Giống như Màn II.
[Lord Goring đang đứng cạnh lò sưởi, hai tay đút túi quần. Trông anh có vẻ hơi chán chường.]
lord goring. [Lấy đồng hồ ra, xem giờ, rồi bấm chuông.] Thật là phiền phức quá đi mất. Tôi chẳng tìm thấy ai trong cái nhà này để trò chuyện cả. Mà trong đầu tôi lại đang chứa đầy những thông tin thú vị mới chết chứ. Tôi cứ thấy mình giống như một tờ báo mới phát hành số đặc biệt về cái gì đó không rõ nữa.
[Người hầu bước vào.]
james. Thưa ngài Robert hiện vẫn đang ở Bộ Ngoại giao ạ, thưa ngài.
lord goring. Phu nhân Chiltern chưa xuống sao?
james. Thưa phu nhân vẫn chưa rời khỏi phòng. Tiểu thư Chiltern vừa mới đi cưỡi ngựa về ạ.
lord goring. [Lẩm bẩm một mình.] A! Thế thì còn có chút hy vọng.
james. Lord Caversham đã đợi ngài Robert ở thư viện được một lúc rồi ạ. Tôi có bảo rằng ngài đang ở đây.
lord goring. Cảm ơn anh! Anh làm ơn bảo với cụ là tôi đi vắng rồi nhé?
james. [Cúi đầu.] Vâng, tôi xin tuân lệnh, thưa ngài.
[Người hầu bước ra.]
lord goring. Thật tình, tôi chẳng muốn chạm mặt bố tôi ba ngày liền thế này đâu. Thế thì quá sức chịu đựng đối với bất kỳ đứa con nào rồi. Cầu trời ông cụ đừng có lên đây. Bác mẹ là những người chỉ nên để nhìn thấy chứ không nên để nghe thấy. Đó mới là nguyên tắc đúng đắn duy nhất trong đời sống gia đình. Các bà mẹ thì khác. Các bà mẹ là những cục cưng tuyệt vời. [Ngã người xuống ghế, nhặt một tờ báo lên và bắt đầu đọc.]
[Lord Caversham bước vào.]
lord caversham. Này anh bạn, anh đang làm gì ở đây thế? Lại lãng phí thời gian như mọi khi phải không?
lord goring. [Vứt tờ báo xuống và đứng dậy.] Cha quý mến của con ơi, khi người ta đi thăm hỏi, mục đích là để lãng phí thời gian của người khác chứ đâu phải của chính mình.
lord caversham. Anh đã suy nghĩ kỹ về chuyện ta nói với anh tối qua chưa?
lord goring. Con chẳng nghĩ về chuyện gì khác ngoài điều đó cả.
lord caversham. Đã đính hôn chưa?
lord goring. [Niềm nở.] Vẫn chưa ạ: nhưng con hy vọng sẽ xong xuôi trước giờ ăn trưa.
lord caversham. [Chua chát.] Cho anh nợ đến giờ ăn tối đấy, nếu thế thuận tiện hơn cho anh.
lord goring. Cảm ơn cha nhiều lắm, nhưng con nghĩ thà đính hôn trước bữa trưa còn hơn.
lord caversham. Hừm! Chẳng bao giờ biết khi nào thì anh nghiêm túc hay đùa cợt nữa.
lord goring. Con cũng chịu, thưa cha.
[Khoảng lặng ngắn.]
lord caversham. Chắc anh đã đọc tờ The Times sáng nay rồi chứ?
lord goring. [Thản nhiên.] The Times á? Chắc chắn là không rồi. Con chỉ đọc tờ The Morning Post thôi. Tất cả những gì cần biết về đời sống hiện đại là các Bà công tước đang ở đâu; còn lại mọi thứ khác đều vô bổ và đồi bại hết.
lord caversham. Ý anh là anh chưa đọc bài xã luận trên tờ The Times viết về sự nghiệp của Robert Chiltern đấy à?
lord goring. Chúa tôi! Chưa ạ. Báo viết gì thế ạ?
lord caversham. Chứ còn viết gì nữa, hả anh? Toàn những lời tán dương, tất nhiên rồi. Bài phát biểu tối qua của Chiltern về dự án Kênh đào Argentina này là một trong những áng hùng biện xuất sắc nhất từng được đọc trước Hạ viện kể từ thời Canning.
lord goring. Ái chà! Con chưa bao giờ nghe nói đến Canning. Và cũng chẳng muốn biết. Thế rồi... thế Chiltern có ủng hộ dự án đó không ạ?
lord caversham. Ủng hộ chứ, anh bạn? Anh coi thường cậu ta quá đấy chứ! Ngược lại là đằng khác, cậu ta đã lên án nó một cách không thương tiếc, cùng với toàn bộ hệ thống tài chính chính trị hiện đại. Bài phát biểu này chính là bước ngoặt trong sự nghiệp của cậu ta, như tờ The Times đã chỉ ra. Anh nên đọc bài này đi, đồ ngốc ạ. [Mở tờ The Times.] ‘Sir Robert Chiltern... ngôi sao đang lên rực rỡ nhất trong hàng ngũ các chính trị gia trẻ tuổi của chúng ta... Nhà hùng biện kiệt xuất... Sự nghiệp trong sạch không tì vết... Liêm chính là phẩm chất nổi tiếng... Đại diện cho những gì tinh túy nhất trong đời sống công cộng Anh quốc... Sự tương phản cao quý với lối đạo đức lỏng lẻo vốn rất phổ biến ở các chính trị gia nước ngoài.’ Người ta sẽ không bao giờ nói điều đó về anh đâu, cậu ấm ạ.
lord goring. Con thành tâm hy vọng là thế, thưa cha. Dù sao thì, con rất vui mừng trước những gì cha vừa kể về Robert, vô cùng vui mừng. Điều đó cho thấy cậu ấy là người có khí phách.
lord caversham. Cậu ấy không chỉ có khí phách đâu, anh bạn ạ, cậu ấy còn có thiên tài nữa.
lord goring. À! Con vẫn thích khí phách hơn. Thời buổi này khí phách hiếm hơn thiên tài nhiều.
lord caversham. Ta ước gì anh chịu gia nhập Nghị viện.
lord goring. Cha quý mến của con ơi, chỉ có những kẻ trông đần độn mới bén mảng được vào Hạ viện, và chỉ có những kẻ thực sự đần độn mới thành công ở đó mà thôi.
lord caversham. Sao anh không thử làm một việc gì đó hữu ích cho đời?
lord goring. Con còn quá trẻ.
lord caversham. [Cáu kỉnh.] Ta ghét cái trò làm ra vẻ trẻ con này lắm, anh bạn ạ. Thời nay nó lan tràn quá mức rồi đấy.
lord goring. Trẻ trung không phải là làm ra vẻ. Trẻ trung là một nghệ thuật.
lord caversham. Sao anh không cầu hôn tiểu thư Chiltern xinh đẹp kia đi?
lord goring. Con có bản tính rất hay hồi hộp, nhất là vào buổi sáng.
lord caversham. Ta chẳng mảy may hy vọng là cô âý sẽ đồng ý lấy anh đâu.
lord goring. Con cũng không rõ tỷ lệ cá cược hôm nay ra sao nữa.
lord caversham. Nếu cô ấy có nhận lời anh thì cô ấy sẽ là kẻ ngốc nghếch xinh đẹp nhất ở nước Anh này.
lord goring. Đúng là mẫu người con muốn cưới đấy. Một người vợ khôn ngoan đáo để chắc chắn sẽ đẩy con đến tình trạng đần độn toàn tập chỉ trong vòng chưa đầy sáu tháng.
lord caversham. Anh không xứng đáng với cô ấy đâu, đồ vô tích sự.
lord goring. Cha thân mến, nếu đám đàn ông chúng ta cứ cưới những người phụ nữ mà chúng ta xứng đáng nhận được, thì đời chúng ta chắc chắn sẽ thảm hại lắm.
[Mabel Chiltern bước vào.]
mabel chiltern. Ồ!... Chào Lord Caversham ạ? Cháu hy vọng Lady Caversham vẫn hoàn toàn khỏe mạnh chứ ạ?
lord caversham. Lady Caversham vẫn như mọi khi thôi, cháu ạ, như mọi khi.
lord goring. Chào buổi sáng, tiểu thư Mabel!
mabel chiltern. [Hoàn toàn phớt lờ Lord Goring, và hướng mọi câu chuyện về phía Lord Caversham.] Còn những chiếc mũ của Lady Caversham... chúng có khá hơn chút nào không ạ?
lord caversham. Chúng lại vừa tái phát bệnh nặng rồi, ta rất tiếc phải báo tin đó.
lord goring. Chào buổi sáng, tiểu thư Mabel!
mabel chiltern. [Nói với Lord Caversham.] Cháu hy vọng là không phải giải phẫu chứ ạ.
lord caversham. [Mỉm cười trước sự tinh nghịch của cô.] Nếu phải phẫu thuật, chắc chúng ta sẽ phải cho Lady Caversham uống thuốc mê thôi. Bằng không thì cụ nhất quyết không chịu để ai đụng đến dù chỉ một chiếc lông chim đâu.
lord goring. [Với giọng nhấn mạnh hơn.] Chào buổi sáng, tiểu thư Mabel!
mabel chiltern. [Quay lại với vẻ ngạc nhiên giả vờ.] Ồ, anh cũng ở đây à? Chắc anh thừa hiểu là sau vụ anh dám bùng hẹn thì tôi sẽ không bao giờ thèm nói chuyện với anh nữa đâu nhé.
lord goring. Ồ, xin cô đừng nói thế chứ. Cô là người duy nhất ở London mà tôi thực sự thích nghe nói chuyện đấy.
mabel chiltern. Lord Goring ạ, tôi chưa bao giờ tin dù chỉ một nửa câu mà tôi hoặc anh nói với nhau đâu.
lord caversham. Cháu nói rất đúng, cháu yêu ạ, rất đúng... ý ta là xét về phía nó ấy.
mabel chiltern. Ngài có nghĩ là thỉnh thoảng ngài có thể uốn nắn con trai ngài cư xử khá hơn một chút được không ạ? Cứ coi như là để đổi gió đi.
lord caversham. Ta rất tiếc phải nói điều này, tiểu thư Chiltern, là ta hoàn toàn không có chút ảnh hưởng nào đối với con trai mình cả. Ta ước gì mình có quyền đó. Nếu có, ta biết thừa mình sẽ bắt nó phải làm gì ngay.
mabel chiltern. Cháu e rằng anh ta thuộc loại người yếu đuối trầm trọng, đến mức chẳng chịu sự kìm kẹp hay ảnh hưởng của ai.
lord caversham. Nó là kẻ vô cảm, cực kỳ vô cảm.
lord goring. Xem ra tôi đang đứng hơi vướng đường vướng xá ở đây rồi thì phải.
mabel chiltern. Anh đứng vướng chân vướng tay thế lại hay đấy, để còn biết người ta nói gì sau lưng mình chứ.
lord goring. Tôi hoàn toàn không thích việc biết người ta nói gì sau lưng mình chút nào. Nó làm tôi ảo tưởng về bản thân quá mức.
lord caversham. Nghe đến đây thì, cháu yêu ạ, ta thực sự phải xin phép cáo lui để chào buổi sáng hai người.
mabel chiltern. Ồ! Cháu hy vọng ngài không bỏ mặc cháu ở lại đây một mình với Lord Goring chứ? Nhất là vào lúc sáng sớm thế này.
lord caversham. Ta e là ta không thể lôi nó theo đến Phố Downing được. Hôm nay không phải là ngày Thủ tướng tiếp những kẻ thất nghiệp.
[Bắt tay Mabel Chiltern, cầm lấy mũ và gậy, rồi bước ra ngoài với một cái liếc mắt đầy giận dữ hướng về phía Lord Goring.]
mabel chiltern. [Nhặt bó hoa hồng lên và bắt đầu cắm vào chiếc bình trên bàn.] Những kẻ dám bùng hẹn ở Công viên quả là những kẻ đáng ghét.
lord goring. Vô cùng đáng ghét.
mabel chiltern. Tôi rất vui vì anh thừa nhận điều đó. Nhưng ước gì trông anh đừng có vẻ đắc ý thế chứ.
lord goring. Tôi không kìm được. Lúc nào ở cạnh cô tôi cũng thấy vui vẻ hết.
mabel chiltern. [Buồn bã.] Thế thì chắc tôi có bổn phận phải ở lại bên anh rồi nhỉ?
lord goring. Dĩ nhiên rồi còn gì.
mabel chiltern. Chà, bổn phận là thứ mà theo nguyên tắc tôi không bao giờ làm. Nó lúc nào cũng làm tôi chán nản. Thế nên tôi e là mình phải cáo từ đây.
lord goring. Xin cô đừng đi, tiểu thư Mabel. Tôi có chuyện rất quan trọng muốn nói với cô.
mabel chiltern. [Đầy hào hứng.] Ồ! Lại là chuyện cầu hôn đấy à?
lord goring. [Có chút bất ngờ.] Ờ, vâng, đúng thế—tôi buộc phải thừa nhận là thế.
mabel chiltern. [Thở dài thỏa mãn.] Tôi vui quá. Thế là được cái thứ hai trong ngày rồi đấy.
lord goring. [Phẫn nộ.] Cái thứ hai trong ngày ư? Tên ngốc tự cao tự đại nào lại dám vô lễ cầu hôn cô trước cả khi tôi kịp ngỏ lời thế?
mabel chiltern. Tommy Trafford chứ ai, còn ai vào đây nữa. Hôm nay là một trong những ngày chuyên đi cầu hôn của Tommy mà. Cậu ấy cứ nhằm các ngày Thứ Ba và Thứ Năm trong Mùa xã giao để cầu hôn thôi.
lord goring. Chắc là cô không nhận lời cậu ta chứ, tôi hy vọng thế?
mabel chiltern. Tôi đặt ra nguyên tắc là không bao giờ nhận lời Tommy cả. Đó là lý do vì sao cậu ấy cứ kiên trì cầu hôn mãi. Dĩ nhiên, vì sáng nay anh chẳng thém xuất hiện, suýt chút nữa là tôi đã nói đồng ý rồi đấy. Làm thế chắc sẽ là một bài học tuyệt vời cho cả cậu ấy và anh. Nó sẽ dạy cho cả hai người biết điều hơn lẽ phải.
lord goring. Ôi! Mặc kệ cái gã Tommy Trafford đi. Tommy chỉ là một thằng ngốc nghếch dở hơi thôi. Anh yêu em.
mabel chiltern. Em biết chứ. Và em nghĩ lẽ ra anh nên đề cập đến chuyện đó sớm hơn mới phải. Em dám cá là em đã tạo ra hàng đống cơ hội cho anh rồi đấy.
lord goring. Mabel, em nghiêm túc chút đi nào. Làm ơn nghiêm túc giùm anh.
mabel chiltern. A! Đó là câu mà bất kỳ người đàn ông nào cũng thốt ra với một cô gái trước khi cưới cô ta. Cưới xong rồi chẳng bao giờ anh ta nói thế nữa.
lord goring. [Nắm lấy tay cô.] Mabel, anh đã bảo là anh yêu em cơ mà. Em không thể yêu anh lại một chút nào sao?
mabel chiltern. Đồ Arthur ngốc nghếch! Nếu anh biết chút gì về... về mọi thứ, mà thực ra là anh chẳng biết gì sất, thì anh phải biết là em chết mê chết mệt vì anh rồi chứ. Cả London này ai cũng biết điều đó trừ anh ra đấy. Chuyện em cuồng si anh đã thành một vụ bê bối công cộng rồi. Sáu tháng nay em cứ đi khắp nơi và rêu rao với toàn thể giới thượng lưu rằng em say đắm anh đấy. Em thắc mắc không hiểu sao anh vẫn chịu mở miệng nói chuyện với em nữa cơ chứ. Em chẳng còn chút thể diện nào sảng nữa rồi. Ít ra thì, em cảm thấy hạnh phúc đến mức chắc chắn là mình chẳng còn tý liêm sỉ nào sót lại luôn.
lord goring. [Ôm chầm lấy cô và hôn cô. Sau đó là một khoảng lặng đầy hạnh phúc.] Em yêu! Em có biết là anh đã sợ phát khiếp lên được rằng mình sẽ bị từ chối không!
mabel chiltern. [Ngước lên nhìn anh.] Nhưng xưa nay anh có bị ai từ chối bao giờ đâu cơ chứ, phải không Arthur? Em chẳng thể tưởng tượng nổi có ai lại nỡ từ chối anh cơ chứ.
lord goring. [Sau khi hôn cô lần nữa.] Dĩ nhiên là anh chẳng xứng đáng với em chút nào rồi, Mabel ạ.
mabel chiltern. [Núp sát vào ngực anh.] Em mừng lắm, cưng ạ. Em cứ sợ là anh xứng đáng cơ đấy.
lord goring. [Sau một lúc chần chừ.] Và anh... anh cũng hơi... quá ba mươi tuổi rồi.
mabel chiltern. Anh yêu ạ, trông anh trẻ hơn tuổi ấy đến mấy tuần ấy chứ.
lord goring. [Đầy nhiệt tình.] Em thật ngọt ngào khi nói thế!... Và cũng thật công bằng nếu anh nói thẳng với em rằng anh là kẻ tiêu xài hoang phí vô độ đấy.
mabel chiltern. Ơ, em cũng thế mà, Arthur. Thế nên chúng ta chắc chắn sẽ hợp cạ nhau thôi. Còn bây giờ em phải đi gặp Gertrude đây.
lord goring. Em phải đi thật à? [Hôn cô.]
mabel chiltern. Vâng.
lord goring. Thế thì em nhớ bảo cô ấy là anh có chuyện cực kỳ quan trọng muốn bàn với cô ấy nhé. Anh đã ngồi đợi ở đây suốt cả buổi sáng chỉ để gặp một trong hai người bọn họ—hoặc cô ấy, hoặc Robert đấy.
mabel chiltern. Ý anh là anh không đến đây cốt để cầu hôn em à?
lord goring. [Đắc thắng.] Không; đó chỉ là một phút loé sáng của thiên tài thôi.
mabel chiltern. Lần đầu tiên trong đời anh đấy.
lord goring. [Kiên quyết.] Và cũng là lần cuối cùng.
mabel chiltern. Nghe thế thì em mừng quá. Giờ thì đừng có nhúc nhích đi đâu đấy. Em sẽ quay lại trong vòng năm phút nữa. Và nhớ đừng sa ngã vào cám dỗ nào trong lúc em vắng mặt nhé.
lord goring. Mabel yêu dấu, khi vắng bóng em thì làm gì có cám dỗ nào nữa. Em làm anh trở nên phụ thuộc vào em một cách tồi tệ rồi đấy.
[Lady Chiltern bước vào.]
lady chiltern. Chào buổi sáng, em yêu! Trông em xinh tươi làm sao ấy!
mabel chiltern. Trông chị xanh xao quá đấy, Gertrude! Trông hợp với chị ghê cơ!
lady chiltern. Chào buổi sáng, Lord Goring!
lord goring. [Cúi đầu.] Chào buổi sáng, Lady Chiltern!
mabel chiltern. [Nói nhỏ với Lord Goring.] Em sẽ ở trong nhà kính, dưới tán cây cọ thứ hai tính từ bên trái sang.
lord goring. Cây thứ hai bên trái á?
mabel chiltern. [Với vẻ ngạc nhiên giả vờ.] Vâng; cái cây cọ quen thuộc ấy mà.
[Hôn gió anh một cái, khuất tầm mắt của Lady Chiltern, rồi bước ra ngoài.]
lord goring. Thưa Lady Chiltern, tôi có một chút tin rất tốt lành muốn báo cho chị đây. Tối qua bà Cheveley đã giao lại bức thư của Robert cho tôi, và tôi đã đem đốt nó đi rồi. Robert được an toàn rồi.
lady chiltern. [Khuỵu xuống ghế sô-pha.] An toàn rồi ư! Ồ! Tôi mừng quá. Anh đúng là một người bạn tuyệt vời đối với anh ấy—đối với cả chúng tôi nữa!
lord goring. Hiện tại chỉ có duy nhất một người mà người ta có thể coi là đang gặp nguy hiểm thôi.
lady chiltern. Ai thế ạ?
lord goring. [Ngồi xuống bên cạnh chị.] Là chính chị đấy.
lady chiltern. Tôi ư? Gặp nguy hiểm? Ý anh là sao?
lord goring. Dùng từ nguy hiểm thì có vẻ hơi quá lời. Đáng lẽ tôi không nên dùng từ đó. Nhưng tôi thừa nhận mình có chuyện muốn nói với chị, chuyện có thể khiến chị phiền lòng, và nó làm tôi vô cùng đau đớn. Tối hôm qua chị đã viết cho tôi một bức thư rất hay, rất đỗi phụ nữ, cầu xin sự giúp đỡ của tôi. Chị viết cho tôi với tư cách là một trong những người bạn lâu năm nhất của chị, một trong những người bạn lâu năm nhất của chồng chị. Bà Cheveley đã đánh cắp bức thư đó khỏi phòng tôi.
lady chiltern. Ơ, thế thì nó có ích gì cho bà ta chứ? Tại sao bà ta lại không thể giữ nó cơ chứ?
lord goring. [Đứng dậy.] Lady Chiltern, tôi sẽ thành thật với chị nhé. Bà Cheveley đang suy diễn theo một chiều hướng xấu về bức thư đó và định đem gửi nó cho chồng chị đấy.
lady chiltern. Nhưng... nhưng bà ta có thể suy diễn theo chiều hướng nào cơ chứ?... Ồ! Không thể thế được! Không thể nào! Nếu tôi gặp... gặp rắc rối, và cần sự giúp đỡ của anh, đặt trọn niềm tin nơi anh, định đến gặp anh... để anh có thể cho lời khuyên... giúp đỡ tôi... Ồ, trên đời này lại có những người phụ nữ kinh khủng đến mức ấy sao...?... Và bà ta định gửi nó cho chồng tôi ư? Kể cho tôi nghe chuyện gì đã xảy ra đi. Kể hết mọi chuyện cho tôi nghe đi.
lord goring. Bà Cheveley nấp trong căn phòng thông với thư viện của tôi, mà tôi hoàn toàn không hay biết. Tôi cứ đinh ninh rằng người đang đợi tôi trong căn phòng đó chính là chị. Bất thình lình Robert bước vào. Có tiếng ghế đổ hay vật gì đó rơi trong phòng. Anh ấy xông thẳng vào trong, và bắt quả tang bà ta. Chúng tôi đã có một cuộc chạm trán kinh hoàng. Lúc đó tôi vẫn tưởng người ở đó là chị. Anh ấy bỏ đi trong cơn thịnh nộ. Cuối cùng thì không hiểu bằng cách nào và lúc nào mà bà Cheveley đã vớ được bức thư của chị—bà ta đã đánh cắp nó mất rồi.
lady chiltern. Chuyện này xảy ra lúc mấy giờ thế?
lord goring. Lúc mười rưỡi. Và giờ thì tôi đề nghị chúng ta nên kể toàn bộ sự thật này cho Robert nghe ngay lập tức.
lady chiltern. [Nhìn anh với vẻ kinh ngạc đến mức gần như hoảng sợ.] Anh muốn tôi phải nói cho Robert biết rằng người phụ nữ mà anh chờ đợi không phải là bà Cheveley, mà là chính tôi ư? Rằng người mà anh tưởng đang ẩn nấp trong phòng mình vào lúc mười rưỡi đêm chính là tôi ư? Anh muốn tôi nói với anh ấy điều đó sao?
lord goring. Tôi nghĩ tốt hơn hết là anh ấy nên biết chính xác sự thật.
lady chiltern. [Đứng bật dậy.] Ồ, tôi không thể đâu, tuyệt đối không thể!
lord goring. Tôi nói thay chị được chứ?
lady chiltern. Không.
lord goring. [Nghiêm nghị.] Chị đã sai rồi, Lady Chiltern.
lady chiltern. Không. Phải chặn bức thư đó lại bằng mọi giá. Chỉ thế thôi. Nhưng làm sao tôi có thể làm được chứ? Thư từ gửi đến cho anh ấy cứ tấp nập suốt cả ngày. Các thư ký của anh ấy bóc ra và đưa trực tiếp cho anh ấy. Tôi không dám sai tụi gia nhân mang thư của anh ấy đến cho tôi. Chuyện đó là bất khả thi. Ồ! Sao anh không bảo tôi phải làm gì đi chứ?
lord goring. Xin chị hãy bình tĩnh, Lady Chiltern, và trả lời những câu hỏi tôi sắp hỏi chị đây. Chị vừa bảo các thư ký của anh ấy bóc thư cơ mà?
lady chiltern. Vâng.
lord goring. Hôm nay ai đang làm việc với anh ấy thế? Cậu Trafford phải không?
lady chiltern. Không. Hình như là cậu Montford.
lord goring. Chị có tin tưởng cậu ta được không?
lady chiltern. [Với cử chỉ đầy tuyệt vọng.] Ồ! Sao tôi mà biết được chứ?
lord goring. Cậu ta sẽ làm theo điều chị yêu cầu chứ?
lady chiltern. Tôi nghĩ là có.
lord goring. Bức thư của chị được viết trên giấy màu hồng. Cậu ta có thể nhận ra nó mà không cần đọc nội dung bên trong chứ? Chỉ dựa vào màu sắc ấy?
lady chiltern. Chắc là được.
lord goring. Cậu ta có đang ở trong nhà lúc này không?
lady chiltern. Có.
lord goring. Thế thì tôi sẽ tự mình ra gặp cậu ta, và dặn rằng có một bức thư viết trên giấy màu hồng cần phải chuyển tới tay Robert vào ngày hôm nay, và bằng mọi giá không được để nó lọt vào tay anh ấy. [Bước ra cửa và mở hé cửa.] Ồ! Robert đang bước lên lầu và trên tay cầm bức thư kìa. Nó đến tay anh ấy mất rồi.
lady chiltern. [Thét lên đau đớn.] Ồ! Anh đã cứu được mạng sống của anh ấy; thế còn mạng sống của tôi thì anh đem vứt đi đâu rồi?
[Sir Robert Chiltern bước vào. Trên tay anh cầm bức thư và đang đọc dở. Anh tiến về phía vợ mình, hoàn toàn không để ý đến sự hiện diện của Lord Goring.]
sir robert chiltern. ‘Em cần anh. Em tin tưởng anh. Em đang đến với anh đây. Gertrude.’ Ồ, tình yêu của tôi! Có thật là thế này không? Em thực sự tin tưởng và cần đến anh ư? Nếu vậy, lẽ ra anh phải là người tìm đến với em, chứ không phải em viết thư bảo đến với anh. Bức thư này của em, Gertrude, làm anh cảm thấy giờ đây chẳng có thế lực nào trên cõi đời này có thể làm tổn thương anh được nữa. Em cần anh cơ mà, Gertrude?
[Lord Goring, khi Sir Robert Chiltern không chú ý, liền ra hiệu khẩn khoản cầu xin Lady Chiltern hãy thuận theo tình thế và chấp nhận sự nhầm lẫn của Sir Robert.]
lady chiltern. Vâng.
sir robert chiltern. Em tin tưởng anh chứ, Gertrude?
lady chiltern. Vâng.
sir robert chiltern. Ái chà! Sao em không nói thêm là em yêu anh nữa?
lady chiltern. [Nắm lấy tay anh.] Bởi vì em yêu anh.
[Lord Goring bước sang phòng kính.]
sir robert chiltern. [Hôn vợ.] Gertrude, em không biết anh đang cảm thấy thế nào đâu. Khi cậu Montford chuyển bức thư của em qua bàn làm việc cho anh—chắc cậu ấy lỡ tay bóc nhầm mà không nhìn kỹ chữ viết tay trên phong bì—và anh đọc nó—ôi! Lúc đó anh chẳng thèm bận tâm đến việc mình sẽ phải chịu đựng sự nhục nhã hay hình phạt nào nữa, anh chỉ biết là em vẫn còn yêu anh mà thôi.
lady chiltern. Sẽ chẳng có sự nhục nhã nào giáng xuống đầu anh cả, cũng chẳng có nỗi hổ thẹn nào trước công chúng hết. Bà Cheveley đã giao lại tài liệu mà bà ta đang giữ cho Lord Goring rồi, và anh ấy đã tiêu hủy nó đi.
sir robert chiltern. Em chắc chắn chứ, Gertrude?
lady chiltern. Vâng; Lord Goring vừa mới nói với em điều đó.
sir robert chiltern. Thế thì tôi được an toàn rồi! Ồ, cảm giác an toàn mới tuyệt vời làm sao! Suốt hai ngày nay tôi sống trong nỗi sợ hãi tột cùng. Giờ thì tôi an toàn rồi. Arthur đã tiêu hủy bức thư của tôi bằng cách nào thế? Kể cho anh nghe đi.
lady chiltern. Anh ấy đem đốt nó đi rồi.
sir robert chiltern. Ước gì tôi được tận mắt chứng kiến cái lầm lỗi duy nhất thời tuổi trẻ ấy biến thành tro bụi. Thời buổi này có biết bao nhiêu kẻ trong xã hội muốn được nhìn thấy quá khứ của họ cháy rụi thành tro tàn trắng phau ngay trước mắt biết bao! Arthur có còn ở đây không em?
lady chiltern. Có ạ; anh ấy đang ở trong phòng kính.
sir robert chiltern. Giờ thì tôi thấy thật may vì tối qua mình đã có bài phát biểu trước Hạ viện, thật là may quá đi. Lúc nói tôi cứ nghĩ rằng tai họa sỉ nhục trước công chúng có thể sẽ là cái giá phải trả. Nhưng rốt cuộc thì không phải vậy.
lady chiltern. Vinh dự trước công chúng mới là cái giá phải trả đấy ạ.
sir robert chiltern. Anh nghĩ thế. Thậm chí anh còn hơi lo sợ nữa kìa. Bởi vì dẫu cho tôi đã thoát khỏi sự trừng phạt, dẫu cho mọi bằng chứng chống lại tôi đã bị tiêu hủy hết, thì em yêu à... anh cho rằng mình nên rút lui khỏi đời sống chính trị thì hơn nhỉ? [Anh lo lắng nhìn vợ.]
lady chiltern. [Đầy sốt sắng.] Ồ vâng, Robert, anh nên làm thế. Đó là bổn phận của anh mà.
sir robert chiltern. Phải hy sinh nhiều thứ lắm đấy.
lady chiltern. Không đâu; những gì chúng ta thu về được còn lớn lao hơn nhiều.
[Sir Robert Chiltern đi đi lại lại trong phòng với vẻ mặt đăm chiêu lo lắng. Sau đó anh tiến lại gần vợ, đặt tay lên vai chị.]
sir robert chiltern. Và em sẽ cảm thấy hạnh phúc chứ nếu được sống cô độc ở một nơi nào đó chỉ có hai chúng ta, có lẽ là ở nước ngoài, hoặc ở vùng quê nào đó xa lánh London, xa rời chốn chính trường? Em sẽ không hối tiếc chứ?
lady chiltern. Ôi! Chắc chắn là không rồi, Robert.
sir robert chiltern. [Buồn bã.] Thế còn hoài bão của em dành cho anh thì sao? Ngày trước em từng kỳ vọng rất nhiều vào anh cơ mà.
lady chiltern. Ồ, hoài bão của em á! Giờ thì em chẳng còn hoài bão nào nữa đâu, ngoài ước nguyện đôi ta mãi yêu thương nhau. Chính lòng tham danh vọng đã khiến anh lạc lối. Thôi chúng ta đừng bàn về chuyện hoài bão nữa nhé.
[Lord Goring từ phòng kính bước ra, trông vô cùng đắc ý, trên khuy áo cài một bông hoa tươi rói hoàn toàn mới do ai đó vừa giắt lên cho anh.]
sir robert chiltern. [Tiến về phía anh.] Arthur này, tôi thực sự phải cảm ơn anh vì những gì anh đã làm cho tôi. Tôi chẳng biết phải đền đáp ơn nghĩa này thế nào nữa. [Bắt tay anh ấy.]
lord goring. Anh bạn quý mến của tôi ơi, tôi xin thưa ngay đây. Vào lúc này đây, dưới tán cây cọ quen thuộc... ý tôi là ở trong phòng kính ấy...
[Mason bước vào.]
mason. Lord Caversham ạ.
lord goring. Cái ông bố đáng kính của tôi đúng là có cái thói quen xuất hiện không đúng lúc đúng chỗ mà. Vô tâm thật đấy, hết chỗ nói luôn.
[Lord Caversham bước vào. Mason lui ra.]
lord caversham. Chào buổi sáng, Lady Chiltern! Xin gửi lời chúc mừng nồng nhiệt nhất đến anh, Chiltern, về bài phát biểu xuất sắc tối qua của anh nhé. Ta vừa mới rời khỏi nhà Thủ tướng xong, và anh sẽ là người nắm giữ chiếc ghế trống trong Nội các đấy.
sir robert chiltern. [Với vẻ mặt ngập tràn niềm vui và hân hoan chiến thắng.] Một chiếc ghế trong Nội các ư?
lord caversham. Đúng thế; đây là bức thư của Thủ tướng. [Đưa thư cho anh.]
sir robert chiltern. [Nhận thư và đọc.] Một chiếc ghế trong Nội các!
lord caversham. Chứ còn gì nữa, và anh hoàn toàn xứng đáng với nó. Anh có được thứ mà chính trường ngày nay đang vô cùng khao khát—tư cách đạo đức cao đẹp, lập trường vững vàng, nguyên tắc sống chuẩn mực. [Quay sang nói với Lord Goring.] Tất cả những thứ mà anh chẳng có cái nào hết, đồ bỏ ạ, và suốt đời này cũng chẳng bao giờ có được đâu.
lord goring. Con không thích nguyên tắc lắm đâu, thưa cha. Con thích định kiến hơn.
[Sir Robert Chiltern đang đứng trước ranh giới quyết định nhận lời đề nghị của Thủ tướng, thì anh nhìn thấy vợ đang nhìn mình bằng đôi mắt trong trẻo và chân thành của chị. Lúc bấy giờ anh mới nhận thức được rằng điều đó là không thể.]
sir robert chiltern. Con không thể nhận lời đề nghị này được đâu, thưa Lord Caversham. Con đã hạ quyết tâm từ khước nó rồi.
lord caversham. Từ khước nó á, anh bạn!
sir robert chiltern. Ý định của con là sẽ rút lui khỏi đời sống công cộng ngay lập tức.
lord caversham. [Giận dữ.] Từ khước một chiếc ghế trong Nội các, rồi tòng quân rút lui khỏi chính trường ư? Chưa bao giờ trong đời ta lại được nghe thấy cái thứ vớ vẩn điên rồ nhường này. Ta xin lỗi nhé, Lady Chiltern. Chiltern, ta xin lỗi anh. [Quay sang Lord Goring.] Cấm anh không được nhe cái bộ mặt cợt nhả ấy ra đấy nhé, đồ ôn dịch.
lord goring. Vâng, thưa cha.
lord caversham. Lady Chiltern, chị là một phụ nữ khôn ngoan, người phụ nữ khôn ngoan nhất ở London này, người phụ nữ khôn ngoan nhất mà ta từng biết. Xin chị làm ơn ngăn chồng chị đừng có... đừng có làm cái trò điên rồ... Xin chị làm ơn đi, Lady Chiltern?
lady chiltern. Tôi nghĩ quyết định của chồng tôi là hoàn toàn đúng đắn, thưa Lord Caversham. Tôi hoàn toàn ủng hộ anh ấy.
lord caversham. Chị ủng hộ anh ta á? Chúa tôi!
lady chiltern. [Nắm lấy tay chồng.] Tôi ngưỡng mộ anh ấy vì điều đó. Tôi vô cùng ngưỡng mộ quyết định ấy của anh ấy. Chưa bao giờ tôi lại cảm thấy kính phục anh ấy như lúc này. Anh ấy vĩ đại hơn cả những gì tôi từng tưởng tượng về anh ấy nữa. [Nói với Sir Robert Chiltern.] Bây giờ anh đi viết thư từ chối gửi Thủ tướng đi chứ, phải không anh? Đừng chần chừ gì nữa nhé, Robert.
sir robert chiltern. [Với một chút cay đắng.] Chắc anh phải viết ngay lập tức thôi. Những cơ hội thế này không lặp lại lần thứ hai đâu. Xin phép Lord Caversham cho tôi lui ra một lát.
lady chiltern. Em vào cùng anh nhé, Robert được không anh?
sir robert chiltern. Được chứ, Gertrude.
[Lady Chiltern cùng bước ra ngoài với anh.]
lord caversham. Cái gia đình này bị làm sao thế nhỉ? Chỗ nào đó có vấn đề à? [Gõ vào trán mình.] Bị đần độn à? Chắc là di truyền rồi. Cả hai vợ chồng mới ghê chứ. Cả vợ lẫn chồng luôn. Thật đáng buồn. Đúng là hết thuốc chữa! Mà dòng dõi nhà này có phải dòng dõi lâu đời gì cho cam chứ. Chẳng thể nào hiểu nổi.
lord goring. Không phải bệnh đần độn đâu thưa cha, con xin đảm bảo với cha đấy.
lord caversham. Chứ quỷ quái gì thế hả, anh bạn?
lord goring. [Sau một lúc ngập ngừng.] Dạ, thời nay người ta gọi đó là tư cách đạo đức cao đẹp đấy thưa cha. Chỉ có thế thôi.
lord caversham. Ta ghét cái đám tên gọi kiểu cách tân tiến này. Chẳng khác quái gì cái bệnh mà năm mươi năm trước tụi ta vẫn gọi là đần độn cả. Ta không thèm ở lại cái nhà này thêm giây phút nào nữa.
lord goring. [Bắt tay kéo tay áo ông.] Ồ! Cha bước vào trong này một lát đi thưa cha. Cây cọ thứ ba bên trái ấy, cái cây cọ quen thuộc ấy mà.
lord caversham. Cái gì cơ, anh bạn?
lord goring. Con xin lỗi cha, con quên mất. Phòng kính ấy cha, phòng kính kìa—ở trong đó có một người mà con muốn cha vào trò chuyện cùng.
lord caversham. Chuyện gì thế hả, hả anh?
lord goring. Chuyện về con đấy thưa cha.
lord caversham. [Cằn nhằn.] Lại là một đề tài chẳng có nổi lấy một chút hùng biện nào để mà nói đâu nhỉ.
lord goring. Vâng, thưa cha; nhưng mà vị phu nhân ấy cũng giống như con vậy. Cô ấy không mặn mà lắm với những lời hùng biện của người khác đâu. Cô ấy thấy nó hơi bị ồn ào và phô trương.
[Lord Caversham bước vào khu nhà kính. Lady Chiltern bước vào.]
lord goring. Lady Chiltern, tại sao chị lại đang đi những quân bài thay cho bà Cheveley thế?
lady chiltern. [Giật mình.] Tôi không hiểu ý anh là gì.
lord goring. Bà Cheveley đã giở trò hòng hủy hoại chồng chị. Hoặc là ép anh ấy phải từ bỏ chính trường, hoặc đẩy anh ấy vào một vũng bùn ô nhục. Thảm họa thứ hai thì chị đã cứu anh ấy thoát được rồi. Còn thảm họa thứ nhất thì chính chị lại đang nhét nó vào tay anh ấy đấy. Tại sao chị lại nỡ đối xử với anh ấy bằng cái cách mà bà Cheveley đã mưu toan nhưng bất thành cơ chứ?
lady chiltern. Lord Goring?
lord goring. [Tự trấn tĩnh lại để dốc hết tâm can, thể hiện rõ bản chất của một nhà hiền triết ẩn giấu sau vẻ bề ngoài bảnh bao phong trần.] Lady Chiltern, xin hãy nghe tôi nói. Tối qua chị đã viết cho tôi một bức thư trong đó chị nói rằng chị tin tưởng tôi và cần sự giúp đỡ của tôi. Giờ chính là lúc chị thực sự cần sự giúp đỡ của tôi, giờ chính là lúc chị phải đặt trọn niềm tin nơi tôi, tin vào lời khuyên và phán đoán của tôi. Chị yêu Robert. Chị muốn bóp nghẹt tình yêu mà anh ấy dành cho chị sao? Cuộc đời anh ấy sẽ ra sao nếu chị cướp đi của anh ấy những thành quả từ hoài bão, nếu chị bứt anh ấy ra khỏi ánh hào quang của một sự nghiệp chính trị vĩ đại, nếu chị đóng sầm cánh cửa chính trường trước mặt anh ấy, nếu chị đày đọa anh ấy vào một sự nghiệp thất bại tẻ nhạt vô vọng—một con người vốn sinh ra để gặt hái vinh quang và chiến thắng? Phụ nữ sinh ra không phải để phán xét chúng ta, mà là để tha thứ cho chúng ta khi chúng ta lầm đường lạc lối. Sứ mệnh của họ là sự khoan dung chứ không phải hình phạt. Tại sao chị lại phải dùng roi vọt để tra tấn anh ấy vì một lỗi lầm thời tuổi trẻ, từ trước khi anh ấy quen biết chị, trước cả khi anh ấy hiểu rõ chính mình? Cuộc đời của một người đàn ông có giá trị lớn lao hơn nhiều so với phụ nữ. Nó rộng lớn hơn, có tầm nhìn xa hơn và những hoài bão lớn lao hơn nhiều. Cuộc đời của người phụ nữ chỉ xoay quanh những cung bậc cảm xúc. Còn con đường tiến bước của người đàn ông lại đi trên nền tảng của trí tuệ. Xin đừng phạm phải một sai lầm khủng khiếp nào nhé, Lady Chiltern. Một người phụ nữ nếu giữ được trọn vẹn tình yêu của người đàn ông, và biết yêu anh ấy đáp lại, thế là đã làm tròn tất cả những gì thế gian này mong đợi ở người phụ nữ, hay đúng hơn là những gì họ nên mong đợi.
lady chiltern. [Bối rối ngập ngừng.] Nhưng... nhưng chính chồng tôi mới là người muốn rút lui khỏi đời sống công cộng cơ mà. Anh ấy cảm thấy đó là bổn phận của mình. Chính anh ấy là người đầu tiên thốt ra điều đó mà.
lord goring. Thà đánh đổi tất cả chứ không chịu mất đi tình yêu của chị, Robert sẵn sàng làm mọi thứ, kể cả việc đập nát toàn bộ sự nghiệp của mình, hệt như cái cách mà anh ấy đang làm lúc này đây. Anh ấy đang vì chị mà hy sinh cả cuộc đời. Hãy nghe lời khuyên của tôi đi, Lady Chiltern, đừng chấp nhận một sự hy sinh quá lớn lao nhường ấy. Nếu chị làm thế, sau này chính chị sẽ phải ôm hận đến tận xương tủy. Đàn ông và đàn bà chúng ta sinh ra không phải để nhận những sự hy sinh đắt giá như thế từ đối phương. Chúng ta không xứng đáng với chúng đâu. Hơn nữa, Robert đã bị trừng phạt đủ rồi.
lady chiltern. Cả hai chúng tôi đều đã bị trừng phạt. Chỉ vì tôi đã tôn sùng anh ấy quá cao.
lord goring. [Với giọng nói đượm vẻ xúc động sâu sắc.] Vì lý do đó mà bây giờ chị lại đạp đổ anh ấy xuống thấp quá vậy. Nếu anh ấy đã ngã khỏi bệ thờ, thì xin đừng xô anh ấy vào vũng bùn nhơ nhớp. Thất bại đối với Robert chính là vũng bùn ô nhục tột cùng. Quyền lực chính là niềm đam mê mãnh liệt của anh ấy. Anh ấy sẽ mất tất cả, thậm chí cả khả năng cảm nhận tình yêu. Cuộc đời của chồng chị giờ phút này đang nằm trong tay chị đấy, tình yêu của chồng chị cũng nằm trọn trong tay chị. Đừng vì thế mà tước đoạt đi tất cả của anh ấy.
[Sir Robert Chiltern bước vào.]
sir robert chiltern. Gertrude, đây là bản nháp bức thư của anh. Em có muốn anh đọc cho nghe không?
lady chiltern. Đưa đây cho em xem nào.
[Sir Robert đưa bức thư cho chị. Chị đọc nó, rồi với một cử chỉ đầy quyết liệt, xé nát bức thư ra thành từng mảnh.]
sir robert chiltern. Em đang làm cái gì thế này?
lady chiltern. Cuộc đời của một người đàn ông có giá trị lớn lao hơn nhiều so với phụ nữ. Nó rộng lớn hơn, có tầm nhìn xa hơn và những hoài bão lớn lao hơn nhiều. Cuộc đời chúng ta chỉ xoay quanh những cung bậc cảm xúc. Còn con đường tiến bước của người đàn ông lại đi trên nền tảng của trí tuệ. Vừa nãy em vừa học được điều đó, cùng với rất nhiều thứ khác nữa, từ Lord Goring. Và em sẽ không vì ích kỷ mà tước đoạt đi cuộc đời của anh, cũng chẳng đành lòng nhìn anh tự hủy hoại nó như một sự hy sinh—một sự hy sinh vô nghĩa lý!
sir robert chiltern. Gertrude! Gertrude!
lady chiltern. Anh có thể quên đi. Đàn ông rất dễ quên. Còn em thì sẽ tha thứ. Đó chính là cách mà những người phụ nữ giúp cho thế giới này tốt đẹp hơn. Giờ thì em đã hiểu rõ điều đó rồi.
sir robert chiltern. [Xúc động nghẹn ngào, ôm chầm lấy vợ.] Vợ tôi! Vợ tôi ơi! [Quay sang Lord Goring.] Arthur, xem ra đời này tôi mãi mãi mang ơn anh rồi.
lord goring. Ồ không đâu, Robert. Anh phải mang ơn Lady Chiltern chứ, đâu phải mang ơn tôi!
sir robert chiltern. Tôi nợ anh rất nhiều. Thôi bây giờ hãy nói cho tôi nghe điều mà anh định hỏi tôi lúc nãy khi Lord Caversham bước vào là gì nào.
lord goring. Robert, anh là người giám hộ của em gái anh, và tôi muốn có sự chấp thuận của anh để tôi được kết hôn với cô ấy. Chỉ vậy thôi.
lady chiltern. Ồ, em mừng quá! Em vui quá cơ! [Bắt tay Lord Goring.]
lord goring. Cảm ơn chị, Lady Chiltern.
sir robert chiltern. [Với vẻ mặt đầy lo lắng.] Em gái tôi sẽ làm vợ cậu ư?
lord goring. Vâng.
sir robert chiltern. [Nói với giọng cực kỳ cương quyết.] Arthur, tôi rất tiếc, nhưng chuyện đó là hoàn toàn không thể nào xảy ra được. Tôi phải nghĩ đến hạnh phúc tương lai của Mabel chứ. Và tôi không nghĩ rằng hạnh phúc của con bé sẽ được an toàn khi nằm trong tay cậu đâu. Tôi không thể để con bé phải hy sinh cuộc đời mình được!
lord goring. Hy sinh ư!
sir robert chiltern. Phải, hy sinh một cách triệt để. Những cuộc hôn nhân không có tình yêu là thứ vô cùng khủng khiếp. Nhưng còn có một thứ thậm chí còn tồi tệ hơn cả một cuộc hôn nhân hoàn toàn không có tình yêu. Đó là cuộc hôn nhân mà ở đó có tình yêu, nhưng lại chỉ xuất phát từ một phía; có niềm tin, nhưng chỉ từ một phía; sự tận tụy hy sinh, nhưng cũng chỉ từ một phía mà thôi, và trong hai trái tim ấy chắc chắn sẽ có một trái tim tan nát.
lord goring. Nhưng tôi yêu Mabel cơ mà. Chẳng có người phụ nữ nào khác có chỗ đứng trong cuộc đời tôi cả.
lady chiltern. Robert, nếu tụi nó yêu nhau, tại sao lại không thể kết hôn cơ chứ?
sir robert chiltern. Arthur không thể mang lại cho Mabel thứ tình yêu mà con bé xứng đáng được nhận.
lord goring. Cậu dựa vào lý do gì mà lại nói thế?
sir robert chiltern. [Sau một khoảng lặng.] Cậu thực sự muốn tôi phải nói ra à?
lord goring. Dĩ nhiên là tôi muốn rồi.
sir robert chiltern. Tùy cậu thôi vậy. Khi tôi ghé thăm cậu tối hôm qua, tôi đã bắt gặp bà Cheveley đang nấp trong phòng của cậu. Lúc đó là khoảng từ mười đến mười một giờ đêm. Tôi không muốn nói thêm điều gì nữa. Mối quan hệ giữa cậu và bà Cheveley, như tôi đã nói với cậu tối qua, hoàn toàn không dính dáng gì đến tôi cả. Tôi biết có lúc cậu từng đính ước kết hôn với bà ta. Sức hút mê hoặc mà bà ta từng tạo ra đối với cậu hình như đã quay trở lại rồi. Tối qua cậu đã nói với tôi về bà ta như về một người phụ nữ trong trắng tinh khôi, một người phụ nữ mà cậu kính trọng và tôn sùng. Điều đó tùy cậu. Nhưng tôi không thể trao phó cuộc đời em gái mình vào tay cậu được. Làm thế là tôi sai trái. Làm thế là bất công, vô cùng bất công đối với con bé.
lord goring. Tôi không còn gì để nói nữa.
lady chiltern. Robert, người mà Lord Goring chờ đợi tối qua không phải là bà Cheveley đâu.
sir robert chiltern. Không phải bà Cheveley! Thế thì là ai cơ chứ?
lord goring. Lady Chiltern!
lady chiltern. Chính là vợ của anh đấy. Robert, chiều hôm qua Lord Goring đã bảo với em rằng nếu có lúc nào gặp rắc rối, em có thể tìm đến anh ấy để nhờ giúp đỡ, vì anh ấy là người bạn lâu năm và tốt nhất của chúng ta. Sau đó, vào lúc diễn ra cảnh tượng kinh hoàng trong căn phòng này, em đã viết thư cho anh ấy nói rằng em tin tưởng anh ấy, rằng em đang cần anh ấy, rằng em sẽ tìm đến anh ấy để nhờ cậy sự giúp đỡ và lời khuyên. [Sir Robert Chiltern lấy bức thư từ trong túi áo ra.] Vâng, chính là bức thư đó. Rốt cuộc thì em đã không đến nhà Lord Goring. Em cảm thấy rằng sự cứu rỗi chỉ có thể đến từ chính bản thân chúng ta mà thôi. Kiêu hãnh đã khiến em suy nghĩ như vậy. Bà Cheveley đã đến đó. Bà ta đã đánh cắp bức thư của em và ném nó cho anh một cách nặc danh vào sáng nay, để rồi anh sẽ nghĩ rằng... Ồ! Robert, em không thể thốt lên những gì mà bà ta muốn anh phải nghĩ đâu...
sir robert chiltern. Cái gì cơ! Chẳng lẽ trong mắt em mà anh lại đần độn tệ hại đến mức nghĩ rằng dẫu chỉ trong một khoảnh khắc thôi, anh lại có thể hoài nghi sự tốt đẹp của em ư? Gertrude, đối với anh, em mãi mãi là hình ảnh tinh khôi tuyệt mỹ của mọi điều tốt đẹp nhất, và tội lỗi không bao giờ có thể chạm đến em được đâu. Arthur này, cậu cứ việc đến tìm Mabel đi, và tôi xin gửi tới cậu những lời chúc phúc tốt đẹp nhất! Ồ! Chờ đã một lát nào. Chẳng có cái tên nào ở phần đầu của bức thư này cả. Bà Cheveley tài ba xem ra đã không để ý đến điều đó thì phải. Phải có một cái tên chứ.
lady chiltern. Để em viết tên của anh vào nhé. Người mà em tin tưởng và cần đến chính là anh. Chỉ có anh và không một ai khác.
lord goring. Ồ thực tình mà nói, Lady Chiltern, tôi nghĩ mình phải đòi lại bức thư của chính mình chứ nhỉ.
lady chiltern. [Mỉm cười.] Không; anh sẽ được nhận Mabel. [Lấy bức thư và viết tên chồng mình lên đó.]
lord goring. Chà, tôi chỉ mong là cô ấy không thay đổi ý định. Tính từ lần cuối cùng tôi gặp cô ấy cũng ngót nghét hai mươi phút rồi còn gì.
[Mabel Chiltern và Lord Caversham bước vào.]
mabel chiltern. Lord Goring, em thấy chuyện trò với bố anh còn bổ ích và thú vị hơn là nói chuyện với anh đấy. Từ nay trở đi em chỉ thích tâm sự với Lord Caversham thôi, và lúc nào cũng ngồi dưới tán cọ quen thuộc ấy nhé.
lord goring. Cục cưng của anh! [Hôn cô.]
lord caversham. [Vô cùng sửng sốt ngạc nhiên.] Thế này là thế nào hả anh bạn? Ý anh không định nói là cô tiểu thư xinh đẹp sắc sảo này lại dại dột đến mức nhận lời lấy anh đấy chứ?
lord goring. Chứ còn gì nữa thưa cha! Và Chiltern cũng đủ khôn ngoan để nhận lấy chiếc ghế trong Nội các rồi đấy.
lord caversham. Nghe thế thì ta mừng lắm, Chiltern... ta xin chúc mừng anh nhé. Nếu đất nước này không rơi vào tay lũ vô lại hay đám Cấp tiến, thì thế nào có ngày anh cũng lên làm Thủ tướng cho mà xem.
[Mason bước vào.]
mason. Thưa phu nhân, bữa trưa đã dọn lên bàn rồi ạ!
[Mason lui ra.]
mabel chiltern. Ngài ở lại ăn trưa cùng chúng cháu luôn nhé, thưa Lord Caversham?
lord caversham. Rất hân hạnh, và lát nữa ta sẽ tiện đường chở anh xuống Phố Downing luôn nhé, Chiltern. Anh đang có một tương lai vô cùng rạng rỡ ở phía trước đấy, một tương lai lớn. Ước gì ta cũng có thể nói được câu tương tự với anh, cậu ấm ạ. [Quay sang Lord Goring.] Nhưng sự nghiệp của anh thì đành phải quanh quẩn xó bếp trong gia đình thôi.
lord goring. Vâng, thưa cha, con thích sự nghiệp gia đình hơn.
lord caversham. Và nếu anh mà dám đối xử với tiểu thư đây không nên hồn như một người chồng lý tưởng, ta sẽ tước quyền thừa kế và chỉ cho anh đúng một đồng xu cắc củ thôi đấy nhé.
mabel chiltern. Một người chồng lý tưởng á! Ồ, em không nghĩ là mình sẽ thích kiểu đó đâu. Nghe cứ giống như mấy thứ ở thế giới bên kia ấy.
lord caversham. Thế cháu muốn nó phải thế nào hả cháu yêu?
mabel chiltern. Anh ấy muốn thế nào cũng được tùy ý. Tất cả những gì em muốn chỉ là... là... ôi! được làm một người vợ thực thụ của anh ấy thôi.
lord caversham. Ta thề là nghe câu đó có khối điều thực tế hợp lý đấy chứ, Lady Chiltern.
[Tất cả đều đi ra ngoài, chỉ trừ mỗi Sir Robert Chiltern. Anh thừ người ngồi khuỵu xuống ghế, chìm đắm trong dòng suy tư. Một lát sau Lady Chiltern quay lại tìm anh.]
lady chiltern. [Dướn người tựa vào lưng ghế.] Anh không định vào trong ấy hả, Robert?
sir robert chiltern. [Nắm lấy tay vợ.] Gertrude, tình cảm em dành cho anh thực sự là tình yêu, hay chỉ đơn thuần là sự thương hại?
lady chiltern. [Hôn anh.] Là tình yêu đấy, Robert ạ. Tình yêu, và chỉ duy nhất tình yêu mà thôi. Một cuộc đời mới đang bắt đầu cho cả hai chúng ta.
Hạ màn
NHÀ XUẤT BẢN NORTHUMBERLAND, NEWCASTLE-UPON-TYNE