, một tay chống nương, bất động.
"Đúng là đồ không ra gì!" Lão người Mãn bỗng gầm lên một tiếng, làm Lữ Chi Việt giật mình. Hắn tỉ mỉ đánh giá đối phương, cuối cùng đầy chắc chắn gọi lớn: "Tô Nhĩ Đăng!" Lão người Mãn giật mình, đảo đôi mắt đầy tơ máu, phắt đứng dậy, sải bước chạy tới, kéo lấy tay Lữ Chi Việt liên tục gọi: "Lữ tiên sinh, thực sự là ngài sao?..."
Năm Thuận Trị thứ hai, Lữ Chi Việt được Tướng quân Nga Thạc - Hạt lơ Chương kinh của Tương Bạch kỳ - mời vào phủ ở Hàng Châu để dạy học cho con cái. Tô Nhĩ Đăng là anh vợ của Nga Thạc, tuy đã là họ hàng xa, nhưng vì theo quân đến Hàng Châu, nên cũng thường xuyên qua lại phủ Nga Thạc, do đó quen biết Lữ Chi Việt, rất nể phục học thức của Lữ Chi Việt, còn muốn học nói tiếng Hán với Lữ Chi Việt. Chẳng bao lâu sau Tô Nhĩ Đăng theo đội điều động về kinh sư, từ đó không gặp lại nữa. Nay sao Tô Nhĩ Đăng lại rơi vào hoàn cảnh thảm hại thế này? Hai người ôn chuyện cũ, chẳng mấy chốc câu chuyện chuyển sang hiện trạng của Tô Nhĩ Đăng, Tô Nhĩ Đăng lập tức nghĩ đến cái tên Ngũ Tự Vinh ban nãy không chịu nhận người thân, tức giận chửi mắng: "Trên đời lại có kẻ cầm thú không bằng thế này! Hổ dữ còn không ăn thịt con, hắn đến con đẻ của mình cũng chẳng thèm liếc mắt lấy một cái!..." "Rốt cuộc là thế nào?" Lữ Chi Việt đỡ Tô Nhĩ Đăng ngồi xuống, ôn hòa hỏi.
Tô Nhĩ Đăng khựng lại một lúc, thành thật nói: "Chuyện này, ban đầu là lỗi của ta... Ngươi còn nhớ con gái ta chứ? Trắng trẻo sạch sẽ, xinh đẹp nhường nào, ai không khen chứ? Chúng ta về kinh sư, liền gả nó cho con trai của Mặc lặc Chương kinh thuộc bản kỳ. Nào ngờ thành hôn chưa đầy nửa năm, nó sinh bệnh mụn nhọt, tóc bạc trắng, mặt cũng đổi dạng, bị hưu đuổi về nhà.
Hai mươi bảy ngưu lục trong bản kỳ không có ai chịu tới cưới lại, chẳng lẽ ta để con gái cứ ế chân ở đó mãi sao?
Lần đó đến Nam Thành công án bắt gặp tên này, thấy hắn có tài có mạo, lại cô khổ lạnh lẽo, lúc này mới thành tâm chiêu rể..." Lão già kể không biết chán, đầu đuôi ngọn nguồn kể tỉ mỉ một lượt, cuối cùng nói: "Ta vì chiêu rể một tên con rể người man mà bị anh em trong kỳ chê cười mắng chửi suốt bao nhiêu năm, còn bị lưu đày đến Thượng Dương Bảo, đánh mất thân phận dải đỏ, chịu bao nhiêu khổ cực như vậy. Cho dù ban đầu ta lừa gạt hôn sự, thì tội này cũng bù đắp đủ rồi chứ? Lữ tiên sinh, ngươi là người đọc sách biết lễ nghĩa, ngươi hãy phân xử xem, rốt cuộc ai có lỗi với ai? Tên tiểu tử đó có đáng ăn một trận đòn dạy dỗ không?" Lữ Chi Việt trong lòng vô cùng không bình tĩnh, không ngờ Trương Hán lại có một đoạn lịch sử bi thảm như vậy. Cả hai bên đều có mục đích riêng, cũng đều đạt được một số thứ và mất đi một số thứ. Gây ra cục diện trái với luân thường đạo lý hiện giờ, thì nên trách ai đây?... Hắn chậm rãi nói: "Tô Nhĩ Đăng, đừng giận nữa! Chuyện này vừa trách ngươi lại vừa trách hắn; vừa không trách ngươi lại vừa không trách hắn. Con người đến thế gian này, chung quy vẫn phải sống tiếp! Đứa trẻ Phí Diệu Sắc này có thể có nơi nương tựa, chính là đại hạnh trong bất hạnh rồi!" Tô Nhĩ Đăng ôm chầm lấy bờ vai nhỏ của Phí Diệu Sắc, kiêu ngạo nói: "Đây là một đứa trẻ ngoan, sau này chắc chắn là một hảo hán! Ba-tử-lỗ!" "Thế ngươi còn quản nó có nhận người cha này không? Nếu hắn nhận, mang Phí Diệu Sắc đi, ngươi có nỡ không?" Tô Nhĩ Đăng thật thà cười hì hì: "Tiên sinh hay, ngài nói đúng!" Lữ Chi Việt lại đánh giá hai ông cháu: "Nói vậy, người năm ngoái ở thôn Mã Lan xua đuổi đất đai, cứu Lũ Thường Xuân, chính là ngươi ư?" "Ôi, ôi ôi, có chuyện này. Tiên sinh cũng biết sao?" Lữ Chi Việt cười kể lại chuyện mắt thấy tai nghe lần đó, cuối cùng nói: "Phí Diệu Sắc nhỏ, lúc đó ngươi mà chịu nói cho ta biết họ tên của hai ông cháu, chẳng phải chúng ta đã có thể sớm gặp nhau rồi sao?" Hỏa hán hiên ngang lúc này mới lộ ra vẻ ngượng ngùng.
"Hai ông cháu các ngươi... sống không như ý à?" "Lời này là thế nào! Nhờ Nga Thạc nói giúp, ba năm trước chúng ta đã chuyển từ Thượng Dương Bảo về rồi. Ta thấy nơi thôn Mã Lan tốt, liền dựng một cái nhà, có bổng lộc tháng, có nô bộc, có đàn ngựa, có núi rừng, cái gì cũng không thiếu. Phí Diệu Sắc thích săn ưng nhất, cứ quấn lấy ta đòi đến Bàn Sơn chơi, ta làm sao cãi lại nó chứ?" "Nga Thạc gần đây thăng chức Hộ quân thống lĩnh, con gái hắn đã được ban hôn cho Hoàng thập nhất đệ, là một Phúc tấn rồi. Ngươi không đi chúc mừng sao?" "Cách cách nhà hắn chẳng phải học trò của ngài sao? Đương nhiên phải đi chúc mừng chứ!" Tô Nhĩ Đăng cười hì hì nói: "Hai ông cháu chúng ta nhờ ơn hắn nhiều! Phí Diệu Sắc nói muốn bắt hai con Hải Đông Thanh tốt nhất, đem tặng ân nhân!" Lữ Chi Việt xuống núi đi rất chậm. Chuyện gặp phải hôm nay khiến hắn cảm xúc muôn vàn. Điền viên hoang vu, có thể khai khẩn, ba hai năm tổng cộng cũng có thể khôi phục; nhân đinh tiêu điều, có thể sinh sôi trở lại, trong vòng hai mươi năm có thể mong hưng thịnh. Nhưng sau đại loạn, lòng dân khôi phục mới gian nan chậm chạp biết bao; dị tộc nhập chủ, hồng hào giữa người sang kẻ hèn lại sâu xa biết nhường nào! Sĩ là tinh hoa của dân, được lòng sĩ thì dễ được lòng dân, những Kỳ chủ Bát kỳ vừa từ hoang dã bước vào Trung Nguyên có hiểu không? Vị thiếu niên thiên tử mang tiếng anh minh có hiểu không? Khi nào mới có thể thấy được cảnh thiên hạ thái bình, nhân gian đại đồng thực sự đây?... Tất cả những điều này, hắn đều nghĩ không thông. Hắn quyết định, gặp lại Trương Hán, tuyệt đối không nhắc đến nửa chữ liên quan đến nhà Tô Nhĩ Đăng. Bởi vì chuyện này quả thực khiến hắn khó lòng nghiêng về bên nào.
Hắn vẫn luôn tự cao mình có đôi mắt tinh đời nhìn người, nay lại đang hoài nghi chính mình.
Cửa sài "lách cách" một tiếng, Dung Cô chín tuổi vừa nhảy vừa chạy xông vào: "Chị! Chị! Thường Xuân ca sắp về rồi! Anh ấy không hát kịch nữa!" Mộng Cô chợt khừng còng quay tơ, trân trừng mở to đôi mắt: "Thật á? Nghe ai nói thế?" "Người trong thôn đồn ầm lên từ lâu rồi. Lão đạo áo trắng mang về cho đại gia Liễu một bức thư, là Thường Xuân ca nhờ mang hộ đấy... Chị ơi, người ta đều nói, Thường Xuân ca là vì chị mới làm thế đấy!" "Đừng có nói nhô bậy!" Mộng Cô mặt đỏ bừng, trầm giọng trách mắng một câu, đôi mắt lại sáng rực lên như sao mai. Hai mùa xuân thu, cô bé áo đỏ năm nào, nay đã trổ mã thành một thiếu nữ xinh đẹp: Đôi mày thanh tú như bóng núi ở xa, chóp mày khẽ nhíu lại khiến cô luôn mang theo vẻ ngây thơ thuần khiết. Đôi mắt tròn đã dài ra, đuôi mắt quét về phía mang tai. Chiếc miệng nhỏ chúm chím đỏ như quả anh đào, cũng tròn trĩnh tựa như quả anh đào. Khuôn mặt trái xoan hơi dài, càng làm tăng thêm ấn tượng dịu dàng lương thiện mà cô mang lại cho người khác. Em gái nhỏ hoàn toàn không sợ cô, lắc đầu một cái, chớp chớp đôi mắt tròn xoe, ngây thơ nói: "Em đâu có nói bậy chứ? Chẳng phải chị rất muốn gả cho Thường Xuân ca sao?" "Con nhóc chết tiệt này!" Mộng Cô một tay che lấy gò má đang nóng bừng và đôi môi đang cườim một tay đẩy guồng quay tơ nhảy phắt khỏi khang, ra điều giận dữ nói: "Nói nữa xem chị có đánh em không!" Dung Cô như một chú dê con nhảy nhót ra ngoài cửa: "Em cứ nói đấy, em cứ nói đấy! Chị ngày nào cũng nhớ Thường Xuân ca!..." Mộng Cô đuổi theo định bịt miệng Dung Cô, Dung Cô cắm cổ chạy, người chạy kẻ đuổi, hai chị em cười hi ha, náo loạn cả một vùng.
"Mộng Cô tỷ tỷ! Mộng Cô tỷ tỷ!" Tiếng gọi ngoài sân khiến hai chị em dừng cuộc đuổi bắt.
Mộng Cô mở cửa nhìn, là cái tên tiểu thát tử Phí Diệu Sắc. Nó không chịu bước vào cửa, chỉ đưa cho Mộng Cô một tờ giấy gấp hình chim én bay, hạ giọng nói: "Em gặp Thường Xuân ca ở Bàn Sơn rồi. Anh ấy bảo em mang cái này cho chị, mấy ngày nữa anh ấy sẽ về thôi... Căn dặn đừng để người khác biết đấy nhé, Thường Xuân ca dặn thế!... Thôi, em đi đây." "Phí Diệu Sắc đừng đi!" Dung Cô trong sân cất tiếng gọi như ra lệnh: "Chị để dành cho cậu mấy quả mơ vàng lắm đấy, đợi đã!" Nó chạy về nhà, lấy ra một chiếc giỏ tre dẹt đựng đầy những quả mơ tươi vàng óng, đưa cho Phí Diệu Sắc, lúc này mới ngẩng cao cái mặt nhỏ nói: "Cậu đi đi!" Phí Diệu Sắc cười hì hì bĩu môi với nó, vốc mấy nắm mơ nhét đầy túi, vừa ăn vừa đi.
Mộng Cô hoảng loạn, trong tay vo viên tờ giấy nhỏ như đang nắm một nhúm lửa, vội vã vén rèm lui vào gian trong, hồi lâu nhịp thở mới bình ổn lại, run rẩy mở con "chim én" đó ra. Trên đó viết ngay ngắn: Mộng Cô hiền muội kính chữ như gặp: Ta đã thoát tịch, trong dăm ba ngày sẽ về. Hôn sự chắc không có trở ngại gì, mong hiền muội yên tâm.
Anh Thường Xuân tức nhật
Hắn thực sự muốn thoát tịch về quê!... Hắn là kép đỏ nổi danh ở kinh sư, ăn ngon mặc đẹp ở sướng, quen biết toàn là quan lớn, tổ chim vàng tổ chim bạc gì hắn cũng không cần, tất cả đều là vì tôi ư?... Mộng Cô nghĩ ngợi, cảm động vô cực, vô tình nước mắt đầm đìa khóm má.
Tin này, mẹ đã biết chưa?... Mẹ kết giao tốt với đạo cô họ Viên chủ trì quán Hoàn Tú ở ven thôn, hôm nay lại lên quán rồi, nói không chừng còn biết sớm hơn! Nhưng rốt cuộc tâm ý của mẹ thế nào?... Sau khi vụ kiện chiếm đất kết thúc, trang An Vương lại phá lệ cho thuê ba mươi mẫu đất đó đối với nhà họ Kiều như cũ, mà không thu hồi lại để giao cho hộ nộp lương canh tác. Nhà họ Kiều từ đó trở thành tiểu điền chủ. Do đất của trang Vương không nộp lương không nộp thuế, sau khi nộp tô thuê, số thu hoạch của nhà họ Kiều còn nhiều hơn bất cứ năm nào. Nhà họ Kiều vì thế cũng có chút giàu có hống hách, mắt cao hơn đầu. Bà có thể thành toàn tâm nguyện của Mộng Cô không?... Mộng Cô lúc thì đứng, lúc thì ngồi, hai tay xoắn xuýt vào nhau, nhíu mày rồi lại mímm môi cười thầm, cuối cùng không ngồi yên được nữa, dặn Dung Cô trông nhà, tự mình đi lên quán Hoàn Tú.
Đạo sĩ áo trắng sau khi đến thôn Mã Lan, vì là đồng đạo, nên đã mượn ở quán Hoàn Tú. Đạo cô họ Viên rất trượng nghĩa, nhường bốn gian phòng khách hai bên đại điện ở tiền viện ra, tự mình dẫn hai đồ đệ ra phía hậu viện ở. Người nhà Mộng Cô có quan hệ tốt với cô cô họ Viên, hậu viện lại toàn là nữ đạo sĩ, cô không có điều gì phải kiêng kỵ, thấy cửa khép hờ, liền nhẹ nhàng đẩy ra bước vào.
Bóng thông ngập đất, tiếng ve râm ran, quán uy tĩnh mịch không một hạt bụi, quả thực là nơi người tu hành tu chân dưỡng tính. Mộng Cô vô tình bước chân cũng nhẹ đi, hơi thở cũng nhỏ lại, chỉ sợ làm phiền ba thanh, chịu thiên phạt. Ngờ đâu trong sương phòng truyền ra tiếng người, là hai tiểu đạo cô: Một người hu hu khóc, một người lải nhải khuyên nhủ, mấy câu nói khó hiểu truyền đến tai Mộng Cô: "... Khóc cái gì chứ? Dương Quý phi nương nương cũng từng làm đạo cô, Võ Tắc Thân nương nương còn cạo tóc làm ni cô kia mà!..." Đây là lời gì thế? Người xuất gia không phải tu tiên sao? Mộng Cô trong lòng có chuyện, không rảnh nghĩ nhiều, chỉ cắm cổ bước vào thượng phòng của cô cô họ Viên, vén rèm cửa lên, nhẹ nhàng gọi: "Cô cô!" Không ai trả lời. Chính giữa đường ngự tượng thánh của Thiên Tiên Ngọc Nữ Bích Xiêm Nguyên Quân, trước tượng là một chiếc lư Tuyên Đức, khói xanh lững lờ, hương khói đang vượng. Nhìn thế này thì cô cô họ Viên chưa đi xa đâu. Cô đợi một lát, cuối cùng không nhịn được nữa, thấy cửa tay tây không khóa, liền đẩy cửa bước vào, vẫn không thấy bóng người. Chiếc chuông, bạt, chiêng dùng để làm pháp sự được lau chùi sạch sẽ, trong căn phòng tối cũng lấp lánh sáng. Tất cả các bàn cao tủ thấp, chăn đệm pháp y, đều được xếp gọn gàng. Dựa vào tường phía bắc dựng một chiếc tủ gỗ trống cao bằng người, hơi nghiêng lệch, làm phá vỡ sự hài hòa của cả căn phòng nhỏ. Mộng Cô tiến lại gần đỡ thẳng chiếc tủ gỗ lên, bỗng giật mình thót tim, trên bức tường phía sau tủ gỗ, lại có một cánh cửa bí mật mới mở!
Mộng Cô cố gắng nén sự hoảng loạn, tò mò đẩy hé cánh cửa bí mật một đường nhỏ, dán mặt lén nhìn vào, nhận ra rồi, bên kia là phòng phía tây điện Lão Quân ở tiền viện. Ánh nắng xuyên qua khung cửa sổ, chiếu căn phòng này sáng trưng. Giữa phòng bày một bàn tiệc rượu, gà vịt cá thịt, vô cùng phong phú. Vị đạo sĩ áo trắng cùng với một vị kỳ nhân ngoại hình uy mãnh, hàm én râu hùm, mặc áo ngoài màu đỏ gạch, đang bày chén rượu bên bàn, đạo sĩ áo trắng đang cùng một vị khách áo xanh nhỏ giọng trò chuyện. Người đó râu tóc điểm bạc, thanh gầy có thần, Mộng Cô chưa từng thấy bao giờ. Cô vô cùng ngờ vực, đạo sĩ áo trắng và đồ đệ vốn là phái Toàn Chân, sao có thể ăn mặn?
Cánh cửa "kẽo kẹt" một tiếng nhẹ nhàng đẩy ra, đồ đệ của đạo sĩ áo trắng bước vào. Nhìn thấy cậu ta, Mộng Cô không kìm được run rẩy. Trước kia mỗi lần cô đến quán thắp hương, tiểu đạo đồng này luôn đứng bên cạnh, chăm chú chằm chằm nhìn cô, trong mắt như có một ngọn lửa dữ dội đáng sợ, chiếu thẳng vào Mộng Cô, như muốn ăn tươi nuốt sống cô. Nhưng bây giờ, cậu ta dường như đã biến thành một người khác, khuôn mặt tái nhợt, đôi mày nhíu chặt, vóc dáng và biểu cảm chan chứa bi thương, trông thật thanh tú, ưu sầu, khiến Mộng Cô sinh lòng trắc ẩn với cậu ta: Có phải cậu ta mạo phạm sư phụ, đặc biệt đến nhận tội, chờ đợi bị trừng phạt không?
Thế nhưng, Mộng Cô vô cùng kinh ngạc: Đạo sĩ áo trắng, khách áo xanh và kỳ nhân áo đỏ đồng loạt đứng dậy, chồm lên mấy bước, xếp thành một hàng, lại phịch một tiếng quỳ xuống đón tiếp tiểu đạo sĩ, cung kính dâng tiểu đạo sĩ lên ngồi ghế trên. Tiểu đạo sĩ thản nhiên đón nhận, hoàn toàn không chút gượng gạo. Ngồi vững rồi, ba người lại cung kính làm lễ tam quỳ cửu khấu, tiểu đạo sĩ khẽ giơ tay, ba người mới ngồi xuống các ghế trái, phải, dưới.
Mộng Cô hoàn toàn choáng váng, không biết chuyện quái dị trước mắt này là thật hay mơ. Cô sợ bị người ta phát hiện, không kìm được co người lại, mở to mắt, nín thở.
Tiểu đạo sĩ nghẹn ngào nói: "Lưu vong mấy tỉnh, cũng không tìm nổi một mảnh đất đặt chân. Gần đây nghe nói Lý Định Quốc rút khỏi Quảng Đông, bại chạy Nam Ninh, An Lạc Vương bại trận bị giết. Xét thời thế, ý trời đã rõ... Các khanh trải qua muôn vàn hiểm trở bôn ba cùng ta, vốn muốn khiến ta kế thừa cơ nghiệp tổ tiên, nhưng đại thế đã mất, phải làm sao đây?..." Người mặc áo đỏ quỳ bên tiệc khóc lóc bẩm báo: "Gần đây nghe nói nhiếp chính vương nhà thát tử Tế Nhĩ Hải Lãng bệnh chết, các tướng đánh vào ải đều chết trận, chính là lúc chủ nhỏ tôi ngờ, quốc sự bất ổn; Trịnh Thành Công đã hãm Châu Sơn, thế lực lớn mạnh, chi bằng qua đó nương nhờ hắn, nhân cơ hội mà hành sự!" Đạo sĩ áo trắng lắc đầu nói: "Họ Trịnh tuy danh nghĩa tôn phng nhà Minh, nhưng chí hướng là tự lập, có thể liên hợp chứ không thể nương nhờ, hơn nữa Châu Sơn chật hẹp, không phải đất dụng võ. Còn như triều đình thát tử, vua tuy nhỏ tuổi nhưng khá có kiến thức, trên có thái hậu nắm giữ quy củ, dưới có lương thần phò tá, ngoài có Ngô Tam Quái, Thượng Khả Hỉ đám người liều mạng, căn cơ đã vững, nhất thời khó lòng lung lay... Chỉ có liên kết nhà Nam Vĩnh với Đông thông họ Trịnh, lập chắc gốc rễ từ từ mưu đồ phát triển, họa chăng đại sự có thể thành." Khách áo xanh từ trong tay áo lấy ra một bức đồ, trải ra trước mặt tiểu đạo sĩ: "Thần trù hoạch sáu năm, duy chỉ có khu này có thể tạm lập quốc. Hôm qua nhận được mật thư của mấy vị tướng cũ, đều đang luyện binh tích lương chờ biến. Ý thần trước hết lấy ba ngọn núi làm gốc rễ, sau đó ngự giá thân lâm, lòng dũng cảm tự khắc tăng gấp trăm lần!..."
Giọng nói của hắn càng lúc càng nhỏ, biểu cảm trên mặt bốn người cũng càng lúc càng cởi mở.
Mộng Cô nghe không hiểu cuộc đối thoại của họ, nhưng lại hiểu rằng tiểu đạo sĩ này không phải người bình thường, đang ở vào hoàn cảnh khó khăn, đành phải cải trang lưu vong. Thế là, rất nhiều câu chuyện về những công tử sa cơ lỡ vận trong miệng kẻ mù kể chuyện đều sống dậy trong lòng cô, cô càng thương hại "vị công tử" xui xẻo này, đối với những "nghĩa sĩ" như đạo sĩ áo trắng lại càng thêm khâm phục. Ác cảm với tiểu đạo sĩ tích tụ trong lòng mấy ngày nay, chớp mắt đã tan biến sạch sành sanh.
Rượu qua ba tuần, tiểu đạo sĩ hạ giọng nói câu gì đó, ba vị "nghĩa sĩ" lộ vẻ khó xử. Tiểu đạo sĩ không vui: "Đã muốn kéo dài huyết mạch cho một dòng họ của ta, thế mà lại thoái thác như vậy!" Đạo sĩ áo trắng cười bồi nói: "Chúng thần dẫu sao vẫn mong vương gia lấy đại nghiệp làm trọng. Hơn nữa trước đó đã..." "Đến ngày hôm nay, bản vương vẫn chưa có con nối dõi!" tiểu đạo sĩ cướp lời, tức giận nói: "Nếu như tuyệt hậu, đại nghiệp dù có thành, thì rốt cuộc là thiên hạ nhà nào đây?"
Đạo sĩ áo trắng liên tục giải thích: "Vương gia bớt giận. Thật sự là vết xe đổ của Hoằng Quang đế trước đây, rất sợ rượu sắc làm hỏng việc, chúng thần không thể không can ngăn nhiều lần. Điều vương gia muốn, thần đã dặn quan chủ quán Hoàn Tú đi làm rồi." Sắc mặt tiểu đạo sĩ chuyển vui: "Làm xong rồi ư?" "Nghĩ là không có trở ngại gì. Đạo cô họ Viên đã nói rõ với mụ ta rồi. Chỉ cần mụ ta nhìn thấy tín vật là được." Tiểu đạo sĩ cười nói: "Thế thì dễ thôi! Bảo đạo cô họ Viên dẫn mụ ta đến diện kiến!" Người mặc áo đỏ đi ra một lúc, lại dẫn vào hai người phụ nữ. Người phía trước đầu đội đạo quan, mình mặc áo ruộng lúa tự nhiên là cô cô họ Viên; người phía sau Mộng Cô nhìn không rõ lắm, lén lút tiến về phía trước thò người ra, theo sau đó đột ngột rụt người lại, sợ hãi giật mình thót tim! Trời ạ, là mẹ cô - bà Kiều kìa!
Cô cô họ Viên kéo bà Kiều vậy mà cũng quỳ xuống dập đầu với tiểu đạo sĩ đó! Mộng Cô vừa kinh vừa sợ, tim đập thình thịch. Từ nhỏ cô đã hiền lành, nghe lời, vô cùng nhát gan sợ chuyện, cảnh tượng trước mắt, vốn dĩ còn thần bí hơn cả những câu chuyện kể chuyện hát kịch, cũng đáng sợ hơn.
Mẹ vậy mà lại cuốn vào trong đó! Điều này lại càng không thể đoán trước. Mộng Cô run lẩy bẩy như mắc bệnh sốt rét, không dám nhìn tiếp nữa, lén lút chuồn về nhà.
Cô tựa vào bàn khang, chống cằm, suy nghĩ hồi lâu, lấy những câu chuyện kể chuyện và hát kịch ra áp dụng hết lần này đến lần khác, cũng không nghĩ ra được đầu mối gì. Cô thở dài, không nghĩ nữa, đứng dậy móc từ sâu trong lỗ khang ra một chiếc túi vải nhỏ, mở từng lớp từng lớp ra, đôi vòng ngọc bích đó lần thứ một trăm được đặt lên lòng bàn tay nhỏ nhắn của cô, trong trẻo nhẵn nhụi nhường nào, như chiếc lá non mới hé đầu xuân, như bộ lông sặc sỡ của chim trả. Cô áp má vào chiếc vòng ngọc ôn nhuận, bóng dáng Thường Xuân ca liền hiện lên trước mắt...
Có người gõ cửa. Cô vội vàng giấu kỹ báu vật của mình, vươn vai một cái, bước ra mở cửa.
"A! Anh!... Anh tìm ai?" Mộng Cô bất ngờ nhìn thấy, trước cửa đứng tiểu đạo sĩ, ánh mắt của cậu ta nóng rực như lửa, nung đốt trái tim Mộng Cô run lên bần bật.
Tiểu đạo sĩ liếm liếm đôi môi khô nứt, miễn cưỡng cười: "Tìm em đấy chứ!" "Không! Không!" Mộng Cô hoảng loạn, vội vàng đóng cửa, nhưng tiểu đạo sĩ dang ngang người, chặn lại. "Mẹ tôi không có nhà, không cho ai vào hết!" Mộng Cô cố gắng nén nỗi sợ hãi, nghiêm sắc mặt, giọng điệu vô cùng kiên quyết.
"Anh biết mẹ em không có nhà... Mẹ em vừa tìm anh rồi. Em xem, đây chẳng phải mẹ em đưa cho anh sao?" Cậu ta giơ tay trái lên, trên ngón áp út, một chiếc nhẫn vàng cẩn hạt trân châu hình hoa mai đập thẳng vào mắt. Mộng Cô vừa nhìn thấy liền ngẩn người, đây là báu vật duy nhất mà mẹ cất giữ nhiều năm nay, là vật đính ước khi cha cưới mẹ năm xưa. Vốn là một đôi, chiếc kia đã theo cha vào mồ mười năm trước rồi.
Nhân lúc Mộng Cô ngẩn ngơ, tiểu đạo sĩ bước chân vào nhà, quay người chốt cửa lớn lại. Mộng Cô hoảng sợ, há miệng định hét lên, tiểu đạo sĩ bịt chặt miệng cô, dùng giọng điệu không cho phép phản bác ra lệnh: "Không được hét! Theo anh, có chuyện quan trọng muốn nói với em!" Ngoại trừ nhiều năm trước, cha từng nói với cô như vậy ra, đây là người đầu tiên dùng giọng điệu cưỡng ép để sai khiến cô. Cô bị khuất phục, không kiềm chế được đi theo cậu ta vào phòng trong. Tiểu đạo sĩ mắt sáng quắc, giọng khàn khàn nói: "Chiếc nhẫn này, là tín vật đính hôn mẹ em đưa cho anh. Từ nay về sau, em chính là người của anh..." Cậu ta không nói nổi nữa, mắt và mặt đều đỏ lựng như máu. Mộng Cô dưới ánh mắt ép sát của cậu ta lùi lại từng bước, sợ tới mức toàn thân run lẩy bẩy, miệng không ngừng lẩm bẩm: "Không! Không!..." Bà Kiều ở trong phòng đạo cô họ Viên rất lâu, mới hớn hở đi về nhà.
Đạo sĩ áo trắng đến thôn Mã Lan mới ba tháng, chữa khỏi bệnh cho rất nhiều người, cứu mạng rất nhiều người, xa gần ai không bảo hắn là thần tiên sống! Lời của "thần tiên sống", ai dám không nghe? Cô cô họ Viên nói cũng đúng, triều đình hiện nay, tuy nói đối với bách dân hậu đạo hơn triều trước, nhưng hắn là tộc man di ngoại tộc, có hậu đạo thế nào đi nữa cũng là mua chuộc lòng người, không thể tin được! Bà Kiều là vợ của cống sinh triều trước, đọc sách biết lễ nghĩa, sao có thể quên đi đạo lý gốc rễ trung nghĩa được!
"Quả nhiên là vợ cống sinh, có kiến thức có tâm cơ!" Đây là lời của đạo sĩ áo trắng, nghe vào rất đỗi mát lòng. Bởi vì bà không hề dễ dàng tin tiểu đạo sĩ là con rồng cháu tiên, bà kiên quyết đòi xem long niu kim ấn của tiểu đạo sĩ, trên đó quả thực khắc sáu chữ lớn "Đại Minh Dương Khúc quận vương Chu" bằng triện thể. Kim ấn làm bằng chứng, còn giả được sao? Lại nghe đạo sĩ áo trắng, khách áo xanh nói về đại thế bình thiên hạ, nơi nơi dấy binh phản thanh, tỉnh tỉnh có người tiếp ứng, không quá ba năm, nhà Đại Minh ắt sẽ khôi phục, Mộng Cô chính là Vương phi rồi!
Bà Kiều không ngờ phong thủy nhà mình lại vượng thế, vậy mà có thể sinh ra một vị Vương phi! Tiểu đạo sĩ đó thật sự nhìn không ra, hôm nay bày trận thế, nhìn kỹ lại, quả nhiên là mày rồng mắt phượng, mặt đẹp như ngọc. Mộng Cô có phúc lớn thật mà! Bà Kiều hân hoan đồng ý sự sắp xếp của đạo sĩ áo trắng: Để tiểu đạo sĩ và Mộng Cô bí mật thành hôn, bề ngoài vẫn duy trì thân phận tiểu Toàn Chân của cậu ta.
Bà hớn hở trở về nhà, đẩy cửa mãi không mở, tiện tay gõ mấy cái, không động tĩnh gì. Bà Kiều hoang mang, dùng sức đập cửa, gọi: "Mộng Cô, mở cửa đi!" Một trận tiếng bước chân vội vã, tiếng then cửa, cửa mở ra, tiểu đạo sĩ đứng trước mặt bà, tóc, quần áo đều ướt sũng, giống như vừa vớt từ trong nước ra, sắc mặt tái xanh, lồng ngực phập phồng, hơi thở không ổn định chút nào.
"Ngươi?..." Bà Kiều hít ngược một ngụm khí lạnh.
Tiểu đạo sĩ cười tủm tỉm nhỏ giọng nói: "Nhạc mẫu, bản vương đã nạp con gái người làm phi rồi!" Cậu ta gật đầu, vung bước chân thăng thảnh rời đi.
Bà Kiều đứng cạnh cửa, giận, kinh, mừng, sợ, trong lòng vô cùng hỗn loạn, nhất thời không biết phải làm sao. "Oa" một tiếng, Mộng Cô khóc to trong phòng, bà Kiều giật mình, xông vào phòng trong, vén rèm cửa lên, thế là bà liền hiểu hết mọi chuyện. Con gái buông xõa mái tóc, nửa khỏa thân, đang ném chiếc khăn mồ hôi lên xà nhà. Bà lao tới ôm chầm lấy con gái, thét lên một tiếng "Con ngốc của ta ơi!" Hai mẹ con ôm nhau khóc rống.
Mộng Cô khóc không ra hơi, "Con không sống nổi nữa!... Con còn mặt mũi nào gặp người ta nữa đây...!" Bà Kiều lộn xộn an ủi con gái: "Con gái ngoan, đừng đi vào con đường cùng... Hắn là một vị vương gia... Mẹ đã gả con cho hắn, hắn là chồng con rồi..." Mộng Cô khóc đến mơ mơ màng màng, tiện miệng nguyền rủa: "Vương gia chết tiệt gì chứ! Chồng băm vạn nhát!..." Bà Kiều âu yếm ôm con gái, chải tóc lau nước mắt cho cô, lại mặc quần áo tử tế cho cô, đợi cô kể tỉ mỉ chi tiết việc hứa hôn ra, Mộng Cô ban nãy còn một lòng tìm chết lúc này mới nghe hiểu, tức thì kinh ngạc đến mức mặt trắng như tuyết, thốt ra một câu: "Thường Xuân ca sắp thoát tịch về quê rồi cơ mà..." Trong lòng bà Kiều thắt lại, sống mũi cay cay. Hôm nay bà đi tìm cô cô họ Viên, vốn là bàn chuyện gả con gái cho Liễu Thường Xuân đang thoát tịch trở về; chiếc nhẫn mang theo cũng là cho cô cô họ Viên xem, dùng nó làm tín vật cho Thường Xuân có tầm thường không. Nào ngờ gặp cô cô họ Viên, mọi chuyện đã thay đổi hoàn toàn...
Bà Kiều thở dài, nhẹ giọng nói: "Con ngốc à, xưa nay phụ nữ coi trọng là đạo tòng nhất nhi chung. Bây giờ con đã thất thân với hắn, thì hãy cam tâm tình nguyện đi theo hắn suốt đời. Thường Xuân, con còn tơ tưởng đến hắn làm gì?..." Lúc này Mộng Cô mới làm sáng tỏ sự thật chân tướng của câu chuyện ngày hôm nay. Ba năm nay, cô dùng trái tim thiếu nữ uyển chuyển tinh tế, tình yêu chân tình, dệt nên một giấc mơ thần bí ngọt ngào - giấc mơ chỉ thuộc về cô và Thường Xuân. Hôm nay, giấc mơ đó đã vỡ nát. Trong lòng cô dồn dập nhói đau, trước mắt tối sầm, ngửa người ra sau, ngất lịm đi.
"Mộng Cô! Mộng Cô!" Bà Kiều rơi nước mắt, ôm con gái dùng sức lay lắc. Hồi lâu, Mộng Cô mới nôn ra một hơi.
"Trong nhà có ai không?" Một giọng nói vang dội như chiêng đồng vang lên trong sân, làm bà Kiều giật mình thót tim, lúc này mới nhớ ra cửa lớn chưa đóng, vội vàng ra đón. Vừa bước ra khỏi cửa phòng, bà liền không kìm được bước chân: Đây là một đại hán râu hùm vạm vỡ cường tráng như cây bách, khuôn mặt đỏ đen, đôi mắt lấp lánh, vừa xa lạ lại vừa quen thuộc.
"Ngươi..." Bà Kiều chỉ thốt ra được một chữ, lồng ngực đập thình thịch, tay chân âm thầm run rẩy.
"Mẹ! Mẹ không nhận ra con nữa à?" Đại hán lao tới, quỳ sụp dưới chân bà Kiều, ngẩng đầu nói: "Con là Bách Niên, đại nhi tử của mẹ đây mà!..." "Trời ơi!" Bà Kiều kêu lớn một tiếng, ngã nhào xuống đất, khoanh chân, vừa cười vừa khóc: "Ông trời ơi, đây không phải đang mơ đấy chứ? Con vẫn còn sống, con đã về rồi!... Ta cứ tưởng đàn ông nhà họ Kiều đều chết sạch, tuyệt hậu rồi chứ!... Người con ngược lại cường tráng thế này, to con thế này!... Ta cứ tưởng mình không còn mặt mũi nào gặp liệt tổ liệt tông nhà họ Kiều nữa, con vẫn còn sống, vẫn sống cơ mà..."
Bà mơn trớn tóc, vai con trai, lải nhải lảm nhảm, vui mừng đến phát cuồng.
Kiều Bách Niên dùng ngón tay quệt nước mắt, giọng nghẹn ngào nói: "Mười năm rồi, con vẫn luôn nhớ mong lão nương, nhớ mong quê hương, nhớ mong phần mộ tổ tiên. Hôm nay coi như cửu tử nhất sinh, nhặt lại được một cái mạng về!..." Bà Kiều không chớp mắt nhìn con trai: "Con vậy mà vẫn nhận ra nhà, cứ thế đường hoàng bước thẳng vào trong sân! Làm ta giật cả mình!..." "Con tìm đâu ra cửa nhà, là một tiểu tử tuấn tú cùng đường vào thôn chỉ đường đấy. Quả thực là một nhân vật!" Bà Kiều sững sờ, hơi căng thẳng: "Con nói ai?" "Tiểu tử chỉ đường ấy ạ! Nhiệt tình, vóc dáng đẹp, mặt mũi tuấn tú. Mẹ quen cậu ta chứ? Cậu ta nói cậu ta tên là Liễu Thường Xuân." Bà Kiều không nói gì, kéo bàn tay to khỏe của con trai, khóc.
Tiếng khóc trong nhà lại vang lên. Nhưng đã không còn là tiếng khóc gào thét không dứt, nước mắt cuồn cuộn như thác đổ lúc nãy.
Tiếng khóc này hầu như không nghe thấy, đó là tiếng nức nở đến đứt ruột đứt gan, tan nát cõi lòng... Bốn
"Bẩm thái thái, có một vị phu nhân đến thăm." Cố Mị Sinh đặt cuốn 《Ngọc đài tân vịnh》 trên tay phải xuống, tay trái vẫn ôm lấy "Tiểu tướng công" bọc sa điểm bạc, thơm ngát mùi hương của cô, khẽ nhíu đôi mày uốn lượn nhạt nhòa, nói: "Hồ đồ! Sao không báo lại phủ đệ của khách?" Lão bộc vội cúi người, sợ hãi nói: "Khách không chịu nói rõ, chỉ nói là cố cựu của thái thái... Ngồi kiệu tám người khiêng, tùy tùng rực rỡ..." Cố Mị Sinh nghĩ ngợi, nói: "Mời bà ấy vào nội hoa sảnh dùng trà. Ta đến ngay đây." Lão bộc xuống lầu, Cố Mị Sinh lúc này mới đưa "Tiểu tướng công" cho vú em bên cạnh, đứng dậy, bưng chén trà dùng trà thơm súc súc miệng. Nha hoàn vội vàng dâng ống nhổ lên, đợi cô nhổ xong, lại vội vã lùi xuống. Nhưng Cố Mị Sinh không vội v xuống lầu, thong thả bước tới bên cửa sổ. Trên khung cửa sổ hình bầu dục được chạm trổ tinh xảo hình mây tiên hạc, dán một lớp sa sáng màu xanh biếc, cô có thể nhìn thẳng rõ cửa lớn, cửa nhị, tiền viện, bên ngoài lại không thể nhìn thấy cô.
Theo sau lão bộc trong nhà, tiên phong bước vào là hai nha hoàn trang điểm diêm dúa, tiếp theo đó, một vị quý phụ nhân đỡ vai một nha hoàn, chậm rãi bước vào, đằng sau theo hai nha hoàn, đằng sau các nha hoàn là hai lão bộc mặc áo hiệu. Lại nhìn vị quý phụ kia, khoác một chiếc áo choàng màu hồ thủy cẩn vàng dát bạc, đầu trùm một tấm khăn che mặt tựa mây như sương. Cố Mị Sinh khó chịu nghĩ: Dù có tôn quý đến đâu, kiêu căng đến thế nào, cũng không đáng phải đến nhà ta để làm bộ!
Nói vậy thì nói thế, cô vẫn nhanh chóng xuống lầu đến nội hoa sảnh, từ trước khi bước vào cửa, đã dồn nụ cười thân thiết, rạng rỡ lên khuôn mặt. Bước vào hoa sảnh, trong lòng cô giật thót: Khách đã cởi bỏ khăn che mặt và áo choàng, đứng nép bên tường, ngắm nghía bức 《Thu thiêu hí anh đồ》 của Tô Hán Thần đời Tống. Người này mặc váy lụa trắng, áo mỏng đối khép màu xanh nhạt, một đầu tóc đen nhánh búi hết lên đỉnh đầu, dùng một chiếc trâm dẹt đầu phượng điểm châu vàng ròng cài chặt, giống như một con phượng hoàng vàng đang tung cánh bay giữa mây đen. Gương mặt tuy không nhìn rõ, nhưng dáng vẻ yểu điệu, tao nhã tựa tiên, khiến Cố Mị Sinh hoa mắt ngẩn ngơ.
Nghe tiếng bước chân, quý phụ quay người hướng về phía chủ nhân, mỉm cười dịu dàng, lộ ra hàm răng trắng đều tăm tắp, thong thả nói: "Cố thái thái, ngưỡng mộ đại danh đã lâu, đặc biệt đến thăm, không trách chứ?" Cố Mị Sinh cười xã giao: "Hai chữ thăm hỏi, thật không dám nhận. Mời ngồi, dùng trà..." Trong lòng cô lại thầm ngạc nhiên: Người này gương mặt quen quen... Cô ấy gọi mình là Cố thái thái, chẳng lẽ là gia quyến các bậc hoạn môn Giang Nam ư?
"Cố thái thái gần đây vẫn bình an vô sự chứ... Chị thực sự không nhận ra em nữa rồi sao?" Cố Mị Sinh vẫn mỉm cười kiều diễm, đôi mắt nổi tiếng được mệnh danh là hoành ba dưới lớp che giấu của nụ cười, cực nhanh đánh giá người đến từ trên xuống dưới, cực kỳ đúng mực, tuyệt đối không khiến người ta thấy chướng mắt, nhẹ nhàng lắc lắc đầu.
Tố Vân mỉm cười vỗ vỗ mu bàn tay Cố Mị Sinh, dịu dàng an ủi: "A tỷ, chị em mình chẳng phải đều bình an đó sao? Giáp Thân, Ất Dậu đã qua mười hai năm rồi. A tỷ đừng khóc nữa, em là chuyên đến tìm A tỷ ôn chuyện cũ đây mà!" Cố Mị Sinh dần bình tĩnh lại, nghe thấy Tố Vân nhấn mạnh giọng vào hai chữ "ôn chuyện cũ", liền lập tức hiểu ý, nói: "Ở đây không tiện nói chuyện, mau theo em lên lầu, vào phòng em đi!" Cô kéo tay Tố Vân, hai người thân thân thiết thiết đi về phía sâu trong đình viện.
Dọc đường, cô không ngừng đánh giá Tố Vân: "A muội, phong thái em tốt quá, khí độ thật tuyệt. Tính ra cũng phải ba mươi tuổi rồi, trông giống như chưa đầy hai mươi ấy! Không biết ai có phúc lớn thế này, mới có thể hưởng thụ giai nhân một đời như em đây... Em xem em kìa, tùy tùng như mây, phóng khoáng đường hoàng, hẳn là lấy được một tấm chồng vàng, làm phu nhân rồi đúng không?... Anh ấy là ai vậy? Ở kinh sư à? Làm việc ở nha môn nào?" Tố Vân cười không đáp, chỉ nói: "A tỷ, dáng vẻ của chị không thay đổi, tính tình cũng không đổi, vẫn hoạt bát như những năm đầu. Lúc kết nghĩa, tính tuổi thì chị là A tỷ, tính tính tình, chị mới là tiểu A muội nhỏ nhất đấy nhé!" Cố Mị Sinh cười mắng: "Những chuyện cũ rích này chị vẫn còn nhớ..."
Mười lăm năm trước, họ đều là những danh kỹ Tô Châu chưa đầy mười sáu tuổi. Ngày 22 tháng 6, người Tô Châu gọi là sinh nhật hoa sen, họ hẹn nhau đến bên giếng Tây Thi ở Hổ Khâu đốt hương kết nghĩa. Họ đều tinh thông thơ ca cờ vẽ, thời gian và địa điểm lựa chọn rất có ý thơ. Họ mong mình giống như hoa sen vừa xinh đẹp vừa thơm ngát, có phẩm cách gần bùn mà chẳng hôi tanh mùi bùn. Tây Thi cũng giống như họ, là mỹ nhân, cũng là một người phụ nữ phong trần lấy sắc đẹp để phục vụ người khác, Tây Thi cuối cùng có cái kết đẹp cùng người mình yêu rong chơi Ngũ Hồ, đó cũng chính là điều họ hướng tới.
Hai người dắt tay nhau bước vào khuê phòng của Cố Mị Sinh, vú em và nha hoàn đang ôm "Tiểu tướng công" vội vàng quỳ xuống thỉnh an. Tố Vân lập tức tiến lên ôm lấy "Tiểu tướng công" ngắm nghía tỉ mỉ, cười nói: "Quả thực danh bất hư truyền. Tiểu tướng công của A tỷ tinh tế quá đi! Nhất định sẽ mang lại một đứa em trai cho xem!" "Em cũng nghe nói về tiểu tướng công nhà chị rồi á?" Cố Mị Sinh liếc Tố Vân một cái: "Chị biết bên ngoài có kẻ mắng chị là yêu quái đấy! Chị mặc kệ họ, yêu quái thì yêu quái! Sinh ra chúng ta đã là cái số bị mắng rồi! Hơn nữa, phụ nữ mà không sinh được con trai, chồng dù có yêu chiều đến đâu, họ hàng bạn bè ngoài mặt không nói, sau lưng thế nào cũng mắng chửi, nào là gà mái còn biết đẻ trứng, lợn nái còn biết đẻ con, ghét chết đi được!... Chị mà có một đứa con trai ấy, ba chữ Cố thái thái sợ là nặng hơn ngàn cân!" Nói đến đây, cô bỗng trong lòng dao động: Tố Vân lên lầu vừa nhìn thấy đứa trẻ gỗ, đã gọi là "Tiểu tướng công", lúc nãy vừa bước vào cửa, tiếng gọi đầu tiên đã là Cố thái thái. Hơn mười năm không gặp, những chuyện mới gần đây sao cô ấy đều biết cả thế ấy?
Thuở trước, khi Cung Đỉnh Tư làm Tả đô ngự sử, triều đình ban sắc phong mệnh phụ cho vợ chính thất. Theo chế độ, sắc phong bắt buộc phải ban cho nguyên phối phu nhân. Cung Đỉnh Tư không dám trái lệnh, phái người đưa trở về chỗ nguyên phối phu nhân ở Hợp Phì. Phu nhân lại nói: "Ta đã nhận hai đời sắc phong của triều trước, không thể nhận sắc phong của triều mới nữa. Hãy sắc phong cho Cố thái thái đi!" Cứ thế, Cố Mị Sinh được sắc phong thành mệnh phụ, mà cách gọi "Cố thái thái" từ đó cũng được người ta gọi quen miệng. Cố Mị Sinh ngầm vui vẻ chấp nhận, bởi vì có thể tránh được những danh hiệu khiến cô căm ghét như "Nhị phu nhân", "Di nương", thế nhưng, so với những cách gọi chính thức như "Phu nhân", vẫn không tránh khỏi thấp hơn một bậc.
Đó là chuyện của tám năm trước, mà sự xuất hiện của "Tiểu tướng công", chỉ trong hai ba năm nay mà thôi.
Cố Mị Sinh không vui: "A muội, nghĩ là những năm này em đều ở kinh sư, sao không đến thăm chị? Không biết đến chị à?" "Sao lại không biết đại danh của A tỷ chứ!" Tố Vân cười nói: "Mấy năm trước không dám đến, mấy năm nay lại không thể đến. A tỷ đừng giận." "Câu này nói thế nào?" Tố Vân nhìn vú em, nha hoàn, mỉm cười. Cố Mị Sinh thừa biết cô ấy đang ra vẻ úp mở, vẫn đợi các nha hoàn đi lại như thoi đưa bày đầy bàn những món điểm tâm trà nước và món nhắm tinh xảo, mới đuổi họ ra ngoài. Chỉ còn lại hai chị em, Cố Mị Sinh nói: "Được rồi, em kể đi!" "Mấy năm trước, tỷ phu ở triều quan cao chức trọng, phu quân em chỉ là một tên tiểu tốt vô danh, không dám trèo cao; mấy năm gần đây, trong triều người Mãn, Hán cùng liệt nhưng quyền khác nhau, nơi nơi phải cẩn thận, lại sợ người ta nói kết bè kết phái mưu đồ riêng tư, có hại cho thanh danh làm quan..." "Thế, hôm nay sao lại dám đến rồi?" Cố Mị Sinh bất mãn hỏi.
Tố Vân cười tủm tỉm hạ thấp giọng: "Gần đây phu quân em hộ giá ra ngoài kinh thành, em mới có thời gian đến thăm A tỷ." "Hộ giá?" Cố Mị Sinh trong lòng giật mình: "Phu quân của A muội rốt cuộc là ai?" Tố Vân kéo vai Cố Mị Sinh, thấu tận tai cô nhỏ giọng nói: "Phó Dĩ Tiệm ở Liêu Thành, Sơn Đông, tự là Vu Bàn..." "A! Phó Dĩ Tiệm! Nội bí thư viện Đại học sĩ!" Tố Vân ngượng ngùng gật gật đầu, nghiêng đầu tựa vào vai Cố Mị Sinh, người đã ba mươi tuổi rồi, ngược lại giống như một thiếu nữ thẹn thùng e thẹn.
Này, em là Tể tướng phu nhân rồi đấy!" Cố Mị Sinh đẩy Tố Vân ra, giả vờ định bái lạy xuống, Tố Vân vội ôm lấy, trách móc: "A tỷ, nhìn chị kìa!" Cố Mị Sinh không kiêng nể gì cười ha hả. Tràng cười cuồng nhiệt thuở trước của cô từng làm mê đắm văn sĩ Giang Nam, hôm nay cũng vẫn có thể nhận ra bóng dáng của tràng cười cuồng nhiệt không tổn hại chút dung nhan kiều mị năm xưa đó.
Cô trong lòng thực sự vui mừng, điều này đối với việc phục chức của chồng chắc chắn không có hại gì. Cô vỗ vỗ bàn tay mềm mại của Tố Vân, liên mồm nói: "Hay lắm, hay lắm! Lúc kết nghĩa, tính em nhỏ tuổi nhất, đại tỷ cười chê em có số phú quý, em còn giận cơ mà, bảo là nhất định phải học theo Tây Thi, ẩn cư giữa non xanh nước biếc. Bây giờ thì sao?" Tố Vân cười, kéo Cố Mị Sinh cùng ngồi xuống, xuôi theo lời cô hỏi thăm: "Tình hình gần đây của các tỷ thế nào? Những năm nay không có chút tin tức gì." Cố Mị Sinh nói: "Chính là mấy nhà kẻ sĩ ẩn dật chúng ta, qua lại đi lại là chăm chỉ nhất, Chi Lục lại cực kỳ hiếu khách, tin tức khá linh thông." Thế là, cô đếm trên đầu ngón tay: Đại tỷ Liễu Như Thị sau đó gả cho Tiền Khiêm Ích, năm Thuận Trị thứ ba, Tiền Khiêm Ích từ chức phó tổng tài trong Minh sử quán về trí sĩ, về Thường Thục sống chung nhà với Liễu Như Thị, lấy việc viết sách làm niềm vui, khá là an nhàn; nhị tỷ chính là cô - Cố Mị Sinh; tam muội Trần Viên Viên đã là Bình Tây vương thứ phi, đầu niên hiệu Thuận Trị khi cô ở lại kinh đô, vẫn thường xuyên qua lại, Bình Tây vương đón cô theo quân, khi xuất kinh Cố Mị Sinh từng đến tiễn đưa; tứ muội Đổng Tiểu Uyển, gả cho Mạo Tích Cương - một trong bốn công tử Giang Nam, ba năm trước đã qua đời..." "Còn đám chị em ở Kim Lăng thì sao?" Cố Mị Sinh cùng Liễu Như Thị, vào cuối đời Sùng Trinh đi Nam Kinh, đối với kết cục của các danh kỹ Tần Hoài đều rất rõ ràng: Mã Hương Lan bệnh chết, Lý Hương Hương có giao hảo với một vị công tử khác là Hầu Phương Vực đã đi xuất gia, Biện Ngọc Kinh và Khấu Bạch Môn cũng đều quy y cửa Phật.
"Chỉ có chúng ta những kẻ phàm tục này, vẫn còn đang chìm nổi trong cõi hồng trần!" Cố Mị Sinh cuối cùng thốt ra câu cảm thán như vậy, tiện tay nhón mấy miếng mứt quả ô mai giữa chén đĩa, nhai một cách ngon lành.
"Ấy dà, A tỷ, ăn thêm mấy thứ này nữa, chị còn béo lên đấy, béo nữa thì sau này không dễ sinh con trai đâu!" "Con nhóc chết tiệt này, cái miệng vẫn đanh đá thế!" "A tỷ tin tức linh thông, đã từng nghe nói về chuyện mười thế gia Giang Nam mưu phản chưa? Các tỷ có ai bị liên lụy vào đó không?" Tố Vân cuối cùng cũng cẩn thận, như vô tình mà hỏi ra.
“Phải đấy, nhà họ Lục ở Nhân Hòa bị hại rất thảm, một dinh cơ lớn thế mà bị biến thành quan sở, vạn quan gia sản bị tịch thu sạch bách.”
“Trong nhà không còn ai nữa sao?”
“Không bị tống giam vào ngục thì cũng tuyệt tử tuyệt tôn, nhớ không rõ lắm... Cô quen biết nhà họ Lục à?”
“Không phải đâu. Có một người thân từng là bạn học với Lục Văn Khang.”
Tố Vân tỏ vẻ rất hứng thú, bèn gắp một miếng ngó sen lạnh, theo đó cô âm thầm thở phào nhẹ nhõm, không cần cô phải khơi gợi thêm nữa, Cố Mị Sinh đã mang vẻ mặt đầy phẫn nộ kể lại đầu đuôi chi tiết về vụ án oan này, nói nước chảy mây trôi. Những chuyện này đều được truyền ra từ miệng các văn nhân lui tới dưới chướng Cung Đỉnh Tư, sinh động hơn nhiều so với văn kiện tấu sộ của quan lại. Xem ra, người nhị a-tì này hoàn toàn không biết gì về những chuyện trải qua sau đó ở Tô Châu của Tố Vân, hoặc giả đã quên mất rồi.
Vẻ mặt Tố Vân rất thong thả, ăn điểm tâm, uống trà thơm, nghe như có như không. Thực ra, từng câu từng chữ của Cố Mị Sinh đều được cô ghi khắc vào lòng. Cho đến khi Cố Mị Sinh chuyển sang đề tài khác, cô mới đứng dậy, đi vòng quanh quan sát phòng khuê của a-tì, liên tục trêu ghẹo chị ấy. Khi cô dừng lại trước cửa sổ, nhìn ra ngoài giống như Cố Mị Sinh vừa nhìn cô lúc nãy, thì không khỏi ngẩn người ra một chút. Cô nhìn thấy vị lão bộc của mình đang nói chuyện với một thiếu niên thư đồng, chính là vị thư đồng tuấn tú đôi mắt sáng ngời hàm răng trắng ngọc này đã khiến cô tìm kiếm khổ sở. Đúng là mòn giày sắt tìm không thấy, mất công tìm kiếm lại đắc lai toàn bất phế công!
“A-tì, tiểu tư kia là người nhà của chị à?”
Cố Mị Sinh bước qua nhìn thoáng qua: “Đó là thư đồng của Trương Hán, môn sinh của Chi Lộc.”
Nói ra thì đáng thương, hắn vốn là kép hát nổi tiếng của đoàn kịch, từng thề không chịu lên sân khấu ca hát nữa, muốn thoát khỏi hộ tịch để về quê làm ruộng. Nào ngờ cha bệnh qua đời, vị hôn thê đã đính ước lại thoái hôn, cuối cùng rơi vào cảnh không nhà để về, không họ hàng để nương tựa, lúc này mới quay lại kinh thành. Hắn ngưỡng mộ tài học nhân phẩm của Trương Hán nên tự đề cử làm thư đồng. Nhưng hắn lại không chịu bán thân làm nô, chỉ coi như một tên tiểu phu khiêng vác hầu hạ Trương Hán. Trương Hán lại cũng đồng ý, đây gọi là duyên phận. Chủ tớ hai người, ai nấy đều tựa như Phàn An, Tống Ngọc trong tranh...” Cố Mị Sinh nói, che miệng cười, đó là nụ cười mập mờ chua lòm của người phụ nữ trung niên phong lưu khi nhắc đến những tên đàn ông trẻ tuổi đẹp mã.
“A-tì, chúng ta xuống lầu đi, em muốn tìm hắn hỏi chuyện.”
“Ôi, tiểu a-muội, vị đại học sĩ nhà em không ghen sao?” Cố Mị Sinh liếc xéo Tố Vân một cái, cười càng dữ dội hơn.
“A-tì, em tìm hắn không phải vì hắn đẹp mã đâu. Một tháng trước hắn tiện đường mang giùm nhà mẹ đẻ em một bức thư, còn chưa cảm ơn hắn, cũng chưa hỏi kỹ thì hắn đã đi rồi, không tìm lại được nữa. Hôm nay phải hỏi cho ra ngô ra khoai mới được!...”
Tố Vân về đến nhà, người Kỳ nhân đi theo Phó Dĩ Tiệm ra ngoài đến bẩm báo: Chủ nhân bình an, chiều nay là có thể về phủ.
Tố Vân nảy ra ý định, thân thể lảo đảo rồi ngả người nằm xuống, kêu đau đầu buồn nôn, cơm trưa cũng không ăn. Thế là cả phủ đều biết: phu nhân bị trúng nắng.
Trong viện một mảnh tĩnh lặng, căn phòng ngủ sâu thẳm rộng rãi của Tố Vân lại càng yên tĩnh vô cùng, gần như có thể nghe thấy tiếng khói trầm hương lượn lờ bay mờ ảo trong không khí. Các thị nữ đứng chắp tay trước cửa, trước giường, đến thở mạnh cũng không dám. Tố Vân lười biếng nằm bất động trên chiếc giường thêu mành tía như sương khói, nhưng đầu óc lại cực kỳ hoạt bát, nhạy bén. Mười bốn năm năm tháng giống như một tấm màn che dày nặng, từ từ vén mở. Chính vì thời gian cách quá xa xôi, Tố Vân mới có thể nhìn rõ toàn bộ quá trình của sự việc, giống như cô là một khán giả bình tĩnh dưới đài kịch chứ không phải người trong cuộc: Lục Kiện ở Nhân Hòa, Chiết Giang, tài khí hào phóng, phong lưu tiêu sái, là vị công tử hào hoa nổi tiếng. Giống như tất cả các công tử nhà giàu khác, thích nuôi dưỡng ca kỹ thiếp thất. Hàng xuân du ngoạn Cố Tô, gặp được danh kỹ mười sáu tuổi Tố Vân, kinh ngạc cho là người trời, dùng ba ngàn lượng bạc làm sính lễ, rước cô về nhà. Tố Vân nhan sắc và tài nghệ đứng đầu các thiếp, tự nhiên nhận được sự sủng ái đặc biệt.
Một ngày nọ, chợt có thư sinh Sơn Đông đến đưa danh thiếp xin kiến diện, gác cổng lấy lý do xưa nay không quen biết để từ chối. Vị thư sinh trẻ tuổi lặn lội đường xa vô cùng cố chấp, ngồi yên trước cửa, có ý chờ Lục công tử xuất giá. Lục Kiện đành phải tiếp đón hắn ở phòng khách. Thư sinh không kịp hàn huyên, tự xưng là "Sơn Tả Phó Dĩ Tiệm", vì nghe nói trong số thị thiếp của Lục công tử có một người tên là Tố Vân, nhan sắc đẹp tuyệt trần trong thiên hạ, đặc biệt đến đây để chiêm ngưỡng phong thái.
Lục Kiện thấy khá bất ngờ, do dự hồi lâu, chần chừ nói: “Làm phiền quân tử từ xa đến, xin hãy dùng trà trước, từ từ bàn bạc.” Phó sinh hào sảng bày tỏ: “Ta đi bộ ngàn dặm mà đến, đối với công tử hoàn toàn không có cầu xin gì khác. Nếu công tử may mắn chấp thuận, ta xin mạn phép chờ đợi một chút; nếu không, thì không cần giữ lại.” Lục Kiện đành chịu, lại không muốn mất danh tiếng “Tín Lăng công tử”, bấy giờ mới đồng ý, Phó sinh lúc này mới chịu ngồi xuống. Lúc này trời đã gần tối, Lục Kiện liền sai người Kỳ nhân bày tiệc rượu đãi Phó sinh. Rượu qua ba tuần, đèn nến huy hoàng, ngọc bội lanh lảnh, hơn mười thị nữ đi trước theo sau, như sao vây quanh mặt trăng, Tố Vân bước ra mắt diện. Phó sinh đứng dậy, đăm đăm nhìn Tố Vân một hồi lâu, thở dài nói: “Quả nhiên danh bất hư truyền, không uổng công ta đến chuyến này!” Nói xong liền cáo biệt chủ nhà. Lục Kiện khăng khăng giữ hắn ở lại vài ngày, Phó sinh cười nói: “Được ngắm nhan sắc nghiêng nước nghiêng thành, tâm nguyện riêng đã thỏa, há lại vì ăn uống mà đến!” Hắn vái chào cáo lui, cứ thế bỏ đi.
Lục Kiện ngồi không yên, buồn bã không vui, như mất đi thứ gì. Sau nỗi u sầu, chợt bừng tỉnh, vỗ bàn lớn tiếng kêu lên: “Lục Kiện Lục Kiện, sao lại vì một người phụ nữ mà mất đi quốc sĩ!” Hắn lập tức dắt tuấn mã, nhảy lên yên ngựa điêu khắc, phi nước đại về phía bắc, cuối cùng đã đuổi kịp Phó Dĩ Tiệm ở cách đó ba mươi dặm, ép buộc hắn cùng về phủ, đồng thời dùng lễ ngộ cao nhất để đãi hắn. Chiều tối hôm sau, Lục Kiện dẫn Phó Dĩ Tiệm vào một căn phòng ngủ nến đỏ rực cháy, rèm gấm đệm lụa, chắp tay vái Phó Dĩ Tiệm nói: “Ngài đến đây tuy là vô tâm, nhưng trong đó hình như có ý trời. Ta nay đem Tố Vân tặng cho ngài, căn phòng này chính là động phòng, đêm nay chính là Thất Tịch.” Phó Dĩ Tiệm kiên quyết từ chối, nói cướp đoạt điều người ta yêu thích sẽ đẩy hắn vào bất nghĩa. Lục Kiện cười nói: “Ngài sao mà cổ hủ thế! Xưa nay vốn có chuyện tặng thiếp. Ta nghĩ nhà ngài lực mỏng, khó kiếm được người đẹp, ta phấn son đầy rẽ, há lại thiếu người con gái này. Ta coi ngài là đại trượng phu, mới có hành động này, việc gì phải bày ra vẻ thẹn thùng của thư sinh!” Nói xong, thị nữ đã dẫn Tố Vân ra lạy chào. Phó Dĩ Tiệm vô cùng kinh ngạc mừng rỡ, bấy giờ mới vâng theo.
Ở Lục phủ, vợ chồng Phó Dĩ Tiệm qua tháng đầy đủ, cha Lục Kiện sắm cho Tố Vân mười hòm đồ trang sức, lại tặng Phó Dĩ Tiệm nghìn lượng vàng, tiễn về Liêu Thành. Phó Dĩ Tiệm yên ổn làm một ông phú ông, từ đó có thể đọc rộng sách vở, chuyên tâm vào việc thi cử.
Biến cố Giáp Thân thiên hạ đại loạn, hai nhà Phó - Lục đoạn tuyệt tin tức, thấm thoắt đã mười hai năm rồi... Tố Vân trở mình trên giường, thị nữ vội vàng dùng khay bưng lên một chiếc ấm trà nhỏ tinh xảo, Tố Vân nâng lên uống một ngụm, nằm xuống lại, rơi vào hồi ức miên man... Sự việc này từ đầu đến chi tiết, hai người đàn ông đều lấy sự hào sảng hiệp nghĩa làm nhãn hiệu, tự cho là có thể truyền làm giai thoại, lưu lại sử xanh. Nhưng mặc cho là Lục Kiện, hay Phó Dĩ Tiệm, không một ai nghĩ đến việc đi hỏi ý kiến của Tố Vân, hỏi xem Tố Vân rốt cuộc thích ai, muốn đi theo ai — mặc dù thân giá của cô cao tới ba ngàn lượng bạc, mặc dù cô là một mỹ nhân Cố Tô khuynh nước khuynh thành. Cho đến buổi chiều trước đêm động phòng hoa chúc, Lục Kiện mới nói với Tố Vân rằng sẽ gả cô cho Phó Dĩ Tiệm.
Tố Vân cả kinh, cảm thấy bị sỉ nhục. Phải nói rằng, Phó Dĩ Tiệm mà cô nhìn thấy, ấn tượng mang lại cho cô là không tồi: trán rộng, sống mũi cao, miệng rộng, ánh mắt lấp lánh trong trẻo như nước, lúc đó cô đã thầm nghĩ, người này dung mạo phi phàm, khí độ hào sảng, tương lai không thể đo lường; thế nhưng người cô luyến tiếc là Lục công tử phong lưu tiêu sái, chủ nhân của cô. Cô đã khóc.
Nước mắt của cô hình như làm Lục Kiện có chút cảm động, hắn dịu dàng nói: “Em chê hắn nghèo sao? Một người siêu thoát như em, rốt cuộc cũng không thoát khỏi vẻ tầm thường. Em thử nghĩ xem, em dù có ở phủ ta mười năm hai mươi năm, thì vẫn chỉ là một ca kỹ, gả cho Phó Dĩ Tiệm, em chính là người vợ kết tóc se tơ của hắn. Phó Dĩ Tiệm là bậc quốc sĩ, em còn lo không được làm nhất phẩm phu nhân sao?” Tố Vân dỗi hờn, dậm chân nói: “Em mặc kệ phu nhân hay không phu nhân, em thật lòng thích anh. Thế mà anh, coi em như một món đồ, tùy tiện tặng cho người ta!...” Lục Kiện không nói gì, đứng lặng bên cửa sổ rất lâu. Ánh mắt hắn không nhìn Tố Vân, trầm giọng nói một đoạn, cái giọng điệu u sầu ấy, biểu cảm thương cảm ấy, vĩnh viễn lưu lại trong trí nhớ của cô: “Tố Vân, đừng nhìn anh chỉ lớn hơn em có hai ba tuổi, trong chuyện nam nữ, tình cảm chân thật sớm đã chôn vùi vào trong nấm mồ rồi. Cơn say nâng chén châm tửu, đời người được mấy chắp! Phàm chuyện gì chẳng qua chỉ là vui chơi qua đường, việc gì phải nghiêm túc? Đối với em cũng không ngoài việc đó, em có gì mà lưu luyến? Phải, anh đem em tặng người, không coi em là con người. Vậy thì từ nay về sau, anh coi em là muội muội của anh, có được không? Huynh trưởng tiễn muội muội xuất giá, hẳn là thiên kinh địa nghĩa rồi!...” Hắn không thất hứa, của hồi môn tặng cho cô giống hệt của ruột thịt; cô cùng Phó Dĩ Tiệm về Sơn Đông, trong những bức thư qua lại hắn cũng tự nhận là huynh trưởng, gọi họ là hiền muội, muội phu... Những năm qua hắn đã sống thế nào? Nghe tiểu thư đồng kia nhắc đến cảnh ngộ gặp nhau ở Bàn Sơn, hắn chắc là rất chật vật. Hắn chắc đã già đi rất nhiều, mười bốn năm không gặp rồi!...
Mười bốn năm nay, cô cùng Phó Dĩ Tiệm nương tựa lẫn nhau, ngược lại cũng vô cùng ân ái. Phó Dĩ Tiệm quả thực là một người nam nhi khác thường, hắn không hề để ý đến xuất thân của Tố Vân, cũng chưa từng hỏi đến quãng đời ca kỹ của Tố Vân ở Lục phủ, một lòng một dạ coi cô như người vợ kết tóc se tơ mà đối đãi. Sau khi Tố Vân sinh cho hắn một trai một gái, hắn đến ý định nạp thiếp cũng dập tắt luôn. Năm Thuận Trị thứ ba, hắn đỗ đầu Trạng nguyên đứng đầu thiên hạ, bổ nhiệm làm Nội Hoằng Vấn viện tu soạn. Để thể hiện sự vinh hiển, các tiến sĩ cùng bảng liên tục nạp thiếp ở kinh thành, vậy mà hắn lại hoàn toàn không động tâm. Sau đó Tố Vân hỏi hắn sao không nhập gia tùy tục, cũng nạp tiểu tinh? Hắn cười nói: “Mặc cho nước yếu ba ngàn, ta chỉ lấy một gáo nước mà thôi! Dù cho người đẹp như mây, ai có thể sánh bằng ngưởi vợ tào khang?” Phó Dĩ Tiệm làm quan cẩn trọng, nhất là sau khi bái kiến đại học sĩ, phải quanh quẩn giữa các thân vương quý tộc Mãn Châu như Nghị chính vương đại thần, Mãn thượng thư, vừa phải thi hành chính sự, lại vừa không thể đắc tội họ, thực sự tốn hết tâm sức. Vụ án mưu phản của mười đại thế gia Giang Nam, kéo dài từ đầu năm Thuận Trị đến tận hôm nay, quan Mãn cứ khăng khăng một mực. Bởi vì mười nhà này là hộ giàu có nhất triều Minh, là nơi hội tụ văn nhân, trong mắt người Mãn, họ mưu phản là chuyện chắc như đinh đóng cột, không trấn áp nghiêm ngặt thì Giang Nam khó mà tâm phục khẩu phục. Phó Dĩ Tiệm dám đi đụng vào cái chuyện gai góc này sao? Xử lý không khéo, mất quan giữ mạng đều là chuyện có thể xảy ra. Không thấy vết xe đổ của Trần Danh Hạ sao!
Thế nhưng, làm người không thể không có lương tâm chứ!... Tố Vân cố gắng đè nén sự phiền muộn, trong lòng diễn tập cách thuyết phục khích lệ chồng mình.
“Phu nhân, nàng thế nào rồi!” Vẫn còn ở ngoài cửa sổ, Phó Dĩ Tiệm đã sốt ruột lớn tiếng hỏi. Vừa vào cửa hắn đã nghe nói Tố Vân lâm bệnh, bước chân không ngừng, vừa đi vừa cởi triều phục, triều mạo, thẳng tiến đến phòng ngủ, sải vài bước lớn đã đến bên giường. Thị nữ vội vàng móc mành sa lên móc bạc.
Tố Vân từ từ quay mặt lại, mở đôi mắt mờ mịt, nhìn chồng mình.
Hơn chục năm nay, sự thay đổi lớn nhất của hắn, chính là quanh môi dưới cằm có thêm một ít râu ria, che khuất bớt cái miệng rộng; do cạo tóc, trán càng có vẻ rộng hơn, thế nhưng sống mũi cao ngất, ánh mắt trong trẻo, giống hệt như lúc ban đầu, là một nam tử hán có thể dựa dẫm. Trái tim cô đập thình thịch, chợt cảm thấy một trận nhẹ nhõm, mỉm cười nói: “Chàng gầy đi rồi. Dọc đường vất vả lắm phải không?”
“Anh vẫn ổn. Em bị làm sao thế này? Sao lại trúng nắng được chứ?”
“Đứng dưới ánh nắng ở hoa viên lâu quá.”
“Sao đám nha đầu không căng ô che nắng cho em?” Hắn quay đầu định trách mắng thị nữ, Tố Vân vội vàng ra hiệu cho các thị nữ lui ra, nói: “Không trách họ đâu, là em không cẩn thận.”
“Bây giờ em thấy thế nào rồi?”
“Đỡ hơn rồi. Chỉ là trong lòng có chuyện, cứ buông không xuống.” Phó Dĩ Tiệm cầm ấm trà uống hai ngụm, ngồi bên giường, an ủi nói: “Có chuyện gì to tát đâu? Để anh giúp em giải tỏa.”
“Mấy ngày nay, tối nào cũng mơ thấy Phán quan trong miếu chỉ ngón tay quở trách em, nói rằng làm con gái cũng phải báo đáp ơn dưỡng dục, chàng há có thể quên nhà mẹ đẻ! Mơ liền ba đêm, tâm thần bất an, như có bệnh vây bám, nhưng em vốn không hay nhớ việc, rời nhà đã lâu, lại gặp thời buổi loạn lạc, thực sự không biết nhà mẹ đẻ ở đâu nữa!”
Phó Dĩ Tiệm suy nghĩ một lúc, ôn hòa nói: “Hiền khanh chẳng lẽ quên rồi sao? Tính theo lý mà nói, Lục phủ ở Nhân Hòa thực sự nên được coi là nhà mẹ đẻ của nàng, đúng không?”
Tố Vân bừng tỉnh, như có điều ngộ ra liên tục gật đầu: “Đúng vậy! Nhưng không biết Lục Kiện đang ở đâu?”
Phó Dĩ Tiệm thở dài, hạ giọng nói: “Anh nghe nói đầu thời Thuận Trị, nhà họ Lục đã vướng vào vụ án oan mưu phản của mười đại thế gia rồi. Năm ngoái sau khi bái kiến đại học sĩ, anh cũng từng sai người bí mật đến Nhân Hòa thăm dò tin tức của hắn, người về bẩm báo nói gặp phải tai họa oan uổng, nhà mất người vong. Sợ nàng đau lòng, nên vẫn chưa nói cho nàng biết.”
Tố Vân lẳng lặng nhìn chằm chằm Phó Dĩ Tiệm một lát, nói: “Tướng công vốn là một tay thư sinh nghèo, nghèo khó chồng chất mà có thể chuyên tâm học hành, một bước đạt tới chốn hiển vinh, thực sự là ơn đức của Lục Văn Khang; vợ chồng chúng ta mười mấy năm nay nương tựa lẫn nhau, tương kính như khách, cũng thực sự là tình nghĩa của Lục Văn Khang. Em nghĩ tướng công sẽ không quên chứ?”
“Khắc cốt ghi tâm, suốt đời ghi nhớ.” Phó Dĩ Tiệm nói vô cùng trang trọng.
“Vậy, nếu Văn Khang đến nay vẫn còn sống, chàng sẽ lấy gì để báo đáp?”
Phó Dĩ Tiệm cả kinh, nhìn Tố Vân, bệnh trạng hoàn toàn biến mất, ánh mắt sắc bén nhìn thẳng vào mình.
Hắn không do dự chút nào mà nói: “Quả thực như thế, lấy thân báo đáp còn chẳng tiếc, huống chi là những thứ khác!”
“Lời này thật chứ?”
“Có thể đối mặt với trời đất!”
Tố Vân lập tức lấy ra bức thư của Lục Kiện. Sắc mặt Phó Dĩ Tiệm liền thay đổi, lúc mở phong thư hai tay hơi run run, nhưng hắn vẫn đọc từ đầu đến cuối bức thư viết cho muội phu và hiền muội này. Trong thư chẳng qua chỉ là hỏi thăm sức khỏe cử chỉ hàn ôn, nhưng đoạn cuối lại có một câu: “Vì vướng phải ngục oan, mấy năm bôn ba chốn núi rừng, không có cách nào được giải oan.”
Tố Vân vừa nhìn biểu cảm của Phó Dĩ Tiệm, vừa nhỏ giọng giải thích: “Đây là do một tiểu tư đưa tới sau khi chàng rời kinh, ngay cả hắn cũng không biết Văn Khang hiện đang ở phương nào...”
Phó Dĩ Tiệm đọc xong, cất thư vào phong bao, nét mặt nghiêm nghị, trầm ngâm không nói. Tố Vân thấy vậy, bỗng chồm người dậy, rút từ dưới gối ra một cây kéo sắc bén, kéo phăng mái tóc của mình ra rồi cắt, Phó Dĩ Tiệm vội vàng ngăn cản thì đã cắt đứt một búi tóc đen dài hai thước rồi. Tố Vân nâng búi tóc đen trong tay, ngẩng đầu thề với trời: “Người sống trên đời, lấy tín nghĩa làm gốc. Nếu không thể báo ơn, còn thua cả chó heo! Cần vinh hoa phú quý này để làm gì chứ!...”
Phó Dĩ Tiệm giật lấy cây kéo, giận dữ nói: “Sao nàng lại nóng nảy thế này! Không báo ơn Văn Khang, anh trở thành cái loại người gì chứ? Chuyện trong triều đình nàng không phải không biết, đại quyền đều thuộc về quan người Mãn, quan người Hán chẳng qua chỉ là kẻ hầu hạ bồi tiếp. Anh dẫu có bái làm đại học sĩ, cũng chỉ là tuân theo ý định của hoàng thượng và hội nghị vương đại thần mà làm việc, sao có thể nói một câu là tính toán được? Huống chi vụ án mưu phản lớn không phải chuyện đùa, quan người Mãn coi đó là cấm địa, xưa nay không cho phép quan người Hán nhúng tay vào...”
“Theo lời chàng nói, báo đáp Văn Khang chẳng hóa ra là một câu nói suông sao!”
“Anh nghĩ, hy vọng duy nhất ở hoàng thượng. Thiên tử thánh minh, có lẽ sẽ có động thái mở ơn, nhưng cũng cần thời gian. Anh sẽ đi khắp nơi mưu tính với những kẻ sĩ có hiểu biết, nhắm đúng thời điểm có lợi, cùng nhau dâng sớ tấu trình, những việc này đều không phải mười ngày nửa tháng là có thể làm thành...”
Những điều này, Tố Vân hiểu. Chỉ là cô vẫn hỏi một câu: “Vậy chuyện giải oan án Giang Nam, là chàng nhờ em nhắc nhở mới nghĩ tới sao?”
“Đâu có. Nay thói tố cáo thành phong, quan người Hán ai nấy tự nguy, lại không tìm cách ngăn chặn, thì còn ra thể thống triều đình gì nữa? Còn ra thế giới gì nữa?”
“Haizz,” Tố Vân thở dài một tiếng, lại nằm xuống: “Chỉ mong hoàng thượng soi xét tinh tường, giải oan án cho thiên hạ, để Giang Nam lại phồn thịnh rực rỡ như Giang Nam thuở trước vậy!”