▼

Mấy cậu có muốn nghe được suy nghĩ của người khác không?

Dĩ nhiên là có. Ai được hỏi đều trả lời là có cả, cho đến khi họ nghĩ đàng hoàng về chuyện đó.

Ví dụ, sẽ như thế nào nếu người khác nghe thấy những suy nghĩ của bạn? Sẽ ra sao nếu họ nghe được những suy nghĩ của bạn… ngay lúc này?

Họ sẽ nghe thấy sự bối rối. Nỗi uất ức. Cả một chút phẫn nộ trong đó. Họ sẽ nghe được những lời nói của một cô gái đã chết đang chạy trong đầu tôi. Một cô gái, vì một lý do nào đó, oán trách tôi vì đã khiến cậu ấy tự tử.

Đôi lúc chúng ta có những suy nghĩ mà thậm chí chúng ta cũng không hiểu. Những suy nghĩ thậm chí không đúng sự thật - không phải những gì chúng ta thật sự cảm thấy - nhưng chúng vẫn lướt qua trong đầu chúng ta bởi vì nghĩ về chúng thật thú vị.

Tôi chỉnh cái hộp khăn giấy trước mặt mình cho đến khi bàn Tony được phản chiếu lên lớp kim loại màu bạc đã được đánh bóng đó. Cậu ngả người ra sau lấy khăn giấy lau tay.

Nếu có thể nghe thấy suy nghĩ của người khác, bạn hẳn sẽ thấy những điều đúng sự thật cũng như những điều hoàn toàn ngẫu nhiên. Và hẳn bạn sẽ không phân biệt được cái nào là cái nào. Những suy nghĩ đó sẽ làm bạn phát điên. Cái gì đúng? Cái gì sai? Cả triệu ý nghĩ, nhưng chúng có nghĩa là gì?

Tôi không biết Tony đang nghĩ gì. Và cậu cũng không biết tôi đang nghĩ gì. Cậu không biết cái giọng nói trong đầu tôi, giọng nói phát ra từ chiếc Walkman của cậu, thuộc về Hannah Baker.

Đó là điểm mình thích về thơ. Càng trừu tượng, càng hay. Khi mà bạn không chắc nhà thơ đang nói về cái gì. Bạn có thể đoán ra được, nhưng bạn không thể chắc chắn. Không phải một trăm phần trăm. Mỗi từ, được chọn một cách cẩn thận, có thể có cả triệu ý nghĩa khác nhau. Nó có phải thứ thay thế - một biểu tượng - cho một ý tưởng khác không? Nó có nằm trong một phép ẩn dụ lớn hơn, sâu hơn không?

Đây là người thứ tám rồi, Hannah. Nếu cuộn băng này nói về thơ, vậy nó không nói về mình. Và chỉ còn năm người nữa thôi.

Mình ghét thơ cho đến khi có người chỉ mình cách cảm được giá trị của nó. Anh ta bảo mình nên xem thơ như trò chơi giải đố. Trách nhiệm của người đọc là giải những mật mã, hay những câu chữ, dựa vào mọi thứ họ biết về cuộc đời và cảm xúc.

Có phải tác giả sử dụng màu đỏ để biểu tượng hóa máu? Hay phẫn nộ? Dục vọng? Hay chiếc xe cút kít chở hàng đơn thuần màu đỏ bởi vì màu đỏ nghe hay hơn màu đen?

Tôi nhớ chuyện đó. Ở tiết Anh văn. Có một cuộc thảo luận lớn về ý nghĩa của màu đỏ. Kết thúc buổi thảo luận tôi cũng không biết chúng tôi đã quyết định đó là gì.

Người đã dạy mình cảm được giá trị của thơ ca cũng chính là người đã dạy cho mình biết giá trị trong việc viết ra chúng. Và thực tình, không có cách nào để khám phá cảm xúc của mấy cậu tuyệt hơn là dùng thơ cả.

Hoặc là băng cát sét.

Nếu đang tức giận, bạn không cần phải viết một bài thơ về chuyện giải quyết nguyên nhân của cơn bực tức. Nhưng bài thơ đó cần là một bài thơ giận dữ. Nên hãy làm đi… viết một bài thơ. Mình biết ít nhiều mấy cậu cũng có một chút bực tức gì đó đối với mình.

Và khi mấy cậu viết xong bài thơ đó, hãy phân tích nó ra như thể mấy cậu vừa mới tìm thấy nó trong một cuốn sách và hoàn toàn không biết gì về tác giả đã viết ra nó. Kết quả đạt được có thể rất bất ngờ… Và đáng sợ nữa. Nhưng sẽ luôn rẻ hơn là tìm gặp một nhà trị liệu tâm lý.

Mình đã thử một thời gian đấy. Làm thơ, không phải đi trị liệu tâm lý.

Có lẽ một nhà trị liệu tâm lý đã tốt hơn đấy, Hannah.

Mình mua một cuốn sổ gáy xoắn để lưu lại hết tất cả những bài thơ của mình vào một chỗ. Độ hai, ba ngày một tuần, sau khi tan học, mình sẽ lại đến quán cà phê Monet và viết một hay hai bài thơ.

Mấy bài thơ mình tập viết lúc đầu hơi buồn một chút. Không tinh tế hay sâu sắc lắm. Khá dễ hiểu. Nhưng dù sao, một số bài thơ đọc lên nghe cũng khá ổn. Ít ra là, mình nghĩ chúng cũng ổn.

Rồi, cũng không phải cố nhớ gì, nhưng mình đã thuộc được bài thơ đầu tiên trong cuốn sổ đó. Và dẫu cho mình có cố đến mấy, tới tận hôm nay mình dường như cũng không quên được nó. Nên bài thơ đó đây, để các cậu cảm nhận… hay giải trí.

Nếu tình em là biển cả,

Thế gian sẽ chẳng còn đất liền.

Nếu tình em là sa mạc,

Anh sẽ chỉ thấy toàn cát thôi.

Nếu tình em là vì sao…

Đêm khuya sẽ ngập tràn ánh sáng.

Và nếu tình em mọc cánh,

Em sẽ bay đi khắp mọi miền.

Cười đi. Cứ thoải mái. Nhưng mấy cậu biết thế nào mấy cậu cũng sẽ mua nó nếu thấy nó được in lên mấy cái thiệp.

Đột nhiên trong lồng ngực tôi chợt nhói lên.

Chỉ cần biết rồi mình sẽ đến quán Monet để làm thơ cũng đủ làm những ngày tháng đó của mình dễ thở hơn một chút. Với những chuyện mắc cười, chấn động hay thậm chí đau lòng có thể xảy đến, mình sẽ nghĩ: Rồi nó sẽ thành một bài thơ tuyệt vời đây.

Sau lưng, tôi thấy Tony đi ra ngoài qua cửa trước. Lạ thật.

Tại sao cậu không lại tạm biệt một tiếng?

Đối với mình, có lẽ, những cuộn băng này là một dạng trị liệu bằng thơ.

Qua cửa sổ trước, tôi nhìn Tony bước vào xe.

Trong lúc mình kể những câu chuyện này cho các cậu nghe, mình cũng khám phá được một số điều nhất định. Những điều về bản thân mình, ừ, nhưng cũng về các cậu nữa. Về tất cả các cậu.

Cậu mở đèn pha lên.

Và càng về cuối, mình càng khám phá ra nhiều mối liên hệ. Những mối liên hệ sâu bên dưới. Một số mình đã kể cho các cậu rồi, bắc từ câu chuyện này sang câu chuyện khác. Trong khi một số khác, mình vẫn chưa kể ra.

Chiếc Mustang rung lên lúc Tony nổ máy. Rồi từ từ, chiếc xe của cậu lùi xa.

Có lẽ thậm chí mấy cậu cũng đã phát hiện ra một số mối liên hệ mà mình còn chưa biết. Có lẽ các cậu đi trước nhà thơ một bước rồi.

Không, Hannah. Mình gần như chẳng đuổi kịp nữa là.

Và khi mình nói những lời cuối cùng ra… ừ thì, chắc hẳn không phải những lời cuối cùng của mình, mà là những lời cuối cùng của mình trong những cuộn băng này… Chúng sẽ trở thành một khối cảm xúc bằng từ ngữ dồn nén, liên kết chặt chẽ với nhau.

Nói cách khác, là một bài thơ.

Nhìn xe Tony qua cửa sổ giống như đang xem bộ phim, chiếc Mustang từ từ lùi ra khỏi màn ảnh. Nhưng ánh đèn pha thì lại không dịu dần đi, nếu cậu tiếp tục lùi xe và quay đầu xe đi thì nó phải từ từ dịu xuống chứ. Đằng này, ánh đèn cứ thế mất luôn.

Cứ như nó được tắt đi vậy.

Nhìn lại thì, mình đã dừng viết vào cuốn sổ lúc mình thôi không còn muốn tìm hiểu bản thân thêm nữa.

Cậu đang ở ngoài đó, ngồi bên trong xe, chờ à? Tại sao?

Nếu mấy cậu nghe một bài hát làm các cậu muốn khóc và mấy cậu không muốn khóc nữa, mấy cậu sẽ không nghe bài hát đó nữa.

Nhưng mấy cậu không thể trốn tránh bản thân được. Mấy cậu không thể quyết định không đối mặt với bản thân nữa. Mấy cậu không thể quyết định tắt đi cái tiếng ồn đó trong đầu được.

▲

Bởi đèn pha của xe Tony tắt, những khung cửa sổ của quán ăn giờ chỉ là một dãy các ô kính màu đen. Cứ độ một lúc, ở đằng cuối bãi đậu xe, một chiếc xe hơi lại chạy qua và sẽ có một vệt sáng chạy từ đầu này đến đầu kia trên kính cửa sổ.

Nhưng vẫn còn duy nhất một nguồn sáng đều đều, dù không gần lắm, hiện diện ở góc phải phía trên. Một thứ ánh sáng hồng và xanh mờ mờ. Chóp của bảng hiệu đèn neon ở rạp Crestmont đâm thẳng lên vượt khỏi những mái nhà của các hàng quán xung quanh.

Chúa ơi. Có mất gì con cũng muốn được sống lại mùa hè năm đó.

Khi chỉ có chúng tôi với nhau, nói chuyện với Hannah khá dễ dàng. Cười nói với cậu ấy thật dễ dàng. Nhưng khi có người xung quanh, tôi lại ngại. Tôi thu mình về. Tôi không biết phải cư xử như thế nào nữa.

Trong cái buồng bán vé nhỏ xíu như bể cá đó, liên kết duy nhất của tôi với những người làm chung trong sảnh là cái điện thoại màu đỏ. Không có nút để bấm, chỉ có ống nghe. Nhưng mỗi khi tôi nhấc máy lên và Hannah trả lời ở đầu dây bên kia, tôi lại cảm thấy hồi hộp. Như thể chúng tôi không phải đang gọi điện cách nhau tầm mười mét, mà là tôi đang ở nhà gọi điện cho cậu ấy.

“Tớ cần tiền thối,” tôi thường nói.

“Nữa hả?” cậu ấy đáp. Nhưng giọng luôn ẩn chứa một nụ cười. Và mỗi lần như vậy, tôi lại cảm thấy mặt mình nóng bừng lên vì xấu hổ. Bởi vì sự thật là, tôi hỏi xin thêm tiền thối khi làm cùng ca với cậu ấy nhiều hơn hẳn so với những ngày không có cậu ấy làm cùng.

Hai, ba phút sau sẽ có tiếng gõ cửa, rồi tôi sẽ vuốt thẳng lại áo và để cậu ấy vào. Với thùng tiền nhỏ xíu trong tay, cậu ấy sẽ lách qua người tôi, chúng tôi sẽ ở sát nhau đến kinh khủng, rồi đổi vài tờ tiền của tôi. Và đôi lúc, vào những đêm ít khách, cậu ấy sẽ ngồi xuống ghế của tôi và bảo tôi đóng cửa lại.

Mỗi lần cậu ấy nói thế, tôi lại vật vã cố giữ trí tưởng tượng trong tầm kiểm soát. Bởi dù cho bên ngoài hoàn toàn có thể nhìn thấy chúng tôi qua cả ba mặt cửa sổ, như những gian trò chơi ở các lễ hội, và dù cậu ấy chỉ nói vậy vì chúng tôi không được để cửa mở, thì điều gì cũng có thể xảy ra trong cái chốn chật hẹp này.

Hoặc tôi đã mong là vậy.

Những khoảnh khắc đó, dù hiếm có và ngắn ngủi đến mức nào, đều làm cho tôi cảm thấy thật đặc biệt. Hannah Baker đã chọn dành ra những lúc rảnh rỗi đó với tôi. Và bởi vì chúng tôi đang trong giờ làm việc, sẽ không ai nghĩ gì về chuyện đó. Không ai có thể đoán già đoán non gì chuyện đó.

Nhưng tại sao? Tại sao, mỗi khi có ai thấy chúng tôi, tôi lại giả vờ chuyện đó không có nghĩa gì? Chúng tôi đang làm việc, đó là điều tôi muốn họ tin. Không phải đang ngồi chơi với nhau. Chỉ đang làm việc thôi.

Tại sao?

Bởi vì Hannah có một cái tiếng. Một cái tiếng làm tôi sợ.

Sự thật đó lần đầu được phơi bày vài tuần trước, ở một buổi tiệc, khi Hannah đứng ngay trước mặt tôi. Một khoảnh khắc tuyệt vời khi mọi thứ trông như đang dần đâu vào đấy.

Nhìn xuống đôi mắt cậu ấy, tôi không thể kìm được lời xin lỗi. Xin lỗi vì đã chờ quá lâu như vậy mới nói cậu ấy nghe tôi cảm thấy thế nào.

Chỉ trong một khoảnh khắc ngắn, tôi đã có thể thú nhận những điều đó. Thú nhận với cậu ấy. Với bản thân tôi. Nhưng tôi không bao giờ có thể thú nhận những điều đó lần nữa. Cho đến tận bây giờ.

Nhưng giờ thì, đã quá muộn rồi.

Và đó là tại sao, ngay lúc này đây, tôi cảm thấy một nỗi căm ghét tột cùng. Nỗi căm ghét đối với bản thân. Tôi đáng bị nêu tên trong đây lắm. Bởi vì nếu tôi không quá lo sợ tất cả những người khác, tôi đã có thể nói Hannah biết là có người quan tâm đến cậu ấy. Và Hannah đã có thể vẫn còn sống.

Tôi thu ánh mắt mình khỏi bảng hiệu đèn neon.

▼

Đôi lúc trên đường về nhà mình sẽ ghé qua quán Monet làm một cốc sô cô la nóng. Mình sẽ làm bài tập. Hay có lúc mình đọc sách. Nhưng mình không viết thơ nữa.

Mình cần một khoảng nghỉ… khỏi chính bản thân mình.

Tôi trượt bàn tay mình từ dưới cằm ra sau cổ. Chân tóc tôi đầm đìa mồ hôi.

Nhưng mình yêu thơ. Mình nhớ chúng. Và một ngày nọ, sau nhiều tuần, mình đã quyết định tiếp tục viết. Mình quyết định dùng thơ để làm bản thân mình hạnh phúc.

Những bài thơ hạnh phúc. Những bài thơ tươi sáng và đầy ánh nắng hạnh phúc. Hạnh phúc, hạnh phúc, hạnh phúc. Như hình hai người phụ nữ trong tờ rơi ở quán Monet.

Họ có mở một lớp học miễn phí gọi là “Thơ”: Để yêu đời. Họ hứa là không những dạy bạn cách yêu thơ, mà còn qua thơ, dạy bạn cách yêu chính bản thân bạn hơn nữa.

Cho mình đăng ký nào!

D-7 trên bản đồ của mấy cậu. Phòng cộng đồng ở thư viện công cộng.

Giờ này đi tới đó thì tối quá rồi.

Lớp học thơ bắt đầu cùng lúc với tiếng chuông cuối cùng reng lên ở trường, nên mình đã phải chạy đến đó để cố không tới quá muộn. Nhưng ngay cả khi mình đến muộn, mọi người trông vẫn vui mừng vì mình có mặt - để đem đến “một góc nhìn thiếu nữ”, theo cách họ gọi.

Nhìn xung quanh, tôi thấy mình là người duy nhất còn ngồi lại trong quán Rosie. Quán còn ba mươi phút nữa mới đóng cửa. Và ngay cả khi tôi không ăn hay uống gì, người đàn ông đằng sau quầy vẫn chưa đuổi tôi. Nên tôi sẽ ngồi lại.

Hãy tưởng tượng mười hay mười hai cái ghế màu cam được xếp thành vòng tròn, với những người phụ nữ hạnh phúc trong tấm tờ rơi đó ngồi đối diện nhau. Vấn đề duy nhất là, ngay từ ngày đầu tiên, họ đã không hạnh phúc. Ai đó, cái người đã thiết kế ra tờ rơi đó, hẳn đã dùng vi tính mà lật lại vẻ cau có trên mặt họ.

Họ viết về cái chết. Về sự ác độc của đàn ông. Về sự hủy diệt của - mình trích nguyên văn - “viên bi màu lam, pha lục, cùng một vài đốm trắng.”

Nghiêm túc đấy, họ đã mô tả nó như vậy. Họ còn tiếp tục gọi Địa cầu là một người ngoài hành tinh hay xì hơi bị dính bầu cần phá thai.

Một lý do khác tôi ghét thơ văn. Ai lại gọi “viên bi” thay vì “quả cầu” hay “khối cầu” cơ chứ?

“Phơi trần bản thân bạn ra,” họ nói. “Để chúng ta thấy nơi sâu thẳm nhất và nơi tăm tối nhất bên trong bạn.”

Nơi sâu thẳm và tăm tối nhất trong tôi? Mấy người là ai, bác sĩ phụ khoa của tôi hả?

Hannah à.

Đã rất nhiều lần mình muốn giơ tay lên và nói, “Ừm, vậy, khi nào chúng ta nói đến mấy thứ hạnh phúc ạ? Mấy thứ yêu đời ấy ạ? Thơ: Để yêu đời, mọi người nhớ chứ? Tờ rơi ghi vậy mà. Em đi học vì vậy mà.”

Cuối cùng thì, mình chỉ đi được ba buổi hội nhóm thơ đó thôi. Nhưng mình cũng thu hoạch được gì đó. Chuyện tốt chăng?

Không.

Ừm… Mình cũng không biết nữa.

Mấy cậu thấy đấy, trong nhóm đó cũng có một người khác nữa. Một học sinh cấp ba với một góc nhìn được những thi sĩ lớn tuổi hơn ưa mến. Ai đấy nhỉ? Biên tập viên của tờ báo Đồ Thất Lạc trường ta.

Ryan Shaver.

Mấy cậu biết mình đang nói đến ai mà. Và tôi biết chắc anh, ngài Biên tập viên, không chờ nổi đến khi tôi gọi tên anh đàng hoàng ra đâu.

Vậy thì đây, Ryan Shaver. Sự thật sẽ giải phóng các bạn.

Câu khẩu hiệu của tờ báo Đồ Thất Lạc.

Anh biết chắc cũng một lúc rồi ha, Ryan. Tôi tin là vậy. Ở lần nhắc đầu tiên về thơ, anh đã biết cuộn băng này là nói về anh rồi. Anh phải biết chứ. Dù tôi chắc anh hẳn phải nghĩ, đâu thể vì chuyện này mà mình có tên trong đống băng. Chuyện đâu có gì to tát.

Bài thơ ở trường. Chúa ơi, nó là của Hannah.

Đừng quên, cái tôi đang thực hiện ở đây là một khối cảm xúc dồn nén, liên kết chặt chẽ với nhau.

Tôi nhắm nghiền mắt, lấy tay che lại.

Tôi nghiến chặt răng, cơ hàm tôi rần rật, để ngăn mình không thét lên. Hay bật khóc. Tôi không muốn cậu ấy đọc nó ra. Tôi không muốn nghe bài thơ đó qua giọng của cậu ấy.

Các cậu có muốn nghe bài thơ cuối cùng mình viết trước khi bỏ làm thơ không? Trước khi bỏ hẳn thơ ấy.

Không hả?

Được thôi. Nhưng mấy cậu đã đọc nó rồi chứ đâu. Trong trường mình bài thơ đó nổi tiếng lắm đấy.

Tôi để cho hai mí mắt và hàm mình thả lỏng.

Bài thơ đó. Chúng tôi đã thảo luận nó trong giờ Anh văn. Chúng tôi đã đọc nó to thành tiếng nhiều lần.

Và Hannah đã ở ngay đó.

Một trong số các cậu có lẽ đã nhớ lại rồi đấy. Không đến mức từng từ một, nhưng các cậu biết mình đang nói về cái gì rồi. Tờ báo Đồ Thất Lạc. Tuyển tập nửa năm một số của Ryan về những đồ vật được tìm thấy quanh trường.

Như là một lá thư tình được nhét dưới bàn, chẳng bao giờ được chính tình yêu mà nó được gửi cho phát hiện ra. Nếu Ryan tìm thấy, anh ta sẽ cạo đi mấy cái tên tiết lộ thân phận các nhân vật và scan lại lá thư để đăng vào số báo kế tiếp.

Những tấm hình rơi ra khỏi tập đựng hồ sơ… anh ta cũng đi scan lại.

Những trang trong sách lịch sử bị đứa nào đó rỗi hơi vẽ bậy lên… anh ta cũng đi scan lại.

Một số người có lẽ thắc mắc làm thế nào Ryan tìm thấy nhiều thứ thú vị như vậy để đem đi scan. Anh ta có thật sự vô tình tìm thấy chúng không? Hay là anh ta đi chôm? Mình đã hỏi anh ta chính câu hỏi đó sau những buổi họp mặt bàn về thơ của hai đứa. Và anh ta thề là mọi thứ anh ta từng in ra đều là tìm thấy hoàn toàn ngẫu nhiên.

Đôi lúc, anh ta thừa nhận, có người đã bỏ những thứ họ nhặt được vào tủ chứa đồ của anh ta. Những thứ đó thì, anh ta nói, anh ta không chắc chắn một trăm phần trăm được. Đó là lý do tại sao anh ta cạo hết tên và số điện thoại đi. Và cả những tấm ảnh, theo quy tắc, sẽ không được quá dìm hàng khổ chủ.

Anh ta cứ gom khoảng năm đến sáu trang những thứ hay ho rồi in thành năm mươi bản. Rồi anh ta bấm ghim đóng chúng lại với nhau và thả chúng ở những nơi ngẫu nhiên trong trường. Nhà vệ sinh. Phòng thay đồ. Trên đường chạy điền kinh ngoài sân.

“Không bao giờ thả báo cùng một nơi,” anh ta kể mình nghe. Anh ta nghĩ sẽ hay hơn nếu để mọi người vô tình thấy cuốn tạp chí anh ta đã gom từ nhiều thứ anh ta vô tình mà có.

Nhưng đoán xem? Bài thơ của mình? Anh ta đã chôm nó đấy.

Tôi rút một tờ khăn giấy khỏi hộp và chùi gỉ khô đóng lại ở hai mắt.

Mỗi tuần, sau giờ họp mặt nhóm thơ, Ryan và mình sẽ lại ngồi trên những bậc thềm thư viện và trò chuyện. Tuần đầu tiên đó, chúng mình đơn thuần là cười đùa về những bài thơ người khác đã viết và đọc lên. Hai đứa cười giỡn về việc những bài thơ đó bi lụy đến cỡ nào.

“Mấy buổi họp mặt này đúng ra phải làm tụi mình vui chứ?” anh ta hỏi. Dường như, anh ta cũng đăng ký vào lớp với cùng lý do giống như mình.

Tôi nhìn lên. Người đàn ông sau quầy kéo dây cái túi rác nặng trịch. Đã đến giờ đóng cửa rồi.

“Cho em xin một ly nước được không?” tôi hỏi.

Sau tuần thứ hai của lớp thơ, chúng mình ngồi trên bậc thềm thư viện và đọc một vài bài thơ của hai đứa cho nhau nghe. Những bài thơ hai đứa đã viết vào những thời điểm khác nhau trong cuộc đời.

Ông ta nhìn vào hai mắt tôi, nhìn vào chỗ da bị chà xát bởi tờ khăn giấy.

Nhưng chỉ những bài thơ vui tươi thôi. Những bài thơ yêu đời. Những bài thơ chúng mình sẽ chẳng bao giờ đọc cho những thi sĩ buồn khổ của nhóm thơ yêu sự sầu thảm đó nghe.

Và, trong khi những thi sĩ khác không bao giờ làm, chúng mình tự phân tích thơ của bản thân. Từng dòng một.

Tuần thứ ba, hai đứa mình đã đánh liều trao đổi nhau cả cuốn sổ làm thơ.

Ông ta đẩy một ly nước đá đến trước mặt tôi. Ngoài ly nước và hộp đựng khăn giấy ra, toàn bộ quầy đã trống trơn.

Ôi chao! Phải gan lắm mới làm vậy đấy. Đối với tôi thì chắc chắn là vậy rồi. Tôi chắc anh cũng vậy, Ryan à. Và hai tiếng sau đó, trong lúc mặt trời lặn, hai đứa cùng ngồi trên mấy bậc thềm bê tông đó, lật từng trang sổ.

Chữ viết tay của anh ta xấu tệ, nên làm mình tốn thời gian hơn chút để đọc qua được những bài thơ của anh ta. Nhưng chúng thật tuyệt vời. Sâu sắc hơn hẳn so với những bài thơ của mình.

Mấy bài của anh ta nghe giống thơ thật hơn. Thơ chuyên nghiệp ấy. Và sẽ có ngày, mình chắc luôn, đám nhóc sẽ bị ép phải phân tích những bài thơ của anh ta trong sách giáo khoa.

Tôi chạm vào cái ly lạnh cóng, vòng những ngón tay mình quanh nó.

Tất nhiên, mình hoàn toàn không biết những bài thơ của anh ta có ý nghĩa gì. Chính xác là gì thì không. Nhưng mình cảm nhận được những cảm xúc đó một cách chính xác. Chúng hoàn toàn tuyệt mỹ. Và mình gần như cảm thấy xấu hổ với những gì anh ta đang nghĩ tới trong khi đọc qua cuốn sổ của mình. Bởi vì đọc cuốn sổ của anh ta, mình nhận ra mình đã dành rất ít thời gian cho những bài thơ của mình. Mình nên dành thời gian để chọn những từ ngữ hay hơn. Những từ ngữ có cảm xúc hơn.

Nhưng một trong những bài thơ của mình đã làm anh ta để ý. Và anh ta muốn hiểu thêm về nó… như khi mình viết nó ra.

Nhưng mình đã không kể anh ta nghe.

Tôi không uống nước. Tôi ngắm một giọt nước trượt xuống cái ly và chạm vào ngón tay của tôi.

Mình đã viết ra bài thơ đó vào hôm một nhóm học sinh cảm thấy bực tức vì có đứa dám nhờ giúp đỡ với vấn đề tự tử. Có nhớ vì sao họ bực không? Bởi vì cái đứa đã viết tờ giây đó không ký tên.

Đúng là thiếu tế nhị.

Tờ giấy được gửi ẩn danh. Giống như bài thơ đã xuất hiện trong tờ báo Đồ Thất Lạc.

Nên Ryan muốn biết tại sao mình viết ra bài thơ đó.

Với bài thơ đó, mình bảo anh ta, nó phải tự nói cho chính bản thân nó. Nhưng mình hứng thú muốn biết anh ta nghĩ nó hàm ý gì.

Ngoài mặt, anh ta nói, bài thơ nói về sự chấp nhận - sự chấp nhận từ người mẹ của mình. Nhưng hơn cả thế, mình muốn có được sự công nhận của mẹ. Và mình muốn một số người nhất định - trong trường hợp này là một chàng trai - đừng ngó lơ mình nữa.

Một chàng trai?

Ở dưới đế ly, nước đã quây thành một vòng khẽ níu cái ly lại, để rồi cuối cùng cũng thả nó ra. Tôi hóp một ngụm nước và nuốt vào miệng một viên đá nhỏ.

Mình hỏi anh ta liệu anh ta có nghĩ nó có ý nghĩa sâu xa nào hơn không.

Tôi giữ viên đá trên lưỡi mình. Nó lạnh cóng, nhưng tôi muốn nó tan ra tại đó.

Lúc đó mình nửa đùa thôi. Mình nghĩ anh ta sẽ hiểu được cả bài thơ của mình một cách chính xác. Nhưng mình muốn biết nếu có thầy cô nào giao bài thơ cho học sinh phân tích thì có thể muốn học sinh của mình tìm ra điều gì trong đó. Bởi vì thầy cô lúc nào chẳng phân tích quá tay.

Nhưng anh đã tìm ra được, Ryan. Anh đã tìm ra được ẩn ý của tôi. Anh đã tìm ra thứ mà ngay cả tôi cũng không tìm thấy được trong chính bài thơ của mình.

Bài thơ không phải nói về mẹ của tôi, anh nói. Hay là một chàng trai. Mà đó là về tôi. Tôi đã viết lá thư gửi đến bản thân tôi… được ẩn dưới một bài thơ.

Tôi đã lúng túng khi anh nói vậy. Tôi đã cảnh giác - thậm chí tức giận. Nhưng anh đã đúng. Và tôi cảm thấy sợ và buồn, bởi chính những từ ngữ của mình.

Anh bảo tôi đã viết bài thơ đó ra bởi vì tôi sợ phải đối mặt với chính bản thân mình. Và tôi dùng mẹ tôi như một cái cớ, buộc tội mẹ đã không quan tâm hay chấp nhận tôi, trong khi tôi lẽ ra phải nói những lời lẽ đó trước gương.

“Còn chàng trai thì sao?” tôi hỏi. “Cậu ta đại diện cho điều gì?”

Đó là tôi. Chúa ơi. Là tôi. Giờ tôi biết rồi.

Tôi bịt tai mình lại. Không phải để bít lại tiếng ồn bên ngoài. Quán ăn gần như hoàn toàn im ắng rồi. Nhưng tôi muốn cảm nhận lời nói của cậu ấy, mọi lời cậu ấy nói, lúc cậu ấy nói ra.

Trong lúc tôi chờ câu trả lời của anh, tôi đã lần mò trong ba lô của mình tìm khăn giấy. Tôi biết mình có thể sẽ bật khóc bất cứ lúc nào.

Anh bảo tôi rằng không chàng trai nào ngó lơ tôi nhiều hơn chính tôi đang ngó lơ mình. Ít ra thì anh nghĩ nó có nghĩa như vậy. Và đó là lý do anh hỏi về bài thơ. Anh có cảm giác bài thơ đó sâu xa hơn những gì anh có thể nghĩ ra.

Chà, Ryan à, anh đã đúng rồi đấy. Nó còn đi sâu, sâu hơn nữa kìa. Và nếu anh biết thế - nếu anh đã nghĩ thế - vậy tại sao anh lại đi thó mất quyển sổ của tôi? Tại sao anh lại đi in bài thơ của tôi ra, bài thơ mà chính anh gọi là “đáng sợ” trong tờ Đồ Thất Lạc? Tại sao anh lại để những người khác đọc nó?

Và mổ xẻ nó. Rồi lấy nó làm trò cười.

Đó chưa bao giờ là một bài thơ bị thất lạc cả, Ryan. Và anh chưa bao giờ tìm thấy nó, nên nó không thuộc về tuyển tập của anh.

Nhưng người khác lại tìm thấy nó trong chính tuyển tập của anh. Chính trong đó thầy cô bắt gặp bài thơ ngay trước tiết giảng dạy về thơ của họ. Chính trong đó những học sinh trong lớp đã cắt xẻ bài thơ của tôi, tìm kiếm ý nghĩa của nó.

Trong lớp chúng tôi, không ai nói đúng cả. Gần đúng cũng không. Nhưng lúc đó, chúng tôi ai cũng nghĩ mình đã đúng. Cả thầy Porter cũng nghĩ vậy.

Mấy người có biết thầy Porter đã nói gì trước khi phát bài thơ của tôi cho cả lớp không? Thầy ấy nói rằng đọc một bài thơ được viết từ một cá nhân vô danh trong trường cũng giống như đọc một bài thơ cổ điển của một thi sĩ quá cố vậy. Đúng vậy đấy - một thi sĩ quá cố. Bởi vì chúng ta không thể hỏi được ai về ý nghĩa thực sự của chúng.

Rồi thầy Porter đã chờ, mong sẽ có đứa thú nhận là đã viết nó. Nhưng điều đó, như các cậu đã biết, không bao giờ xảy ra.

Nên giờ mấy cậu biết rồi đấy. Và cho những ai cần giải trí một chút, thì đây. “Chỉ tâm hồn tôi mà thôi”, sáng tác bởi Hannah Baker.

Mắt ta gặp nhau

nhưng anh nào có

nhìn thấy em đâu

Anh chẳng buồn đáp

khi em khẽ chào

Tâm hồn đồng điệu

lẽ nào tri kỷ

lẽ nào không phải

Điều đó, em nghĩ

mãi mãi

ta sẽ chẳng thể biết được

Mẹ của con ơi

mang con trong dạ

Giờ chẳng thấy gì

ngoài đồ con mặc

Mỗi khi ai hỏi

con nay thế nào

mẹ gật và cười

Xin mẹ

đừng chỉ đáp thế rồi thôi

Hãy đặt tôi dưới

bầu trời của Người

Và hãy hiểu tôi

Đừng chỉ nhìn tôi

với đôi mắt trần

Hãy cởi bỏ đi

lớp mặt nạ bằng

thịt và xương này

Nhìn tôi

qua chỉ tâm hồn tôi

mà thôi

Và giờ thì các cậu biết tại sao rồi đấy.

Vậy thì, thầy cô các cậu đã mổ xẻ mình đàng hoàng chưa? Họ nói đúng không? Các cậu có đoán được chút nào bài thơ là của mình không?

Ừ, một số các cậu nhận ra. Ryan hẳn đã kể cho ai đó nghe - cảm thấy tự hào vì tuyển tập của anh ta được đem vào nói trong một môn học. Nhưng khi mọi người chất vấn mình, mình đã không xác nhận hay chối nó có phải mình viết hay không. Và điều đó làm một vài người bực mình.

Một số còn chế lại bài thơ của mình, đọc cho mình nghe hy vọng dò được gì đó từ mình.

Tôi thấy chuyện đó rồi. Tôi nhìn hai cô gái trong giờ của thầy Porter ngồi đọc lại một bài thơ chế trước khi chuông reo.

Thật là ngu ngốc và trẻ con… lại nhẫn tâm nữa.

Họ đã khá tàn nhẫn, cả tuần liền mỗi ngày đều đem vô những bài thơ chế khác. Hannah đã cố gắng hết sức lờ họ, giả vờ như đang đọc trong lúc chờ thầy Porter vào lớp. Chờ giờ học bắt đầu để cứu cậu ấy khỏi cảnh đó.

Chuyện này không có vẻ gì là to tát, đúng không?

Không, có lẽ với mấy cậu thì không. Nhưng trường học đối với mình chưa bao giờ là một nơi yên ổn trong cả một thời gian dài. Và sau mấy chuyến tìm tư liệu của cậu, Tyler, thì nhà tôi cũng không còn an toàn nữa.

Giờ thì, tự nhiên, ngay cả những suy nghĩ của mình cũng bị người ta đem ra mổ xẻ nữa.

Có lần, trong giờ thầy Porter, khi mấy nhỏ con gái đó đang chọc ghẹo Hannah, Hannah đã nhìn lên. Hai mắt của cậu ấy bắt gặp tôi một lúc. Một chớp tích tắc. Nhưng cậu ấy biết tôi đang nhìn cậu ấy. Và dù không có ai thấy lúc đó, tôi cũng đã quay mặt đi.

Hannah lúc đó chỉ còn một mình.

Hay lắm, Ryan à. Cảm ơn anh đấy. Anh đúng là một nhà thơ chân chính.

■

Tôi tháo tai nghe ra khỏi tai và quàng chúng xuống cổ.

“Tôi không biết cậu đang gặp chuyện gì,” người đàn ông đứng bên kia quầy nói, “nhưng tôi không lấy tiền của cậu đâu.” Ông ta thổi vào một cái ống hút và bịt chặt cả hai đầu ống lại.

Tôi lắc đầu và với ra sau lấy ví của mình. “Không, em trả tiền mà.”

Ông ta quấn cái ống chặt và chặt hơn lại. “Tôi nói thật. Chỉ là ly sinh tố thôi. Và tôi nói rồi đó, tôi không biết có chuyện gì, và tôi cũng không biết giúp gì được cho cậu, nhưng rõ ràng là đời cậu đang có chuyện không ổn, nên cậu cứ giữ lại tiền đi.” Mắt ông ta nhìn thẳng vào mắt tôi, và tôi biết ông ta hoàn toàn nghiêm túc.

Tôi không biết phải nói gì. Mà dù cho có biết, thì cổ họng tôi cũng nghẹn không nói ra được.

Nên tôi gật đầu, cầm ba lô lên, vừa thay cuộn băng khác vừa đi ra phía cửa.