Lạc Văn một mạch chạy thẳng ra ngoài cửa nhà, chỉ thấy khắp sân tràn ngập sắc xuân, mấy cây đào tắm mình trong gió xuân, hương thơm ngào ngạt; mấy giàn dưa chuột đã mọc ra những chiếc lá non tơ lông lơ phơ, nở ra những bông hoa nhỏ nhắn tươi tắn. Cửa sổ kính treo rèm, trong nhà vô cùng yên tĩnh. Anh biết hai đứa nhỏ vẫn chưa tan học, Thanh Phượng phải rất muộn mới làm xong việc; chỉ có mấy con bướm sặc sỡ bay lượn từ cây đào xuống là đang chào đón sự trở lại của anh.

Cuối cùng, cuộc sống nông thôn suốt hai mươi mốt năm đã tạo cho anh thói quen chân tay không lúc nào ngơi nghỉ, Lạc Văn muốn gánh vài gánh nước để tưới cho giàn dưa chuột. Chiếc thùng úp dưới chân cửa sổ, đòn gánh vắt trên thùng nước; anh bước tới, cầm đòn gánh lên, lật chiếc thùng nước lại, "xoảng" một tiếng, căn nhà đang yên tĩnh bỗng có tiếng ai đó cất lên: "Ai thế?"

Giọng miền Nam, là một người phụ nữ.

Lạc Văn giật mình kinh hãi. Tấm rèm cửa hé mở một góc, lộ ra gương mặt gầy gò, cất tiếng gọi: "Lạc Văn!" Tiếp đó, một người phụ nữ trung niên với hai bên mai điểm đầy hoa râm chạy ra, nhưng rồi lại cứng đờ như tượng đứng im ở cửa nhà.

"Cô... cô là..." Lạc Văn mở to mắt, vứt cả đòn gánh và thùng nước trong tay xuống: "Mưa Phùn!"

Thế nhưng, Mưa Phùn đứng trước mặt Lạc Văn lúc này đã khác xa so với hai mươi mốt năm trước, khác biệt như hai người hoàn toàn xa lạ.

Lạc Văn ngẩn ngơ nhìn Mưa Phùn với hai bên mai điểm đầy hoa râm trước mắt, chỉ thấy cô mặc chiếc áo blouse vải xanh của phụ nữ nông thôn miền Bắc, gương mặt trái xoan xinh xắn ngày nào giờ đã chằng chịt nếp nhăn, hai con ngươi ảm đạm tràn ngập nỗi buồn thương, đôi môi đỏ mọng như vừa cắn vỡ quả anh đào nay đã mất đi sắc hồng. Toàn bộ gương mặt ấy khiến người ta vừa nhìn là biết đã chịu đựng vô số vết thương lòng lẫn vết thương ngoài da.

Không ngờ Mưa Phùn lại biến thành thế này! Con người rồi sẽ già đi; năm tháng khắc lên gương mặt mỗi người những vết tích của thời gian, thế nhưng sự thay đổi khác biệt một trời một vực của Mưa Phùn lại khiến người ta không thể tưởng tượng nổi. Tim Lạc Văn nhói đau, trước mắt bỗng nhòe đi, để rồi hình bóng Mưa Phùn lùi xa vào ống kính, thấp thoáng hiện lên dáng dấp thiếu nữ miền Nam uyển chuyển thướt tha.

Họ từng là bạn học cùng lớp. Lạc Văn đến từ vùng nông thôn miền Bắc, quê mùa chính hiệu, còn Mưa Phùn đến từ thành phố lớn ven biển miền Nam, xuất thân trong một gia đình giàu có, kiêu ngạo lại tiểu thư đài cát; Lạc Văn vừa gặp Mưa Phùn đã cảm thấy nước sông không phạm nước giếng.

Ngay từ khi bước chân vào đại học, Mưa Phùn đã thu hút mọi ánh nhìn bởi dáng vẻ thướt tha kiều diễm của mình; cô tuy mang vẻ mặt đắc ý nhưng lại coi xung quanh như không có ai, ngay cả cái nhìn chính nhãn cũng chẳng buồn dành cho những nam sinh đang ném về phía cô ánh mắt ái mộ.

Lạc Văn cảm thấy Mưa Phùn nên đi làm minh tinh điện ảnh, còn việc học khoa toán chẳng qua là đi nhầm đường. Quả nhiên, khai giảng chưa đầy nửa tháng, Mưa Phùn đã trở thành tâm điểm của mọi chỉ trích, thư tình bay tới như bông tuyết, không ít bức còn là thư bảo đảm, điều đó càng khiến Lạc Văn thêm phần phản cảm với cô. Mưa Phùn cũng giống như một con công kiêu hãnh, Lạc Văn coi thường cô thì cô lại càng vểnh mũi lên, phớt lờ Lạc Văn. Hai người họ đến từ hai đầu đất nước, giống như oan gia từ tiền kiếp.

Nào ngờ, cục diện giằng co ấy bỗng nhiên xoay chuyển chóng mặt.

Lạc Văn là quán quân kỳ thi toán học cấp ba ba năm liền của vùng đó, luôn ấp ủ quyết tâm đạt được thành tựu cao hơn trong bốn năm đại học. Thế nên, anh hoặc làùi đầu vào thư viện, hoặc là đến các khu rừng ven sông ở vùng nông thôn ngoài trường để làm bài tập. Có một lần, anh lại chạy ra khỏi khuôn viên trường, đến bên một con sông nhỏ nước trong vắt, ẩn mình dưới tán râm mát của hàng liễu, nằm bò lên bãi cát trắng mát rượi để giải mấy bài toán khó. Anh vô cùng yêu thích khung cảnh của chốn nhỏ bé này, bởi vì anh cảm thấy nó có chút phong vị giống quê hương mình, mang lại cảm giác vô cùng thân thuộc.

Gió xuân hiu hiu thổi, chim hót hoa thơm, Lạc Văn hoàn toàn tập trung, chìm đắm vào thế giới toán học thoát tục. Tuy nhiên, anh cũng là người rất biết cách điều chỉnh trí lực, luôn đan xen giữa căng và chùng, không bao giờ để dây đàn căng quá mức. Anh tự đặt ra quy tắc cho bản thân, cứ giải xong ba bài toán khó là phải nghỉ ngơi ít nhất mười lăm phút. Anh không biết hát, nhưng lại rất giỏi bắt chước tiếng chim hót, lại thích lộn nhào, trồng cây chuối. Lần này, ngay khi vừa chinh phục được một bài tập có độ khó cực lớn, cảm thấy vô cùng thỏa mãn, anh liền một mạch lộn liền bảy tám vòng, bỗng từ sâu trong hàng cây xa xa văng vẳng đưa lại một điệu hát uyển chuyển:

Ánh chiều tà chiếu rọi bóng tháp trên đỉnh núi,

Ánh trăng soi bóng đom đóm ven sông...

Lạc Văn vội vàng dừng lại cách thức cuồng hoan thời nguyên thủy của mình, đứng thẳng người, lắng tai nghe ngóng.

Gió xuân thổi khắp đồng bằng phẳng lặng,

Muôn núi kết thành bức bình phong vững chãi...

Lúc nào không hay, Lạc Văn đã bị giai điệu tuyệt vời ấy thu hút và cảm động, đến mức không kìm được mà cất giọng hát theo.

Tiếng hát lúc gần lúc xa, lúc cao lúc thấp, quấn quýt vang vọng giữa không gian nhỏ bé, tiếng chim hót bỗng chìm đi, hương hoa càng thêm nồng đượm. Lạc Văn mê mẩn vì tiếng hát, bất giác bước đi, bước ra khỏi rặng liễu, tìm kiếm nơi cất lên tiếng hát, muốn được nhìn tận mắt người ca sĩ đã cất lên giai điệu tuyệt vời ấy.

Trong tán lá râm mát, một bóng người nhỏ nhắn thướt tha thoắt ẩn thoắt hiện; gió lay cành liễu, qua kẽ lá thoáng hiện lên sắc màu của chiếc áo vải hoa mặc nhà của thiếu nữ nông thôn miền Bắc. Tiếng hát đầy cuốn hút khiến Lạc Văn quên bén đi ranh giới nam nữ, giống như cái cách phải đào sâu đến tận cùng vấn đề để tìm ra đáp án chính xác cho bài toán khó, anh nhất định phải tận mắt nhìn thấy dung nhan thật sự của người ca sĩ này.

Anh dò theo tiếng hát, nhưng tiếng hát lại tựa như làn khói mỏng manh, phiêu diêu trôi dạt vào chốn sâu thẳm hơn của rừng cây; anh cũng cứ thế rảo bước qua những tán cây, không ít lần bị dây leo chằng chịt vấp ngã. Thế nhưng, anh trước sau vẫn kiên trì không bỏ cuộc, đuổi theo không buông, cuối cùng cũng đuổi kịp tiếng hát đến góc khuất tĩnh mịch nhất của khu rừng này.

Tiếng hát bỗng ngắt bặt, thay vào đó là một tràng tiếng cười giòn giã; người ca sĩ quay mặt lại, hóa ra là Mưa Phùn đã mặc lên người bộ y phục của thiếu nữ nông thôn miền Bắc, cố tình trêu chọc Lạc Văn.

Từ ngày hôm đó, đôi oan gia tiền kiếp này đã biến thành một cặp tình nhân nồng thắm.

Thế nhưng, những người có tình lại chẳng thể thành đôi, oan gia biến thành người yêu, người yêu rồi lại thành oan gia; ngày ấy từ bốn phương trời tụ hội, hai mươi mốt năm qua lại mỗi người một ngả phân ly, dù ác mộng tỉnh giấc đã là buổi sáng, nhưng tuổi xuân nay chẳng còn nữa.

"Cậu... sao cậu lại tìm được đến đây?" Lạc Văn ngạc nhiên hỏi.

“Tôi phụng mệnh đến đây để đi thu thập bản thảo.” Mưa Phùn khó nhọc kéo khóe môi, nặn ra một nụ cười khổ. “Tôi vừa được điều về làm biên tập viên cho tờ “Tạp chí Toán học”, đúng lúc nhìn thấy một bài luận do anh gửi tới từ đây, ban biên tập công nhận trình độ rất cao, tổng biên tập quyết định thâu tóm toàn bộ các trước tác của anh; tôi đã tranh thủ chuyến công tác lần này, cứ theo manh mối mà tìm đến phủ đệ, đã đến đây được một tuần rồi.”

Lạc Văn áy náy nói: “Hôm qua tôi vừa mới ký tên vào kết luận, làm xong mọi thủ tục; để cô phải đợi lâu rồi.”

“Kết luận rất tốt phải không?” Mưa Phùn hỏi.

“Lát nữa sẽ cho cô xem bản sao, tôi thấy rất sát với thực tế.” Tâm trạng Lạc Văn lại bắt đầu dao động, “À, ban văn hóa yêu cầu tôi lập một danh sách những người bị tôi liên lụy, tôi đã viết tên cô vào; nghe nói bước công việc tiếp theo chính là lật đổ những tội danh đã áp đặt lên đầu những người bị hại như các cô.”

“Tôi không hề là nạn nhân của anh.” Gương mặt chằng chịt nếp nhăn của Mưa Phùn hiện lên vẻ đau đớn từ tận đáy lòng, “Là tôi... đã hại anh.”

Lạc Văn xua tay, không muốn nhắc lại chuyện cũ này nữa, bèn bước vào nhà. Mưa Phùn lấy nước rửa mặt cho Lạc Văn, còn Lạc Văn thì đứng ngẩn người trước chiếc bàn vuông nhỏ cạnh cửa sổ. Hóa ra Mưa Phùn đang dùng nét chữ ngay ngắn thanh tú của mình để chép lại từng trang bản thảo đầy những chữ viết nguệch ngoạc của anh.

“Ây da, sao dám làm phiền đến vị quý khách từ xa ghé thăm chứ?” Lạc Văn hoảng hốt thu dọn lại bản thảo của mình.

Mưa Phùn giữ tay anh lại, nói: “Anh quên rồi sao, tác phẩm đầu tay ngày ấy chính là do tôi chép; bây giờ anh... lại khách sáo với tôi thế à.” Viền mắt Mưa Phùn đỏ hoe, quay mặt đi chỗ khác.

Lạc Văn rụt tay lại, để che giấu sự xao động trong lòng, vội vàng đi rửa mặt. Lại sợ bản thân quá lạnh lùng sẽ khiến Mưa Phùn càng thêm đau lòng, bèn mỉm cười nói: “Nghĩ lại chuyện xưa, vẫn giống như ngắt cành hoa còn đọng sương sớm; hãy để chúng ta bắt đầu thanh xuân thứ hai ngay từ vạch xuất phát của ngày xưa ấy.”

“Nhưng tôi thì không thể!” Mưa Phùn đau đớn nói, “Đối với tôi, quá khứ chỉ còn lại vài chiếc lá tàn nhặt nhạnh từ ao lạnh mà thôi.”

Mưa Phùn và Lạc Văn đều từng yêu thích văn học bên cạnh chuyên ngành chính; họ mượn thơ văn của Lỗ Tấn tiên sinh để bày tỏ tâm tư của mình.

“Xem ra, hơn hai mươi năm qua cậu cũng đã chịu đựng không ít khổ cực.” Lạc Văn nhìn chằm chằm Mưa Phùn, khẽ hỏi.

“Tôi vứt bỏ anh, nhưng cũng chẳng cứu rỗi được chính mình!” Mưa Phùn không thể kìm nén được nỗi đau thương nữa, òa khóc.

Trái tim Lạc Văn rối bời, anh bực bội đi qua đi lại trong nhà, cuối cùng đột ngột dừng bước, lớn tiếng nói: “Mưa Phùn, đừng khóc nữa! Tôi rất sợ nước mắt.”

Tiếng khóc nức nở của Mưa Phùn dần dừng lại, cô nghẹn ngào nói: “Tôi vốn không muốn rơi lệ trước mặt anh, thế nhưng... tôi... đã quên mất cách cười rồi.”

Lạc Văn vắt một chiếc khăn mặt ẩm đưa cho cô, rồi hỏi: “Sau khi nghỉ học, cậu ở nhà dưỡng bệnh bao nhiêu lâu?”

Mưa Phùn lau mãi không hết nước mắt trên mặt, đáp: “Về đến nhà, tôi cứ mơ màng nằm bẹp trên giường mấy tháng trời. Trái tim đã chết, không còn tri giác, không còn cảm giác, chỉ trơ trọi lại một lớp vỏ bọc như thây ma biết đi.”

Lạc Văn lo lắng hỏi: “Sau đó thì sao?”

“Mẹ và bố đưa tôi đến biệt thự nghỉ mát đó để điều dưỡng, nửa đêm tôi tỉnh dậy, trời đang mưa tầm tã, tôi trèo qua cửa sổ, bò xuống sườn núi...”

“Đi đâu thế?”

“Tôi nghĩ... muốn lao xuống biển tự vẫn...”

“Sao bỗng nhiên lại nghĩ quẩn muốn tự tử?”

“Tôi nhớ lại... anh và tôi... quãng thời gian nghỉ hè ấy, mọi thứ... đều chấm dứt rồi...”

“Ai đã cứu cậu lên?”

“Tôi bò được nửa đường thì hết sức lực... bố mẹ đuổi theo phía sau, dìu tôi quay lại; họ quỳ gối trước mặt tôi, cầu xin tôi đừng vứt bỏ họ... thế nên tôi mới sống lay lắt cho đến tận bây giờ.”

“Bố mẹ cậu bây giờ... vẫn khỏe chứ?”

“Bố tôi đã qua đời trước Đại cách mạng văn hóa; mẹ đã nghỉ hưu, bây giờ ở nhà lo cơm nước cho tôi.”

Lạc Văn muốn phá vỡ bầu không khí trầm lắng đến nghẹt thở này, bèn đổi chủ đề, hỏi: “Cậu hồi phục sức khỏe vào năm nào?”

Mưa Phùn thừ người đáp: “Tôi nằm trên giường hai năm mới có thể xuống đất đi lại, soi gương mới thấy con người đã biến dạng, ngay cả tôi cũng chẳng thể nhận ra cái gương mặt non chẳng ra non, già chẳng ra già ấy lại chính là mình.”

“Vậy là năm năm chín đi học lại à?”

“Tôi không có dũng khí quay lại Bắc Kinh, con đường hướng Bắc ấy gợi lại cho tôi quá nhiều thương tâm, thế nên tôi không muốn đi học lại nữa; nhưng mẹ tôi khóc lóc thảm thiết, nhất định bắt tôi phải lấy cho được bằng tốt nghiệp đại học, tôi đành nhượng bộ theo ý nguyện của bà.”

Lạc Văn tính toán một lúc, nói: “Khoa Toán sau đó đổi thành hệ năm năm, cậu tốt nghiệp năm sáu mươi mốt.”

“Tốt nghiệp năm sáu mươi mốt.”

“Tốt nghiệp xong được phân công về đâu công tác?”

“Tôi mang theo cái kết luận trung hữu của năm năm bảy, người mắc đầy bệnh phù thũng, bị phân công về một huyện nhỏ ở biên giới Tây Bắc, làm giáo viên cấp hai.”

“Sau đó làm sao lại được điều về đây?”

“Để đưa tôi từ nơi xa xôi hẻo lánh ấy trở về, cũng là để mang lại cho tôi và cả nhà hệ số an toàn chính trị lớn nhất, năm sáu mươi ba mẹ đã tìm cho tôi một người đàn ông có chút địa vị.”

Trái tim Lạc Văn thót lên một nhịp, hỏi: “Anh ta làm công việc gì?”

“Là một cán bộ lãnh đạo làm công tác nhân sự bảo vệ, lớn hơn tôi mười mấy tuổi; vợ trước vì lối sống không lành mạnh nên bị anh ta phát hiện rồi tự sát, tôi đến làm vợ kế cho anh ta.”

“Anh ta đối xử với cậu có tốt không?”

“Chúng tôi chỉ sống chung với nhau ba năm, anh ta lại luôn bận rộn dưới nông thôn làm công tác tứ thanh, nên hai bên đối xử với nhau khá khách sáo, không lạnh nhạt cũng chẳng nồng nhiệt.”

“Sao lại chỉ sống chung có ba năm?”

“Đại cách mạng văn hóa vừa mới bắt đầu, anh ta liền trở thành đối tượng bị đánh gục đầu tiên, bị quy chụp là phản đồ và chết dưới những trận đòn nhừ tử; tôi cũng bị chỉ định là thành phần hữu sót lưới, còn tàn độc hơn cả lúc người ta chỉnh đốn anh năm đó.”

“Chồng của cậu tên là gì, đã được minh oan chưa?” Lạc Văn đau buồn hỏi.

“Anh ấy tên là Ninh Đình Tá...”

“Ồ!” Lạc Văn kinh hô lên.

“Cậu biết anh ấy à?”

“Anh ấy từng là đội trưởng công tác ở thôn chúng tôi.”

“Hèn chi mà anh ấy không nói cho tôi biết địa điểm cụ thể đi làm công tác tứ thanh!” Mưa Phùn bừng tỉnh đại ngộ, “Trước khi kết hôn với tôi, anh ấy đã xem hồ sơ của tôi, biết rõ mối quan hệ quá khứ giữa tôi và anh.”

Lạc Văn cười cay đắng, nói: “Bây giờ tôi mới hiểu tại sao anh ta lại sinh ra hứng thú nồng nặc với tôi đến vậy.”

“Chắc chắn anh ta đã từng chỉnh đốn anh phải không?” Mưa Phùn lo sợ hỏi, “Năm năm bảy anh ta rất tả khuynh, đã quy chụp oan uổng cho rất nhiều đồng chí tốt thành phần hữu phái.”

“Mỗi người đừng nên so đo ân oán cá nhân nữa!” Lạc Văn thành khẩn nói, “Anh ấy đã se duyên cho tôi và Thanh Phượng đến với nhau, xem như đã làm một việc tốt.”

“Vợ của anh là một người rất tuyệt vời.” Mưa Phùn cảm động nói, “Ban đầu tôi rất sợ cô ấy sẽ nhổ nước bọt vào mặt tôi, nào ngờ cô ấy vừa nghe thấy tôi báo tên, nói rõ mục đích đến đây liền mừng rỡ gọi tôi một tiếng chị Mưa, vừa thân thiết vừa tràn ngập tình cảm chân thành.”

Lạc Văn đầy vẻ yêu thương và say đắm nói: “Điểm đáng quý nhất ở cô ấy chính là tâm địa lương thiện.”

“Hai đứa con của anh cũng rất đáng yêu.”

“Điểm đáng yêu giống hệt mẹ chúng.” Lạc Văn hỏi, “Cậu có con không?”

“Có một đứa con gái tên là Tiểu Hinh, sinh cùng năm với con anh, lớn hơn vài tháng.”

Lạc Văn cười nói: “Vậy thì tôi không cần phải tặng lại cậu một đứa rồi.”

Đang nói chuyện, ngoài cửa vang lên tiếng bước chân nhảy nhót tưng bừng.

“Tiểu Mãng tan học rồi!” Mưa Phùn cứ như đang thân thiết với con ruột vậy, “Tôi thích nhất là thằng bé.”

Lạc Văn lắc đầu, nói: “Nó không đáng yêu bằng Tiểu Quyển.”

“Tại sao?”

“Giống tôi quá.”

Bọn trẻ bước vào nhà, con gái nói: “Anh ơi, hai anh em mình đi tưới dưa chuột đi! Đợi bố về là được ăn lứa dưa chuột non đầu tiên rồi.”

“Tưới dưa chuột không cần em!” Con trai nói, “Em mau khâu đế giày đi, đợi bố về là được xỏ đôi giày mới do chính tay em làm rồi.”

Lạc Văn cảm thấy lồng ngực thắt lại đau đớn khôn cùng, lao vụt ra khỏi cửa phòng, ôm chặt lấy cậu con trai và cô con gái vào lòng.