Hoàng tử Caspian từ nhỏ đã sống trong một lâu đài đồ sộ ở vùng trung tâm Narnia, cùng với người chú và người thím là Quốc vương Miraz của xứ Narnia, và vị Vương hậu Prunaprismia tóc đỏ. Cha mẹ của Hoàng tử Caspian đã qua đời từ sớm, và người nhũ mẫu đã trở thành người thân thiết nhất với cậu. Dù là một hoàng tử, cậu sở hữu vô số món đồ chơi tinh xảo kỳ diệu có thể làm được mọi thứ trừ việc biết nói, nhưng điều khiến cậu khao khát nhất vẫn là khoảng thời gian trước khi đi ngủ mỗi ngày. Cứ đến lúc đó, người nhũ mẫu hiền hậu lại đến kể chuyện cho cậu nghe.

Người chú có vẻ không mấy bận tâm đến sự trưởng thành của Caspian, ngoại trừ việc gọi cậu ra ban công đi dạo nửa tiếng mỗi tuần hai lần. Một hôm, khi hai chú cháu đang tản bộ trò chuyện, người chú đột nhiên bảo cậu: "Này con, ta dự định cử người dạy con cưỡi ngựa và đấu kiếm. Con biết đấy, ta và thím con không có con cái. Xem ra, sau khi ta qua đời, phần lớn vương vị sẽ do con kế thừa. Chắc con vui lắm phải không? Hử?"

"Con không biết, thưa chú." Caspian đáp.

"Không biết ư!" Miraz cảm thấy rất bất ngờ. "Vậy ta muốn hỏi con, ngoài điều đó ra, một người còn có thể mong đợi gì hơn nữa?"

"Thưa chú, con quả thực có một điều ước." Caspian nghiêm túc nói.

"Điều ước gì?"

"Con ước... con ước... con ước được sống trong những ngày tháng của quá khứ." (Đừng quên, tiểu hoàng tử lúc này vẫn chỉ là một đứa trẻ nhỏ tuổi).

Cho đến lúc đó, nhà vua vẫn dùng một giọng điệu khó chịu của người lớn để nói chuyện với cậu, điều đó cho thấy ông chẳng có mấy hứng thú với cuộc trò chuyện, thế nhưng lúc này ông bất chợt liếc nhìn Caspian một cái vô cùng sắc bén.

"Hử? Chuyện gì thế?" ông nói, "Quá khứ nào cơ chứ?"

"Ơ, chú không biết ư?" Caspian mở to đôi mắt, "Thời đó, tất cả mọi thứ hoàn toàn khác bây giờ — muôn thú đều biết nói, có các nàng tiên cá và tiên gỗ hiền lành, những người lùn và các tiểu yêu tinh vô cùng đáng yêu, và còn..."

"Đó toàn là những lời nhảm nhí, là chuyện dỗ trẻ con!" Nhà vua nghiêm khắc quát mắng, "Chỉ để kể cho bọn trẻ con nghe thôi, con có nghe thấy không? Con đã lớn rồi, không nên tin vào những lời nhảm nhí này nữa. Ở độ tuổi của con, con nên có hứng thú với chiến tranh và thám hiểm, chứ không phải những chuyện vô nghĩa thế này."

"Ôi, nhưng mà thời đại cổ xưa đó cũng có chiến tranh và thám hiểm mà!" Caspian không chịu thua kém nói, "Đó là những trải nghiệm kỳ diệu biết bao! Hồi đó, từng có một Mụ Phù thủy Trắng, ả tự phong làm Nữ hoàng của đất nước Narnia, dùng phép thuật khiến toàn bộ Narnia chỉ có mùa đông lạnh giá, không có mùa xuân tươi đẹp. Sau đó, từ đâu xuất hiện hai cậu con trai và hai cô con gái, họ đã tiêu diệt mụ phù thủy đó, trở thành Quốc vương và Nữ vương của Narnia, tên của họ là Peter, Susan, Edmund và Lucy. Họ trị vì suốt nhiều năm, người dân có một cuộc sống vô cùng hạnh phúc, mà tất cả những điều này lại hoàn toàn không thể tách rời Aslan..."

"Nó là ai?" Miraz cất giọng lạnh lùng hỏi. Nếu Caspian lớn hơn một chút nữa, chắc chắn cậu sẽ cảm thấy sự cảnh giác từ giọng điệu của người chú, và biết điều ngậm miệng lại ngay lập tức. Thế nhưng, cậu vẫn tiếp tục nói.

"Sao cơ, chẳng lẽ chú không biết ư? Aslan là một con sư tử, một vị thần vĩ đại, là hiện thân của công lý."

"Con nghe mấy lời hồ đồ này từ ai?"

Nhà vua giận dữ nói, đồng thời tóm lấy tay Caspian. Caspian có phần sợ hãi, mím chặt môi không đáp.

"Điện hạ vương tôn cao quý," Nhà vua Miraz buông tay Caspian ra, "Con buộc phải trả lời ta! Nhìn vào mặt ta xem. Ai là kẻ đang kể những lời dối trá này cho con?"

"Nhũ... nhũ mẫu." Caspian vô cùng do dự nói, nước mắt lập tức trào ra.

"Nghe đây!" Người chú siết chặt lấy bả vai cậu, giật mạnh một cái, "Không được khóc! Đừng để ta nghe thấy con bàn tán về những câu chuyện ngốc nghếch đó một lần nào nữa, thậm chí nghĩ cũng không được phép nghĩ! Những vị vua với chả nữ vương đó, hoàn toàn không hề tồn tại! Làm sao có thể cùng lúc có hai vị vua, hai vị nữ vương chứ? Hơn nữa tuyệt đối không có thứ gì gọi là sư tử Aslan cả, càng không có chuyện động vật biết nói. Con nghe thấy chưa?"

"Vâng, thưa chú." Caspian nức nở đáp.

"Được rồi, chúng ta đừng nói về những chuyện này nữa." Nhà vua ra hiệu một cái, người hầu đang đứng chờ ở đầu bên kia ban công liền bước nhanh tới. Nhà vua uy nghiêm phân phó: "Đưa Điện hạ hoàng tử trở về phòng của nó, rồi đưa nhũ mẫu của nó đến gặp ta."

Ngày hôm sau, Caspian mới phát hiện ra mình đã làm một chuyện đáng sợ nhường nào, nhũ mẫu đã bị đưa đi, thậm chí không được phép nói một tiếng "tạm biệt" với hoàng tử. Cậu còn nghe ngóng được rằng, chẳng mấy chốc cậu sẽ có một vị gia sư.

Caspian vô cùng thương nhớ người nhũ mẫu hiền hậu, vì chuyện này mà cậu đã khóc rất nhiều lần. Không hiểu sao, những câu chuyện về Narnia cổ xưa lại càng xuất hiện thường xuyên hơn trong tâm trí cậu. Đêm nào cậu cũng mơ thấy những người lùn và tiên gỗ, cùng với những loài động vật biết nói, ban ngày thì tìm đủ mọi cách để khiến chó mèo trong lâu đài mở miệng nói chuyện với mình. Thế nhưng, những con lũ chó chỉ biết vẫy đuôi, còn mèo thì chỉ biết kêu meo meo hướng về phía cậu.

Caspian đinh ninh rằng vị gia sư tương lai chắc chắn sẽ rất đáng ghét. Nào ngờ một tuần sau, khi vị gia sư đó xuất hiện trước mặt cậu, Caspian phát hiện ra ông ấy lại vô cùng dễ mến. Ông là người lùn và béo nhất mà Caspian từng gặp, bộ râu dài rũ xuống tận bụng. Khuôn mặt rám nắng của ông chi chít nếp nhăn, tuy bề ngoài trông có vẻ xấu xí, nhưng đôi mắt hiền hòa lại tràn ngập sự thông thái. Giọng nói của ông vô cùng trang trọng, nhưng ánh mắt lại thường xuyên lóe lên nụ cười hài hước, thế nên trước khi thực sự quen thuộc với ông, bạn rất khó để phán đoán lúc nào ông đang đùa, lúc nào lại là đang cực kỳ nghiêm túc. Ông tên là Tiến sĩ Cornelius.

Trong tất cả các môn học mà Tiến sĩ Cornelius giảng dạy, Caspian thích nhất là môn lịch sử. Cho đến nay, ngoài những câu chuyện của nhũ mẫu ra, cậu hoàn toàn không biết gì về lịch sử của Narnia. Khi vị giáo sư giảng đến việc hoàng tộc đã di cư đến Narnia và trở thành những người thống trị như thế nào, cậu cảm thấy vô cùng kinh ngạc.

"Đó chính là tổ tiên của Điện hạ, Caspian Đệ nhất," Tiến sĩ Cornelius chậm rãi nói, "Ngài là người đầu tiên chinh phục Narnia, và trở thành vị vua ở đó. Chính ngài đã đưa toàn bộ dân tộc các con đến Narnia. Các con không phải là người Narnia thực thụ, tất cả các con đều là người Telmarine, đến từ đất nước Telmarine rất xa xôi ở bên kia dãy núi lớn phía tây. Cũng chính vì lý do này, Caspian Đệ nhất mới được gọi là Caspian Kẻ Chinh Phục."

"Xin hỏi thưa tiến sĩ," một hôm Caspian hỏi, "Trước khi chúng ta từ đất nước Telmarine đến đây, những ai đã sinh sống ở Narnia?"

"Không có con người, hoặc cực kỳ ít con người từng đến Narnia trước khi người Telmarine đặt chân tới." Tiến sĩ Cornelius nói.

"Vậy tổ tiên của con đã chinh phục những ai?"

"Hoàng tử điện hạ," Tiến sĩ Cornelius cố tình đổi chủ đề, "Xem ra chúng ta nên kết thúc bài học lịch sử, bắt đầu học ngữ pháp thì hơn."

"Ôi, xin ngài đấy, đợi thêm một lát nữa thôi!" Caspian nài nỉ, "Xin hãy nói cho con biết, chẳng lẽ không có chiến tranh xảy ra sao? Nếu ở đây không có ai chiến đấu với ngài ấy, tại sao ngài ấy lại được gọi là Caspian Kẻ Chinh Phục?"

"Như ta vừa nói, hồi đó có rất ít con người ở Narnia." Vừa nói, vị tiến sĩ vừa nhìn chằm chằm vào cậu bé qua cặp kính với một ánh mắt kỳ lạ.

Ban đầu Caspian cảm thấy có chút hoang mang khó hiểu, nhưng trái tim cậu ngay lập tức đập loạn nhịp. "Nói cách khác," cậu sốắng sắng hỏi, "Vẫn còn những sinh linh khác ư? Giống như trong truyện kể ấy? Có..."

"Suỵt!" Tiến sĩ Cornelius thò đầu lại gần Caspian, "Đừng nói nữa, con chẳng lẽ không biết nhũ mẫu của con đã bị đuổi đi chỉ vì kể cho con nghe những câu chuyện về Narnia cổ đại hay sao? Nhà vua không thích điều này. Giả sử ngài ấy phát hiện ra ta kể cho con nghe những bí mật này, con sẽ bị đánh roi, còn ta thì sẽ bị chặt đầu."

"Vậy tại sao?" Caspian hỏi.

"Chúng ta thực sự phải bắt đầu học ngữ pháp rồi," Tiến sĩ Cornelius lớn tiếng nói, "Xin Hoàng tử điện hạ lật trang bốn cuốn 'Phân tích Ngữ pháp', chuyên mục ngữ pháp hoặc những điểm ngữ pháp thú vị nhỏ cùng cấu trúc và cách dùng hay của ngôn ngữ."

Kể từ sau lúc đó, cho đến tận bữa trưa, những gì thầy giáo giảng toàn là danh từ, động thế này thế nọ. Nhưng tiểu Caspian của chúng ta chẳng lọt tai được bao nhiêu. Cậu quá khích động. Cậu đinh ninh rằng Tiến sĩ Cornelius còn muốn nói với cậu nhiều hơn thế, sớm muộn gì ông cũng sẽ kể cho cậu nghe nhiều điều hơn nữa.

Hoàng tử đã không phải thất vọng. Vài ngày sau, vị gia sư nói với cậu: "Tối nay ta sẽ dạy con môn thiên văn học, vào thời điểm nửa đêm, hai hành tinh thần thánh là Tawa và Alambi sẽ sượt qua nhau ở khoảng cách chênh lệch khoảng một độ. Hiện tượng này đã hai trăm năm không xảy ra rồi, Hoàng tử điện hạ đời này cũng sẽ không thể gặp lại lần nữa đâu, tốt nhất tối nay con nên đi ngủ sớm, trước khi hai ngôi sao gặp nhau ta sẽ đến đánh thức con."

Điều này xem ra chẳng có mấy liên quan đến Narnia cổ đại, thứ mà Caspian thực sự muốn biết không phải là cái này. Nhưng dù sao đi nữa, nửa đêm thức dậy luôn là một chuyện mới mẻ, cậu cảm thấy vô cùng phấn khởi. Cậu vốn tưởng mình sẽ hào hứng đến mức ngủ không yên, nhưng thực tế lại nhanh chóng chìm vào giấc ngủ. Tuy nhiên, dường như chỉ mới ngủ được vài phút, cậu đã cảm thấy có ai đó đang khẽ lay mình.

Cậu ngồi dậy trên giường, nhìn thấy trong phòng ngập tràn ánh trăng bạc, Tiến sĩ Cornelius khoác một chiếc áo choàng lớn trùm đầu, tay xách một chiếc đèn lồng, đang đứng cạnh giường. Caspian lập tức tỉnh táo lại, cậu tung chăn bật dậy, bắt đầu mặc quần áo. Dù đang là mùa hè, cậu vẫn cảm thấy cái lạnh bất ngờ. Vị tiến sĩ khoác cho cậu một chiếc áo choàng tương tự, lại giúp cậu đi một đôi ủng cao cổ dày dặn ấm áp và nhẹ nhàng. Có áo choàng và giày ủng, việc đi lại trong hành lang tối tăm sẽ khó bị phát hiện hơn, hơn nữa bước chân phát ra hoàn toàn không có tiếng động. Cứ thế, hai người rời khỏi phòng.

Không biết đã đi qua bao nhiêu hành lang, trèo qua bao nhiêu bậc thang, cuối cùng đi qua một cánh cửa nhỏ trên tháp, họ đã đặt chân lên đài quan sát ngoài trời. Nhìn xuống từ đây là khu vườn trong lâu đài mờ tối, ngẩng đầu nhìn lên là một vầng trăng sáng tỏ cùng bầu trời đầy sao. Họ bước nhanh về phía một cánh cửa khác, cánh cửa này dẫn thẳng lên ngọn tháp cao đồ sộ ở trung tâm lâu đài. Tiến sĩ Cornelius mở ổ khóa, dẫn Caspian theo cầu thang xoắn ốc bên trong tháp đi ngược lên trên. Caspian bắt đầu phấn khích, trước đây cậu chưa từng được phép leo lên cầu thang này bao giờ.

Cầu thang rất dài và cũng rất dốc. Khi leo lên đến đỉnh tháp, Caspian đã thở hồng hộc.

Nhưng cậu nhanh chóng nhận ra có mệt hơn nữa cũng hoàn toàn xứng đáng. Phóng tầm mắt nhìn về phía bên phải, những dãy núi trùng điệp thấp thoáng ẩn hiện; bên trái lại có một con sông lớn uốn lượn chảy đi. Lúc này vạn vật chìm trong tĩnh lặng, Caspian thậm chí có thể nghe thấy tiếng nước chảy từ đập hải ly cách đó một dặm. Phân biệt hai ngôi sao mà họ muốn ngắm dường như không phải là chuyện khó khăn gì, chúng treo là đà ở phương Nam, sáng rực rỡ tựa như những vầng trăng nhỏ, hơn nữa khoảng cách lại vô cùng gần nhau.

"Chúng sẽ đâm vào nhau chứ?" Caspian cảm thấy vô cùng kỳ diệu trước vũ trụ bao la vô tận, bèn bất an hỏi.

"Không đâu, thưa Hoàng tử yêu quý," vị tiến sĩ nhỏ giọng đáp, "Những vì tinh tú vĩ đại trên bầu trời đã quá quen thuộc với vũ điệu của chúng, sao có thể đâm vào nhau chứ. Con hãy quan sát cho kỹ vào, cuộc hội ngộ của chúng là điềm lành, sẽ mang lại hạnh phúc to lớn cho xứ sở Narnia đầy đau khổ. Nhìn kìa, thần chiến thắng Tawa đang bày tỏ sự kính trọng với nữ thần hòa bình Alambire, xem — chúng sắp đến vị trí khoảng cách gần nhất rồi!"

Tròn hai phút Tiến sĩ Cornelius không nói một lời nào, sừng sững đứng đó như một bức tượng, đăm đăm nhìn Tawa và Alambire. Sau đó, ông trút một hơi thật sâu, quay người lại nhìn Caspian.

Rất ít người được chứng kiến kỳ quan này, Hoàng tử điện hạ quả thực rất may mắn. Giờ thì, điều ta muốn nói là, ta đưa con đến đây còn vì một nguyên nhân khác nữa.

Caspian ngẩng đầu nhìn ông, nhưng chiếc mũ áo choàng của vị tiến sĩ đã che khuất đi phần lớn khuôn mặt ông.

"Lý do ta chọn nơi này," Tiến sĩ Cornelius nói, "là bởi vì bên dưới chúng ta có sáu căn phòng trống, lại có thêm một chiếc cầu thang dài, hơn nữa cánh cửa nhỏ dưới chân cầu thang đã được khóa lại, không một ai có thể lén nghe chúng ta nói chuyện."

"Có phải ngài muốn kể cho con nghe những chuyện hôm trước ngài không chịu nói không?" Caspian đột nhiên trở nên kích động.

"Đúng vậy," vị tiến sĩ nói, "nhưng hãy nhớ rằng, chúng ta tuyệt đối không được tùy tiện bàn tán về những chuyện loại này — ngoại trừ ở đây."

"Vâng, quyết định vậy đi ạ." Caspian dùng sức gật đầu, "Ngài mau kể tiếp đi chứ!"

"Nghe đây," vị tiến sĩ nói, "Mọi truyền thuyết về Narnia mà con từng nghe đều là sự thật, Narnia vốn dĩ không phải là lãnh thổ của con người, nó thuộc về Aslan vĩ đại. Ở đất nước này, có những cái cây có tri giác, những nàng tiên nước linh hoạt hoạt bát, có yêu tinh, có thần rừng, người lùn và người khổng lồ, có hải ly và nhân mã, cùng rất nhiều loài động vật biết nói khác. Những kẻ giao chiến với Caspian Đệ nhất chính là bọn chúng. Chính người Telmarine các con đã khiến tất cả những sinh linh, cây cối và dòng suối ấy trở nên câm lặng, chính các con đã tàn sát và đuổi đánh người lùn cùng yêu tinh, giờ đây thậm chí còn muốn vĩnh viễn xóa bỏ tất cả những điều này khỏi ký ức của con người. Hãy nghĩ xem, tại sao nhà vua lại không cho phép mọi người nhắc đến những chuyện cũ ấy?"

"Ôi, con ước gì tổ tiên của mình chưa từng làm những chuyện tàn nhẫn ác độc đó biết bao!" Caspian nói, "Nhưng điều làm con vui mừng là tất cả những truyền thuyết đó đều có thật, dẫu cho chúng đều đã trở thành dĩ vãng."

"Đồng bào của con cũng đang ngầm phản đối những việc mà tổ tiên các con từng làm." Tiến sĩ Cornelius nói.

"Nhưng mà, thưa tiến sĩ," Caspian hỏi, "tại sao ngài lại nói 'đồng bào của con'? Chẳng lẽ chính ngài không phải là người Telmarine sao?"

"Ta giống sao?"

"Dù thế nào đi nữa, chúng ta cũng là đồng loại mà!"

"Phải thế không?" Vị tiến sĩ lặp lại bằng một giọng điệu trầm ngâm hơn, đồng thời kéo chiếc mũ trên áo choàng ra sau gáy. Thế là, Caspian nhờ ánh trăng có thể nhìn rõ khuôn mặt ông.

Caspian bỗng chốc vỡ lẽ — sao mình lại không thể phát hiện ra sự thật này sớm hơn chứ? Tiến sĩ Cornelius dáng người vừa lùn lại vừa béo, lại có bộ râu vừa dài vừa rậm. Trong đầu cậu lóe lên hai suy nghĩ. "Tiến sĩ Cornelius trước mắt này là một người lùn, ông ấy đưa mình đến đây là muốn giết mình." Nghĩ đến đây, cậu không kìm được mà cảm thấy hơi sợ hãi. Suy nghĩ còn lại thì lại vô cùng đáng mừng: "Quả nhiên vẫn có người lùn còn sống sót, cuối cùng mình cũng được tận mắt nhìn thấy một người."

"Ta nghĩ cuối cùng con cũng đã hiểu chuyện gì đang xảy ra rồi nhỉ," Tiến sĩ Cornelius nói, "Hoặc là, con đã đoán ra rồi. Ta không phải người lùn thuần chủng, trong người ta cũng có dòng máu con người. Rất nhiều người lùn đã sống sót sau chiến tranh, để tiếp tục sinh tồn, họ cạo râu, đi giày đế cao, giả dạng làm người, hòa mình vào với người Telmarine các con, ta chính là một trong số đó, chỉ là một á nhân (người nửa lùn). Giả sử đồng bào của ta — những người lùn thuần chủng — vẫn còn sống trên đời, chắc chắn họ sẽ khinh thường ta, họ sẽ gọi ta là 'kẻ phản bội'. Thế nhưng, suốt bao nhiêu năm nay, chưa có một khoảnh khắc nào ta quên đi đồng bào của mình, cũng như những sinh linh vui tươi của Narnia, cùng cuộc sống tự do tự tại ấy."

"Con... con rất tiếc, thưa tiến sĩ," Caspian nói, "nhưng đó không phải lỗi của con, ngài biết đấy."

"Ta kể những điều này không phải để trách cứ con, Hoàng tử yêu quý," vị tiến sĩ đáp, "Đáng ra con phải hỏi rằng, tại sao ta lại phải kể cho con nghe những điều này. Ta có hai lý do. Thứ nhất, trái tim già nua của ta đã cất giấu những bí mật này quá lâu rồi, lâu đến mức khiến nó nhói đau, nếu ta không nhân lúc không có ai mà kể cho con nghe, ta sắp nghẹn thở chết mất! Thứ hai, ta hy vọng khi con trở thành quốc vương, con có thể giúp đỡ chúng ta, bởi vì ta tin chắc rằng dù con là một người Telmarine, nhưng con cũng đồng thời yêu mến mọi thứ của quá khứ."

"Tất nhiên, tất nhiên rồi," Caspian liên tục gật đầu, "nhưng con có thể làm gì chứ?"

"Con có thể đối xử nhân từ với những kẻ sống sót đáng thương trong gia tộc người lùn; con có thể triệu tập những pháp sư uyên bác, tìm cách tìm ra bí phương đánh thức lại thần cây; con có thể tìm kiếm khắp mọi ngóc ngách trên mảnh đất này, xem thử liệu còn yêu tinh, động vật biết nói và người lùn nào nữa không. Rất có thể bọn họ đang trốn ở nơi nào đó lặng lẽ sinh tồn."

"Ngài thực sự cho rằng trên đời này vẫn có thể tìm thấy dấu tích của họ sao?" Caspian thiết tha hỏi.

"Ta không biết... không biết nữa," vị tiến sĩ thở dài một hơi thật sâu, "Có đôi khi ta cũng hoài nghi liệu bọn họ có còn tồn tại hay không, ta đã dành cả đời để tìm kiếm dấu vết của họ. Có lúc ta ngỡ như nghe thấy tiếng trống của những người lùn trong núi; có lúc, vào ban đêm, trong rừng sâu, ta ngỡ như nhìn thấy yêu tinh và tiên gỗ đang nhảy múa ở nơi xa xôi nào đó. Thế nhưng, khi ta bước tới đó, nơi ấy lại trống hoác, chẳng có gì cả. Ta luôn cảm thấy thất vọng, nhưng sau đó lại liên tục có những chuyện tương tự xảy ra, thắp lên ngọn lửa hy vọng trong lòng ta. Ta cũng không biết rốt cuộc trên đời này còn bọn họ tồn tại hay không, thế nhưng ít nhất con có thể nỗ lực để trở thành một vị minh quân giống như Vua Peter thuở xưa, tuyệt đối đừng học theo chú của con."

"Nói như vậy, truyền thuyết về vị vua và nữ vương cũng là thật sao? Cả câu chuyện về Mụ Phù thủy Trắng nữa?" Caspian hỏi.

"Tất nhiên, tất cả đều là thật," Cornelius nói, "Đó chính là thời kỳ hoàng kim của Narnia, mảnh đất này sẽ mãi mãi không quên bọn họ."

"Hồi đó họ sống trong lâu đài này phải không thưa tiến sĩ?"

"Không, đứa con yêu quý của ta," cụ già nói, "Lâu đài này chỉ mới được cố vương của con xây dựng lên trong những năm gần đây mà thôi. Kể từ khi Aslan sắc phong hai người con trai của Adam và hai người con gái của Eva làm vua và nữ vương, họ vẫn luôn sinh sống ở lâu đài Cair Paravel, chưa từng ai nhìn thấy nơi thánh thiện đó, có lẽ ngay cả di tích của nó bây giờ cũng không tìm nổi nữa rồi. Thế nhưng, chúng ta tin rằng nơi đó cách đây rất xa, nằm ở cửa sông lớn đổ ra biển."

"A!" Caspian giật mình, "Ý ngài là ở 'Rừng Đen' đó ư? Nơi đâu đâu cũng có ma quỷ trú ngụ ấy á?"

"Hoàng tử điện hạ, có vẻ như từng có kẻ kể cho con nghe vài lời dối trá," vị tiến sĩ nói, "Ở đó hoàn toàn không có ma quỷ gì cả, đó là một mớ lời nhảm nhí do người Telmarine bịa đặt ra. Các vị vua của các con sợ biển cả đến mức cắt cổ, bởi vì họ mãi mãi không thể quên được trong những truyền thuyết về quá khứ, chưa bao giờ thiếu đi việc Aslan sẽ từ ngoài biển quay trở lại, trừng phạt cái ác, giương cao công lý. Bản thân họ không dám đến gần biển lớn, cũng không hy vọng bất cứ ai khác đến gần nó. Thế nên, họ để mặc nơi đó mọc lên những khu rừng rậm rạp, cốt để cách ly người dân của mình với bờ biển. Vì xung đột với thần cây, họ sợ hãi rừng rậm, thế nên họ mới tưởng tượng ra ở đó đầy rẫy những oan hồn ma quỷ. Các đời vua và triều thần đó, vì thù hận, sợ hãi biển cả và rừng sâu, nên mới bịa đặt ra những lời dối trá này, nếu không ai dám ra bờ biển để ngắm nhìn đại dương, để nhìn về phía vùng đất của Aslan và mặt trời mọc ở phương Đông, họ sẽ cảm thấy an toàn hơn phần nào."

Hai người lặng lẽ đứng trong không gian tĩnh mịch một lúc lâu, vẫn là Tiến sĩ Cornelius lên tiếng trước: "Ôi, chúng ta ở đây cũng không còn sớm nữa, nên xuống dưới ngủ thôi."

"Nhất định phải đi sao?" Caspian có phần lưu luyến không nỡ, "Con thật sự muốn trò chuyện thêm lát nữa."

"Trời sắp sáng rồi, cẩn thận có kẻ phát hiện ra lại đi khắp nơi tìm kiếm chúng ta." Tiến sĩ Cornelius nói.