Tôi luôn luôn muốn tìm hiểu sự xúc động đã xâm chiếm lấy mình khi nghe giọng nói của Fred trong điện thoại. Nó có vẻ mơ hồ, hơi mệt mỏi, pha trộn một chút dửng dưng quen thuộc của các nhân viên hành chánh. Cơn xúc động của tôi tăng thêm khi giọng nói của chàng mang vẻ nặc danh. Đó vẫn là giọng nói mà tôi vẫn nghe từ Odessa, từ Sebastopol, và trong số những quán nước khi chàng bắt đầu say rượu. Không biết bao nhiêu lần rồi tôi thấy tim mình như ngừng đập khi nhấc máy, khi nghe chàng ấn mạnh vào chiếc nút, và bắt đầu liên lạc với tôi khi những đồng tiền đã rơi vào máy. Rồi tiếng vo ve nổi lên đánh tan niềm im lặng đầy dọa nạt, sự chờ đợi được nghe những lời nói, những cơn ho của chàng và sau cùng là giọng nói của chàng, qua đường dây điện thoại nghe nó êm đềm làm sao!
Khi tôi bước trở xuống nhà, bà chủ nhà đang ngồi trong cái góc quen thuộc, trên chiếc ghế dài, với những đồ đạc khốn khổ quay quanh. Trên mặt bàn chất đầy những chồng hộp xà bông, những gói đựng các thứ dự phòng và những cái hộp đựng dầu, sáp quý giá. Gian phòng nghe nực mùi tóc đàn bà dưới những cái máy sấy tóc. Cái mùi gay gắt và ghê tởm của những sợi tóc bị hong nóng trong suốt ngày thứ Bảy lan tới sau nhà. Còn bà Baluhn thì đầu bù tóc rối, bà ta không đọc tiểu thuyết rút ra từ tủ sách ở trước mặt vì mải quan sát tôi đang nghe điện thoại. Rồi thì bà ta đưa thẳng cánh tay vào góc tường sau chiếc ghế dài, chộp lấy chai rượu và rót ra một ngụm trong khi vẫn nhìn chăm chăm về phía tôi bằng một cái nhìn mệt mỏi.
- Alô Fred, tôi nói.
- Kate, chàng bảo. Anh đã mướn được một gian phòng và có tiền rồi.
- À, tốt.
- Bao giờ em đến?
- Năm giờ. Em còn muốn làm một cái bánh nhân mứt cho các con. Mình có đi khiêu vũ không hả anh?
- Nếu em thích thì còn gì bằng. Trong sở người ta có tổ chức khiêu vũ.
- Anh đang ở đâu đó?
- Ở khách sạn Hà Lan.
- Ở đâu vậy anh?
- Ở phía bắc nhà ga. Em đi đường nhà ga, tới một góc đường em sẽ thấy một bàn tay đen trên một tấm biển; sau đó em chỉ việc đi theo hướng ngón tay chỉ. Các con ra sao em?
- Vẫn khỏe.
- Anh có sô-cô-la và mình sẽ đi mua bong bóng cho chúng và em nhớ nói là anh rất tiếc đã đánh đòn chúng nghe! Anh hiểu lầm.
- Em không nói vậy được đâu, Fred.
- Sao lại không?
- Các con sẽ khóc.
- Có hề gì, nhưng dầu sao chúng ta phải hiểu là anh rất tiếc. Anh cho đó là điều rất quan trọng. Em nhớ nói giùm anh điều đó nghe!
Tôi không biết trả lời sao, bà chủ nhà đang rót ly rượu thứ nhì bằng một cử chỉ rất sành sỏi, đưa ly rượu lên miệng, để cho rượu tráng khắp vòm miệng và tôi trông thấy một vẻ chán chường trên khuôn mặt bà ta khi chất lỏng chảy xuống cuống họng bà ta.
- Kate à, Fred nói.
- Dạ.
- Em hãy nói hết cho các con nghe, đừng quên em nhé, em nhớ nói cho chúng nghe về chuyện sô-cô-la, bong bóng và kem. Hứa với anh đi em.
- Em không thể hứa với anh được, tôi nói. Hôm nay chúng rất sung sướng được đi theo đám rước. Em không thể nào nhắc lại những trận đòn chúng đã nhận được. Em sẽ nói cho chúng nghe vào một lúc khác, khi em và các con có dịp nói về anh.
- Em và các con vẫn nói về anh à?
- Dạ, các con vẫn hỏi em là anh đang ở đâu và em nói là anh đang bịnh.
- Anh mà bịnh à?
- Dạ, anh bịnh.
Tôi im lặng, tôi nghe rõ hơi thở của chàng trong máy. Bà chủ nhà chớp mắt nhìn tôi, gục gặc đầu.
- Có thể em có lý, có thể anh bịnh thật. Thôi năm giờ nghe! Tấm biển với bàn tay đen, nơi góc đường nhà ga. Anh có chút đỉnh tiền, vợ chồng mình sẽ đi khiêu vũ. Thôi chào em nghe!
- Dạ, tôi khẽ đặt ống nghe xuống và trông thấy bà chủ nhà đang đặt một cái ly khác trên mặt bàn.
- Đến đây uống với tôi một ly nào, bà ta dịu dàng nói.
Trước đây, thỉnh thoảng tôi vẫn hầm hừ bước xuống phòng bà ta để than phiền về tình trạng của gian phòng. Nhưng luôn chế ngự trong sự đắc thắng vẻ lãnh đạm chết người của bà ta. Bà ta rót rượu mời tôi uống và nhìn tôi bằng đôi mắt mệt mỏi toát ra một dáng vẻ hiền triết. Bà ta giải thích rằng việc sửa chữa lại gian phòng sẽ tốn kém bằng ba năm tiền phòng. Và tôi đã tập uống rượu với chính bà ta. Lúc đầu rượu cô-nhắc làm tôi bần thần khó chịu, tôi đòi uống nước ngọt. “Nước ngọt à? Bà ta nói, ai lại uống nước ngọt bao giờ!”. Từ lâu rồi tôi chịu bà ta nói đúng: Rượu cô-nhắc của bà ta rất ngon.
- Nào, đến uống với tôi cái này!
Tôi ngồi đối diện với bà ta, bà ta nhìn tôi bằng đôi con mắt lờ đờ của người say rượu, cái nhìn của tôi lướt qua khuôn mặt bà ta, rơi xuống một cái hộp bằng giấy bồi có những cái sọc sặc sỡ, cùng dòng chữ: “Nhựa Girss. Sản phẩm hảo hạng. Chỉ với con cò mới là thứ thiệt”.
“Chúc mừng thím”, bà ta nói, và tôi cũng vừa nâng ly vừa lập bập “chúc mừng bà chị”. Hơi rượu cay nồng và ngon ngọt thấm đẫm vào người tôi và lúc đó tôi mới hiểu tại sao bọn đàn ông hay uống rượu, tôi hiểu Fred và hiểu tất cả những ai uống rượu trước chàng.
- À, này thím, bà ta vừa nói vừa rót rượu cho tôi với một vẻ nhanh nhẹn lạ thường, đừng bao giờ than phiền nữa nghe không? Không có thuốc gì trị bịnh nghèo cả. Hãy gởi các cháu nhỏ đến tôi chiều nay đi, chúng có thể nô đùa tại đây. Thím có việc phải đi à?
- Dạ, tôi đáp, tôi phải đi, nhưng sẽ gọi một cậu thanh niên đến trông mấy đứa nhỏ.
- Cậu ấy ở lại ban đêm à?
- Dạ.
Một nụ cười nhạo báng ranh mãnh khiến khuôn mặt bà ta lớn ra trong khoảnh khắc như một lớp bọt biển vàng vọt đang giãn nở, sau đó nó lại xẹp xuống.
- À, được lắm, thôi thì hãy lấy mấy cái hộp không cho chúng.
- Cám ơn bà chị, tôi nói.
Chồng bà ta là một nhân viên chạy việc, ông ta để lại ba bất động sản, một phòng uốn tóc và một bộ sưu tập những cái hộp.
- Mình uống thêm một ly nữa chứ?
- Dạ thôi, cám ơn bà chị, tôi đáp.
Bàn tay của bà ta không còn run rẩy nữa ngay khi chúng chạm tới chai rượu và cái cử chỉ đó che giấu một vẻ dịu dàng khiến cho tôi phải khiếp sợ. Một lần nữa bà ta lại rót đầy hai ly rượu.
- Bà chị cho tôi xin, tôi nói. Tôi không uống nữa đâu.
- Vậy thì để tôi uống vậy, bà ta vừa nói vừa ném về phía tôi một cái nhìn bén ngót, hai mắt bà ta xếp nếp, bà ta hỏi tôi:
- Thím có bầu rồi hả?
Tôi kinh hoảng. Thỉnh thoảng tôi tưởng mình có bầu thật đấy, nhưng tôi vẫn chưa lấy gì làm chắc chắn. Tôi gật đầu với bà ta.
- Tội nghiệp chưa, thím sẽ khổ cho mà coi. Thêm một đứa nữa!
- Tôi cũng không biết sao nữa, tôi nói, bán tín bán nghi.
- Thím cần phải đổi thứ son môi khác đi, bà ta lại ném về phía tôi một cái nhìn bén ngót. Rồi bà ta đứng dậy, lê cái tấm thân ú nù quấn trong lớp áo bờ-lu sặc sỡ giữa chiếc ghế đẩu, chiếc ghế dài và bàn viết.
Tôi theo bà ta bước vào tiệm. Mùi tóc sấy nóng thêm mùi dầu thơm đã bốc hơi có mật độ của một đám mây và qua cái bức màn tẻ nhạt đó, tôi trông thấy máy uốn tóc, máy sấy tóc, một đống kền trắng nhấp nháy dưới lớp ánh sáng chói lọi của buổi chiều Chúa nhật.
- Đến đây đi chứ.
Bà ta lục lạo trong một cái hộc, trong đó lẫn lộn giấy cuốn tóc, những cây son và những hộp phấn màu. Bà ta cầm lấy một cây son, đưa tôi và bảo: “Hãy thử cái này coi!” Tôi vặn chiếc nắp bằng đồng thau: Đâu cây son màu đỏ dợt hiện ra, xoay tròn trên chính nó như một con sâu đang co rút lại vì lạnh. “Có đậm lắm không?” Tôi hỏi.
- Ờ, đậm lắm. Thử xem rồi biết mà.
Những tấm gương ở đây thì khác hẳn. Người ta không thể nhìn sâu tới cùng, chúng đẩy cái bóng của ta ra trước bề mặt bằng phẳng và gần kề; tôi nghiêng người, cẩn thận tô lớp son mới lên môi. Đôi mắt của tôi không quen với loại gương này, chúng như mở rộng ra với một cái nhìn nào khác lạ đang tìm cách lẩn trốn, thoát ra ngoài khuôn mặt của tôi nhưng luôn luôn nó lại đảo lộn và trở lại khởi điểm. Tôi nghe chóng mặt và khẽ run lên khi bà chủ đặt tay lên vai bởi vì lần này thì chính khuôn mặt của người say rượu, chính cái đầu rối bong đang xuất hiện phía sau tôi, trong tấm gương.
- Ráng làm đẹp đi, thím, bà ta thì thầm. Ráng làm đẹp để được chồng thương, nhưng đừng có đẻ như gà. Có phải thím cần cây son này không?
Tôi dang ra khỏi tấm kính, vặn lại nắp cây son.
- Dạ, chính cái này. Nhưng mà tôi không có tiền.
- À, cứ thong thả mà, có gì gấp đâu… trả sau cũng được.
- Dạ, trả sau, tôi nói. Tôi tiếp tục nhìn bà ta trong tấm gương, tôi lảo đảo mất thăng bằng như đang đứng trên một lớp tuyết trơn trợt. Tôi đưa tay che mặt và bước dang ra xa không luyến tiếc.
Bà ta chất những cái hộp đựng xà bông thành chồng cao trên cánh tay của tôi, bỏ cây son vào cái túi tạp dề và mở cửa cho tôi.
- Cám ơn nhiều lắm, chào bà chị.
- Chào thím, bà ta đáp.
Tôi không hiểu vì sao Fred có thể giận dữ đến như vậy vì tiếng ồn ào của trẻ con. Chúng rất im lặng khi có tôi đứng trước lò lửa hoặc bên chiếc bàn, thường thì chúng im lặng đến đỗi tôi hoảng hốt quay phắt người lại để được yên chí về sự hiện diện của chúng. Chúng đang dùng những chiếc hộp làm nhà vừa thì thầm nói chuyện với nhau khi tôi trở về, chúng đọc được nỗi sợ sệt trong đôi mắt tôi, chúng đứng phắt dậy và hỏi tôi:
- Có chuyện gì đó mẹ?
- Không có gì, tôi nói. Nào, có gì đâu!
Và tôi lại lăn bột. Tôi ngại bỏ rơi chúng với nhau. Trước đây tôi chỉ vắng nhà vào buổi chiều để đi tìm Fred, chỉ có một lần duy nhất là tôi vắng nhà cả đêm. Đứa nhỏ ngủ và tôi sẽ đi trước khi nó thức giấc.
Ở phòng bên cạnh, không còn những tiếng thì thầm gớm ghiếc, những tiếng rù rì và những tiếng thở hổn hển nghe kinh khiếp của họ. Họ đã chấm dứt cái trò chơi hôn hít nhau, họ đang vùi đầu ngủ trước khi họ xem xi-nê. Bây giờ tôi mới nhận ra là mình phải mua một cái ra-đi-ô để khuất lấp những tiếng rên rỉ kia bởi vì những lời chuyện vãn lớn tiếng một cách bất thường mà tôi vẫn tìm cách lấn át đi trước khi chúng đạt tới sự khủng khiếp tột cùng, những lời chuyện vãn thiếu tự nhiên đó yếu đi ngay và tôi tự hỏi không biết các con tôi có chớm hiểu ra hay không (kỳ thật tôi không kinh miệt, mà chỉ khiếp sợ chúng). Chúng vẫn phải nghe hoài hoài và sắc diện của chúng lúc đó trông giống như những con vật run rẩy sắp chết. Những lúc thuận tiện, tôi tìm cách đuổi chúng ra đường, nhưng mà buổi chiều Chúa nhật hôm nay thì lại buồn tẻ đến trẻ con cũng phát chán. Tôi chợt nghe mặt mình nóng bừng khi nhận ra từ phòng bên niềm câm lặng lạ lùng làm tôi rũ riệt cả chân tay. Tôi cố cất tiếng hát khi những tiếng động đầu tiên báo hiệu cuộc “tranh đấu”: Tiếng rung chuyển nhịp nhàng của chiếc giường, những tiếng âm đơn giống như tiếng của những người nghệ sĩ trong gánh xiếc thốt lên khi, từ trên cao chót vót, họ bắt đầu trao đổi chiếc đu bay với nhau.
Nhưng giọng tôi đã rạn vỡ, ngừng ngập và tôi vô vọng tìm kiếm một ca khúc đang lảng vảng đâu đây bên tai. Rồi những giây phút đó trôi qua, những giây phút bất tận vào một buổi chiều Chúa nhật buồn bã đến chết người đi được. Tôi nghe họ uể oải trong từng hơi thở, tôi nghe họ đốt lên mỗi người một điếu thuốc, và tôi biết rằng niềm im lặng tiếp theo là niềm im lặng của hận thù. Tôi ném miếng bột lên mặt bàn, tôi vừa lăn nó thật mạnh vừa đập vừa vỗ và chạnh nghĩ đến hàng triệu gia đình nghèo khổ đã từng sống lam lũ không còn chỗ nào để hưởng thụ tình yêu - tôi lại lăn miếng bột, nắn cho cạnh bìa miếng bột vênh lên và ép trái cây vào để làm cái bánh.
