Trong khi đó vợ của ông, tức là bác Mary của mẹ, cặp kè với một người đàn ông được gọi là “Ông Stein”. Ông ta là bạn thân nhất của chồng bác. Thật là bê bối! Người đàn ông đó cũng đẹp, con ạ! Đúng vậy! Cao ráo và bảnh trai. Một tuần hai lần ông ta đến văn phòng của nhà máy và hai người đóng cửa lại, âu yếm nhau, uống rượu, ăn phô mai và bánh quy. Mẹ biết chuyện đó bởi vì mẹ là người mà bác Mary sai đến cửa hàng mua thức ăn vặt cho họ. Sau khi ông Stein đến một lúc là y như rằng bác ra lệnh: “Rachel! Đi mua rượu vang, phô mai và bánh quy đi!” Ông ta thường lẻn vào trong văn phòng của bác Mary để họ có thể đóng cửa lại, hú hí với nhau trong đó. Sau một hoặc hai giờ bác Mary thò mặt ra khỏi văn phòng với mái tóc rối bù và khuôn mặt đỏ ửng. Tất nhiên mẹ làm như không thấy gì hết. Đối với mẹ có việc làm là phúc lắm rồi.

Chẳng bao lâu sau khi mẹ đến đó, vào khoảng năm 1939, bác Mary tuyển một người đàn ông tên là Andrew McBride từ Bắc Carolina mới chân ướt chân ráo đến New York. Bác gọi người đó bằng tên đệm, tức là Dennis. Đó là cha của con. Đó là một người đàn ông thực sự. Tiện đây mẹ muốn nói rằng cha của con là một người ham hiểu biết, hài hước, dễ gần và điềm tĩnh. Dennis là thợ đóng giày cừ khôi, có phong cách của một nghệ nhân, và mau chóng trở thành người thợ giỏi nhất của nhà máy. Bác Mary thích làm bà chủ của tất cả các công nhân, và một hôm bác ấy sai Dennis lấy một cuộn da lớn, mang nó tới Manhattan bằng tàu điện ngầm. Cuộn da đó nặng gần một tạ. Dennis nói: “Tôi xin lỗi, nhưng chỉ một người thì không thể vác được cuộn da đó,” và từ chối làm việc ấy. Đó là lần đầu tiên mẹ thấy một người dám chống lệnh bác Mary. Bác Mary đành phải nhượng bộ.

Dennis thấy rõ cách đối xử nhẫn tâm của bác Mary đối với mẹ, và biết sự dan díu của bác với ông Stein, nhưng luôn dành cho mẹ những lời ấm áp, hoặc những câu nói hài hước. Con người Dennis tràn đầy khiếu hài hước. Người đàn ông ấy có thể làm cho một con chó bật cười. Thỉnh thoảng Dennis mang cho mẹ một tách cà phê hoặc làm những việc tốt giúp người khác. Không chỉ cho mẹ mà cho bất cứ ai. Cha của con thuộc tuýp người như vậy đấy. Ông là người đàn ông tốt nhất mà mẹ gặp trên đời này tính cho đến ngày nay, và nếu mẹ có đủ khôn ngoan thì mẹ đã “cưa cẩm” và cưới Dennis ngay rồi. Nhưng hồi đó mẹ còn trẻ lắm, chỉ cố gắng để tách khỏi gia đình mình, và một lý do nữa là mẹ đã phát hiện ra Harlem.

Mẹ không biết điều gì đã dẫn mẹ tới đó - có lẽ bởi vì trong phần lớn cuộc đời mình mẹ luôn sống với những người da đen ở xung quanh, hoặc bởi vì mẹ nghe kể nhiều về Harlem. Vào thời đó không ai ở thành phố New York lại không về làng quê giải trí. Harlem hồi đó là một nơi thích hợp. Người da trắng và người da đen kéo hàng đoàn đến Harlem để tìm thú vui. Hồi ấy ở đó không có nhiều ma túy và tội phạm như bây giờ. Harlem hồi đó khác. Mọi người đổ đến Harlem theo nhóm, từ miền Nam, từ Chicago, từ khắp nơi. Cứ như thể Harlem có phép màu vậy.

Mẹ bắt tàu điện ngầm số 2 từ nhà máy của bác Mary, xuống tàu ở đường 12S và chuyến phiêu lưu của mẹ bắt đầu. Từ đại lộ số 8 đến đại lộ Lenox có nhiều rạp chiếu phim. Một dãy phố của Harlem có nhiều rạp chiếu phim hơn tất cả số rạp chiếu phim ở Suffolk cộng lại: Rạp Loew, rạp Alhambra, rạp Rialto, sau đó đi sang đại lộ số 7 là một loạt các rạp nhỏ hơn, và tất nhiên ở đường 125 con có thể thấy rạp Apollo. Thỉnh thoảng mẹ vào rạp Apollo và ở đó cả buổi trưa. Có bốn suất diễn và nếu con đến rạp lúc mười một giờ trưa thì con có thể xem ba suất. Mẹ chán cái cách cư xử tồi tệ của bác Mary, vậy nên mẹ bỏ việc ở nhà máy của bác và bắt đầu tìm công việc bán vé hoặc dẫn chỗ trong các rạp chiếu bóng ở Harlem. Mẹ luôn thích phim và kịch, vậy nên một buổi trưa mẹ la cà đến rạp chiếu phim ở đại lộ số 7 và xin gặp người quản lý. Ông ta xuất hiện, nhìn mẹ và hỏi: “Cô đang làm cái quái gì ở Harlem?”

“Tôi đang tìm việc làm,” mẹ trả lời.

“Cô muốn làm loại việc gì?” ông ta hỏi.

“Bán vé, thưa ông,” mẹ nói.

“Cô còn tìm kiếm gì khác nữa không?” ông ta hỏi.

“Tôi không tìm kiếm điều gì khác,” mẹ đáp. “Tôi muốn kiếm một chân bán vé. Hoặc một chân dẫn chỗ cũng được. Ông có cần người dẫn chỗ không?” Ông ta nổi điên. “Ở đây chúng tôi không làm cái loại việc đó,” ông ta nói. “Cố đi chỗ khác mà làm việc đó,” ông ta nói. Mẹ không bao giờ có thể hiểu nổi những gì ông ta đã nói. Người đàn ông đó nghĩ mẹ là một gái mại dâm, và suýt nữa mẹ cũng trở thành gái mại dâm thật. Mẹ mò đến vài chỗ nữa nhưng cũng chỉ nhận được kết quả tương tự. Không ai thuê mẹ hết. Tại sao một đứa con gái da trắng lại lang thang ở Harlem trừ khi cô ta định làm việc xấu, đúng không nào? Trong khi ở trung tâm thành phố thiếu gì việc làm, đúng không nào? Không thể! Và mẹ thì ngây thơ đến mức cứ đi lang thang hết chỗ này đến chỗ khác, không hề biết mình đi như thế chỉ tổ chuốc lấy rắc rối mà thôi, và y như rằng chẳng bao lâu sau mẹ đã lãnh đủ rắc rối.

Mẹ không gặp may mắn với các rạp chiếu bóng, vậy nên mẹ quyết định thử gõ cửa các tiệm làm đẹp. Ở Suffolk, Tateh bắt mẹ học làm đẹp từ một phụ nữ có tiệm làm đẹp khá phát đạt ở trung tâm thị xã. Bà ta thuê một chuyên gia làm đẹp, một cô gái tóc vàng dùng son môi màu da cam, sống ở vùng quê, hàng ngày đến Suffolk làm việc. Cô gái đó dạy mẹ cách sửa móng tay và làm tóc: cách tạo sóng tóc, cách gội đầu, cách giữ nếp tóc được lâu - nhưng đó là cách làm tóc cho người da trắng. Mẹ đã nói, “Tóc nào chẳng là tóc,” và mẹ đi đến một tiệm làm đẹp nhỏ ở đại lộ 135 & 7 và nói: “Tôi biết cách giữ nếp tóc,” và chủ tiệm thuê mẹ vào làm, đưa cho mẹ một cái ghế. Mẹ không biết chút gì về việc làm tóc cho người da đen và khách hàng đầu tiên của mẹ là một người phụ nữ da đen. Mẹ đã làm hỏng mái tóc của bà ta. Sau khi mẹ làm xong, mái tóc của bà ta trông như thịt bị băm nhừ. Mẹ nói luôn miệng với bà ta: “Sẽ nhanh như đài phát thanh!” Hồi đó câu nói ấy rất phổ biến. Mẹ nói như thế trong khi mẹ uốn và cắt tóc cho bà ấy, bởi vì khi con là một thợ làm tóc con phải tán gẫu với khách hàng của mình, làm cho họ cảm thấy dễ chịu, phải làm như thể mọi chuyện đều ấm áp một cách dễ chịu. Ôi chao, chưa hết một ngày làm việc họ đã tống cổ mẹ ra khỏi tiệm.

Mẹ dò dẫm, đi lang thang quanh Harlem, và cuối cùng mẹ tự nhủ, “Ồ, mình có thể làm móng tay thạo cơ mà.” Mẹ nhìn thấy nhiều hiệu làm móng và hiệu hớt tóc có treo biển cần tuyển nhân viên làm móng. Những tiệm đó hầu hết là tiệm hớt tóc của đàn ông. Mẹ không bận tâm đến điều đó bởi vì mẹ nghe nói rằng là thợ làm móng trong một tiệm hớt tóc rất dễ và tiền bồi dưỡng ở đó rất khá. Mẹ đi lên đi xuống dọc đại lộ số 7 và cuối cùng mẹ tìm đến một tiệm hớt tóc có tên là Hi Hat. Nó cách hộp đêm Small’s Paradise một tòa nhà, nằm trên đại lộ số 7 và đường 138. Có một biển hiệu ở cửa sổ ghi mấy chữ “Cần tuyển thợ làm móng,”, vậy nên mẹ bước vào và hỏi xin việc.

Rocky, chủ tiệm, là một người đàn ông to béo, diện bảnh, có nước da sáng màu và giọng nói vang sâu. Ông ta trạc năm mươi tuổi. Ông ta nhận mẹ vào làm ngay lập tức. Ông ta kê bàn làm móng ra sát cửa sổ phía trước, bảo mẹ ngồi ở đó và thế là mẹ bắt đầu làm việc. Tối hôm đó mẹ về nhà nói với Bubeh rằng mẹ đã kiếm được một việc làm với mức thù lao mười lăm đô la một tuần. Bubeh hỏi: “Đó là việc gì vậy?”

“Một việc làm tốt bà ạ,” mẹ trả lời, nhưng mẹ không nói cho bà biết đó là việc gì, và mẹ cũng không nói mẹ làm việc ở đâu. Có nhiều nhân vật trong lĩnh vực giải trí cũng như các nhạc sĩ đến đó và nhiều lần mẹ nghe thấy họ nói với chủ tiệm: “Rocky, anh đang đối mặt với rủi ro khi thuê cô bé da trắng non choẹt này vào làm ở đây.” Nhưng ông ta không nghe lời họ. Khi ấy mẹ mười chín tuổi và đối với ông ta, mẹ đã đủ lớn rồi. Ông ta bắt đầu lượn lờ quanh bàn của mẹ suốt ngày. Một hôm ông ta nói sẽ dẫn mẹ đi ăn trưa và mẹ nhận lời. Ông ta có một chiếc xe hơi đẹp đỗ trước cửa tiệm, và ông ta làm ăn phát đạt vì vậy mẹ đi với ông ta.

Mẹ vẫn còn khờ dại lắm. Mẹ không ý thức được rằng ông ta có những kế hoạch khác dành cho mẹ. Ông ta bắt đầu đưa mẹ ra ngoài nhiều hơn, đến rạp Apollo xem phim, sau đó lái xe đưa mẹ về nhà ở quận Bronx. Ông ta có xe đẹp, có tiền, vậy thì có gì phải lo chứ. Mẹ bị gây ấn tượng bởi điều đó. Ông ta đưa mẹ đến các câu lạc bộ và tất cả mọi người ở những chỗ đó đều biết ông ta. Thỉnh thoảng ông ta đưa mẹ đến Small’s Paradise, nơi các nhạc sĩ, những nhân vật trong ngành giải trí, những kẻ dắt gái, những gái mại dâm thường lui tới và dường như chẳng có ai là ông ta không biết. Mẹ bảo Rocky rằng mẹ luôn muốn trở thành một vũ công, rằng mẹ muốn thử ứng tuyển vào đoàn múa Rockettes ở phòng hòa nhạc Radio City. Ông ta nói: “Tôi sẽ thu xếp chuyện đó,” nhưng mẹ sợ không dám đi dự tuyển. Mẹ là một đứa con gái tỉnh lẻ dốt nát nhưng mẹ không đủ dốt nát để đi đến đó, tự biến mình thành đồ ngốc. Điều gì sẽ xảy ra nếu những cô gái khác múa giỏi hơn mẹ? Quên chuyện ấy đi, cưng ạ.

Rocky thuê cho mẹ một căn phòng ở phố 122, gần Đại lộ số 7 vậy nên mẹ không phải đi cả một chặng đường dài về nhà bà ngoại của mẹ ở Bronx nữa. Ông ta lái xe đưa đón mẹ từ đại lộ số 7 đi qua đường 125. Có những cô gái đứng lởn vởn ở phố này. Ông ta nói: “Rồi tôi sẽ nói cho cô biết về những cô gái này.” Khi đó mẹ đã biết điều gì đang xảy ra với họ, nhưng mẹ không nói gì. Thoạt đầu mẹ không nói một lời tỏ ý phản đối chuyện đó.

Mẹ ở trong căn phòng nhỏ mà ông ta thuê cho mẹ được vài ngày sau đó mẹ trở về nhà của Bubeh, rồi quay trở lại căn phòng đó. Bubeh lúc ấy đã bắt đầu nghi ngờ, nhưng bà già quá rồi, bà ngủ nhiều, bà bị bệnh tiểu đường, còn mẹ thì đánh lừa bà theo cái cách các cháu của mẹ bây giờ đánh lừa mẹ. Mẹ kể cho bà nghe bất cứ chuyện gì, và sau một thời gian tình hình diễn biến như thế nên mẹ không thể nhìn mặt Bubeh nữa, cứ làm theo ý mình, lui tới Harlem. Mẹ phải trốn chạy, không quay về nhà với Bubeh nữa, bởi vì bà cứ nhắc mẹ nhớ mẹ là gì, mẹ xuất thân từ đâu. Mẹ cần chuyển hẳn đến Harlem, kiếm tiền để ở lại đó, kiếm tiền để trở nên xinh đẹp, để mặc váy áo đẹp. Vậy nên một hôm mẹ hỏi Rocky: “Khi nào tôi phải kiếm tiền giống như những cô gái khác của ông?” Mẹ biết mình đang nói gì. Mẹ đâu có mù. Nhưng tình yêu đối với mẹ là gì chứ? Mẹ đã biết gì về tình yêu nhỉ? Và tình dục? Mẹ muốn bay nhảy nhưng Rocky nói: “Cô chưa sẵn sàng để ra ngoài đó đâu. Khi nào cô sẵn sàng tôi sẽ nói cho cô biết.”

Một đêm mẹ đang lãng phí thì giờ ở Small’s Paradise hoặc ở trong một câu lạc bộ cùng với Rocky - hai tuần rồi mẹ không về chỗ Bubeh - không hiểu sao mẹ bắt đầu nghĩ đến Mameh và Dee-Dee. Mẹ sợ gọi điện về nhà vì Tateh, nhưng mẹ biết Dennis đang làm việc cho bác Mary, vậy nên mẹ đến chỗ ở của Dennis ở Harlem. Mẹ dò hỏi tình hình của mẹ và em gái mình qua Dennis, bởi vì đó là một nhà máy nhỏ, và Dennis nghe được mọi chuyện từ bác Mary. Dennis nói: “Họ đang tìm cô, Ruth ạ. Cô ổn chứ?” Mẹ kể cho Dennis nghe về căn hộ mới, về người bạn mới Rocky, kể ông ta tốt ra sao, và nhìn vẻ mặt của Dennis mẹ im lặng ngay lập tức.

Con biết đấy, khi đó mẹ đang sống thoải mái, cố chôn vùi quá khứ và tránh xa cha đẻ của mình, nhưng khi mẹ bắt đầu kể với Dennis về những gì mẹ đang làm, mẹ cảm thấy thật xấu hổ, bởi vì vẻ mặt của Dennis đã nói lên tất cả.

Dennis nói: “Ruth, cha mẹ cô không làm gì tồi tệ đến mức khiến cô phải chạy loanh quanh với người đàn ông đó. Đó là một kẻ dắt gái. Ông ta là một kẻ dắt gái và ông ta đang dắt mũi cô.” Nói xong Dennis ngồi thừ người ra. Dennis không tức giận. Dennis chỉ thất vọng mà thôi.

Lúc ấy mẹ cảm thấy xấu hổ lắm. Mẹ đứng dậy, nói: “Cha mẹ em không phải tìm em nữa đâu. Em sẽ trở về nhà.” Mẹ lấy lại tinh thần và đi thẳng về chỗ Bubeh ở Bronx. Bà rất lo lắng cho mẹ, nhưng khi bà hỏi mẹ đã và đang ở đâu mẹ không nói cho bà biết địa chỉ cụ thể. Mẹ bảo bà đừng trả lời bất cứ cuộc điện thoại nào và đừng cho ai bất cứ thông tin gì về mẹ. Rocky gọi điện, gửi hoa đến nhưng mẹ không bao giờ gọi lại cho ông ta. Ông ta kiên trì tới mức đến gõ cửa nhà Bubeh và đứng ở hành lang, nói: “Ra đây đi, Ruth. Tôi biết cô đang ở trong nhà. Ra đây đi.” Nhưng mẹ đứng ở sau cánh cửa, không mở cửa, không nói một lời. Ông ta tiếp tục gửi hoa tới và cố làm cho mẹ quay trở lại sống trong tầm kiểm soát của ông ta, nhưng sau một thời gian thấy mẹ không trả lời, ông ta thôi không gọi điện nữa.