Bác sĩ Watson cảm thấy thật dễ chịu khi được đặt chân trở lại căn phòng bề bộn ở lầu một trên phố Baker, nơi từng là điểm khởi đầu cho biết bao cuộc phiêu lưu kỳ lạ. Ông nhìn quanh những biểu đồ khoa học trên tường, chiếc bàn làm thí nghiệm bị axit cháy xém, chiếc hộp đựng vỉo-lông ngựa tựa ở góc phòng, và cái thùng đựng than vốn xưa kia là nơi cất những chiếc tẩu cùng thuốc lá. Cuối cùng, ánh mắt ông dừng lại ở gương mặt tươi tắn và rạng rỡ của Billy, cậu tiếp tân trẻ tuổi nhưng rất khôn ngoan và khéo léo, người từng góp phần xoa dịu phần nào sự cô đơn và tĩnh mịch bủa vây nhân vật lạnh lùng của vị thám tử vĩ đại.
"Mọi thứ có vẻ vẫn y nguyên, Billy. Cả cậu cũng chẳng thay đổi gì cả. Hy vọng điều tương tự cũng đúng với anh ấy chứ?"
Billy liếc nhìn cánh cửa phòng ngủ đang khép kín với vẻ đầy lo lắng.
"Tôi nghĩ ngài ấy đang ở trong phòng và đã ngủ rồi," cậu đáp.
Bấy giờ là bảy giờ tối của một ngày hè tuyệt đẹp, nhưng bác sĩ Watson đã quá quen thuộc với giờ giấc thất thường của người bạn cũ nên chẳng hề lấy làm ngạc nhiên trước điều đó.
"Điều đó có nghĩa là đang có một vụ án phải không?"
"Vâng, thưa ngài; dạo này ngài ấy đang làm việc cực kỳ căng thẳng. Tôi rất lo cho sức khỏe của ngài ấy. Ngài ấy ngày càng xanh xao, gầy gò và chẳng chịu ăn uống gì cả. 'Khi nào ngài muốn dùng bữa tối, thưa ngài Holmes?' Bà Hudson đã hỏi thế. 'Bảy giờ rưỡi, của ngày kia,' ngài ấy đáp. Chắc ngài cũng biết tính cách của ngài ấy mỗi khi say mê một vụ án rồi đấy."
"Ừ, Billy, tôi biết chứ."
"Ngài ấy đang theo dõi ai đó. Hôm qua ngài ấy hóa trang thành một công nhân đi tìm việc làm. Hôm nay lại đóng giả làm một bà lão. Ngài ấy đã qua mặt được cả tôi, thế mà lẽ ra giờ này tôi phải rành mấy thủ đoạn của ngài ấy lắm chứ." Billy vừa cười tủm tỉm vừa chỉ vào một cây ô rộng và cồng kềnh đang dựa vào chiếc ghế sofa. "Đó là một phần bộ đồ giả trang của bà lão đấy," cậu nói.
"Nhưng tất cả chuyện này là sao vậy, Billy?"
Billy hạ thấp giọng, giống như một kẻ đang bàn chuyện đại sự quốc gia. "Tôi không ngại kể cho ngài nghe đâu, nhưng chuyện này không được lọt ra ngoài nhé. Đó là vụ trộm viên kim cương của Hoàng gia."
"Cái gì — vụ trộm trị giá một trăm ngàn bảng á?"
"Vâng, thưa ngài. Họ buộc phải lấy lại được nó, thưa ngài. Ngài biết đấy, Thủ tướng và Bộ trưởng Bộ Nội vụ đã từng ngồi ngay trên chiếc ghế sofa này đấy. Ngài Holmes đối xử với họ rất lịch thiệp. Ngài ấy nhanh chóng giúp họ cảm thấy thoải mái và hứa sẽ làm mọi thứ có thể. Rồi còn Lord Cantlemere nữa chứ——"
"À!"
"Vâng, thưa ngài; ngài biết điều đó có nghĩa là gì rồi đấy. Ông ấy là một lão già cứng nhắc, thưa ngài, nếu tôi mạn phép được nói thế. Tôi có thể chịu đựng được ngài Thủ tướng, và tôi chẳng có điều gì phàn nàn về vị Bộ trưởng Bộ Nội vụ, người trông có vẻ lịch sự và nhã nhặn, nhưng tôi hoàn toàn không tài nào chịu nổi ngài huân tước đó. Ngài Holmes cũng vậy, thưa ngài. Ngài thấy đấy, ông ta không tin tưởng ngài Holmes và từng phản đối việc thuê ngài ấy. Ông ta thà thấy ngài ấy thất bại còn hơn."
"Và ngài Holmes biết điều đó chứ?"
"Ngài Holmes luôn biết bất cứ điều gì cần phải biết."
"Chà, chúng ta hãy hy vọng ngài ấy sẽ không thất bại và Lord Cantlemere sẽ phải chưng hửng. Mà này Billy, tấm rèm giăng ngang cửa sổ kia dùng để làm gì vậy?"
"Ngài Holmes bảo treo nó lên từ ba ngày trước. Chúng ta có một thứ kỳ quái giấu đằng sau đó đấy."
Billy bước tới và kéo tấm màn che khuất phần hốc của ô cửa sổ lồi sang một bên.
Bác sĩ Watson không sao kìm nổ một tiếng kêu kinh ngạc. Ở đó có một hình nhân y hệt như người bạn cũ của ông, từ chiếc áo choàng tắm cho đến mọi thứ, gương mặt quay chếch ba phần tư về phía cửa sổ và hướng xuống dưới, ra chiều đang đọc một cuốn sách vô hình, trong khi thân hình thì ngả sâu vào một chiếc ghế bành. Billy tháo rời phần đầu ra và giơ lên không trung.
"Chúng tôi đặt nó ở nhiều góc độ khác nhau để trông có vẻ thật hơn. Tôi sẽ không đời nào dám chạm vào nó nếu tấm rèm che không được hạ xuống. Nhưng khi rèm kéo lên thì người ở phía bên kia đường có thể nhìn thấy đấy."
"Chúng ta từng dùng một thứ đại loại như thế trước đây rồi."
"Chuyện đó xảy ra trước thời của tôi," Billy nói. Cậu vạch các tấm rèm cửa sổ ra và nhìn ra ngoài đường phố. "Có những kẻ đang theo dõi chúng ta từ phía bên kia kìa. Bây giờ tôi vẫn có thể thấy một tên đang đứng ở cửa sổ đấy. Ngài tự mình nhìn xem đi."
Watson vừa bước lên một bước thì cánh cửa phòng ngủ mở ra, thân hình cao và gầy của Holmes bước ra, gương mặt xanh xao và hốc hác, nhưng bước đi và dáng vẻ vẫn lanh lẹ như ngày nào. Chỉ với một cú nhảy, ngài đã đến bên cửa sổ và kéo tấm rèm che lại một lần nữa.
"Thế là đủ rồi, Billy," ngài nói. "Lúc nãy cậu suýt gặp nguy hiểm đến tính mạng đấy, chàng trai của tôi ạ, và tôi thì chưa thể thiếu cậu được lúc này. Nào Watson, thật tuyệt khi lại được gặp anh ở căn phòng cũ này một lần nữa. Anh đến vào một thời điểm vô cùng quan trọng đấy."
"Tôi cũng đoán được phần nào."
"Cậu có thể đi được rồi, Billy. Cậu bé đó thực sự là một bài toán khó, Watson. Tôi có đúng khi để cậu ta phải dấn thân vào hiểm nguy không nhỉ?"
"Hiểm nguy gì chứ, Holmes?"
"Nguy cơ bị sát hại bất ngờ. Tôi đang chờ đợi một vài vị khách tối nay đây."
"Chờ đợi cái gì cơ?"
"Bị ám sát đấy, Watson."
"Không, không; anh đang nói đùa đấy à, Holmes!"
"Ngay cả với khiếu hài hước hạn chế của mình, tôi cũng có thể nghĩ ra một trò đùa hay hơn thế. Nhưng trong lúc này chúng ta cứ thoải mái cái đã, phải không nào? Có rượu chứ nhỉ? Bình ga-zô-giên và xì-gà vẫn ở chỗ cũ đấy. Để tôi được ngắm anh ngồi trên chiếc ghế bành quen thuộc một lần nữa xem nào. Hy vọng là anh chưa học được thói quen coi thường chiếc tẩu và thứ thuốc lá tồi tệ của tôi chứ? Dạo này nó phải đóng vai trò thay thế cho cả thức ăn đấy."
"Nhưng sao anh lại không ăn?"
"Bởi vì các giác quan sẽ trở nên tinh tế hơn khi anh để chúng chịu đói. Này, chắc chắn với tư cách là một bác sĩ, Watson thân mến của tôi ơi, anh phải thừa nhận rằng những gì hệ tiêu hóa của anh giành được từ lượng máu cung cấp thì cũng chính là chừng đó mất đi của bộ não chứ. Tôi chính là một bộ não, Watson. Phần còn lại của tôi chỉ là một phần phụ thừa thãi mà thôi. Do đó, bộ não mới là thứ tôi phải quan tâm."
"Nhưng còn mối nguy hiểm này thì sao, Holmes?"
À, đúng thế; lỡ như chuyện đó xảy ra thật, thì có lẽ anh nên ghi nhớ lấy tên và địa chỉ của kẻ sát nhân để phòng hờ. Anh có thể giao nó cho Scotland Yard, kèm theo lời chào thân ái và lời chúc phúc ly biệt của tôi. Tên hắn là Sylvius — Bá tước Negretto Sylvius. Viết ra đi anh bạn, viết nó ra mau! 136 Moorside Gardens, N.W. Nhớ chưa?"
Gương mặt bộc trực của Watson đang giật giật vì lo lắng. Ông quá hiểu rõ những hiểm họa khôn lường mà Holmes phải đối mặt, và thừa biết rằng những gì ngài vừa nói có khi còn là nói giảm nói tránh chứ không hề phóng đại chút nào. Watson luôn là một người hành động, và ông đã lập tức đứng lên ứng phó với tình hình.
"Tính cả tôi vào nữa nhé, Holmes. Tôi chẳng có việc gì bận rộn trong một vài ngày tới cả."
"Đạo đức của anh chẳng khá lên chút nào cả, Watson. Anh lại vừa thêm tội nói dối vào danh sách các tật xấu của mình rồi đấy. Anh mang đầy đủ dấu hiệu của một vị bác sĩ bận rộn, người luôn có các ca hẹn khám bệnh từng giờ."
"Cũng không hẳn là những ca quá quan trọng. Nhưng chẳng lẽ anh không thể cho tóm cổ tên này lại hay sao?"
"Có chứ, Watson, tôi hoàn toàn có thể làm thế. Đó mới là điều khiến hắn ta phải lo lắng đấy."
"Nhưng sao anh lại không làm vậy?"
"Bởi vì tôi vẫn chưa biết viên kim cương đang ở đâu."
"À! Billy đã kể cho tôi nghe rồi — viên ngọc quý của Hoàng gia bị mất tích!"
"Đúng vậy, viên đá Mazarin màu vàng tuyệt đẹp. Tôi đã giăng lưới và tóm được con cá của mình rồi. Nhưng tôi vẫn chưa lấy được viên đá. Bắt bọn chúng thì được tích sự gì chứ? Chúng ta có thể làm cho thế giới trở nên tốt đẹp hơn bằng cách tống cổ bọn chúng vào tù. Nhưng đó không phải là mục tiêu tôi hướng tới. Thứ tôi muốn chính là viên kim cương cơ."
"Và tên Bá tước Sylvius này là một trong những con cá của anh đấy phỏng?"
"Đúng thế, và hắn là một con cá mập. Hắn biết cắn câu đấy. Tên còn lại là Sam Merton, tay đấm bốc. Sam không phải là kẻ tồi, nhưng hắn đã bị Bá tước lợi dụng. Sam không phải là cá mập. Hắn chỉ là một con cá mè đầu bự khờ khạo mà thôi. Dù vậy thì hắn vẫn đang quẫy đạp trong lưới của tôi kìa."
"Tên Bá tước Sylvius đó đang ở đâu?"
"Tôi đã kè kè sát bên hắn suốt cả buổi sáng nay. Anh đã thấy tôi đóng giả làm một bà lão rồi đấy, Watson. Chưa bao giờ tôi hóa trang đạt đến thế. Hắn thậm chí còn nhặt chiếc ô lên hộ tôi một lần nữa cơ. 'Xin phép bà nhé,' hắn nói thế — nửa kiểu Ý, anh biết đấy, và mang những dáng vẻ lịch thiệp kiểu miền Nam khi ở trạng thái tâm lý bình thường, nhưng lại là một con quỷ hiện hình khi ở tâm trạng khác. Cuộc đời vốn đầy rẫy những chuyện kỳ quái, Watson ạ."
"Lẽ ra nó đã có thể biến thành một thảm kịch rồi."
"Chà, có lẽ là vậy. Tôi đã bám theo hắn đến xưởng của lão Straubenzee ở khu Minories. Straubenzee chính là kẻ chế tạo ra khẩu súng hơi — một tác phẩm thủ công rất tinh xảo, theo như tôi được biết, và tôi khá chắc là nó đang nằm ở ô cửa sổ đối diện ngay vào lúc này đây. Anh đã thấy hình nhân đó chưa? Đương nhiên là Billy đã chỉ cho anh rồi. Chà, nó có thể lãnh một viên đạn xuyên qua cái đầu xinh đẹp bất cứ lúc nào đấy. Ồ, Billy, có chuyện gì thế?"
Cậu thiếu niên đã quay trở lại phòng với một chiếc khay đựng danh thiếp. Holmes liếc nhìn nó với cặp chân mày nhướng lên cùng một nụ cười đầy thích thú.
"Chính chủ nhân của cái tên này đây. Tôi hầu như không ngờ lại có lúc này. Hãy dũng cảm đối mặt đi, Watson! Một kẻ có thần kinh thép. Có lẽ anh đã từng nghe danh tiếng của hắn trong việc săn thú lớn rồi nhỉ. Quả thực sẽ là một cái kết huy hoàng cho bảng thành tích săn bắn xuất sắc của hắn nếu hắn bổ sung được tôi vào bộ sưu tập chiến lợi phẩm của mình. Đây là bằng chứng cho thấy hắn đang cảm thấy mũi giày của tôi đã bám sát gót chân hắn rồi đấy."
"Hãy gọi cảnh sát đi."
"Có lẽ tôi sẽ làm vậy. Nhưng chưa phải lúc này. Anh làm ơn liếc mắt ra ngoài cửa sổ một cách thật thận trọng xem có ai đang lảng vảng ngoài đường không nhé, Watson?"
Watson thận trọng nhìn qua phần mép của tấm rèm.
"Có chứ, có một gã bặm trợn đang đứng gần cửa ra vào."
Đó chắc hẳn là Sam Merton — tay đằng chân trung thành nhưng có phần ngốc nghếch. Vị khách này đang ở đâu rồi, Billy?"
"Dạ ở phòng đợi, thưa ngài."
"Hãy mời hắn lên đây khi ta bấm chuông."
"Vâng, thưa ngài."
"Nếu ta không có trong phòng, cứ đưa hắn vào đây."
"Vâng, thưa ngài."
Watson đợi cho đến khi cánh cửa đóng lại, rồi ông nghiêm túc quay sang người bạn đồng hành của mình.
"Nghe này Holmes, chuyện này đơn giản là bất khả thi. Hắn ta là một kẻ liều lĩnh, chẳng từ một thủ đoạn nào. Rất có thể hắn đến đây để ám sát anh đấy."
"Tôi cũng chẳng lấy làm ngạc nhiên đâu."
"Tôi kiên quyết ở lại cùng anh."
"Anh sẽ vướng víu kinh khủng đấy."
"Ngáng đường hắn á?"
"Không, anh bạn thân mến ạ — ngáng đường tôi cơ."
"Thôi đi, tôi không đời nào bỏ mặc anh được đâu."
"Có chứ, anh làm được mà, Watson. Và anh sẽ làm thế, bởi vì anh chưa từng chùn bước trong một ván bài nào cả. Tôi chắc chắn anh sẽ chơi đến cùng. Tên này đến đây vì mục đích riêng của hắn, nhưng hắn có thể sẽ ở lại vì mục đích của tôi." Holmes lấy cuốn sổ tay ra và nguệch ngoạc vài dòng. "Hãy bắt xe đến Scotland Yard và đưa cái này cho Youghal thuộc C.I.D. Hãy quay lại cùng với cảnh sát. Việc bắt giữ tên này sẽ diễn ra ngay sau đó."
"Tôi sẽ làm điều đó với tất cả sự hào hứng."
Trước khi anh quay lại, tôi có lẽ vừa đủ thời gian để tìm ra viên kim cương đang giấu ở đâu." Ngài bấm chuông gọi. "Tôi nghĩ chúng ta sẽ đi ra bằng lối phòng ngủ. Lối thoát hiểm thứ hai này cực kỳ hữu ích đấy. Tôi khá muốn tận mắt quan sát con cá mập của mình mà không để hắn thấy tôi, và như anh đã nhớ đấy, tôi có cách làm riêng của mình."
Do đó, chỉ một phút sau, căn phòng trống không đã đón chào Billy dẫn Bá tước Sylvius bước vào. Tay thợ săn thú dữ, vận động viên và kẻ nổi danh chốn phồn hoa nổi tiếng này là một gã to con, da ngăm đen, với bộ ria mép đậm và rậm đáng sợ che đi cái miệng độc ác với đôi môi mỏng, phía trên là chiếc mũi dài và khoằm như mỏ đại bàng. Hắn ăn mặc lịch sự, nhưng chiếc cà vạt sặc sỡ, chiếc trâm cài lấp lánh và những chiếc nhẫn chói lọi lại mang vẻ phô trương đến chướng mắt. Khi cánh cửa khép lại sau lưng, hắn đảo mắt nhìn quanh với vẻ hung dữ và giật gác như một kẻ luôn nghi ngờ có bẫy rình rập ở mọi ngóc ngách. Rồi hắn giật mình thót người khi trông thấy cái đầu bất động cùng phần cổ áo choàng tắm nhô lên phía trên chiếc ghế bành bên cửa sổ. Ban đầu, biểu cảm của hắn là sự kinh ngạc tột độ. Sau đó, ánh sáng của một niềm hy vọng kinh hoàng lóe lên trong đôi mắt đen ngấn đằng đằng sát khí. Hắn liếc nhìn quanh thêm một lần nữa để chắc chắn không có nhân chứng nào, rồi nhón chân bước, tay cầm gậy giơ lơ lửng, tiến về phía câm lặng nọ. Hắn đang chùng người xuống để tung cú vồ và đòn chí mạng cuối cùng thì một giọng nói điềm tĩnh và đầy mỉa mai vang lên từ cánh cửa phòng ngủ đang mở hé:
"Đừng làm hỏng nó chứ, Bá tước! Đừng làm hỏng nó!"
Tên sát thủ lùi phắt lại, vẻ kinh ngạc hằn rõ trên gương mặt đang co giật. Trong giây lát, hắn lại giơ nửa cây gậy nặng trịch lên như thể muốn chuyển hướng bạo lực từ hình nhân sang người thật; nhưng có điều gì đó trong ánh mắt xám định tĩnh và nụ cười giễu cợt ấy đã khiến bàn tay hắn buông thõng xuống bên sườn.
"Trông cũng xinh xắn đấy chứ," Holmes nói, vừa bước về phía bức tượng. "Tavernier, thợ làm mô hình người Pháp, đã làm ra nó đấy. Tay nghề làm tượng sáp của hắn cũng cừ khôi chẳng kém gì bạn của ông, Straubenzee, trong việc chế tạo súng hơi đâu."
"Súng hơi, thưa ngài! Ý ngài là gì?"
"Xin hãy đặt mũ và gậy lên chiếc bàn nhỏ cạnh tường. Cảm ơn ông! Xin mời ngồi. Ông có muốn đặt cả khẩu súng lục của mình xuống luôn không? Ồ, rất tốt, nếu ông thích ngồi lên nó hơn. Chuyến viếng thăm của ông thực sự rất đúng lúc đấy, vì tôi đang rất muốn có vài phút trò chuyện với ông đây."
Tên Bá tước cau mày, đôi lông mày rậm trĩu xuống đầy đe dọa.
"Tôi cũng muốn có đôi lời trao đổi với ngài đấy, Holmes. Đó là lý do tại sao tôi có mặt ở đây. Tôi sẽ không chối cãi việc mình vừa có ý định tấn công ngài đâu."
Holmes vắt chéo chân ngồi lên mép bàn.
"Tôi lờ mờ đoán được là ông đang nung nấu một ý định đại loại như thế trong đầu rồi," ngài nói. "Nhưng sao lại dành cho tôi sự quan tâm đặc biệt đến vậy?"
"Bởi vì ngài đã cố tình chọc tức tôi. Bởi vì ngài đã sai tay chân bám theo tôi."
"Tay chân của tôi ư! Tôi xin đảm bảo là không có chuyện đó!"
"Nói nhảm! Tôi đã bị chúng bám đuôi đấy thôi. Trò chơi này hai người đều chơi được đấy, Holmes."
"Đó chỉ là một chi tiết nhỏ thôi, Bá tước Sylvius, nhưng có lẽ ông vui lòng gọi đúng danh xưng của tôi khi đối thoại nhé. Ông thừa hiểu rằng, với khối lượng công việc thường nhật của mình, tôi rất quen thuộc với một nửa số gương mặt trong viện bảo tàng tội phạm, và hẳn ông sẽ đồng ý rằng việc phân biệt đối xử là điều không hay ho gì."
"Được rồi, thưa ông Holmes."
"Tuyệt vời! Nhưng tôi xin khẳng định là ông đã hiểu lầm về những kẻ mà ông cho là điệp viên của tôi rồi."
Bá tước Sylvius cười nhạt đầy khinh miệt.
"Người khác cũng có khả năng quan sát tinh tường không kém gì ngài đâu. Hôm qua có một lão chuyên săn bắn. Hôm nay lại là một bà cụ lớn tuổi. Họ đã bám sát tôi suốt cả ngày đấy."
"Quả thực, thưa ngài, ông đang khen ngợi tôi đấy chứ. Đêm trước khi bị treo cổ, lão Nam tước Dowson từng nói rằng trong trường hợp của tôi, những gì pháp luật thu nhận được thì sân khấu đã phải chịu mất đi. Và giờ thì ông lại dành những lời khen ngợi đầy thiện cảm cho các màn hóa trang nhỏ của tôi sao!"
"Thì ra là ngài — chính ngài ư?"
Holmes nhún vai. "Ông có thể nhìn thấy chiếc ô ở góc phòng kìa, thứ mà ông đã vô cùng lịch sự trao tận tay tôi ở khu Minories trước khi ông kịp hoài nghi."
"Nếu tôi biết trước, có lẽ ngài sẽ chẳng bao giờ——"
"Còn được nhìn thấy ngôi nhà khiêm tốn này một lần nữa đúng không. Tôi thừa biết điều đó. Tất cả chúng ta đều có những cơ hội bị bỏ lỡ để mà nuối tiếc. Rất tiếc là ông đã không biết, thế nên chúng ta mới ngồi đây thế này chứ!"
Đôi mày cau có của tên Bá tước càng nhíu sâu hơn vào đôi mắt đầy đe dọa. "Những gì ngài nói chỉ làm cho vấn đề tồi tệ thêm thôi. Đó không phải là tay chân của ngài, mà chính là bản thân ngài đang đóng kịch và xen vào chuyện bao đồng! Ngài thừa nhận là đã bám đuôi tôi. Tại sao lại thế?"
"Nào, thưa Bá tước. Ông từng đi săn sư tử ở Algeria cơ mà."
"Thì sao?"
"Nhưng tại sao lại thế?"
"Tại sao ư? Vì môn thể thao này — vì sự kích thích — vì hiểm nguy chứ sao!"
"Và chắc chắn là để giải cứu vùng đất đó khỏi một loài họa thú chứ gì?"
"Chính xác!"
"Lý do của tôi cũng thu gọn lại bấy nhiêu thôi!"
Tên Bá tước vùng đứng dậy, và bàn tay hắn theo phản xạ thụt về phía túi quần sau.
"Ngồi xuống đi, thưa ngài, ngồi xuống đi! Vẫn còn một lý do khác, thiết thực hơn nhiều. Tôi muốn có viên kim cương vàng đó!"
Bá tước Sylvius ngả người ra sau ghế với một nụ cười nham hiểm.
"Thật là nực cười!" hắn thốt lên.
"Ông thừa biết tôi đang bám theo ông vì chuyện đó mà. Lý do thực sự khiến ông có mặt ở tối nay là để tìm hiểu xem tôi nắm được bao nhiêu về vụ việc này và việc thủ tiêu tôi có thực sự cấp thiết đến mức nào. Chà, tôi cho rằng, từ góc độ của ông thì nó tuyệt đối cấp thiết đấy, bởi vì tôi đã biết tất cả mọi thứ rồi, ngoại trừ đúng một điều duy nhất mà ông sắp sửa nói cho tôi nghe đây."
"Ồ, thế á? Và xin hỏi, sự thật còn thiếu đó là gì nào?"
"Nơi giấu viên kim cương của Hoàng gia lúc này."
Tên Bá tước đăm đăm nhìn người đối diện. "Ồ, ngài muốn biết điều đó lắm phỏng? Làm quái nào mà tôi lại có thể nói cho ngài biết nó đang ở đâu cơ chứ?"
"Ông có thể, và ông sẽ phải nói."
"Thế cơ à!"
"Ông không thể dọa bịp tôi đâu, Bá tước Sylvius." Ánh mắt Holmes khi đăm đăm nhìn hắn chợt nheo lại và bừng sáng lên như hai đũa thép đầy đe dọa. "Ông hoàn toàn trong suốt như tấm kính thủy tinh vậy. Tôi nhìn thấu tận tâm can ông rồi."
"Vậy thì chắc chắn ngài đã biết viên kim cương đang ở đâu rồi chứ!"
Holmes vỗ tay thích thú, rồi chĩa ngón tay mang ý giễu cợt về phía hắn. "Thế ra ông biết thật đấy chứ. Ông vừa thừa nhận rồi đấy nhé!"
"Tôi chẳng thừa nhận cái gì sất."
"Này Bá tước, nếu ông biết điều thì chúng ta có thể làm ăn với nhau. Còn nếu không, ông sẽ gặp rắc rối lớn đấy."
Bá tước Sylvius ngước mắt nhìn lên trần nhà. "Thế mà ngài lại dám lớn tiếng chê bai người khác bịp bợm!" hắn nói.
Holmes trầm ngâm nhìn hắn, tựa như một kiện tướng cờ vua đang suy ngẫm nước đi quyết định. Sau đó, ngài giật tung ngăn kéo bàn ra và rút một cuốn sổ tay lùn tịt.
"Ông có biết tôi ghi gì trong cuốn sổ này không?"
"Không, thưa ngài, tôi không biết!"
"Chính là ông!"
"Tôi ư?"
"Vâng, thưa ngài, chính là ông! Tất cả mọi thứ về ông đều ở đây — từng hành động trong cuộc đời đê tiện và nguy hiểm của ông."
Khốn kiếp nhà ngài, Holmes!" Tên Bá tước thét lên, đôi mắt bừng lên giận dữ. "Sự kiên nhẫn của tôi cũng có giới hạn thôi nhé!"
"Tất cả đều nằm ở đây cả đấy, thưa Bá tước. Những sự thật rành rành về cái chết của cụ bà Harold, người đã để lại cho ông điền trang Blymer mà ông đã nướng sạch vào cờ bạc với tốc độ chóng mặt."
"Ngài đang nói sảng à!"
"Và cả lý lịch trích ngang đầy đủ của cô Minnie Warrender nữa."
"Đồ vớ vẩn! Ngài chẳng moi được gì từ chuyện đó đâu!"
"Còn nhiều lắm ở đây này, thưa Bá tước. Này là vụ cướp trên chuyến tàu siêu tốc sang vùng Riviera vào ngày 13 tháng 2 năm 1892. Còn đây là tấm séc giả mạo ký tại ngân hàng Crédit Lyonnais vào cùng năm đó."
"Không; chỗ này thì ngài nhầm rồi."
"Vậy là tôi đã nói đúng mấy vụ kia rồi nhé! Này Bá tước, ông là một tay chơi bài mà. Khi đối thủ nắm giữ toàn bộ các quân bài cao trong tay, việc lật bài ngửa sớm sẽ giúp chúng ta đỡ mất thời gian hơn đấy."
"Mấy lời nhảm nhí này thì liên quan gì đến viên ngọc quý mà ngài vừa nhắc đến chứ?"
"Bình tĩnh nào, thưa Bá tước. Hãy kìm nấm cái tâm trí nôn nóng đó lại đi! Hãy để tôi đi vào trọng tâm theo cách buồn tẻ quen thuộc của mình nào. Tôi đang nắm giữ tất cả những tội danh này của ông; nhưng trên hết, tôi có đầy đủ bằng chứng chống lại cả ông lẫn tên võ sĩ đầu gấu của ông trong vụ trộm viên kim cương Hoàng gia."
"Thế cơ à!"
"Tôi có gã đánh xe ngựa đã chở ông đến Whitehall và gã đánh xe đã đón ông về. Tôi có người phục vụ đã tận mắt thấy ông đứng gần tủ trưng bày. Tôi có cả Ikey Sanders, kẻ từng từ chối cắt nhỏ nó hộ ông. Ikey đã khai sạch rồi, và ván bài coi như chấm hết."
Những đường gân nổi hằn lên trên trán tên Bá tước. Đôi bàn tay đen đúa và rậm rạp của hắn siết chặt lại trong cơn cuồng nộ đang phải kìm nén. Hắn cố mở miệng nói, nhưng những từ ngữ cứ nghẹn lại chẳng thành hình.
"Đó là những quân bài mà tôi đang cầm trên tay đấy," Holmes nói. "Tôi bày ra hết lên bàn rồi đấy. Nhưng còn thiếu một quân bài. Đó là quân Già Nhô. Tôi vẫn chưa biết viên kim cương đang ở đâu."
"Ngài sẽ không bao giờ biết được đâu."
"Không á? Nào, hãy thực tế chút đi, thưa Bá tước. Hãy cân nhắc tình hình đi xem nào. Ông sắp bị tống giam trong suốt hai mươi năm đấy. Sam Merton cũng vậy. Ông kiếm chác được gì từ viên kim cương của mình nào? Chẳng thu được xu nào trên đời này cả. Nhưng nếu ông giao nộp nó — chà, tôi sẽ châm chước bỏ qua tội phạm trọng án này. Chúng tôi không cần ông hay Sam. Thứ chúng tôi muốn là viên kim cương. Hãy giao nó ra, và xét về phần tôi, ông hoàn toàn có thể được tự do miễn là biết điều giữ mình trong tương lai. Nếu ông còn tái phạm một lần nữa — chà, đó sẽ là lần cuối cùng đấy. Nhưng lần này nhiệm vụ của tôi là thu hồi viên đá, chứ không phải tóm cổ ông."
"Nhưng nếu tôi từ chối thì sao?"
"Chà, khi đó — thật tiếc quá! — mục tiêu sẽ phải là ông chứ không phải viên đá nữa rồi."
Billy lại xuất hiện theo tiếng chuông gọi.
"Tôi nghĩ rằng, thưa Bá tước, có lẽ chúng ta nên mời cả người bạn Sam của ông tham gia buổi họp mặt này luôn thì hơn. Dù sao thì quyền lợi của hắn cũng cần phải được đại diện chứ. Billy, ngoài cửa chính cậu sẽ thấy một gã đàn ông to lớn và trông khá hung tợn. Hãy bảo hắn lên đây."
"Lỡ hắn không chịu lên thì sao ạ, thưa ngài?"
"Đừng dùng vũ lực nhé, Billy. Đừng thô bạo với hắn. Nếu cậu nói với hắn rằng Bá tước Sylvius đang gọi thì chắc chắn hắn sẽ lên thôi."
"Ngài định làm gì thế này?" tên Bá tước hỏi khi Billy vừa khuất dạng.
"Bạn tôi, bác sĩ Watson, vừa mới ở đây với tôi. Tôi đã nói với anh ấy rằng tôi có một con cá mập và một con cá mè trong lưới; giờ thì tôi đang kéo lưới lên và cả hai bọn chúng đều chui lên cùng một lúc đây."
Tên Bá tước đã đứng phắt dậy từ chiếc ghế, và một tay hắn đang giấu đằng sau lưng. Holmes cầm một vật đang lấp ló nửa vời trong túi chiếc áo choàng tắm.
"Ngài sẽ không được chết yên ổn trên giường đâu, Holmes."
"Tôi cũng thường nghĩ y như thế đấy. Nó có quan trọng lắm không cơ chứ? Dù sao thì, thưa Bá tước, cái kết cục của chính ông có lẽ sẽ diễn ra theo chiều thẳng đứng nhiều hơn là nằm ngang đấy. Nhưng việc tiên liệu trước tương lai kiểu này thật ảm đạm quá. Sao chúng ta không đắm mình vào sự tận hưởng hiện tại một cách vô tư đi nhỉ?"
Một ánh sáng hoang dã bỗng lóe lên trong đôi mắt đen đúa, đầy đe dọa của tên tội phạm sừng sỏ. Vóc dáng của Holmes dường như cao lêu ngêu hơn khi ngài căng người lên trong tư thế sẵn sàng.
"Việc ông mân mê khẩu súng lục chẳng ích gì đâu, anh bạn ạ," ngài nói bằng một giọng điềm tĩnh. "Ông thừa biết rõ là mình không đời nào dám dùng đến nó, ngay cả khi tôi có cho ông thời gian để rút nó ra đi nữa. Súng lục là thứ gớm ghiếc và ồn ào lắm đấy, thưa Bá tước. Tốt hơn hết là cứ gắn bó với súng hơi thì hơn. Ồ! Hình như tôi nghe thấy bước chân tiên tử của người cộng sự khả kính của ông rồi kìa. Chào ngài Merton. Ngoài đường có vẻ tẻ nhạt lắm phải không?"
Gã võ sĩ quyền Anh, một thanh niên to xác với gương mặt đần độn, bướng bỉnh và phẳng lì, đứng ngây ra ở cửa, ngơ ngác đảo mắt nhìn quanh. Phong thái tao nhã của Holmes là một trải nghiệm hoàn toàn mới lạ đối với hắn, và mặc dù lờ mờ cảm nhận được sự thù địch từ đó, hắn lại chẳng biết phải đối phó ra sao. Hắn liền quay sang gã đồng bọn tinh ranh hơn để tìm kiếm sự trợ giúp.
"Trò gì thế này, Bá tước? Gã này muốn gì vậy? Có chuyện gì thế?" Giọng hắn trầm đục và khàn đặc.
Tên Bá tước nhún vai và chính Holmes là người lên tiếng đáp lời.
"Nếu tôi có thể nói ngắn gọn lại thì, thưa ngã Merton, tôi xin tóm tắt là mọi chuyện tiêu đời rồi."
Gã võ sĩ vẫn tiếp tục hướng câu hỏi về phía đồng bọn của mình.
"Gã này đang cố tỏ ra hài hước hay sao thế, hoặc cái quái gì vậy? Bản thân tôi lúc này chẳng có tâm trạng đâu mà đùa cợt."
"Không, tôi đoán là không rồi," Holmes nói. "Tôi nghĩ mình có thể hứa với anh rằng anh sẽ càng cảm thấy kém hài hước hơn nữa khi đêm nay trôi qua đấy. Này, nghe đây, Bá tước Sylvius. Tôi là một người bận rộn và không thể lãng phí thời gian được. Tôi sẽ vào trong căn phòng ngủ kia. Xin cứ tự nhiên như ở nhà trong lúc tôi vắng mặt nhé. Các ông có thể giải thích tình hình cho người bạn của mình mà không bị sự hiện diện của tôi làm cho gò bó. Tôi sẽ thử kéo bản nhạc Barcarolle của Hoffmann trên cây vỉo-lông của mình. Trong vòng năm phút nữa tôi sẽ quay lại để nhận câu trả lời cuối cùng từ các ông. Các ông đã nắm rõ các sự lựa chọn rồi chứ? Chúng tôi sẽ tóm các ông, hay là chúng tôi sẽ nhận lại viên kim cương đây?"
Holmes lùi bước, tiện tay cầm lấy cây vỉo-lông ở góc phòng khi đi ngang qua. Chỉ ít phút sau, những nốt nhạc kéo dài, ai oán của giai điệu ám ảnh bậc nhất ấy văng vẳng vọng ra từ cánh cửa phòng ngủ đang khép kín.
"Thế rốt cuộc là sao hả?" Merton lo lắng hỏi khi người đồng bọn quay sang hắn. "Hắn biết gì về viên kim cương rồi à?"
"Hắn ta biết quá nhiều đến chết tiệt về nó rồi. Tao không chắc là hắn đã biết tất cả mọi chuyện hay chưa nữa."
Lạy Chúa!" Gã võ sĩ tái mặt đi thêm mấy phần.
"Ikey Sanders đã bán đứng chúng ta rồi."
"Hắn dám làm thế á? Tao sẽ cho hắn một trận nhừ tử vì chuyện này cho dù có phải lên đoạn đầu đài đi chăng nữa."
"Chuyện đó chẳng giúp ích được gì nhiều cho chúng ta lúc này đâu. Chúng ta phải quyết định xem nên làm gì tiếp theo đây."
"Đợi lát đã nào," gã võ sĩ nói, vừa liếc nhìn cánh cửa phòng ngủ với vẻ đầy nghi ngờ. "Gã này là một tên ranh mãnh cần phải đề phòng đấy. Tao đoán là hắn không đang nghe lén đấy chứ?"
"Làm sao mà hắn nghe lén được với tiếng nhạc đang réo rắt thế kia cơ chứ?"
"Nói cũng phải. Biết đâu có ai đó đang nấp sau tấm rèm thì sao. Phòng này lắm rèm quá thể." Khi đảo mắt nhìn quanh, bỗng nhiên lần đầu tiên hắn nhìn thấy bức hình nhân đặt bên cửa sổ, bèn đứng trân trân chỉ tay, ngạc nhiên đến mức cứng họng không nói nên lời.
"Đồ ngốc! Đó chỉ là một con ma-nơ-canh thôi," tên Bá tước nói.
"Đồ giả á? Ồ, lạy Chúa tôi! Bảo tàng sáp Madame Tussaud còn thua xa ấy chứ. Trông y đúc người thật, cả áo choàng lẫn mọi thứ. Nhưng còn mấy tấm rèm kìa, thưa Bá tước!"
"Ôi, mặc xác mấy tấm rèm đi! Chúng ta đang lãng phí thời gian mà thời gian thì chẳng còn mấy đâu. Hắn có thể tống chúng ta vào tù vì vụ viên kim cương này đấy."
"Cái thá gì cơ chứ!"
"Nhưng hắn sẽ để chúng ta chuồn nếu chúng ta chịu khai ra món đồ ăn cắp đang ở đâu."
"Cái gì! Giao nộp nó á? Từ bỏ một trăm nghìn bảng Anh á?"
"Chỉ có cách đó hoặc là mất tất cả thôi."
Merton gãi gãi cái đầu húi cua của mình.
"Hắn đang ở một mình trong đó kìa. Chúng ta khử quách hắn đi. Nếu ngọn đèn của hắn bị dập tắt thì chúng ta sẽ chẳng còn gì phải sợ nữa."
Tên Bá tước lắc đầu.
"Hắn ta đã vũ trang và sẵn sàng rồi. Nếu chúng ta bắn hắn thì khó mà tẩu thoát nổi ở một nơi thế này. Hơn nữa, rất có thể cảnh sát đã nắm được bất kỳ bằng chứng nào mà hắn kiếm được rồi. Kìa! Tiếng gì thế nhỉ?"
Có một âm thanh mơ hồ phát ra từ phía cửa sổ. Cả hai gã đàn ông giật mình quay phắt lại, nhưng mọi thứ vẫn hoàn toàn yên tĩnh. Ngoại trừ hình nhân kỳ lạ đang ngồi trên chiếc ghế, căn phòng quả thực trống không.
"Chắc là tiếng động ngoài đường thôi," Merton nói. "Này sếp, ông là người có trí khôn cơ mà. Chắc chắn ông phải nghĩ ra cách nào để chuồn chứ. Nếu dùng bạo lực không xong thì đành phải trông cậy vào ông thôi."
"Tao từng qua mặt được những kẻ ranh ma hơn hắn nhiều," tên Bá tước đáp. "Viên kim cương đang nằm trong túi áo bí mật của tao đây. Tao chẳng dại gì mà bỏ quên nó ở đâu cả. Nó có thể được đưa ra khỏi nước Anh ngay tối nay và cắt thành bốn mảnh ở Amsterdam trước ngày Chủ nhật. Hắn chẳng biết gì về Van Seddar cả đâu."
"Tao tưởng tuần sau Van Seddar mới đi cơ mà."
"Đúng thế. Nhưng giờ thì hắn phải chuồn ngay trên chuyến tàu kế tiếp thôi. Một trong hai chúng ta phải lén mang viên kim cương đến phố Lime Street và báo cho hắn biết."
"Nhưng lớp đáy giả vẫn chưa làm xong mà."
"Thì hắn đành phải nhận nó ở trạng thái hiện tại và liều một phen vậy. Không còn một phút nào để lãng phí nữa đâu." Một lần nữa, với bản năng đánh hơi hiểm nguy đã trở thành thói quen của một tay thợ săn, hắn khựng lại và đăm đăm nhìn về phía cửa sổ. Đúng vậy, chắc chắn âm thanh mờ nhạt lúc nãy phát ra từ ngoài đường phố.
"Còn về phần Holmes," hắn nói tiếp, "chúng ta có thể xỏ mũi hắn dễ dàng thôi. Mày thấy đấy, gã ngốc đó sẽ không bắt chúng ta nếu hắn lấy lại được viên kim cương. Nào, chúng ta sẽ hứa giao viên đá cho hắn. Chúng ta sẽ đánh lạc hướng hắn về vị trí của nó, và trước khi hắn nhận ra đó là hướng đi sai lầm thì nó đã ở Hà Lan và chúng ta đã cao chạy xa bay khỏi đất nước này rồi."
"Nghe có lý phết đấy chứ!" Sam Merton cười toe toét nói.
"Mày hãy đi đi và bảo tên người Hà Lan chuẩn bị khẩn trương lên. Tao sẽ đối phó với gã khờ này và bịp hắn bằng một lời khai giả mạo. Tao sẽ nói với hắn rằng viên kim cương đang ở Liverpool. Cho chết tiệt cái thứ âm thanh rên rỉ nhức óc kia đi; nó làm tao phát điên lên mất! Đến lúc hắn phát hiện ra nó không nằm ở Liverpool thì nó đã được chia nhỏ và chúng ta đang lướt sóng ra khơi rồi. Lùi lại đây, tránh xa đường thẳng chiếu từ lỗ khóa cửa kia ra đi. Viên kim cương đây."
"Tao ngạc nhiên là mày dám mang theo người đấy."
"Mang ở đâu thì an toàn hơn chứ? Nếu chúng ta có thể lấy nó ra khỏi tòa nhà Whitehall thì chắc chắn kẻ khác cũng có thể lấy nó khỏi phòng trọ của tao chứ sao."
"Cho tao ngắm nó một cái coi."
Bá tước Sylvius liếc nhìn gã đồng bọn với vẻ không mấy thiện cảm, đồng thời phớt lờ bàn tay dơ dáy đang chìa ra phía mình.
"Cái gì — mày nghĩ tao sẽ giật nó từ tay mày à? Nghe đây ông bạn, tao bắt đầu thấy ngán mấy cái thói nghênh ngang của mày rồi đấy."
"Thôi nào, thôi nào; không có ý xúc phạm gì đâu, Sam. Chúng ta không thể đấu khẩu lúc này được. Lại gần cửa sổ đây nếu mày muốn ngắm nghía món đồ tuyệt đẹp này cho đàng hoàng. Nào, giơ nó lên hướng ánh sáng xem! Nào!"
"Cảm ơn nhé!"
Chỉ với một cú nhảy, Holmes từ chiếc ghế của ma-nơ-canh đã lao vụt ra và chộp lấy viên ngọc quý giá. Ngài đang cầm nó trên một tay, trong khi tay kia chĩa thẳng khẩu súng lục vào đầu tên Bá tước. Hai tên tội phạm lùi phắt lại với vẻ kinh ngạc tột độ. Chưa kịp định thần lại, Holmes đã bấm chiếc chuông điện.
"Xin đừng dùng bạo lực, các quý ông — tôi cầu xin các ông đấy! Hãy nghĩ đến đồ đạc trong phòng chứ! Các ông thừa thấy rõ là tình thế của mình lúc này đã rơi vào đường cùng rồi. Cảnh sát đang đợi ở dưới nhà kìa."
Sự bàng hoàng đã lấn át cả cơn thịnh nộ lẫn nỗi sợ hãi của tên Bá tước.
"Nhưng làm quái nào mà——?" hắn há hốc mồm lắp bắp.
"Sự ngạc nhiên của các ông là điều hiển nhiên thôi. Các ông không biết rằng có một cánh cửa thứ hai từ phòng ngủ của tôi dẫn thẳng ra đằng sau tấm rèm đó sao. Tôi cứ nghĩ các ông sẽ nghe thấy tiếng tôi khi tôi làm dịch chuyển bức hình nhân chứ, nhưng may mắn lại đứng về phía tôi. Nó đã cho tôi cơ hội được lắng nghe cuộc trò chuyện đậm chất giang hồ của các ông, vốn dĩ sẽ trở nên ngượng ngùng một cách đầy gượng gạo nếu các ông biết sự hiện diện của tôi đấy."
Tên Bá tước ra hiệu chịu thua.
"Chúng tôi xin bái phục ngài, Holmes. Tôi tin ngài chính là hiện thân của quỷ dữ."
"Cũng chẳng khác quỷ dữ là mấy đâu," Holmes trả lời với một nụ cười lịch thiệp.
Trí tuệ chậm chạp của Sam Merton mãi mới chịu tiếp thu kịp tình hình. Giờ đây, khi âm thanh của những bước chân nặng nề vang lên từ cầu thang bên ngoài, cuối cùng hắn mới phá vỡ sự im lặng.
"Quả là một mẻ lưới tóm gọn!" hắn lầm bầm. "Nhưng này, còn cái vụ cây vỉo-lông chết tiệt kia thì sao hả? Tao vẫn còn nghe thấy tiếng nó đấy."
"Thôi nào, thôi nào!" Holmes đáp. "Anh nói hoàn toàn chính xác. Cứ để nó chơi tiếp đi! Những chiếc máy hát tự động thời hiện đại này quả là một phát minh đáng kinh ngạc."
Cảnh sát ùa vào rần rần, còng số tám bấm cách một tiếng và lũ tội phạm được dẫn giải ra chiếc xe đang đợi sẵn. Watson ở lại cùng Holmes để chúc mừng ngài vì chiếc lá nguyệt quế mới vừa được bổ sung vào bảng vàng thành tích của mình. Cuộc trò chuyện của họ một lần nữa lại bị cắt ngang bởi sự bình thản đến khó chịu của Billy cùng chiếc khay đựng danh thiếp.
"Lord Cantlemere, thưa ngài."
"Mời ngài ấy lên đây, Billy. Đây là vị quý tộc cao quý đại diện cho những lợi ích tối cao," Holmes nói. "Ngài ấy là một người tuyệt vời và cực kỳ trung thành, nhưng có phần thuộc về chế độ cũ. Chúng ta có nên làm cho ngài ấy bớt cởi mở một chút không nhỉ? Liệu chúng ta có dám mạo muội đùa vui một chút không? Chúng ta có thể đoán chắc là ngài ấy chẳng hay biết gì về những chuyện vừa xảy ra đâu."
Cánh cửa mở ra để đón một thân hình gầy gò, nghiêm nghị với khuôn mặt lưỡi rìu cùng bộ mai-sê rủ xuống đậm chất giữa thời kỳ Victoria với màu đen bóng loáng chẳng hề phù hợp chút nào với đôi vai gù và dáng đi yếu ớt. Holmes niềm nở bước tới và bắt lấy một bàn tay đang đờ đẫn không đáp lại.
"Ngài khỏe không, Lord Cantlemere? Thời điểm này trong năm trời hơi se lạnh, nhưng trong nhà lại khá ấm áp. Tôi có thể giúp ngài cởi chiếc áo khoác ngoài ra nhé?"
"Không, cảm ơn ngài; tôi sẽ không cởi nó ra đâu."
Holmes kiên quyết đặt tay lên ống tay áo của ông.
"Xin ngài cứ tự nhiên đi! Bạn tôi, bác sĩ bác sĩ Watson, sẽ đảm bảo với ngài rằng những sự thay đổi nhiệt độ đột ngột thế này cực kỳ độc hại đấy."
Vị huân tước giật phắt tay ra với vẻ có phần thiếu kiên nhẫn.
"Tôi vẫn hoàn toàn thoải mái, thưa ngài. Tôi không có nhu cầu ở lại lâu đâu. Tôi chỉ ghé qua để xem nhiệm vụ do ngài tự xưng nhận lấy đang tiến triển đến đâu rồi thôi."
"Nó rất khó khăn — vô cùng khó khăn."
"Tôi đã sợ rằng ngài sẽ thấy nó như thế đấy."
Có một vẻ mỉa mai rõ rệt trong lời nói và thái độ của vị quan cận thần lớn tuổi.
"Ai rồi cũng sẽ nhận ra giới hạn của mình thôi, thưa ông Holmes, nhưng ít nhất nó cũng giúp chúng ta chữa được cái tật tự mãn yếu kém."
"Vâng, thưa ngài, tôi đã vô cùng bối rối."
"Chắc chắn là thế rồi."
"Nhất là ở một điểm. Có lẽ ngài có thể giúp tôi gỡ rối chuyện này chứ?"
"Ngài đến xin lời khuyên của tôi hơi muộn màng rồi đấy. Tôi cứ ngỡ ngài có những phương pháp toàn năng của riêng mình cơ chứ. Dù sao thì, tôi vẫn sẵn lòng giúp ngài."
Ngài thấy đấy, Lord Cantlemere, chúng ta chắc chắn có thể dựng lên một hồ sơ buộc tội bọn trộm cắp thực sự."
"Khi nào ngài tóm được bọn chúng đã nhé."
"Chính xác. Nhưng vấn đề là — chúng ta sẽ phải tiến hành tố tụng như thế nào đối với kẻ tiêu thụ tài sản gian?"
"Chẳng phải điều này quá vội vã hay sao?"
"Chuẩn bị sẵn sàng các kế hoạch trước vẫn hơn chứ. Nào, ngài sẽ coi điều gì là bằng chứng cuối cùng khép tội kẻ tiêu thụ tang vật?"
"Việc thực sự đang cầm giữ viên kim cương trong tay."
"Ngài sẽ bắt giữ hắn vì lý do đó chứ?"
"Chắc chắn là như vậy rồi."
Holmes rất hiếm khi cười, nhưng ngài vừa cười gần giống nhất với những gì người bạn già Watson có thể nhớ được.
"Trong trường hợp đó, thưa ngài thân mến, tôi buộc lòng phải đưa ra lời khuyên đầy đau đớn là nên bắt giữ chính ngài đấy."
Lord Cantlemere vô cùng tức giận. Vài ngọn lửa giận thời trẻ bỗng bùng lên lấm tấm trên đôi má xám xịt của ông.
"Ngài đang quá mạn phép đấy, thưa ông Holmes. Trong suốt năm mươi năm làm việc trong bộ máy nhà nước, tôi không thể nhớ nổi có trường hợp nào như thế này. Tôi là một người bận rộn, thưa ngài, luôn bận bịu với những công việc quan trọng, và tôi không có thời gian hay hứng thú gì với những trò đùa ngốc nghếch đâu. Tôi xin nói thẳng với ngài rằng, tôi chưa bao giờ tin tưởng vào năng lực của ngài, và tôi vẫn luôn giữ quan điểm rằng vụ việc này sẽ an toàn hơn rất nhiều nếu đặt vào tay lực lượng cảnh sát chính quy. Cách hành xử của ngài chỉ càng củng cố thêm mọi kết luận của tôi mà thôi. Xin kính chào và chúc ngài một buổi tối tốt lành."
Holmes đã nhanh chóng đổi vị trí và đứng chắn giữa vị quý tộc với cánh cửa ra vào.
"Khoan đã, thưa ngài," ngài nói. "Việc thực sự chuồn mất cùng viên đá Mazarin sẽ là một tội danh nghiêm trọng hơn nhiều so với việc bị phát hiện đang tạm thời cầm giữ nó đấy."
"Thưa ngài, thật quá quắt! Tránh đường cho tôi đi."
"Hãy cho tay vào túi bên phải chiếc áo khoác ngoài của ngài xem nào."
"Ý ngài là gì hả, thưa ngài?"
"Nào — nào; cứ làm theo điều tôi đề nghị đi."
Ngay khoảnh khắc tiếp theo, vị quý tộc đang ngẩn người đứng chớp mắt và lắp bắp, với viên kim cương vàng to lớn đang nằm trên lòng bàn tay run rẩy của ông.
"Cái gì! Cái gì thế này! Chuyện này là sao đây, thưa ông Holmes?"
"Tệ thật đấy, Lord Cantlemere, quá sức tệ hại!" Holmes kêu lên. "Người bạn cũ của tôi ở đây sẽ nói cho ngài biết rằng tôi có một thói quen nghịch ngợm thích chơi khăm thực tế. Thêm nữa là tôi không bao giờ có thể cưỡng lại được một tình huống mang tính kịch tính cả. Tôi đã mạn phép — một sự mạn phép vô cùng lớn, tôi xin thừa nhận — là nhét viên kim cương vào túi áo của ngài ngay từ lúc bắt đầu cuộc trò chuyện của chúng ta."
Vị huân tước lớn tuổi trân trân nhìn từ viên kim cương sang gương mặt đang mỉm cười trước mặt mình.
"Thưa ngài, tôi hoàn toàn bối rối. Nhưng mà — vâng — đúng là viên đá Mazarin thật rồi. Chúng tôi mang ơn ngài rất nhiều, thưa ông Holmes. Khiếu hài hước của ngài có thể, như ngài đã thừa nhận, hơi có vấn đề một chút, và thời điểm thể hiện nó lại vô cùng kém duyên, nhưng ít ra tôi cũng xin rút lại mọi lời chê bai mà tôi từng đưa ra đối với năng lực nghề nghiệp tuyệt vời của ngài. Nhưng làm thế quái nào mà——"
"Vụ án mới chỉ đi được nửa chặng đường thôi; các chi tiết cụ thể cứ để sau hãy hay. Chắc chắn rằng, thưa Lord Cantlemere, niềm vui sướng khi được thông báo về kết quả thành công này trong vòng tròn thượng lưu cao quý mà ngài sắp quay trở lại sẽ phần nào chuộc lại lỗi lầm cho trò đùa thực tế của tôi đấy. Billy, hãy tiễn ngài huân tước ra về, và nhắn với bà Hudson rằng tôi sẽ rất vui nếu bà gửi bữa tối cho hai người lên đây càng sớm càng tốt."