Quách Minh Thụy ở tại khách sạn Tinh Tinh. Trong khoảng thời gian "tháng ba vàng, tháng tư bạc", Quách Minh Thụy ở ngay tầng ba phòng số một, một vị trí đẹp nhất. Phòng thuộc loại tiêu chuẩn giá trung bình, một phòng hai giường, tài xế Tiểu Hồ nói mình hay ngáy, sợ ảnh hưởng đến việc lãnh đạo đọc sách và ngủ buổi tối, nên đã dọn sang phòng khác ở, để trống cho Quách Minh Thụy một phòng đơn, nhưng không tính theo giá bao trọn phòng, quầy lễ tân cũng hứa không xếp thêm người vào.
Tài xế dĩ nhiên biết Quách Minh Thụy thích đọc sách ban đêm. Trước đây mỗi lần lên thành phố họp, ông luôn mang theo một cuốn sách, tối đến không có việc gì là đóng cửa đọc sách. Họp ba năm ngày, đọc xong một cuốn, ông lúc nào cũng hớn hở nói thu hoạch được rất nhiều. Nhưng trong mắt các bí thư khác, đi họp là một cơ hội cho các hoạt động chốn quan trường, mỗi khi đêm xuống, người ta thường năng chạy đến nhà lãnh đạo, mang theo đồ tốt đồ hiếm gì cũng đa phần biếu vào lúc này, lãnh đạo không có nhà thì trò chuyện với phu nhân lãnh đạo cũng là điều cần thiết, bởi vì chuyện đời thường là phu nhân có cảm tình với anh, thì lãnh đạo nhìn cũng thấy thuận mắt, cho nên đầu tư tình cảm nhiều một chút, bỏ thêm chút công sức ở chỗ phu nhân thật sự là điều hết sức quan trọng. Ngoài ra, chính là ra cửa đông vào cửa tây, trò chuyện phím với nhau. Nếu anh cho rằng đây là tán gẫu tiêu thời gian thì đó là lời của kẻ ngoài nghề. Suất thăng tiến dù sao cũng rất ít, thường là thịt ít sói nhiều, cạnh tranh gay gắt. Thông qua tán gẫu để thăm dò động thái của đối phương, hoặc nắm được thông tin gì có ích cho mình, đối với một người có tâm đang ngầm cố sức mà nói, tuyệt đối là điều cần thiết. Thế nhưng phần lớn thời gian của Quách Minh Thụy lại vùi đầu trong phòng đọc sách, ông rất thích đọc dã sử, lần này xuất môn liền mang theo hai tập trong bộ "Cận Đại Bãi Hải" mười tập, dự định ban ngày ra ngoài hoạt động, buổi tối có thể đọc sách. Nhưng khi ở lại rồi tĩnh tâm suy nghĩ, ông thấy sự sắp xếp này của mình là sai lầm, ban ngày tìm lãnh đạo thì phải đến văn phòng, đến văn phòng bàn chuyện cá nhân nghe chừng không hợp lý, hơn nữa văn phòng đông người không nói chuyện được. Chỉ có buổi tối đến tận nhà tìm. Như vậy phải học theo chim cú mèo, ngày ẩn đêm hiện, ban ngày đọc sách, ăn tối xong mới ra ngoài hoạt động.
Ngày đầu tiên ở khách sạn Tinh Tinh trải qua bằng việc đọc sách.
Đến khi ăn tối xong đứng ở cửa tòa nhà xỉa răng, chợt nhớ tới nhiệm vụ xuất hành ban đêm, ông mới gạt mấy chuyện thú vị trong dã sử sang một bên, đối với ông, ngày ẩn là điềm nhiên thoải mái, là một sự hưởng thụ hiếm có, còn đêm hiện lại là một đề tài mới, nên không được dễ chịu thong dong cho lắm. Ông đi dạo ngoài tòa nhà một lúc, cuối cùng dạo về phía tây, không quay lại nữa, ngập ngừng đắn đo, bước đi khó khăn hướng về phía khu tập thể Thành ủy.
Khách sạn ở rất gần Thành ủy và khu tập thể của Thành ủy, chỉ khoảng hơn ba trăm mét. Thế nhưng Quách Minh Thụy đi hơn nửa tiếng đồng hồ vẫn chưa tới nhà Bí thư Vạn. Ông dừng lại ở vườn hoa khu tập thể, bề ngoài là ngắm hoa, nhưng thực chất là đang đắn đo. Báo cáo công việc với lãnh đạo, bất kể ở đâu, trong hoàn cảnh nào, bất kể là lãnh đạo Tỉnh ủy đến thị sát hay lãnh đạo Thành ủy đến kiểm tra, ông đều không hề khớp. Công việc của huyện ông thuộc như lòng bàn tay, mở miệng là nói được ngay. Nếu thời gian cho phép, ông cũng viết đề cương báo cáo, nhưng viết xong không cần nhìn, viết xong là đã nhớ, có thể nói một hơi một hai tiếng đồng hồ. Giọng điệu của ông bình thản, ít khi hào hùng kích động, nhưng cũng rất sinh động, thường khiến các lãnh đạo gật đầu liên tục. Nhưng hôm nay đi gặp lãnh đạo ông cảm thấy trong lòng hoang mang, không biết gặp Bí thư Vạn thì nên nói thế nào. Nói "đáng lẽ phải xem xét đến tôi từ lâu rồi"? Thế thì là trắng trợn đòi làm quan; nói "các anh đối xử bất công với tôi"? Thế thì là đi khiếu nại tố cáo, ra cái thể thống gì chứ! Tốt nhất là có thể tạo cho lãnh đạo ấn tượng thế này: Tôi đi làm việc khác tiện thể ghé thăm lãnh đạo, tiện thể nói về công việc, tự nhiên dẫn dắt câu chuyện ra, khiến lãnh đạo tuy ngoài dự liệu (có lẽ các lãnh đạo đều nghĩ Quách Minh Thụy tôi không có ham muốn hay yêu cầu cá nhân gì), nhưng lại hợp tình hợp lý, mà còn động lòng. Nhưng phải nói thế nào mới đạt được hiệu quả dự kiến như vậy? Trong lòng ông hoàn toàn không có hướng giải quyết, có phần căng thẳng, nên cứ quẩn quanh ở vườn hoa không tiến lên. Lúc này, sau lưng có người khẽ gọi một tiếng: "Bí thư Quách!"
Quách Minh Thụy quay đầu lại nhìn, là Phó Cục trưởng Cục Cán bộ lão thành Ngô Chí Cao. Gặp phải cấp dưới của mình vào lúc này có phần ngượng ngùng, ông bèn chống chế hỏi:
"Ồ, Tiểu Ngô! Cậu đi đâu đấy?"
Ngô Chí Cao mỉm cười nói: "Tôi đi ngang qua đây tìm người, anh đi tìm Bí thư Vạn ạ?"
Quách Minh Thụy tự nhiên hơn một chút, gật đầu: "Tìm Bí thư Vạn trao đổi chút công việc của huyện."
Ngô Chí Cao hạ thấp giọng nói: "Đi gặp lãnh đạo mà đi tay không thì không hay, vừa hay tôi có thứ này, mang theo tiện lợi mà cũng ra dáng, anh dùng đi." Nói rồi mở cặp táp, lấy ra một chiếc hộp nhỏ tinh xảo, nhét vào túi quần Quách Minh Thụy rồi quay người đi ngay, động tác nhanh đến mức Quách Minh Thụy không kịp phản ứng. Quách Minh Thụy thấy làm lạ, vội móc ra nhìn, là một chiếc đồng hồ đeo tay vỏ vàng óng ánh, nhãn giá ghi: 13.200 nhân dân tệ. Ông ngẩn người ra một chút, vội rảo bước đuổi theo Ngô Chí Cao.
"Ngô Chí Cao, Tiểu Ngô, chờ đã!" Ông vừa đi vừa gọi.
Ngô Chí Cao ngập ngừng một chút, đành dừng lại, rồi quay người đi ngược trở lại.
Quách Minh Thụy cũng dùng cách tương tự, nhét chiếc đồng hồ vào túi quần Ngô Chí Cao trước, sau đó mới nói: "Cậu đưa tôi chiếc đồng hồ này làm gì?"
Ngô Chí Cao cười gượng gạo: "Tôi muốn để anh cầm chút đồ, vào đó dễ nói chuyện hơn."
Quách Minh Thụy nói: "Tôi tìm Bí thư Vạn báo cáo công việc, có gì mà không dễ nói?" Nói xong có chút tật giật mình, cố chống chế tỏ ra quang minh chính đại.
Sắc mặt Ngô Chí Cao biến đổi kịch liệt, ngượng ngùng trong giây khắc rồi chuyển sang cợt nhả, nhìn Quách Minh Thụy nói: "Bí thư Quách, bộ máy lãnh đạo thành phố đang khuyết hai vị trí, nghe nói Ban Tổ chức Tỉnh ủy sắp xuống khảo sát, cấp lãnh đạo như các anh đang chạy vẩy đuôi lên kia kìa."
Quách Minh Thụy nghe xong vô cùng kinh ngạc, biến động nhân sự cấp trên mà bên dưới lại có lắm người quan tâm đến thế sao? Hơn nữa tin tức lại truyền nhanh như vậy? Còn nói người ta làm gì, người nhà mình chẳng phải cũng vì chuyện này mà gây áp lực cho mình sao? Bản thân là bí thư huyện ủy mà lại tỏ ra chậm chạp u mê, thua kém người ta quá nhiều.
Ngô Chí Cao nhìn Quách Minh Thụy nói: "Thực ra đây là chuyện rất bình thường, ai cũng có thể hiểu được."
Quách Minh Thụy vội thoát khỏi sự kinh ngạc thầm kín, nói: "Bình thường cái gì mà không bình thường, hiểu với chả không hiểu, chuyện này thì có liên quan gì đến việc tôi báo cáo công việc?"
Trên mặt Ngô Chí Cao xuất hiện nụ cười mỉa mai, lắc đầu nói: "Tôi vốn là nghĩ cho lãnh đạo, đi tay không thăm người ta không hay, nhưng tay xách nách mang đồ đạc thì thứ nhất coi không đẹp mắt, thứ hai người ta cũng chẳng hoan nghênh loại quà cáp đó nữa, thứ này thể tích nhỏ, dễ mang theo lại đắt tiền. Nhưng Bí thư Quách kiên quyết không nhận thì tôi cũng khó miễn cưỡng. Khi nào cần dùng cứ coi như mượn của tôi, gọi một cuộc điện thoại, tôi ở phòng 404 nhà nghỉ Tân Dân." Nói xong hậm hực rời đi.
Quách Minh Thụy đứng ngẩn ra tại chỗ vài phút không nhúc nhích. Cảnh tượng vừa rồi chứng tỏ Ngô Chí Cao đã bỏ công sức quan sát nghiên cứu mình, nhất định là từ lúc mình vừa bước ra khỏi khách sạn thì hắn đã bám theo rồi. Gã này khá thật, dường như thành KGB đến nơi rồi. Hắn bỏ lắm công sức trên người mình như vậy nhất định là có mục đích, thế thì mục đích là gì?
Quách Minh Thụy lần đầu tiên ra tay làm chuyện này vốn đã dũng khí không đủ, không ngờ nửa đường đứt gánh, bị Ngô Chí Cao ngáng một gậy làm nản lòng thấu xương. Xuất quân bất lợi, thu quân về triều, ông quyết đoán quay người trở về khách sạn.
Về đến phòng 301, tài xế Tiểu Hồ đang đợi ông, vội chỉ chỉ vào bàn trà nói:
"Bí thư Quách, tôi lấy ít hoa quả, anh ăn đi." Quách Minh Thụy hỏi: "Bao nhiêu tiền?"
Nói rồi định móc tiền ra. Tiểu Hồ vội xua tay nói: "Tôi xin Trưởng khoa Vương ở khoa Tiếp tân đấy." Quách Minh Thụy nói: "Thế là không đúng đâu Tiểu Hồ! Khoa Tiếp tân là chịu trách nhiệm tiếp đón khách từ trên xuống và từ ngoài đến, chúng ta là cấp dưới, sao có thể đòi đồ của người ta?" Tiểu Hồ nói: "Bí thư Quách chuyện gì anh cũng nghiêm túc thế, người quen dễ làm việc mà, tôi với Trưởng khoa Vương quen nhau nên anh ấy cho một túi. Với lại bây giờ giả thật lẫn lộn, khoa Tiếp tân một ngày tiếp biết bao nhiêu khách, thật hay giả, nên hay không nên, ai mà nói cho rõ được?" Lại nói: "Hoa quả là chuyện nhỏ, tôi nói với anh ấy rồi, còn phải ăn của anh ấy một bữa cơm tiếp tân nữa cơ." Quách Minh Thụy nhìn khuôn mặt múp rúp của Tiểu Hồ, muốn nói với cậu ta rằng ông không đồng ý làm như vậy, không phải sướng miệng nói phét, không phải phô trương liêm khiết, mà là cảm thấy không có ý nghĩa, từ trong thâm tâm đã phản cảm. Nhưng chưa kịp nói ra thì đã có người gõ cửa đi vào, là cấp dưới của Quách Minh Thụy, Phó Cục trưởng Cục Văn hóa huyện Lưu Giai Bình.
"Cuối cùng cũng tìm thấy anh rồi!" Lưu Giai Bình đứng trên sàn nhìn Quách Minh Thụy, dáng vẻ, động tác và giọng điệu quả thực cho người ta ấn tượng là đã tìm kiếm rất vất vả.
Quách Minh Thụy nói: "Tìm tôi có việc gì à? Được rồi, ngồi xuống ăn quả táo đã."
Lưu Giai Bình ngồi xuống ghế sofa, chọn một quả táo to nhất rồi tập trung ăn. Có thể thấy anh ta đang khát nước điên lên được.
Quách Minh Thụy không quen thuộc lắm với người cấp dưới này. Khi Quách Minh Thụy làm việc ở huyện trước đây thì Lưu Giai Bình còn đang đi học. Đến khi Lưu Giai Bình tốt nghiệp đại học được phân công về huyện thì Quách Minh Thụy đã chuyển sang huyện khác. Hai năm trước khi Quách Minh Thụy chuyển lại về huyện thì Lưu Giai Bình đã là Phó Cục trưởng Cục Văn hóa. Việc báo cáo công việc, phản ánh vấn đề, xin kinh phí đều do người đứng đầu ra mặt, cho nên Quách Minh Thụy cơ bản không có tiếp xúc gì với vị cấp dưới này. Trong hội nghị phát động giảm nghèo năm ngoái, bài phát biểu của anh ta đã để lại ấn tượng sâu sắc cho Quách Minh Thụy.
Vốn dĩ không xếp lịch cho anh ta phát biểu, nhưng anh ta lấy danh nghĩa đội viên công tác chủ động yêu cầu phát biểu, hơn nữa còn chưa chờ Chủ tịch huyện Mã đồng ý đã phăm phăm bước lên bục. Bên dưới tiếng cười và tiếng pháo tay vang lên rộn rã. Anh ta nói một hơi mười phút. Ấn tượng anh ta để lại cho Quách Minh Thụy là: dám nói và biết nói, tư duy độc đáo trình bày khéo léo, hơn nữa còn đưa ra ba ý kiến sắc bén cho Huyện ủy và Chính quyền, giành được ba lần pháo tay. Sau đó là nghe mọi người bàn tán về anh ta, nói tính tình anh ta lập dị, không hòa đồng với mọi người, là một trong ba quái tài của huyện.
Quách Minh Thụy tưởng Lưu Giai Bình tìm ông để bàn về vấn đề công tác văn hóa. Sau khi chuyển về huyện, áp lực kinh tế rất lớn, ông phải tốn bao nhiêu sức lực mới giữ được mấy chỉ tiêu kinh tế quan trọng không bị sụt giảm, hoàn toàn không có tiền cũng không có sức lực để ngó ngàng đến xây dựng văn hóa. Đoàn kịch của huyện xin tiền có một chiêu, đoàn trưởng bí thư không ra mặt, mà cử các nữ diễn viên tìm bí thư chủ tịch huyện, nghe nói chiêu này từng có hiệu quả với các đời bí thư chủ tịch huyện trước. Đương nhiên cũng không phải nói các vị lãnh đạo các khóa trước đều là kẻ háo sắc. Những nữ diễn viên đó đến, kể khổ nói tốt, khóc lóc sụt sùi, quả thực rất khó đối phó, vì thế ít nhiều gì cũng phải cho một chút, không tiện cho trực tiếp thì vòng vèo cũng phải cho. Thế nhưng Quách Minh Thụy là ngoại lệ, năm ngoái các nữ diễn viên từng tìm ông hai lần, ông đều không mủi lòng. Cũng năm ngoái, người vợ Giả Mẫn với tư cách là Phó Giám đốc Thư viện, hoàn toàn làm việc công khai, mang bản báo cáo đến văn phòng tìm ông, nói ông Quách anh hỗ trợ kinh phí một chút, ít nhiều gì cũng cho một ít để em dễ ăn nói với anh em đồng nghiệp.
Quách Minh Thụy nói bao nhiêu cũng không được, để sau hãy tính. Thế là mọi người đồn rằng Quách Minh Thụy này cứng rắn, vợ tìm đến cũng không vị nể việc tư, mỹ nhân tấn công cũng không động lòng. Từ đó cũng thấy ông nợ nần rất nhiều về mặt xây dựng văn hóa. Tháng sau Huyện ủy sẽ chuyên đề nghiên cứu về xây dựng văn minh tinh thần. Những khoản nợ về văn hóa cũng nên từng bước hoàn trả, nghe xem vị quái tài này đưa ra ý kiến gì cũng có lợi.
Lưu Giai Bình ăn xong, lau miệng, quay mặt về phía Quách Minh Thụy nói: "Ăn xong táo rồi, giờ vào chủ đề chính. Tôi tên Lưu Giai Bình, Phó Cục trưởng Cục Văn hóa. Cứ tưởng anh lại áp dụng chiến thuật của Chủ tịch Mao, chui vào hẻm núi đánh du kích rồi chứ, dựa vào hai cái chân của tôi làm sao đuổi kịp bốn cái bánh xe của anh, cho nên chỉ đành há miệng chờ sung ở cửa Huyện ủy thôi. Sau nghe nói anh lên thành phố rồi, tôi mới vội vã chạy ra bến xe khách, vừa hay bắt kịp chuyến xe cuối cùng, đến cơm cũng chưa kịp ăn."
Lưu Giai Bình nói cũng là sự thật. Việc cấp trên gặp biến động điều chỉnh nhân sự, biết bao nhiêu người phát cuồng lên đi hoạt động trong hai năm trở lại đây không phải là chuyện hiếm. Đối với việc này, Quách Minh Thụy đều áp dụng biện pháp đặc biệt để đối phó. Hễ có điều chỉnh nhân sự là không lề mề, đánh nhanh thắng nhanh. Nếu nhân sự một thời điểm chưa chốt ngay được, cần phải cân nhắc suy nghĩ, Quách Minh Thụy liền áp dụng chiêu "Tẩu vi thượng sách" trong Ba mươi sáu kế — đi xuống cơ sở. Hơn nữa hành tung bí mật, ra khỏi thành huyện là đi về hướng đông, nhưng ra khỏi thành rồi lại ngoặt sang hướng nam, hướng tây hoặc hướng bắc, đồng thời tránh xa chính quyền xã, đi thẳng xuống làng xã, làng này ở ba ngày, làng kia ở hai ngày dạo quanh, đám người trong thành không cách nào nắm được ông đang ở đâu. Làm như vậy vừa tránh được sự quấy rầy tầm thường, lại vừa kiểm tra đôn đốc được công việc, Quách Minh Thụy gọi đó là biện pháp một mũi tên trúng hai đích. Trong thời gian đi dạo ở các làng, một khi đã có sự cân nhắc tương đối chín chắn, ông liền gọi Chủ tịch huyện và Trưởng ban Tổ chức xuống, ba người bàn bạc trước, nếu đạt được thống nhất thì thu quân về triều họp Ban Thường vụ. Khi những kẻ chạy chức chạy quyền thính mũi phát hiện Quách Minh Thụy bưng cốc trà bước ra khỏi phòng họp thì đã quá muộn, văn bản miễn nhiệm bổ nhiệm đã được gửi xuống phòng in ấn bắt đầu in. Thế là từng người trong lòng kêu trời trách đất, chửi thầm Quách Minh Thụy là cáo già gian trá.
Quách Minh Thụy nhìn vị cấp dưới này hỏi: "Xem ra cậu có việc gấp nhỉ?"
Lưu Giai Bình nói: "Nói gấp thì cũng không gấp. Tôi không phải đến báo cáo công việc, đó là việc của Cục trưởng. Cục trưởng không ủy quyền, nói ra cũng không có hiệu lực. Tôi là nói về vấn đề công tác cá nhân, nói văn vẻ nghe cho lọt tai thì gọi là 'Mao Toại tự tiến', tôi đến tự tiến cử mình với Bí thư Quách. Nói thẳng thắn khó nghe thì tôi là đến chạy chức chạy quyền đây..."
Tiểu Hồ vội đứng dậy nói: "Tôi phải đi rồi."
Lưu Giai Bình giơ tay đẩy Tiểu Hồ ngồi trở lại nói: "Lưu Giai Bình tôi chạy chức chạy quyền không bao giờ lén lén lút lút. Chức Phó Cục trưởng hiện tại cũng là công khai đòi mà có. Đó là năm 1989, Lưu Lộc làm Bí thư Huyện ủy, họ đang họp Thường vụ mở rộng, tôi xông vào trước mặt bao nhiêu người tự tiến cử làm Cục trưởng Cục Văn hóa, kết quả cho cái chức Phó Cục trưởng. Cho nên chú em Tiểu Hồ không cần phải né, cứ ngồi yên đó."
Tiểu Hồ lại ngồi xuống nói: "Lúc đó tôi còn ở trong quân đội nên chưa nghe nói bao giờ."
Lưu Giai Bình nói tiếp: "Chạy chức gì chứ, cũng chẳng có yêu cầu gì quá lớn, chỉ hy vọng lên nửa nấc thang, chuyển chỗ khác làm chính."
Đúng là ăn mày lại gặp kẻ ăn xin, mình còn chưa tìm được mối nữa là, hắn lại xòe tay về phía mình. Nếu chuyển thành tiểu phẩm đêm hội văn nghệ Tết âm lịch thì nhất định là tiểu phẩm hay chấn động cả nước. Quách Minh Thụy nghĩ thầm trong lòng, nhưng ngoài miệng lại nói:
"Ý cậu là rời khỏi Cục Văn hóa, sang chỗ khác làm Cục trưởng?"
Lưu Giai Bình nói: "Đúng, cụ thể là Cục Ngoại thương. Tôi cho rằng chỉ lên nửa nấc thang thì điều kiện của tôi có thừa. Trình độ học vấn, đại học chính quy, chuyên ngành kinh tế, tốt nghiệp tròn mười tám năm rồi; tuổi tác bốn mươi ba, chưa đến hạn; thâm niên, hai mươi lăm tuổi đi làm, làm chuyên viên mười năm, đến ba mươi lăm tuổi mới xòe tay đòi cái chức Phó Cục trưởng, đến hôm nay ở cái cấp Phó khoa này tròn tám năm rồi, chỉ dựa vào ngâm thời gian cũng ngâm tới rồi; thành tích công tác thì ai cũng công nhận Cục Văn hóa mấy năm nay làm tốt, đặc biệt năm ngoái làm được vài việc nở hoa kết trái, là đơn vị được khen thưởng theo chế độ khoán trách nhiệm. Đương nhiên tình hình hiện tại là có thành tích thì thuộc về người đứng đầu, người đứng đầu tự cho là vậy, các vị lãnh đạo khen thưởng cũng là người đứng đầu. Trái lại có sai sót gì thì lại đi truy cứu xem ai phụ trách phân công, ai tham gia, ai từng phát biểu ý kiến gì, đều phải gánh một phần. Nói thế thì tôi chỉ có thể nói là hỗ trợ Cục trưởng làm chút việc, nhưng thực tế thì sao, có thể đến Cục Văn hóa điều tra một chút, ba vị Phó Cục trưởng thì hai vị kia không thể ngồi chung một mâm với Cục trưởng, là ai xông xáo ở tuyến đầu làm việc? Cho nên tôi tự thấy thành tích công tác có thừa. Thế nào Bí thư Quách, làm Cục trưởng Cục Ngoại thương cấp Chính khoa còn chưa đủ sao?"
Quách Minh Thụy nhìn người có trán đặc biệt nhô ra này, trong lòng thầm bảo, thẳng thắn thật đấy.
Lưu Giai Bình lại nói: "Đương nhiên mọi người có cái nhìn về tôi, có lời ra tiếng vào, nói Lưu Giai Bình cô độc, kiêu ngạo, không hòa đồng. Ý kiến này có mặt đúng, tôi đúng là có phần thanh cao, cậy tài khinh người, coi thường những kẻ vô tài vô đức. Nhưng cũng có mặt không đúng, ví như chuyện không hòa đồng này nhé, trước đây chẳng ai nhắc tới, tại sao mấy năm nay lại có cái nhìn đó? Chẳng qua là tôi không hút không uống, không chơi không đánh bạc, càng không nịnh bợ luồn cúi, nịnh hót lấy lòng. Ví như việc chạy chức này nhé, người ta là mang tiền xách đồ đến tận nhà, tôi thì hai tay trắng, lại còn bắt lãnh đạo tốn thêm quả táo. Đây chẳng phải cũng tỏ ra không hòa đồng, không nhập dòng sao?"
Quách Minh Thụy hỏi: "Cậu nói mang tiền xách đồ là chỉ huyện chúng ta?"
Lưu Giai Bình nói: "Đừng nghĩ anh làm Bí thư thì huyện Bắc là mảnh đất thánh sạch sẽ mà gió hủ bại không thổi tới được. Ngay dưới mí mắt Trung ương, Thành ủy Bắc Kinh còn lòi ra một Vương Bảo Sâm kìa."
Quách Minh Thụy bị chặn họng đến mức không nói nghẹn lời, nhưng ông không giận, mà nét mặt trở nên nghiêm túc và ngoan cường, nói: "Giai Bình, vấn đề này chúng ta nghiêm túc thảo luận một chút được không? Đã nhân sự tồn tại hiện tượng như cậu nói thì nhân vật số một mua quan bán chức chính là tôi rồi. Vì tôi là người đứng đầu, quyền nhân sự tôi nắm rất chặt, muốn bán chức thì chỉ có tôi bán, nhưng tôi đến nay chưa nhận một đồng nào của ai cả. Là tôi không dám thừa nhận, hay là tình hình cậu nói có sai lệch? Tôi nói cần thảo luận chính là vấn đề này."
Lưu Giai Bình ngẩng mặt lên cười nói: "Bí thư Quách, không cần thảo luận, hai câu là nói rõ ngay. Anh nhất định đã đọc 'A Q Chính Truyện' của Lỗ Tấn, mọi người sở dĩ ở trước mặt Tiểu D và Vương Hồ có thể tha hồ nói chữ 'chốc' cũng như mọi từ gần nghĩa với 'chốc', chính là vì trên đầu Tiểu D và Vương Hồ không có vết vảy chốc."
"Ồ?" Quách Minh Thụy nghiêng đầu nhìn Lưu Giai Bình đầy hứng thú, "Vậy một người không có vết vảy chốc như tôi thì làm ăn kiểu gì? Quan lưu chủ nghĩa không kiểm soát chặt? Hay là giơ cao đánh khẽ không giữ nguyên tắc?"
Lưu Giai Bình nói: "Vấn đề này rất dễ giải thích. Anh để ý một chút, trong vấn đề thăng tiến của một ai đó, một khi xuất hiện cục diện không thông qua được thì sẽ có kẻ hiện nguyên hình, hễ là kẻ mặt dày mày dạn, động lòng động tình kiên quyết đòi cho bằng được thì đa phần có vấn đề, nhận lễ rồi thì phải làm việc, hắn làm sao không kiên quyết cho bằng được? Lại có kẻ bình tĩnh không lộ vẻ gì, đẩy lên được thì tranh thủ bồi thêm một lực, thực sự không đẩy lên được thì cũng không kiên trì nữa, đi xuống lặng lẽ trả lại lễ cho xong. Cũng chính vì có người đứng đầu không có vết vảy chốc như anh tọa trấn nên huyện Bắc mới có chuyện lặng lẽ trả lại lễ đấy."
Quách Minh Thụy nói: "Ồ, cậu không phải đang bịa tiểu thuyết đấy chứ?"
Lưu Giai Bình nói: "Bí thư Quách, hai chúng ta địa vị khác nhau, góc độ quan sát khác nhau, cho nên anh là chủ nghĩa lý tưởng, còn tôi là chủ nghĩa bi quan, chúng ta gạt bản thân sang một bên, nghe thử tiếng nói ngoài xã hội xem. Trong vấn đề cất nhắc thăng tiến, khẩu quyết bốn chữ lưu truyền ngoài xã hội, anh đã nghe qua chưa?"
Quách Minh Thụy hỏi: "Khẩu quyết bốn chữ gì?"
Lưu Giai Bình nói: "Câu thứ nhất: Không chạy không biếu, dậm chân tại chỗ; câu thứ hai: Chỉ chạy không biếu, điều chuyển ngang hàng; câu thứ ba: Chăm chạy năng biếu, cất nhắc trọng dụng. Chẳng phải sao, tôi từ khi làm Phó Cục trưởng đến nay không chạy nữa, đương nhiên càng không biếu, đây này, tám năm rồi dậm chân tại chỗ đấy thôi. Thế còn chưa đủ giải thích vấn đề sao?"
Lưu Giai Bình nói xong đứng dậy, có vẻ muốn đi.
Quách Minh Thụy nói: "Nếu không có việc gì thì xin ngồi xuống. Đã đến thì ở lại. Chúng ta có thể dựa vào chủ đề vừa rồi, cởi mở nói chuyện đàng hoàng."
Lưu Giai Bình nói: "Mục đích tôi tìm anh chính là nói những gì tôi muốn nói cho anh nghe, chứ không hy vọng anh hứa hẹn gì trước mặt. Bây giờ tôi nói rồi, anh cũng nghe rồi, mà còn nghe rất nghiêm túc nữa, thế xem như hoàn thành nhiệm vụ, sáng mai đi xe khách về luôn. Đương nhiên anh còn có điều muốn nói, có thể là phê bình hành vi xòe tay đòi chức của tôi, hoặc là phản bác một số quan điểm và nhận thức của tôi, hoặc là an ủi một hồi, nói vị trí có hạn, người cần xem xét quá nhiều, phải đối mặt đúng đắn, tuyệt đối không được nản lòng vân vân, tất cả những cái đó đều không cần thiết đâu. Phê bình không giải quyết được vấn đề thực tế, tôi không muốn nghe; an ủi cũng không cần thiết, người tôi sinh ra đã rộng lượng, huống hồ còn mang theo bên mình bài 'Bài Ca Không Giận' nữa." Nói rồi rút ra một cuốn sổ tay, xé một trang trên đó xuống, đập bộp lên bàn trà: "Một người bạn mời tôi ăn cơm, cậu ấy còn đang đợi ở cửa nhà hàng kìa. Về rồi gặp lại, Bí thư Quách!" Nói xong vội vã đi mất. Tài xế Tiểu Hồ đưa tờ giấy đó cho Quách Minh Thụy. Quách Minh Thụy nhìn qua, trên đó viết:
Bài ca không giận
Chốn quan trường như một kịch trường,
Kẻ đóng vai sầu, kẻ đóng vai vui;
Khuyên ai hãy nghĩ thoáng một chút,
Tức giận sinh bệnh chẳng ai thế đâu;
Tiền tài vốn dĩ vật ngoài thân,
Ném bỏ bao nhiêu mặc kệ nó;
Quên đi quá khứ hướng tương lai,
Nhẫn nại chờ đợi cơ hội tốt.
Quách Minh Thụy vốn không hứng thú với mấy thứ loại này, đọc xong lại đưa cho Tiểu Hồ. Tiểu Hồ đọc nhỏ một lượt rồi nói: "Tôi cũng nghe người ta nói rồi, chỉ là câu thứ năm thứ sáu không giống thế này."
Quách Minh Thụy rơi vào trầm tư. Ông cảm thấy Lưu Giai Bình này đúng là một quái tài, vốn dĩ là trắng trợn chạy chức đòi quan, chẳng những không cho người ta cảm giác đê tiện dơ dáng, mà còn toát ra một luồng chính khí áp đảo người khác.
Tiểu Hồ thấy Quách Minh Thụy trầm tư không nói liền bảo: "Bí thư Quách, chị Giả không cho anh thức đêm đâu. Tôi không quấy rầy nữa, anh xem sách rồi ngủ sớm đi. Có ai gõ cửa thì đừng thèm thèm trả lời, anh không trả lời thì họ không biết anh có ở đây hay không đâu."
Có lẽ liên quan đến sự tác động của Lưu Giai Bình, Quách Minh Thụy tối nay ngoại lệ không đọc sách. Ông tắm rửa qua rồi nằm xuống, nhưng mãi vẫn không ngủ được. Ông cảm thấy những lời này của Lưu Giai Bình nửa thật nửa giả, thật giả khó phân, bèn tỉ mỉ ngẫm nghĩ phân tích...
