SAU khi họ cùng ngồi xuống quán cà phê, Giám Đốc Một Phút quay lại câu chuyện.
“Để xem tôi có hiểu đúng câu hỏi của bà hay không. Bà muốn biết, một khi đã xác định phong cách lãnh đạo phù hợp với một người, liệu có bao giờ cần thay đổi phong cách đó. Hãy để tôi kể cho bà nghe một câu chuyện với con trai tôi, Tom, câu chuyện này không chỉ trả lời câu hỏi của bà mà còn củng cố khẳng định rằng không ai ở một mức độ phát triển ở mọi nhiệm vụ.
“Vài năm trước, khi con trai tôi đang học lớp năm, vợ chồng tôi nhận được thông báo rằng Tom đi trước một năm về môn đọc so với lớp, nhưng đi trễ một năm về môn toán. Khi nhận được thông báo, tôi liền đi gặp một trong số giáo viên của Tom.”
“Một trong số giáo viên?” nhà doanh nghiệp nhắc lại.
“Đúng thế. Trong lớp học có năm chục đứa trẻ, với bốn hay năm giáo viên cùng dạy chúng các môn khác nhau. Khi tôi tới gặn những giáo viên, tôi hỏi, ‘Các thầy dạy Tom môn đọc khác với môn toán như thế nào?’
“Họ nói, ‘Ý ông định hỏi gì?’
“Tôi nói, ‘Các thầy làm gì trong giờ đọc?’
“Họ nói, ‘Ông có thấy các tập sách trên tường đằng kia không? Mỗi trẻ có một tập sách riêng. Khi đến giờ đọc, lũ trẻ tới đó, lấy tập sách của mình, mang về bàn mình, và đọc tiếp từ chỗ đọc dở từ lần trước. Nếu em nào có câu hỏi thì giơ tay, và một trong chúng tôi tới xem chúng có chuyện gì.’
“Bà nghĩ rằng họ áp dụng phong cách lãnh đạo nào với Tom trong giờ đọc?” Giám Đốc Một Phút hỏi.
“Ủy quyền,” nhà doanh nghiệp nói. “Tom có tập sách riêng của mình và tự quyết định khi nào nó cần giúp đỡ.”
“Mức độ phát triển nào Tom đã có ở môn đọc?” Giám Đốc Một Phút hỏi.
“D4, tôi nghĩ vậy,” nhà doanh nghiệp nói.
“Chính xác,” vị Giám Đốc Một Phút nói. “Tom rất thích đọc và đọc rất nhiều. Do vậy, phong cách ủy quyền là hoàn toàn phù hợp.
“Sau đó tôi hỏi các thầy giáo, ‘Vậy còn giờ toán, các thầy làm gì?’
“Các thầy trả lời, ‘Ông có thấy các tập sách trên tường đằng kia không? Mỗi trẻ có một tập toán riêng. Khi đến giờ toán, lũ trẻ tới đó, lấy tập của mình, mang về bàn mình, và làm bài từ chỗ còn làm dở từ lần trước. Nếu em nào có câu hỏi thì giơ tay, và một trong chúng tôi tới xem chúng có chuyện gì.’
‘“Tom học môn toán như thế nào?’ Tôi hỏi.
“‘Kinh khủng,’ họ trả lời. ‘Chúng tôi rất lo lắng cho Tom.’
“Tôi nói, ‘Tất nhiên rồi! Tôi thất vọng về cách các thầy dạy toán cho Tom. Đã có ai đó nói với các thầy rằng nên sử dụng các phong cách dạy khác nhau cho cùng một đứa trẻ ở những môn học khác nhau?’
“Phong cách lãnh đạo nào họ đã áp dụng cho Tom ở môn toán?”
“Vẫn là ủy quyền,” nhà doanh nghiệp nói.
“Mức độ phát triển nào Tom đã có ở môn toán?” Giám Đốc Một Phút hỏi.
“Mức độ thấp hơn, tôi nghĩ vậy,” nhà doanh nghiệp nói.
“Đúng rồi,” vị Giám Đốc Một Phút nói. “Tom ở D2 với môn toán. Tom không thích toán vì nó không được giỏi lắm. Do vậy, phong cách ủy quyền không hiệu quả. Thực tế, nó giống như ‘bỏ rơi’ hơn là ủy quyền.”
“Sau đó tôi hỏi, ‘Ai trong số các thầy được biết tới là người có phong cách truyền thống nhất?’ Một bà giáo già, bà McBride, cười. Bà đã dạy học theo kiểu truyền thống trên ba mươi năm rồi chuyển sang cách dạy theo nhóm. Tôi nhớ khi tôi khoảng 12 -15 tuổi đã từng đi ngang qua lớp học của bà McBride ở một ngôi trường nhỏ mà ở đó thậm chí không có phòng ăn trưa. Cửa lớp học mở và ba mươi lăm đứa trẻ ngồi yên lặng tại chỗ ăn bữa trưa trong khi McBride mở nhạc Beethoven từ chiếc máy quay đĩa.”
“Tôi cá rằng đó là một khái niệm mới về kiểm soát đối với ông,” nhà doanh nghiệp nói.
“Đúng là như vậy,” vị Giám Đốc Một Phút cười nói. “Bà McBride là ví dụ rất rõ về phong cách lãnh đạo chỉ dẫn. Ở gần đó có một lớp năm khác. Cửa phòng này đóng nhưng trên cửa có một ô cửa sổ nhỏ. Tôi nhìn qua ô cửa sổ, và trong phòng nhìn giống như vườn bách thú thu nhỏ. Lũ trẻ chạy vòng quanh phòng, nhảy lên cả bàn ghế. Cô giáo Jones—một phụ nữ tuyệt vời—đang ôm, hôn lũ trẻ và nhảy cùng với chúng. Thật là một nơi vui vẻ. Sự khác biệt lớn làm sao!
“Bà có cho rằng cô Jones là một giáo viên tốt đối với Tom ở môn đọc?” Giám Đốc Một Phút hỏi.
“Có,” nhà doanh nghiệp nói.
“Tại sao?”
“Con trai ông không cần một giáo viên ở môn đọc,” nhà doanh nghiệp cười nói.
“Đúng thế,” vị Giám Đốc Một Phút nói. “Khi bạn đã biết rõ bạn đang làm gì, bạn không cần có một giáo viên hách dịch.”
“Nhưng nếu bạn buộc phải có một giáo viên cho môn học tốt nhất của bạn,” nhà doanh nghiệp cười lớn và nói, “ai mà không muốn một người thân thiện và thoải mái như cô Jones?”
“Tôi nói với bà McBride, ‘Tom không được giỏi toán lắm. Bà có thể uốn nắn nó được không?’
“‘Chắc chắn là được,’ bà ấy nói.
“‘Bà sẽ làm như thế nào?’ Tôi hỏi.
“‘Sẽ dễ dàng hơn rất nhiều,’ bà McBride nói, ‘nếu tôi dạy em nó từ ban đầu. Tôi nghĩ rằng em ấy đã mất nhuệ khí vì thực tế khó khăn hơn em ấy nghĩ, và em đã học không tốt. Do vậy bây giờ khi đến giờ toán tôi sẽ nói với Tom rằng, “Đến giờ toán rồi, Tom. Hãy lại đó và lấy tập toán của em.” (Tôi không nghĩ rằng em ấy sẽ lấy tập của chính mình. Thay vào đó có lẽ em ấy sẽ lấy tập của một người bạn hôm đó vắng mặt, chỉ để làm mọi sự rối tinh.) Sau đó tôi đưa em ấy trở về bàn và nói, “Tom, tôi muốn em làm bài tập từ số một đến số ba, và tôi sẽ quay lại sau 5-10 phút để kiểm tra bài của em. Nếu chúng ta cùng học như thế này, tôi chắc chắn điểm toán của em sẽ tốt lên.”’
“Tôi nói, ‘Đó chính xác là cái mà Tom đang cần! Bà có thể dạy toán cho Tom được không?’
“Và bà ấy đồng ý,” Giám Đốc Một Phút nói.
“Tom có học toán tốt với cách dạy của bà McBride?” nhà doanh nghiệp hỏi.
“Bà nên tin tưởng chuyện đó,” vị Giám Đốc Một Phút nói. “Nhưng bà có nghĩ rằng Tom yêu thích cách kiểm tra và giám sát đó không?”
“Không,” nhà doanh nghiệp nói.
“Đó là một việc mà tôi không muốn báo cáo cho các nhà nhân văn trên thế giới,” vị Giám Đốc Một Phút nói. “Người ta không học được kỹ năng chỉ vì yêu thích.”
“Ý ông muốn nói,” nhà doanh nghiệp nói, “nếu một người không có năng lực về một nhiệm vụ nào đó, thì phải có ai đó chỉ dẫn, kiểm tra, giám sát những hành vi của người đó, và nếu sự quyết tâm của người đó thấp, thì cần phải hỗ trợ và động viên.”
“Thật may mắn ở trường hợp của Tom,” vị Giám Đốc Một Phút nói, “niên khóa đó chỉ còn có ba tháng. Bà nghĩ điểm yếu của bà McBride là gì?”
“Phải chăng bà ấy quá cứng nhắc?” nhà doanh nghiệp đoán.
“Trong chừng mực thì đúng vậy. Bà ấy có thể đổi phong cách từ chỉ dẫn sang kèm cặp, nhưng bà ấy không bao giờ có thể đổi từ kèm cặp sang hỗ trợ hoặc ủy quyền,” vị Giám Đốc Một Phút nói. “Bà ấy rất giỏi khi dạy lũ trẻ mới bắt đầu, nhưng khi chúng bắt đầu học được một số kỹ năng về toán, bà ấy không cho chúng chịu trách nhiệm về việc học của bản thân.”
