Cho vay ở Đại Tông không phải là chuyện mới mẻ gì.

Bách tính Đại Tông, đặc biệt là nông hộ, dưới sự áp bức của sưu cao thuế nặng, ngày tháng trôi qua vô cùng chật vật. Một khi có chút gió thổi cỏ lay, thiên tai nhân họa, bọn họ lập tức sẽ biến thành bần dân.

Không có cơm ăn, là bần dân chết đói cả nhà.

Phải làm sao bây giờ?

Sao lại không mượn tiền chứ, mẹ kiếp người ta sắp chết đói đến nơi rồi, quản quái gì cái gì mà cho vay nặng lãi, trước tiên mượn được tiền lấp đầy cái bụng rồi hẵng hay.

Thế là cho vay nặng lãi ra đời theo nhu cầu.

Ban đầu trong triều không phải chưa từng nghĩ tới việc cấm tuyệt cho vay nặng lãi, nhưng bần dân quá nhiều a!

Một khi cấm tuyệt cho vay nặng lãi, những bần dân này khi gặp cảnh khốn cùng thì ai có thể đi giúp bọn họ?

Sẽ chẳng có ai vươn tay ra, bọn họ sẽ trở thành kẻ ăn mày lưu dân, bên đường sẽ thường xuyên nhìn thấy những thây ma chết vì đói rét...

Vào thời khắc này, duy chỉ có cho vay nặng lãi mới có thể giúp đỡ họ, dẫu cho có là uống rượu độc giải khát đi chăng nữa, nhưng sống sót vẫn hơn vạn lần thứ khác.

Lãi suất của cho vay nặng lãi cao đến đáng sợ, lãi tháng năm phân đã là chuyện thường ngày, thậm chí còn cao hơn thế nữa.

Đây là minh ước dưới thành, không mượn tiền thì cả nhà ngươi chết đói, ngươi phải làm sao đây?

Mượn đi!

Lợi nhuận của cho vay nặng lãi vô cùng phong phú, khiến cho những phú hộ có chút tiền nhàn rỗi đều giao tiền cho ‘tiền đầu’, do tiền đầu đi cho vay.

Những quyền quý kia phần lớn đều nhúng tay vào, nhưng quan phủ thì đang đứng xem kịch vui.

Sau đó Vương An Thạch nhìn ngứa mắt, thế là liền ban hành Thanh miêu pháp.

Lãi suất của Thanh miêu pháp thấp hơn cho vay nặng lãi không ít, vốn tưởng rằng có thể giải quyết khốn đốn cho dân, nào ngờ phú hộ bảo lãnh cùng đủ loại sai lệch, cộng thêm kẻ ở dưới thi hành đủ trò nhũng nhiễu, cuối cùng Thanh miêu pháp lại hại không ít địa phương.

Thẩm An đã vô số lần nghĩ xem làm thế nào để phá giải cục diện này, quân thần có mặt ở đây cũng vô số lần suy nghĩ về vấn đề này, nhưng không có cách nào cả!

Nhưng vào giờ phút này, kiến nghị của Thẩm An giống như một quả bom vậy, lập tức đánh thức bọn họ dậy.

“Tiền trang do ai mở?” Hàn Giáng đang run rẩy, hắn cảm thấy mình đang chứng kiến quá trình một vấn đề được lột trần.

“Đương nhiên là trong triều rồi.” Thẩm An cảm thấy vấn đề này chẳng có chút dinh dưỡng nào cả, “Tiền trang này phải thu hút tiền đồng của bách tính, còn có cho vay, nếu chỉ có thế thì thôi đi, nhưng tiền trang này sẽ vô cùng lớn... rất lớn.”

“Lớn đến mức nào?”

“Đâu đâu cũng có.”

Ầy! Gửi tiền rồi!

Thẩm An nhớ tới cảnh tượng trong ngân hàng đời sau...

“Đếm cho kỹ vào, ba vạn đồng tiền xu đấy!”

“Mẹ kiếp! Lắm tiền xu thế này, chúng ta phải đếm đến bao giờ đây?”

Thẩm An đời sau từng thấy ngân hàng đếm tiền xu, một đám nữ nhân viên ngồi xổm ở đó đếm, nhìn bộ dạng tuyệt vọng như muốn chết sống lại.

Mà tiền tệ chủ lưu của Đại Tông là tiền đồng, nghĩ đến khi gặp những khoản tiền gửi số lượng lớn, người của tiền trang chắc sẽ phát điên lên mất.

“Triều đình mở tiền trang ư?”

Lữ Hối giận dữ nói: “Triều đình sao có thể mở tiền trang? Như thế chẳng phải là...”

“Vì sao không thể mở?” Thẩm An phản vấn: “Ngươi có biết những bách tính kia trước khi cả nhà chết đói đi vay mượn thì lãi suất là bao nhiêu không?”

Lữ Hối lắc đầu.

“Ngươi đương nhiên là không biết rồi.” Thẩm An cười lạnh nói: “Ngươi là hậu duệ danh tướng, từ nhỏ đã sống trong nhung lụa, sao có thể biết được nỗi khổ của bách tính. Lãi suất vay mượn của những bách tính kia cao tới tận năm phân. Ngươi có biết dưới mức lãi năm phân đó, có ai trả nổi không?”

“Không trả nổi!”

Thẩm An phẫn nộ gầm thét, gầm thét thẳng vào mặt Lữ Hối.

“Một khi vay mượn là gần như phá sản, hầu như không có ngoại lệ. Bách tính đang chịu khổ, ngươi nhìn thấy không? Ngươi nghe thấy không?”

Sắc mặt Lữ Hối hơi lạnh xuống.

“Ngươi không nghe thấy, ngươi nghe thấy rồi vẫn cứ coi như là tiếng nói nhảm của ai đó, bởi vì bách tính trong mắt những kẻ như ngươi, chẳng khác nào heo chó! Heo chó có thể cung cấp tiền lương thực!”

Thẩm An chỉ vào hắn nói: “Nhưng trong mắt ta, các ngươi mới chính là heo chó! Không, là lũ không bằng cả heo chó!”

Những người này sau này liên tục tranh chấp, từ tranh chấp về tân pháp phát triển thành đảng tranh, bọn họ vứt quốc gia và bách tính ra sau đầu, một lòng chỉ muốn dìm đối thủ vào chỗ chết...

Dưới sự ‘nỗ lực’ của bọn họ, tân pháp đã oanh liệt ngỏm củ tỏi.

Cuối cùng bọn họ reo hò mừng chiến thắng.

Nhưng Đại Tông lại đang chìm đắm trong vũng lầy!

Ai thèm quan tâm đến sự chìm đắm của Đại Tông chứ?

Vương An Thạch quan tâm.

Những kẻ một lòng chỉ muốn chấn hưng Đại Tông quan tâm.

Chỉ có bọn họ là không quan tâm!

“Hỗn xược!”

Lữ Hối nổi giận, vừa định lao tới thì bị người ta ôm chặt lấy.

“Buông lão phu ra, hôm nay lão phu nhất định phải khiến hắn sống không bằng chết!”

Hắn liều mạng giãy giụa, râu tóc dựng ngược, nhìn trông rất đáng sợ.

“Lữ Tri tạp...” Người kéo hắn lại nói: “Thẩm An dẫu sao cũng là danh tướng từng giết không ít người đấy!”

Đại lão à, người ta Thẩm An xông pha trận mạc nhiều lần, số địch bị giết có lẽ đủ dọa ngươi tè ra quần rồi.

Dựa vào loại người như ngươi, xông lên chẳng phải là dâng đầu cho Thẩm An chém sao?

Lữ Hối lập tức tỉnh táo lại.

Đúng vậy nhỉ!

Thẩm An sẵn sàng hòa mình vào đám tặc phối quân kia, võ nghệ hiện giờ lợi hại lắm đấy.

Lão phu xông lên chẳng phải chuốc nhục vào thân sao?

Hắn nghĩ thông suốt kết cục của chuyện này, không khỏi sống lưng đẫm mồ hôi.

Nhưng con người ta không thể yếu đuối được!

Vừa rồi lão phu đã tỏ ra cứng rắn như vậy, bây giờ mà yếu đuối thì sẽ bị mọi người chế nhạo mất.

Thế là hắn chuẩn bị làm thêm một động tác rồi thu binh.

Thế là hắn hét lớn: “Hôm nay lão phu liều mạng với ngươi...”

Rồi hắn liều mạng giãy giụa.

Chỉ là giãy giụa theo quán tính thôi mà!

Nhưng vị quan viên đang ôm lấy hắn lại lỏng tay.

Phàm là những ai từng khuyên can đánh nhau đều biết, một khi con người ta điên cuồng giãy giụa thì khó khống chế đến nhường nào, thể lực kém một chút là không trụ nổi nữa.

Vị quan viên kia đã không trụ nổi nữa rồi, hơn nữa Lữ Hối vừa rồi khựng lại một lúc, hắn tưởng rằng Lữ Hối đã tỉnh ngộ.

Ngươi tỉnh ngộ là tốt rồi!

Ai ngờ Lữ Hối lại còn làm thêm một cú nữa, thế là bi kịch xảy ra.

Vù một tiếng, Lữ Hối lao vút đi.

Chính hắn cũng ngẩn người.

Sao lão phu lại lao qua đây thế này?

Hắn nhìn thấy vẻ cợt nhả trong mắt Thẩm An, vẻ cợt nhả đó dần dần biến thành sự dữ tợn.

Tên nhóc này tuyệt đối dám ra tay giữa chốn triều đường.

Nghĩ đến chiến tích huy hoàng từng đánh người ngay trên triều đình của Thẩm An, Lữ Hối hối hận rồi.

Thẩm An giơ tay lên, chuẩn bị giáng cho hắn một đòn.

“Đủ rồi!”

Vào thời khắc quan trọng, Triệu Thự lên tiếng.

Và Lữ Hối cũng kịp thời phanh gấp, dừng lại ở cách Thẩm An chừng hai bước chân.

Nguy hiểm thật đấy!

Thẩm An cười gằn với hắn một tiếng, luồng sát khí sa mạc chiến trường kia lập tức bao trùm lấy Lữ Hối.

Sắc mặt Lữ Hối tái mét, chẳng màng đến thể diện gì nữa, nhanh chóng lùi lại phía sau.

Cho đến khi lùi hẳn ra phía sau, hắn mới thở phào nhẹ nhõm.

Triệu Thự liếc nhìn hắn một cái, rồi hỏi: “Chương trình của tiền trang đã có chưa?”

Bao Chửng nói: “Bệ hạ, việc này liên quan đến cơ mật... nếu bị người ta biết trước, liệu có gây ra chuyện gì không?”

Chuyện thế này không phải là không thể xảy ra, mà là cực kỳ có khả năng xảy ra.

Bao Chửng liếc nhìn Lữ Hối và những người khác, sự không tin tưởng đó biểu lộ rõ mười mươi.

Đảng tranh cuối cùng cũng hình thành rồi đây!

Thẩm An nhìn thấy mà không hề cảm thấy tiếc nuối.

Theo góc nhìn của hắn, muốn cắt thịt từ trên người những kẻ có lợi ích cốt lõi, không đấu tranh là chuyện không thể nào.

Đấu tranh thì phải kết bè kết phái, kết bè kết phái chính là đảng tranh.

Đến thì tốt quá!

Trong lòng hắn vui mừng khôn xiết, cảm thấy cục diện như thế này là tốt nhất.

“Bệ hạ, cái gọi là tiền trang, chính là lợi dụng tiền lãi để thu hút bách tính gửi tiền, bách tính nhận được lợi ích. Mà tiền trang sau khi lấy được số tiền này, có thể đem cho vay... Tỷ như thương nhân thiếu tiền, trước kia chỉ có thể đi vay nặng lãi. Vậy đến tiền trang thì sao? Lãi suất chúng ta đưa ra thấp hơn cho vay nặng lãi, hơn nữa uy tín được đảm bảo, không lừa gạt người ta. Tiền trang như thế này, ai mà không đến chứ?”

Nhắc đến chuyện này, Thẩm An không khỏi phơi phới tinh thần.

“Bách tính có tiền lãi, triều đình có tiền tài để cho vay, kẻ thiếu tiền có thể mượn được tiền với lãi suất thấp hơn, bệ hạ, chư vị, tiền trang như thế này, có mở được không?!”

“Lão phu thấy việc này khả thi.” Hàn Kỳ là người đầu tiên bày tỏ thái độ, hắn khẽ gật đầu với Thẩm An, để bày tỏ sự tán thưởng, “Cho vay nặng lãi có quá nhiều điều tiếng xấu, chẳng những khiến bách tính khuynh gia bại sản, mà còn là nguyên nhân chủ yếu dẫn đến việc thôn tính ruộng đất. Trước kia triều đình không phải chưa từng nghĩ tới việc kiềm chế cho vay nặng lãi, nhưng triều đình cũng thiếu tiền mà! Cho nên cứ kéo dài cho đến tận bây giờ. Bệ hạ, kiến nghị lần này của Thẩm An rất hay, một mũi tên trúng ba đích, hay lắm!”

Tăng Công Lượng tán thưởng: “Thần thấy có thể thử xem sao.”

Triệu Thự không khỏi mỉm cười.

Từ sau Miễn dịch pháp, quân thần đều học được một chiêu: khi có sự vật mới xuất hiện mà chúng ta không nắm chắc, vậy thì cứ đem ra thử nghiệm trước đã.

Cái gọi là thử nghiệm, chính là tìm một nơi để làm thí điểm, thành công thì thuận thế nhân rộng ra, không thành công cũng có thể tránh được tổn thất lớn hơn, tổng kết bài học rồi làm lại từ đầu.

Bao Chửng là cựu Tam ti sứ, ông rất nghiêm túc nói: “Bệ hạ, thần cho rằng việc này có xác suất thành công cực kỳ lớn.”

Ông liếc nhìn Lữ Hối một cái, giữa mày hiện lên vẻ khinh miệt, “Đại Tông thiếu tiền, trong dân gian lại có tiền, chỉ cần có thể dẫn dụ được số tiền đó ra ngoài, thì mọi chuyện đều nước chảy thành sông. Việc này, thần tán thành.”

Vương An Thạch vẫn luôn suy nghĩ làm thế nào để giải quyết nỗi khổ cực của dân gian, sau khi bước ra khỏi hàng, một phen lời nói khiến người ta cảm thấy phấn chấn.

“Bệ hạ, dân gian từ xưa đến nay, cứ đến độ giáp hạt là cuộc sống lại không thể nào qua nổi. Thần đã nghĩ ra rất nhiều cách, ban đầu còn nghĩ đến việc quan phủ các địa phương đứng ra chủ trì, bách tính thiếu tiền thì cho họ vay mượn, lãi suất thấp hơn một chút, như vậy bách tính có thể vượt qua cửa ải khó khăn...”

Đây chẳng phải là phôi thai của Thanh miêu pháp sau này sao!

Lão Vương vẫn nghĩ ra cái này cơ à!

Thẩm An thầm thán phục, nhưng đối với Thanh miêu pháp thì hắn không hề đánh giá cao.

“Nhưng thần nghĩ tới nghĩ lui, lại phát hiện ra một vấn đề.” Vương An Thạch trông có vẻ rất thống khổ, “Thần ban đầu nghĩ lãi suất cao nhất là hai phân, nhưng quan lại địa phương liệu có nhân lúc cháy nhà đi hôi của không? Biến thành ba phân bốn phân thậm chí là mười phân? Thần cho rằng rất có khả năng đó. Pháp luật tốt đẹp như vậy lại biến thành pháp luật hại dân...”

Lão Vương vậy mà lại thông suốt rồi ư?

Thẩm An không khỏi mỉm cười.

Đây chắc chắn là hiệu ứng cánh bướm rồi nhỉ?

“Lại trị không thanh minh, thì pháp này không thể hành động.” Vương An Thạch xem chừng rất tỉnh táo về điểm này.

Triệu Thự tán thưởng: “Vương khanh nói rất phải.”, hắn nói với Thẩm An: “Việc này nên thi hành thế nào đây?”

Thẩm An nói: “Tiền trang là tiền trang của Đại Tông, có thể do Tam ti độc lập quản lý, quan lại địa phương không được phép nhúng tay vào, đây là điều bắt buộc.”

Thanh miêu pháp trong lịch sử sau khi được thi hành, liền biến thành công cụ để quan lại địa phương vơ vét tài sản và tạo thành tích chính trị, thảm thương vô cùng.

Triệu Thự gật đầu.

“Thứ hai chính là cho vay không đặt hạn mức, có thì có, không có thì thôi.” Thẩm An hiểu rõ tác hại của việc giao chỉ tiêu, cho nên vô cùng tỉnh táo, “Tiền trang sau khi xuống dưới đó, chỉ chịu trách nhiệm thu tiền gửi vào, cũng như cho vay. Duy chỉ có một điều, chính là quan viên địa phương có nghĩa vụ cung cấp thông tin của người đi vay.”

Bằng không tình trạng lừa tiền vay mượn sẽ xảy ra thường xuyên, chuyện này sẽ chẳng thể nào làm nổi.

“Cuối cùng chính là lãi suất phải thấp, phải khiến cho bách tính không đến mức khuynh gia bại sản!” Thẩm An chắp tay nói: “Bệ hạ, bách tính Đại Tông hiện nay đã sống tốt hơn trước không ít, nhưng nếu gặp phải thiên tai nhân họa, vẫn sẽ phá sản như thường. Thế nên thần xin thực hiện pháp luật tiền trang.”

Đây lại là tân pháp!

Thẩm An vậy mà không mượn cớ là tiền trang, mà lại mang danh nghĩa tân pháp.

Đây là gì?

Đây là tuyên chiến!

Triệu Thự không khỏi tinh thần phấn chấn, nói: “Việc này ngươi cùng Hàn khanh thương lượng cho kỹ vào, chuẩn bị xong xuôi thì bẩm báo cho trẫm biết.”

Đây chính là đồng ý rồi.

Thẩm An mừng rỡ khôn xiết, nói: “Vâng.”

Kinh nghiệm kinh doanh và kinh nghiệm triều đình những năm này, khiến cho hắn nắm rất rõ tình hình của Đại Tông.

Cộng thêm những gì tai nghe mắt thấy ở kiếp trước, đã cho hắn sự tự tin để điều hành tiền trang này thành công.

Hơn nữa một khi tiền trang đạt được thành công, những lợi ích to lớn tiếp theo sẽ lần lượt xuất hiện. Khi đó Đại Tông...

Khi đó Đại Tông có thể dùng thủ đoạn tài chính để khuấy động phong vân, chiến tranh không đổ máu hoàn toàn có thể xảy ra.

Hắn quay người lại, nhìn ánh nắng ngoài điện, mỉm cười nhẹ.

Đại Tông này, quả thực khiến người ta vui mừng làm sao!

---❊ ❖ ❊---

Chương ba xin gửi tới, ngủ ngon nhé. Nguyệt phiếu gấp đôi đấy!