Diễn viên diễn tất cả các vai nam, hay nữ đều được.

Màn I

Sau một trận đại hồng thủy…

Chó: Có vẻ như có một lỗ hở bên cạnh thân mình tôi ấy.

Mèo: Lỗ hở bên cạnh thân mình á?

Chó: Này, cậu nhìn đi. Ở đây có một lỗ to bằng cơ thể của một con người đây này.

Mèo: Tôi chẳng nhìn thấy cái lỗ nào cả.

Chó: Quan điểm cho rằng loài người tinh khôn Homo sapiens không nên tồn tại khá phổ biến. Con người đối với Trái đất chính xác mà nói, có thể giống như tế bào ung thư vậy. Dẫu thế, tôi vẫn nhớ con người.

Mèo: Chế độ độc tài hai cẳng kết thúc, ai nấy đều cảm thấy thật nhẹ nhõm, cớ sao cậu lại thế? Cậu định mỹ hóa quá khứ đấy à? Đạo lý động vật của cậu đi đâu mất rồi?

Chó: Cái gọi là đạo lý đấy cũng là do con người, tức là những kẻ độc tài đó nghĩ ra cả mà. Cảm xúc của loài động vật có vú không thể quản lý bằng đạo lý được đâu.

Mèo: Cảm giác nhung nhớ khi một người nào đó không còn nữa, nó như thế nào nhỉ? Cậu thử giải thích cụ thể cho tôi với được không?

Chó: Xương ngực đau. Hông nặng, dạ dày tê liệt không muốn ăn uống gì.

Mèo: Mặc dù con người đã mất đi, nhưng cũng may là họ đã để lại di sản cho chúng ta.

Chó: Di sản ư?

Mèo: Này, cậu nhìn đi, họ để lại cho chúng ta cơ man nào là đồ hộp dành cho những kẻ sành ăn đấy thôi. Thời đại con người kết thúc nhưng đồ hộp vẫn còn. Đồ hộp bảo chứng cho một tương lai không thối rữa.

Sóc: Nhưng mà Mèo, cậu có thể mở nắp hộp được không? Loài Mèo chỉ có lòng tự hào là rất cao, còn trong cuộc sống thực tế, các cậu phải dựa vào loài người cơ mà, bản thân cậu không thể tự mình làm được cái gì cả đúng không? Cậu có biết cách sử dụng đồ khui hộp không?

Mèo: Không phải là tôi sống dựa vào họ đâu. Vì con người yêu cầu nên tôi không còn cách nào khác là phải đóng vai thú cưng của họ mà thôi.

Sóc: Nhưng cậu đóng cùng một vai nhiều năm như thế, chẳng phải là sẽ không thể diễn được các vai khác nữa hay sao?

Mèo: Chỉ còn cách hoặc làm thú cưng của loài người, hoặc sống dưới cống như Chuột cống, hoặc được sống trong sự yêu thương nhưng đang đi vào con đường tuyệt chủng như Gấu trúc. Loài động vật có vú như chúng tôi không có nhiều sự lựa chọn.

Chó: Tôi đã muốn làm việc. Vì tôi không có ý định nhờ loài người tinh khôn Homo sapiens ở cùng nhà nuôi dưỡng. Thế nhưng, con người lại không giao phó công việc cho tôi. Quản lý, điều tra, quyết định, mua bán, kế toán, giáo dục, trị liệu. Họ tin rằng tất cả các công việc đó chỉ có mình họ mới có thể làm được. Ví dụ như việc giáo dục trẻ nhỏ, điều trị bệnh trầm cảm, có bao nhiêu là việc nên giao phó cho tôi thì tốt hơn, vậy mà… Nhiệm vụ tôi được giao cho đó chỉ là đóng vai loài thú cưng được yêu thương thôi.

Sóc: Thú cưng không thể tự mình mở nổi một cái nắp hộp.

Mèo: Ngày xưa tôi đã rất coi thường loài Sóc sống trong công viên thành phố, bây giờ tôi lại cảm thấy hối hận về điều đó. Mọi loài chúng ta đều bình đẳng. Chúng ta hãy trao đổi một hiệp ước hòa bình bình đẳng nhé. Nếu cậu mở giùm tôi một cái nắp hộp, tôi sẽ ngưng một ngày không ngủ trưa dưới gốc cây hồ đào. Một hộp sẽ đình chiến một ngày. Như vậy có được không? Sóc: Đình chiến ư? Tôi không biết là mình đã gây chiến đấy. Với đôi bàn tay mèo của cậu, chắc không thể nào cầm bút đâu nhỉ? Cậu sẽ không ký được vào bản hiệp ước đúng không nào?

Mèo: Nếu vậy tôi sẽ trả tiền trước cho cậu. Cậu hãy mở nắp hộp đi. Nhờ cậu đó.

Sóc: Tiền bạc cũng như lá khô mà thôi, chả có ý nghĩa gì.

Mèo: Tôi nhờ cậu đó. Cậu thử mở một cái nắp hộp xem thế nào. Tôi sẽ vỗ tay cho cậu.

Sóc: Vỗ tay ư? Có vẻ hấp dẫn đấy nhỉ! (Mở nắp cho Mèo xem) Mở được dễ dàng. Nhưng tôi rụng mất răng rồi.

Mèo: Cậu là loài gặm nhấm nên chắc chắn răng sẽ mọc lại thôi phải không nào? Nếu cậu đau, tôi sẽ mang thuốc giảm đau đến cho cậu.

Sóc: Tôi chưa từng nghĩ đến việc muốn làm cho sự đau đớn biến mất đi, nhưng tôi nghĩ đó cũng là sáng tạo độc đáo của loài người, đúng không?

Mèo: Chắc loài người đã nhét sự đau đớn vào trong hộp, đóng kín lại rồi giấu vào đâu đó. Bởi vì thực sự có rất nhiều loại đồ hộp đấy. Nào là cà chua, quýt, thơm, dưa chuột ngâm giấm, bò đã chết, đậu đỏ, cá voi, bạch quả, nhộng. Có vẻ như nếu được, con người muốn nhốt cả vũ trụ vào trong hộp, để bảo quản vĩnh viễn.

Sóc: Vũ trụ đóng hộp ư? Họ nên cho bộ não của mình đóng thành đồ hộp, thế tốt hơn nhỉ? Để cho nó mãi mãi không bị thối rữa.

Mèo: Nghe nói bộ não của con người đến 99% là giống với bộ não của Khỉ đấy.

Chó: (Đang chìm đắm trong nỗi buồn bỗng dưng bừng tỉnh) Khỉ à? Tôi ghét Khỉ nhất đấy.

Mèo: Cậu hãy bình tĩnh nào. Vì Khỉ cũng đã tuyệt chủng rồi mà.

Cáo: Chắc vì thịt khỉ dở quá nên mới tuyệt chủng đấy. Về điểm đó thì cơ thể của sóc mềm và ngon nhỉ. Nhưng, ngon hơn cả vẫn là thịt thỏ.

Thỏ: Xin chào. Tên của tôi là Thỏ, tôi biết tất cả mọi thứ, vì thế nếu các cậu có gì không hiểu hãy hỏi tôi nhé. Cậu hỏi tôi có bị bệnh truyền nhiễm không ấy à? Có chứ. Vì thế, ai ăn thịt của tôi cũng sẽ bị lây bệnh.

Mèo: Nếu vậy, chúng ta đành từ bỏ món bít tết thỏ, ăn thịt sóc nướng xiên đi thôi.

Cáo: Món thỏ nướng kiểu gratin[2] hoặc món pasta sóc cũng ngon.

Thỏ: Các cậu này, tôi nghe nói rằng các cậu là những loài ăn chay, hay tôi nghe nhầm chăng?

Cáo: Việc ăn giấy cũng được cho là ăn chay đúng không nhỉ? Tình cờ, vừa rồi có một sân bay mới được xây dựng, mặc dù ngôi nhà tôi sống từ xưa đến giờ đã bị đập bỏ nhưng tôi lại không có hứng thú chuyển đến nơi ở khác xa hơn. Tôi cũng không biết mình nên ăn gì thì được, vì thế trong một thời gian tôi đã ăn những tấm vé của hành khách đi máy bay vứt đi, để sống qua ngày.

Chó: Có vẻ như các cậu từ nãy giờ chỉ toàn nghĩ về đồ ăn thôi nhỉ? Việc nhớ nhung con người không phải là vì họ cho ta đồ ăn. Cũng không phải vì họ tắm rửa, chải lông, hay dọn phân cho ta. Tức là không phải ta yêu quý con người như thể họ là người hầu của mình.

Mèo: Chó là một loài biến thái nhỉ? Khi đi dạo bộ cũng như đi đến nhà hàng, nhất định lúc nào cũng dẫn theo loài người thông minh.

Chó: Thế cậu chưa một lần nào được con người vuốt ve lên cơ thể và cảm nhận sự dễ chịu đó à?

Mèo: Việc đó thì có, nhưng tôi chưa từng nghĩ muốn vuốt ve lại họ.

Sóc: Tôi nghĩ rằng chỉ mỗi việc để cho con người vuốt ve cơ thể mình thôi cũng là biến thái rồi.

Thỏ: Nhưng được con người vuốt ve, cũng có khi cảm giác đê mê đấy. Con người họ có một năng lực rất kỳ lạ, cái đó gọi là ái tình. Con người vuốt ve bắp cải, bắp cải sẽ vụt lớn nhanh, con người hôn vào nụ hoa, hoa hồng sẽ nở sớm một ngày.

Sóc: Đó là thao tác di truyền à?

Thỏ: Không phải, đó là mối quan hệ yêu thương giữa tự nhiên và con người. Nhưng điểm tốt nhất của con người đó là họ tôn sùng loài Thỏ chúng tôi như là vị thần của mùa xuân.

Sóc: Tại sao lại vậy?

Thỏ: Bởi vì loài Thỏ chúng tôi đông con.

Gấu: Trẻ con không phải cứ càng đông là càng tốt.

Thỏ: Trẻ con nhà cậu, mấy tuổi sẽ trưởng thành? Gấu: Qua được hai mùa đông thì sẽ trưởng thành đấy. Thỏ: Làm trẻ con trong một thời gian dài như thế cơ à?

Chó: Không dài đâu, nếu so với con người. Hàng xóm nhà tôi á, cho con trai mình thức ăn đến những 40 năm đấy. Văn minh của loài người là nền văn minh khác thường. Vì vậy nó mang tính tiến bộ. Loài Chó chúng tôi cũng chịu ảnh hưởng nên đã văn minh hóa.

Gấu: Vậy bằng chứng cho sự văn minh hóa đó là gì?

Chó: Tôi đã giấu đôi giày có mùi của các cậu thiếu niên trong thảm cỏ dưới cây bồ đề. Thỉnh thoảng lại lấy chúng ra, ngửi mùi rồi chìm ngập trong thuốc lắc.

Gấu: Chính xác là mang tính văn minh thật.

Mèo: Thật ra, không biết từ lúc nào tôi cũng dần dần bị lây sự biến thái của loài người và cũng có văn minh hóa chút ít. Tôi cảm thấy chuột đồ chơi được làm từ nhựa thú vị hơn chuột thật đang sống. Và thú vị hơn cả là chuột trong trò chơi điện tử. Nhưng nó cũng giống như cái bẫy bắt chuột. Chúng ta bị mắc kẹt trong máy tính nên cả chất xám và cơ bắp đều suy giảm. Sống trong thế giới không có chuột giả thật may mắn quá.

Chó: Nhưng cậu rất thích ngủ trên ghế xô pha ở phòng khách nơi loài người tụ tập đúng không?

Mèo: Chính xác. Bởi khi con người nói chuyện, nếu biết lắng tai nghe, chúng ta cũng học được nhiều điều đấy. Con người biết rõ cả những nơi mình chưa từng đi đến. Một ngày nọ, trong cuộc nói chuyện của họ xuất hiện câu chuyện về trại chăn nuôi gà ở Đức lúc xưa. Những mấy trăm con gà bị nhốt ở một nơi chật hẹp, bị một tia sáng đặc biệt, rất mạnh chiếu lên mặt hai mươi bốn giờ mỗi ngày nên chúng không ngủ được và mỗi ngày nhất định chúng phải đẻ một quả trứng. Giống như một cái máy vậy. Bị nhốt tập thể trong một không gian chật hẹp như vậy nên bệnh tình rất dễ lây lan. Trong nước uống của chúng được cho rất nhiều kháng sinh vào. Hằng ngày đều có kiểm tra viên đeo cặp găng tay dày cộm đi kiểm tra, khi có một con gà nào bị bệnh, họ sẽ nhanh chóng túm lấy rồi nhét ngay vào lồng. Vì nhét chật quá nên cũng có trường hợp gà bị gãy xương cổ. Các lồng gà đó sẽ được đưa đến nhà máy chế biến thực phẩm bằng xe tải.

Sóc: Những nhà máy đó sản xuất đồ đóng hộp cho mèo à? (Tưởng tượng tình trạng nhà máy và nôn ọe.)

Thỏ: Cậu ổn chứ? (Đột nhiên không khỏe, nôn ọe.)

Cáo: Loài Cáo chúng tôi, chưa từng làm những điều tàn khốc như vậy. Loài Cáo cũng có đạo lý của loài Cáo.

Thỏ: Mặc dù tàn khốc thật, nhưng như thế chẳng phải có hiệu quả sao? Cách làm của loài người ấy. Việc họ bị tuyệt chủng quả là kỳ lạ thật.

Gấu: Tôi nghĩ loài người hoàn toàn không nghĩ rằng bản thân họ lại bị tuyệt chủng trước loài Gấu chúng tôi đâu.

Chó: Cũng chưa hẳn là đã tuyệt chủng đâu. Tôi nghĩ chắc chắn con người đang sống sót ở một hòn đảo nào đó. Ít nhất là những con người có lương tâm.

Cáo: Người thợ săn có lương tâm, việc này không thể nào hiểu được nhỉ? (Cầm súng trong tay, hướng về phía khán giả và bắn.) Đứng trên góc độ là bố mẹ của những con Cáo bị bắn mà nói, lương tâm của người thợ săn chắc là không tồn tại rồi!

Chó: Nhưng, nếu người thợ săn bắn vào những động vật gây hại, tôi nghĩ họ không phải là người xấu. Chẳng hạn như bắn Gấu hay Cáo cũng tốt thôi mà.

Gấu và Cáo nổi giận, định tấn công Chó, nhưng ngay khi Sóc đưa một tay lên, cuộc cãi vã dừng lại.

Thỏ: (Đưa tay ra muốn bắt tay với Sóc.) Cậu nhỏ người nhưng thật vĩ đại.

Sóc: Sóc là vua của bách thú mà lại.

Cáo: Tại sao loài người lại không kịp lên con tàu cứu sinh Nô ê nhỉ?

Chó: Bởi vì họ không chỉ lo cho bản thân mình mà còn muốn giúp những sinh vật khác nữa.

Cáo: Chắc là vì họ chỉ muốn giúp cho riêng gia đình của họ thôi ấy mà.

Chó: Cũng có thể họ nghĩ rằng nạn đại hồng thủy là do mình gây ra nên đã hối hận và tự sát cũng nên.

Gấu: Tôi nghĩ có thể vậy lắm. Con người mặc áo nịt ngực cho dòng sông, bóp cho nó nhỏ lại, rồi sơn bê tông lên để trang điểm cho dòng sông, xỏ mũi nó, làm thay đổi dòng chảy. Một ngày nọ, các dòng sông ngập tràn sự tức giận và lũ lụt bắt đầu xảy ra.

Chó: Thế nhưng, không phải tất cả loài người đều tán thành với việc cắt da xẻ thịt tự nhiên đâu đúng không nào? Cũng có những người đã phản đối ngay từ đầu, và cũng có những người sau đó lại hối hận.

Cáo: Con người có biết hối hận không nhỉ? Trong lúc phóng xe đến lễ cưới, cho dù có cán chết một con Cáo đi chăng nữa, sau đó nhất định họ cũng chẳng hối hận tí nào đâu. Có thể họ sẽ hối hận vì đã lấy vợ lấy chồng, nhưng chắc chắn một điều là họ sẽ không thấy hối hận khi đã cán chết một con Cáo.

Sóc: Chính vì không biết hối hận vì những chuyện mình đã làm nên con người mới bị chết đuối sao?

Gấu: Vì loài người thông minh, sử dụng đầu óc của mình vào những chỗ rất khác lạ nên nhìn từ góc độ giải phẫu học sẽ thấy họ dễ bị chết đuối. Chỉ có vậy thôi đúng không? Nếu nói gói gọn trong một từ, đó chính là do lỗi thiết kế. Vậy, trách nhiệm thuộc về ai nhỉ?

Sóc: Thực ra tôi cũng suy nghĩ hoàn toàn giống cậu, đó là tất cả đều do lỗi thiết kế. Trước tiên là không có đuôi. Vì vậy, khi ở trên cành cây khẳng khiu, họ sẽ không giữ được thăng bằng. (Sóc khoe chiếc đuôi xù. Cáo và Mèo cũng làm tương tự. Gấu và Thỏ xấu hổ vì chiếc đuôi nhỏ của chúng.)

Chó: Các loài vật ở đây đều không hiểu được sự vĩ đại của con người. Đuôi của con người nằm trong bộ não của họ đấy.

Cáo: Điều đó cũng hơi khác lạ đấy.

Gấu: Có thể không phải là do lỗi thiết kế mà có thể là vì bị bệnh cũng nên. Nghe nói lông trên cơ thể họ bị rụng gần hết như thể do trúng phải những tia sáng có khả năng cướp đi tính mạng.

Cáo: Với cả miệng của họ lại gắn trên khuôn mặt phẳng thế kia thì không thể nào nhai cắn được.

Sóc: Con người không có mắt ở hai bên khuôn mặt, nên tầm nhìn của họ cũng bị hạn hẹp.

Thỏ: Lỗ tai con người lại nằm ở vị trí rất thấp. Và phần nhô ra ngoài tai đã bị thoái hóa nên hầu như không thể nào nghe được âm thanh từ xa.

Cáo: Con người chạy cũng rất chậm, và không thể nhảy. Vì vậy, họ mới đề ra một quy tắc mang tính phân biệt đối xử đó là chỉ có loài người thông minh mới được tham gia Thế vận hội. Bởi vì nếu như Chuột túi có thể tham gia thi môn nhảy ba bước ở Thế vận hội, con người sẽ không thể nào giành huy chương vàng được cả..

Mèo: Con người mắc chứng quáng gà vậy mà tối đi nữa, họ cũng không chịu đi ngủ, cứ thức dù chẳng có lý do gì cả, chỉ tổ lãng phí điện mà thôi.

Chó: Vì mũi của con người là thứ giống như để chảy nước mũi, nên tính năng liên quan đến mùi của họ rất kém. Cho dù có ngửi mùi đi nữa, họ cũng không thể nào phân biệt được chiếc ghế mà mới vừa lúc nãy con mình ngồi và chiếc ghế con người khác đã ngồi. Mà không, vì họ nghĩ không có mùi sẽ tốt hơn cho nên mũi của họ đã bị thoái hóa. Cả trong phòng học hay ở nơi làm việc đều ngột ngạt bởi mùi mồ hôi bốc lên những khi họ thấy sợ hãi. Để nói xấu con người thì quá dễ, cho nên chúng ta dừng lại thôi. Ca ngợi, khen tụng họ mới khó, vì vậy, vấn đề đặt ra cả đời đối với loài Chó đã được văn minh hóa chúng tôi, đó là dù biết khó nhưng cũng phải cố tìm cho ra những điểm mạnh của loài người để tuyên truyền về họ. Ôi, con người thật là tuyệt vời.

Mèo: Vậy tại sao họ lại tuyệt chủng?

Thỏ: Vì thuyền trưởng tàu Nô ê đã không cho con người lên tàu.

Mèo: Tại sao vậy?

Thỏ: Vì con người đã khinh miệt thuyền trưởng.

Gấu: Thuyền trưởng là một mỹ nhân, nhưng nửa phần dưới lại là cá. Chồng của cô ấy cũng là phụ nữ. Hình như trên lưng cô ấy có mọc cánh đúng không nhỉ?

Cáo: Tôi rất tôn trọng thuyền trưởng.

Thỏ: Tôi cũng vậy. Con người nghĩ rằng nếu họ trả tiền để mua vé, ai cũng có thể lên thuyền được.

Gấu: Nhưng vé lên thuyền nào có tồn tại đâu. Bởi vì bản thân tôi từ khi sinh ra đến giờ chưa một lần cầm đến cái gọi là tiền.

Cáo: Nói ra chắc các bạn nghĩ tôi tự hào về bản thân, nên tôi không muốn kể chuyện này, nhưng thực tế là ngày xưa tôi rất giàu có, giàu đến mức đã từng mang cả khăn choàng cổ cáo nữa. Tuy nhiên, vì mắc một căn bệnh nên tôi đã sử dụng hết số tiền để dành. Đó là căn bệnh rất kỳ lạ, cứ hễ thấy đồ gì có màu của cáo là muốn mua ngay. Bản thân tôi cũng không biết tại sao nhưng cứ muốn mua, muốn mua, muốn mua, muốn mua, tối đến cũng không ngủ được. Cho dù có đắt đến mấy nhưng nếu mua được, tâm trạng tôi sẽ phấn khích.

Gấu: Tâm trạng phấn khích, cậu nói cứ y như con người nói vậy. Một lúc nào đó, cậu cũng sẽ bị bệnh trầm cảm cho mà coi.

Cáo: Thực ra tôi bị trầm cảm thứ Ba tuần rồi. Thế là thứ Tư có thuốc điều trị gởi ngay đến nhà cho tôi. Mà tôi nào có đặt chứ. Trong đó có viết nếu không cần thiết, hãy gởi trả lại. Tuy nhiên, nếu uống dù chỉ một viên thôi cũng phải trả đúng số tiền được viết trên hóa đơn. Đây cũng là một trong những cách thức lừa đảo hợp pháp do con người nghĩ ra.

Gấu: Thế tất cả thực sự cho rằng con người chết đuối với lý do mang tính đạo lý sao? Nếu đưa ra nhận định như vậy, chẳng phải quá giống con người sao?

Cáo: Việc chúng ta cho rằng con người nói dối, tính tự phụ cao, hiểm ác này nọ có thể đó chỉ là định kiến. Tuy nhiên, giả sử là sự thật, chừng đó tôi cũng có thể chịu đựng như một phần méo mó trong tính cách của họ. Thế nhưng, con người, họ lại đùa giỡn với lửa. Việc này, với tư cách là thần Cáo, vị thần cai quản lửa, tôi không thể tha thứ được.

Gấu: Họ thích chiến tranh mà.

Thỏ: Phải chăng ta nên nói rằng họ thích bán vũ khí hơn là nói họ thích chiến tranh nhỉ?

Gấu: Có những người bán vũ khí kiếm lợi, cũng có những người thích chiến tranh nhưng bản thân họ lại không ra trận, và cũng có những người ghét chiến tranh nhưng phải chết ở chiến trường.

Cáo: Các cậu có nghĩ rằng, thật tốt khi con người không còn nữa không?

Thỏ: Nói thật lòng thì sao cũng được. Còn cậu nghĩ sao?

Cáo: Sao cũng được. Nhưng nếu bị yêu cầu bỏ phiếu chọn một, tôi sẽ tán thành Trái đất không có con người.

Gấu: Tán thành.

Sóc: Sao cũng được.

Mèo: Có con người thì tốt hơn.

Chó: Thế giới không có loài người sẽ không có ý nghĩa.

Nếu không có con người, sẽ không tồn tại từ “chó”. (Một lúc lâu) Tuy nhiên, việc bản thân mình là chó, đối với tôi, điều đó có quan trọng đến vậy không nhỉ?

Màn II

Ở một nơi rất khó gọi tên, giống như quán cà phê của viện bảo tàng mỹ thuật, cũng có thể giống như phòng tập thể hình. Động vật mặc quần áo như con người. Những bộ quần áo đó thanh lịch, có sức cuốn hút, nhưng không thể hiện rõ giới tính. Ký ức về những câu chuyện đã trao đổi ở màn I đã biến mất.

Gấu: (Đọc thành tiếng tờ rơi đang cầm trên tay.)

Chính phủ đang dự định xây dựng một pháo đài hoành tráng xứng đáng là niềm tự hào của đất nước chúng ta tại khu vực Đông Bắc thủ đô. Chiều cao của pháo đài sẽ cao hơn tòa tháp cao nhất thế giới một xentimét. Tia phóng xạ sẽ không xuyên qua được lớp tường phía bên ngoài. Nếu nhìn từ bên trên xuống, tòa pháo đài này sẽ có hình xoáy nước. Ngay chính giữa có tòa tháp có thể quản lý được mọi loại sóng từ như internet, điện thoại di động, tivi, radio, v.v. Pháo đài này không chỉ bảo vệ đất nước trước mọi kiểu tấn công mà còn bảo vệ đất nước khỏi những hệ tư tưởng mang tính truyền nhiễm.

Phía bên trong lớp tường ngoài của tòa pháo đài (dày năm mét) sẽ được xây làm nhà ở. Những ai hỗ trợ xây dựng pháo đài về sau có thể sống ở đó.

Cáo: Xin chào. Tôi đến đây vì muốn hỗ trợ xây dựng tòa tháp Babel. Đây có phải là văn phòng dự án không ạ? Con mắt tôi nhìn phòng này trông như phòng tập thể hình. Thật ra, tôi rất ngại với những phòng tập như vậy.

Sóc: Cậu ghét phòng tập à?

Cáo: Với tôi, phòng tập chỉ là trung tâm thương mại cơ bắp, hay cửa hàng bán nước hoa mùi mồ hôi, hoặc nữa là lò đốt cháy calo mà thôi.

Sóc: Nếu sinh hoạt bình thường, cơ bắp sẽ không suy yếu đâu.

Cáo: Nhưng sinh hoạt bình thường là việc rất khó. Vì vậy, việc ngủ bình thường cũng rất khó. Thật ra tôi đang lo lắng vì chứng bệnh mất ngủ. Vì ngủ không được nên cứ đến nửa đêm là tôi lại lén đi loanh quanh ra khỏi thị trấn như loài Cáo vậy.

Sóc: Thật ra, tôi cũng không bình thường. Dạo gần đây, tôi chỉ có thể ăn được những thức ăn mềm như bánh sừng bò hoặc bánh dâu tây. Vì thế, để có thể ăn được những thức ăn cứng, răng cửa của tôi cứ mọc dài ra. Thứ Hai hằng tuần tôi đều đến nha sĩ để gọt bớt răng cửa, nhưng cứ đến cuối tuần, nó lại mọc ra dài đến mức không khép miệng lại được.

Cáo: Tôi đến khuya cứ lang thang ở khu vực có nhiều cửa hàng đá quý và cửa hàng in ấn nên bị cảnh sát hỏi giờ này còn làm gì ở đây. Vì tôi không hiểu lắm ý nghĩa của câu hỏi nên đã trả lời là tôi đang chuẩn bị cho cuộc cách mạng. Bởi, tôi nghĩ rằng nếu chỉ trả lời cho cảnh sát rằng do mình ngủ không được sẽ không thuyết phục cho lắm. Từ đó, tôi cứ sợ một lúc nào đó mình sẽ nhận trát phán quyết có tội. Vì chưa bao giờ đọc sách luật nên tôi không hiểu rõ chi tiết những lúc như thế nào sẽ bị bắt. Tất cả kiến thức về luật tôi có được là từ phim hình sự trên tivi. Ừm, tôi nghĩ rằng hầu hết những người khác cũng thế mà thôi. Thế cậu có rành về pháp luật không?

Sóc: Tôi cũng thuộc dạng kha khá rành về luật. Nhưng việc ai, khi nào sẽ bị bắt như thế, cho dù có học luật hình sự đi nữa cũng không biết được đâu.

Thỏ: (Vừa thử từng chiếc máy tập vừa nói.) Đây là máy tập cơ bụng, sử dụng khi cười, đây là máy luyện tập cơ của bắp chân, cần thiết khi đứng xem opera. Đây chính xác là phòng tập thể hình hơn là văn phòng dự án. Hay chúng ta làm cái gì đó tốt cho sức khỏe đi.

Cáo: Tôi đến đây để làm việc đấy. Tiền là thứ chỉ có thể kiếm được khi làm những việc không tốt cho sức khỏe mà thôi.

Sóc: Tiền ư? Trong thư mời có viết là có thể nhận được tiền à? Tôi chỉ nhớ họ viết rằng không có lương nhưng về sau có thể sống ở căn hộ bên trong pháo đài mà thôi.

Thỏ: Pháo đài ư? Tôi không thích sống ở những nơi nguy hiểm như vậy đâu.

Sóc: Chính vì là pháo đài nên mới kiên cố hơn những tòa nhà thông thường khác đấy. Đến cả thuốc nổ cũng không phá được đâu.

Thỏ: Nhưng chẳng phải pháo đài là nơi được làm ra để chịu sự tấn công của kẻ thù sao? Chưa kể, tôi nghĩ rằng khi có chiến tranh, họ sẽ sử dụng vũ khí hạt nhân đấy, chứ không phải là thuốc nổ đâu. Nếu bị tấn công, có khi ta sẽ trở thành tảng thịt bị nướng cháy mất. Không chỉ vậy thôi đâu, thứ sót lại chắc chỉ còn là cái bóng.

Sóc: Vì xây dựng ở nơi nguy hiểm nên họ sẽ suy nghĩ thận trọng về độ an toàn. Chính vì vậy, nghe nói rằng nơi nguy hiểm lại là nơi đặc biệt an toàn. Vì đây là điều mà các nhà chuyên môn nói nên tôi nghĩ không sai đâu. Thỏ: Cứ cho là an toàn thật sự đi, nhưng tôi cũng không muốn sống ở pháo đài. Cái bụng tôi nói vậy.

Sóc: Nói một cách thật lòng, cái bụng nhỏ của tôi cũng nói giống như vậy. Khác với các nhà chuyên môn, cái bụng của tôi chưa từng phản bội tôi.

Chó: Nhưng vấn đề không phải là chúng ta có muốn sống ở pháo đài hay không, mà nghe nói chúng ta có nghĩa vụ sống ở đó đấy.

Thỏ: Thật là chuyện vớ vẩn.

Sóc: Tôi có tờ rơi giải thích chi tiết nhưng đâu mất rồi nhỉ? (Trong lúc những con vật khác vẫn nói chuyện, tiếp tục tìm một mình.)

Chó: Phải có ai đó sống trong pháo đài đấy. Không muốn sống ở đây á, là mình nói cho sướng miệng thôi.

Thỏ: Cái vụ phải có ai đó sống trong pháo đài là do Bộ trưởng Quốc phòng nói à?

Cáo: Không, Bộ trưởng Quốc phòng sau hội chợ sách đã nộp đơn từ chức rồi. Nghe đồn vì ông ấy viết tiểu thuyết kinh dị bán rất chạy, nên ông ấy trở thành nhà văn rồi. Chắc từ bây giờ ông ấy sẽ bán những ảo tưởng của mình như là tiểu thuyết.

Thỏ: Nên như thế thì tốt hơn.

Cáo: Tuần này chính phủ sẽ đóng cửa. Bộ trưởng Văn hóa bị khuyết tật ngôn ngữ, Bộ trưởng Tài chính đang bị bọn cho vay nặng lãi truy đuổi nên đã bỏ trốn, Bộ trưởng Môi trường lại bị cảm, sổ mũi, đang trị liệu bằng tia phóng xạ. Người còn khỏe mạnh chỉ có mỗi Bộ trưởng bộ Xây dựng.

Chó: Lúc còn nhỏ, tôi không biết tương lai mình sẽ làm gì.

Em trai tôi đi học ở trường chó dẫn đường cho người mù, còn anh trai tôi học ở trường đào tạo diễn viên, chỉ có tôi là không biết mình sẽ làm gì. Đúng lúc đó, tôi tình cờ nhìn thấy tờ tuyển chó cảnh sát dán trên cửa nhà vệ sinh một quán rượu, trái tim tôi bùng cháy như có lửa đốt vậy. Tối hôm đó tôi vui mừng đến độ không ngủ được. Nhưng sáng hôm sau, khi thức dậy, vì muốn cứu bạn mình, tôi đã muốn chết.

Thỏ: Bạn của cậu là ai?

Chó: Đó là người theo cùng tôn giáo với tôi.

Thỏ: Vậy, tôn giáo của cậu là gì?

Chó: Chuyện đó thì, à, ờ… tôi quên mất rồi.

Thỏ: Vậy mà cậu cũng muốn chết cơ à?

Chó: Không, việc tôi muốn dâng hiến tính mạng của mình chỉ có một ngày thôi. Hôm sau đó, tôi đã xem một bộ phim tài liệu kinh hoàng. Đó là bộ phim về những chú chó hoang bị bắt bởi một tấm lưới to, bị cho vào lồng chất trên một chiếc xe tải, chở đến nhà máy rồi lần lượt bị bắn chết. Khi tôi nói với người bán bỏng ngô rằng xem phim đó xong tôi đã rất tức tối, ông ấy bảo vì chó hoang có hại cho người dân nên chúng biến mất hết sẽ tốt hơn. Khi nghe câu nói đó, ngay lập tức ý chí muốn chết cho đất nước hoàn toàn biến mất. Thay vào đó, tôi đã quyết tâm vào trường đại học để học luật.

Thỏ: Vì thế mà cậu đã học khoa luật à?

Chó: Vâng, nhưng trong luận văn tiến sĩ, tôi đã đề cập đến tuổi dậy thì và thời kỳ nổi loạn. Nên tôi đã bị giáo sư nói rằng “Những gì cậu đang làm không phải là luật học mà là ngôn ngữ học”. Vì vậy, thay vì viết lại luận văn tôi đã đổi luôn ngành học.

Sóc: Đây rồi. Cuối cùng tôi cũng tìm ra. Ở đây cái gì cũng được giải thích rõ ràng cả. Tiền lương dĩ nhiên là không được nhận. Ngược lại, cứ mỗi lần đi làm sẽ phải trả chi phí tham gia. Nếu tham gia mười lần sẽ được miễn phí một lần vì thế chúng ta sẽ lợi được một lần phí tham gia. Để làm được điều này, nghe nói chúng ta phải thu thập đủ các loại điểm thưởng đấy.

Mèo: Nhưng nếu không có thẻ Babel, sẽ không tích lũy điểm được đâu đấy. Tôi đã mua thẻ này trên internet trước khi xuất phát. Mỗi sáng trước khi bắt đầu công việc, cho thẻ vào “máy chào buổi sáng” sẽ tích điểm được.

Chó: Cậu đã có thẻ đó rồi à? Hành động nhanh thật.

Mèo: Những người tốt nghiệp các đại học nổi tiếng, liên quan đến những việc thực tiễn, họ khá là chậm.

Chó: Đúng là trường đại học mà tôi tốt nghiệp rất, rất nổi tiếng, nhưng trường nổi tiếng cũng chỉ vì nhờ có một môn thể thao nọ trường rất mạnh mà thôi.

Mèo: Đừng có sử dụng cách nói “môn thể thao nợ”, khiến người ta phải suy nghĩ như thế, hãy nói rõ ra luôn đi chứ.

Chó: Đó là môn thể thao gần giống như bóng đá nhưng sử dụng cùng lúc hai quả bóng.

Mèo: Sử dụng cùng lúc hai quả bóng á? Có lẽ hơi gợi cảm đấy.

Gấu: Cậu này còn trẻ mà nói câu hay phết. Có vẻ có tài năng đấy. Hay mở tiệm cắt tóc không?

Mèo: Nói là trẻ nhưng nếu không biết được tuổi thọ trung bình, sẽ không tính toán được có thật trẻ hay không đúng không? Vì trong trường hợp chỉ sống có ba năm, hai tuổi cũng thuộc hàng cao niên rồi.

Chó: Cậu không học đại học à?

Mèo: Cái gì cũng có thể tra trên mạng được hết rồi, cần gì phải học đại học.

Chó: Nhưng, ví dụ như, trên internet có đăng “cứ mỗi lần tích lũy được một điểm thưởng, tuổi thọ sẽ ngắn đi một ngày” không?

Mèo: Hả, chuyện gì vậy trời?

Chó: Thì đang nói đến điểm tặng phục vụ đúng không? Từ phục vụ vốn là sự phụng sự miễn phí, có nghĩa là nô lệ. Mình sẽ trở thành nô lệ của cảm giác nếu không nhận được điểm tặng đó, sẽ bị thiệt, nếu không nhận được điểm tặng sẽ không làm gì cả, rồi đánh mất cả sự tự do. Và khi đánh mất sự tự do, tuổi thọ cũng bị giảm đi.

Mèo: Có nghĩa là không tích điểm sẽ lợi hơn à?

Chó: Đúng như vậy. Việc đó chỉ là lớp ngữ pháp thực hành sơ cấp dành cho người tiêu dùng mà thôi. Tuyệt đối không được tích điểm. Những kiến thức cuộc sống quan trọng như thế có đăng trên internet không?

Mèo: Không có đăng. Tôi chỉ đọc toàn những điều ngược lại mà thôi. Cái thẻ này tôi không cần nữa.

Sóc: Ôi, không được, sao lại vứt vào thùng rác? Quá khứ của cậu sẽ bị đánh cắp toàn bộ đấy.

Mèo: Quá khứ ư?

Sóc: Ví dụ như khi mới sinh ra là mèo Xiêm chẳng hạn. Mèo: Mèo Xiêm ư? Sao tôi không nhớ nhỉ? Tôi chỉ nhớ mình là mèo thuần chủng mà thôi. Giống gì ấy nhỉ? Giống mèo ở Neanderthal thì phải? Mà không. Chắc là giống mèo ở Kavkaz quá.

Sóc: Ký ức đầu tiên là gì?

Mèo: Tôi yêu, rồi bỏ nhà ra đi, lang thang trong mơ. Ba ngày trôi qua, tôi đói bụng và quay về nhà, khi quay về nhà, tôi thấy có một gia đình không quen biết đang sinh sống. Sóc: Vậy là quá khứ của bản thân không bị cướp mất. Nó được cất giữ kỹ sâu trong cái trán hẹp của mèo nhỉ? Tôi cũng từng bị đánh cắp hoàn toàn “bản thân” một cách âm thầm. Bây giờ nghĩ lại, lý ra tôi không nên vứt chiếc thẻ khách hàng hết hạn cùng với rác nhà bếp. Một ngày nọ, khi đi làm ở tòa soạn báo, tôi phát hiện có một con Sóc giả đang ngồi ở ghế của mình. Nó đã viết phóng sự của tôi bằng cách hành văn của tôi, nói chuyện với đồng nghiệp bằng giọng của tôi. Gõ mật khẩu của tôi, đặt mua loại thuốc trị bệnh của tôi từ email của tôi, và để tạo ra con cháu dòng giống của tôi, nó đã vào nhà của tôi.

Gấu: Có thể là chúng ta được lựa chọn dựa trên thông tin đã bị đánh cắp từ những chiếc thẻ của chính mình cũng nên. Tôi cảm thấy kỳ lạ vì người ứng tuyển rất ít.

Chó: Thế nhưng, cho dù vậy đi nữa, chúng ta có quá ít điểm chung. Vậy tiêu chí cơ bản để lựa chọn là gì?

Gấu: Hình dáng tai cũng khác nhau, dáng người cũng khác nhau, cho dẫu là như vậy, tóm lại chỉ mỗi việc chúng ta không phải con người là đã xác thực. Chúng ta cũng chưa từng muốn trở thành con người. Và từ nay trở đi cũng không có dự định trở thành con người. Phải chăng đó là điểm chung của chúng ta?

Chó: Nếu vậy, nhìn từ góc độ nào đi nữa, chúng ta cũng không có hình dáng của con người à? Chúng ta đã xuất phát với dự định sẽ xây dựng một xã hội khác với con người nhưng tôi có cảm giác như không biết từ lúc nào, chúng ta đã giẫm lên vết xe đổ của con người mất rồi.

Gấu: Chắc vì hôm nay tôi ăn diện để đến đây nên mới thấy giống như bắt chước con người. Chứ linh hồn của tôi vẫn chưa đạt tới độ sâu như địa ngục của con người.

Cáo: Linh hồn ư? Tôi cho đấu giá linh hồn trên mạng và được giá lắm. Tôi rất tự hào về điều đó. Thế cậu là con người à?

Chó: Điều đó dĩ nhiên là không phải rồi. Thế nhưng có lúc tôi từng nghĩ chúng ta cần suy nghĩ rộng hơn một chút về định nghĩa cái gọi là con người. Làm vậy, Sóc cũng có thể coi như con người.

Sóc: Tại sao? Có phải vì có thể đứng được bằng hai chân hay không? Hay là ăn hồ đào, sử dụng bộ não đã thành hình quả hồ đào và suy nghĩ về ý nghĩa tồn tại của cây cổ thụ? Gấu: Tôi không nghĩ sẽ trở thành con người. Ai muốn trở thành con người vậy nhỉ? Có thể trong số những con người cũng có kẻ muốn làm con người. Nhưng, bây giờ con người không tồn tại nữa rồi.

Thỏ: Tôi đồng ý với ý nghĩa đó về mặt âm nhạc.

Gấu: Nghĩa là thế nào?

Thỏ: Nghĩa là nếu sáng tác nhạc, có lẽ sẽ có sức thuyết phục.

Gấu: Vậy, hãy thử sáng tác bài hát đi.

Thỏ: (Hát) Babel, bababel, babababel, babababababel (gia tăng “ba” [nơi chốn?][3] hoài không dứt)…

Gấu: Bài hát đó khác với những gì tôi muốn nói. Hơn nữa cậu lại mù tịt âm nhạc.

Thỏ: Sự tự do trong nghệ thuật đáng giá hơn sự tự do của cá nhân.

Gấu: Người ta có nói về sự tự do của thỏ, đến cáo cũng không buồn ăn, chẳng phải như vậy sao? Đây không phải là ý kiến của tôi mà là thành ngữ.

Cáo: Câu thành ngữ đó, có thể bán với giá bao nhiêu? Gấu: Thành ngữ không thể mua bằng tiền được. Điều tôi muốn nói ở đây, nếu điểm chung của chúng ta là không phải con người, vậy cần phải tìm cho ra điểm tốt của việc “không phải con người” là gì? Nếu không sẽ không cùng nhau xây dựng tháp được.

Thỏ: Nếu vậy thì trước hết, bây giờ tất cả chúng ta sẽ lần lượt tự giới thiệu nhé.

Mèo: (Nói với Sóc) Tóc cậu bị cháy như vậy, chắc là làm lính cứu hỏa nhỉ? Chắc là cậu đang làm việc ở đội đặc biệt để dập tắt hỏa hoạn ở mấy cái nhà máy xây dựng trái phép đúng không?

Sóc: Không phải. Công việc của chúng tôi là phải đuổi theo dòng chảy lạnh bằng một cảm xúc nóng bỏng.

Mèo: Đó là công việc gì? Thuyền trưởng của sa mạc à?

Gấu: (Nói với Mèo) Công việc của tôi dễ hiểu hơn một tí. Đó là ở tiệm cắt tóc. Vì không có người nối nghiệp nên tôi đang không biết phải làm sao, cậu thấy thế nào?

Mèo: Tiệm cắt tóc à? Tôi nghĩ đó là công việc quan trọng, nhưng tôi không thích nối nghiệp. Công việc ướt tay thì… Nếu mà được, tôi thích đứng trên khán đài và được mọi người vỗ tay.

Thỏ: Tôi là tay sáo piccolo trong dàn nhạc thính phòng, tay bass trong ban nhạc jazz, tay trống trong ban nhạc rock, và ở nhà sẽ là tay rửa bát đĩa.

Gấu: Tất cả những việc đó đều chỉ là sở thích thôi mà?

Thỏ: Vậy sở thích có chỗ nào không được?

Gấu: Sở thích là một trong những căn bệnh mà con người mắc phải. Với chúng ta, những thứ đó không cần thiết.

Mèo: (Nói với Thỏ) Tại sao cậu lại bắt đầu chơi nhạc thế? Thỏ: Để sử dụng cho hết tài sản của bố mẹ. Tôi đã xin bố mẹ mua cho nhạc cụ đắt tiền, xin bố mẹ trả tiền học phí đắt đỏ để thuê giáo viên nổi tiếng dạy từ lúc mới bắt đầu, thỉnh thoảng lại vòi bố mẹ thuê hội trường để biểu diễn, phát vé miễn phí cho mọi người. Tóm lại là vì tôi muốn tiêu hết tài sản của bố mẹ.

Mèo: Ôi, đừng có lập những âm mưu phức tạp như vậy chứ, chỉ cần cậu sống như bình thường, đơn thuần như đám nhà giàu khác, nhờ bố mẹ mua cho biệt thự, du thuyền hay máy bay chẳng phải tốt hơn không?

Thỏ: Bố mẹ tôi không chi tiền cho hoạt động giải trí. Bố mẹ tôi chỉ chịu chi tiền vào lĩnh vực giáo dục và văn hóa mà thôi. Họ dự định số tiền còn lại sẽ để cho con cháu.

Gấu: Tôi cứ nghĩ việc để lại tài sản cho con cháu là bệnh truyền nhiễm của con người, nhưng hóa ra ở loài Thỏ cũng có.

Thỏ: Nó cũng giống như là bệnh vậy, bị lây đấy. Vào ngày thứ Hai sau ngày lễ Phục sinh tuyệt vời ấy.

Chó: Nếu cho nói, tôi sẽ nói rằng tài sản chúng ta cần kế thừa từ các thế hệ trước đó chỉ là ngôn ngữ mà thôi. Vì vậy, tôi đã trở thành giáo viên ngữ học. Hiện tôi đang dạy chuyên ngành về một vài ngôn ngữ được cho là không có ý nghĩa về mặt kinh tế. Dĩ nhiên, tôi chỉ dạy cho những em học sinh không trả học phí. Nhưng gần đây tôi đã bị đuổi việc.

Sóc: Có phải do có bộ luật mới đúng không? Đó là bộ luật không được phép cười những người không biết một ngoại ngữ nào. Đó là luật do một tay chính trị gia chả có gì nổi bật ở nước nào đó nghĩ ra, rồi sau đó lan ra khắp thế giới.

Gấu: Thật ra hiện giờ tôi không thể làm việc. Vì làm chủ tiệm cắt tóc nên không có chuyện tôi đuổi việc chính tôi. Nhưng một ngày nọ, có hai viên cảnh sát ghé tiệm của tôi. Họ nói rằng đã ngửi được mùi thiêu xác chết và hỏi liệu có phải tôi đã thiêu xác hay không. Để bảo vệ gen di truyền có trong tóc của khách hàng nên mỗi tối, tôi đều đốt vụn tóc đã cắt bằng lò sưởi trong phòng khách. Đó là do tôi muốn tránh để thông tin về gen di truyền có trong tóc bị sử dụng với mục đích xấu thôi. Đây là đạo đức của tiệm cắt tóc.

Sóc: Tại sao cảnh sát đột nhiên lại nghi ngờ mùi đó vậy? Gấu: Vì dạo gần đây có nhiều thi thể biến mất đó mà. Có vẻ như họ đang tìm kiếm những nơi xử lý thi thể bất hợp pháp đấy. Tiệm của tôi phải tạm thời dừng hoạt động cho đến khi họ điều tra xong.

Sóc: Nếu có người mất tích, tôi còn hiểu được, chứ mà nói thi thể biến mất như thế, phải chăng đó là một loại tội phạm làm nhục thi thể?

Chó: Chắc có thể do thi thể tùy tiện rời khỏi mồ, đi lang thang trong phố cũng nên.

Cáo: Ban đêm tôi thường đi lang thang, thế nhưng chưa lần nào tôi gặp phải người chết đi dạo bộ cả. Ở những thành phố lớn, cứ đến tối, mùi tóc rất nồng. Không phải mùi khét của tóc cháy, mà là mùi tóc của những người còn sống và đang rất khổ sở, chính là mùi của những mái tóc đó. Mồ hôi chảy ra do run rẩy, mùi dầu gội sang chảnh, mùi khói thuốc lá hút trong cô độc, mùi xăng có trong sữa bột tạo cảm giác ngọt ngào pha lẫn vào nhau. Mỗi khi ngửi thấy mùi tóc bốc lên, tôi lại không ngủ được.

Sóc: Nghề của cậu là chứng mất ngủ à?[4]

Cáo: Đúng rồi. Ngày xưa, tôi đã làm việc ở một nhà máy. Nhà máy sản xuất khăn quàng cổ da, lông thú. Công việc vui đấy nhưng cấp trên cứ ra lệnh vớ vẩn chẳng có ý nghĩa gì khiến tinh thần tôi mệt mỏi. Chẳng hạn như “Hãy lập tức chuyển sang máy đằng kia”, rồi mặc dù vẫn còn rất nhiều việc vậy mà lại bảo “Hôm nay đi về đi”, v.v.

Mèo: Tôi cũng vậy, nếu mà không có cấp trên, chắc tôi cũng không nghỉ việc đâu. Cấp trên cứ muốn điều khiển nhân viên của mình như di chuyển các quân cờ vậy. Vì bản thân họ cứ nghĩ rằng mình đang quan tâm đến cấp dưới, nên khi bị cấp dưới phớt lờ là sẽ lập tức nổi điên.

Cáo: Người bị chứng mất ngủ có khi còn khỏe hơn người làm việc trong công ty. Vì có cảm giác như vậy nên tôi đã quyết định chuyên tâm vào chứng mất ngủ.

Mèo: Cấp trên của tôi không chỉ bị nghiện rượu và chạy bộ mà còn nghiện họp nữa. Nghe nói nếu như không tổ chức các cuộc họp, họ sẽ cảm thấy bất an vì lo rằng mọi người nói xấu sau lưng mình. Nên một tuần sếp tổ chức đến mấy cuộc họp, và cứ một mình nói liên tục, trong khi chẳng có ai buồn nghe sếp nói gì. Gấu: “Cấp trên” là mầm bệnh của thời hiện đại. Đối lập với từ này là “ông chủ” – mang truyền thống tốt đẹp lâu đời. (Nói với Mèo) Tốt hơn là cậu nên tìm kiếm một công việc và ra riêng đi.

Sóc: Tôi không nhớ rõ là khi nào, tôi từng làm phóng sự về nơi làm việc của thợ thủ công quả hồ đào. Sư phụ ở đó nói rằng ông ấy quên cả thời gian, tiền bạc, và quên luôn bản thân để dành cho công việc trong suốt mười năm. Với một con dao khắc, ông ấy đã khắc cả cung điện trong quả hồ đào. Những món đồ trang trí gắn trên đèn chùm hay đàn Harpsichord[5], những hoa văn hình hoa trên dĩa đặt ở bàn ăn đều rất bé, đến mức phải nhìn bằng kính hiển vi. Sư phụ không bao giờ khen ngợi đệ tử của mình, nhưng việc đó đối với đệ tử có vẻ như có cũng được, không có cũng chẳng sao, cả sư phụ và đệ tử đều hăng say làm việc quên bản thân như bị vỏ hồ đào ám vậy.

Gấu: Có thể những công việc tốn công sức nhưng lời ít lại là công việc lý tưởng cũng nên. Đó là tầm nhìn của tôi về một tương lai không có con người.

Cáo: Tôi có thể hiểu được điều đó. Thế nhưng, mỗi khi nghĩ đến việc vì ai đó đã đánh cắp sức lao động của mình nên mình mới nghèo, tôi lại mất ngủ.

Gấu: Nếu không ngủ sẽ không làm việc được.

Cáo: Uống thuốc này vào sẽ ngủ được. Tuy nhiên, uống xong, sáng hôm sau, trong đầu tôi như toàn bùn lầy, tôi không thể nào dậy được.

Sóc: A, tôi biết hộp thuốc đó. Ngày xưa, tôi làm việc trong một công ty sản xuất thuốc trừ sâu, một lần nọ, họ bắt đầu phát triển dòng thuốc an thần và thuốc ngủ. Hầu hết các loại thuốc của công ty đó đều là thuốc trừ sâu. Việc giết tất cả loài côn trùng gây hại trong đầu của khách hàng sẽ giúp cho khách ngủ được. Tôi có thể hiểu được phần nào ý tưởng đó. Tuy nhiên, thực tế không phải như vậy. Họ đã bọc những loại thuốc tồn kho mà nếu để nguyên sẽ không bán được so với việc dùng một cái tên giả để bán. Tôi đã nghỉ việc ở công ty đó vì lý đo đạo đức và trở thành phóng viên tự do. Tôi muốn nhấn mạnh ở chỗ Tự do ấy. Bởi vì trong trường hợp không thể viết tự do, tôi sẽ không viết.

Thỏ: Cậu có thích hành tây không?

Sóc: Нả?

Thỏ: Những người không ăn hành tây ấy sẽ bịt mũi khi những người ăn hành tây đến gần họ. Vậy chẳng phải đó là tôn giáo sao?

Sóc: Tôi không ăn hành tây.

Thỏ: Tôi thực sự không hiểu được bản chất của ý tưởng ăn hành tây, chứ đừng nói đến việc xào nó. Ghê. Tuy nhiên, tôi không biết hành tây là tôn giáo.

Chó: Trái đất không mùi hành tây cháy sẽ rất buồn. Loài người thông minh đã không ngừng bóc vỏ hành tây. Mèo: Đầu tôi bắt đầu nhức. (Nói một mình) Mình không hiểu được bọn họ đang nói gì rồi.

Sóc: Khi đau đầu, không được uống thuốc đau đầu nhé. Chó: (Nói một mình) Cái câu “Xào cho đến khi hành tây hơi chuyển sang bán trong suốt” cứ hiện lên trong đầu mình nhiều lần, mình không thể nào tập trung vào câu chuyện các loài đang nói. Nhưng mình có cảm giác rằng nếu cứ bám vào chủ đề hành tây, có thể sẽ theo được câu chuyện.

Sóc: Cậu đang nói gì thế?

Chó: À đúng rồi, hành tây phải làm cho chuyển sang bán trong suốt. Dự án cũng giống như vậy. Nếu để cho nó trong suốt, sẽ mất hết sức hấp dẫn. Nhưng nếu màu đục quá, chúng ta sẽ không biết được có tham ô hay bất chính hay không. Đúng rồi, bán trong suốt là hay nhất.

Mèo: (Nói một mình) Bán trong suốt là gì nhỉ? Thầy giáo cấp một có dạy nếu không hiểu từ nào thì nên tra từ điển, nhưng chữ ở trong từ điển được sắp xếp theo thứ tự như thế nào nhỉ?

Thỏ: Nếu ăn hành tây, bệnh nào cũng sẽ khỏi. Chứng mất ngủ cũng sẽ khỏi. (Nói một mình) Thật ra, lúc nãy mình định nói là “Babel” mà lại nói nhầm thành “hành tây” mất. Trong khi hai chữ này hoàn toàn khác nhau. Từ nãy đến giờ, các loài cứ nói về hành tây mãi. Mà thôi kệ. Đến nước này rồi cũng không thể quay ngược lại.

Sóc: Cứ ăn toàn hành tây như thế, não cũng sẽ như hành tây mất thôi. Vỏ tuy có mấy lớp chồng lên nhau, nhưng giữa các lớp lại có một màng mỏng kết nối. Lớp vỏ phía trên có bị bóc đi chăng nữa, lớp vỏ phía dưới cũng không cảm nhận ngay tức khắc rằng sẽ đến phiên nó. Thật tình, tôi muốn ăn quả hồ đào như loài Sóc, để tiếp tục duy trì bộ não như quả hồ đào.

Thỏ: Nhưng mà cậu hãy suy nghĩ đến những người bị bệnh đi. Tôi nghĩ cho dù lời khuyên ngớ ngẩn nhưng nếu có thể lành bệnh trong tâm, thế cũng tốt mà.

Gấu: Chính vì vậy mới là hành tây à? Bây giờ không phải là lúc suy nghĩ nên làm thế này thế kia mà là tiếp tục chỉ suy nghĩ về hành tây. (Nói với Cáo) Nhân tiện đây tôi cũng nói thêm, nếu ngủ đông bệnh nào cũng khỏi hết. Ngay cả chứng mất ngủ.

Cáo: (Nói một mình) Các loài để giúp đỡ mình mới cho nhiều lời khuyên, nhưng không chừng họ đang cố thực dân hóa tinh thần của loài Cáo mình cũng nên.

Chó: (Nói với Cáo) Tôi sẽ chỉ cho cậu một chuyện hay ho này. Nếu một tuần đi xem kịch trên hai lần, cậu sẽ ngủ ngon thôi. Nếu cậu không đi xem kịch, các diễn viên sẽ nói lời thoại trong giấc mơ của cậu. Ồn ào không chịu được.

Mèo: (Nói một mình) Tức hành tây có nghĩa là nhà hát kịch. Cuối cùng mình cũng theo được câu chuyện của họ.

Cáo: (Nói một mình) Tại sao tất cả chỉ toàn nói đến chuyện sức khỏe thế nhỉ? Tôi có cảm giác như các loài sắp chết đến nơi hết rồi hay sao ấy.

Màn III

Trang phục mà con người đang mặc đã trải qua một thời gian dài nên bị rách khá nhiều, từ những lỗ thủng trên quần áo có thể nhìn thấy lông mọc ra trên cơ thể, những nhân vật đó đang trong tình trạng giữa người và động vật.

Cáo: Khi nào mới bắt đầu nhỉ, việc xây dựng tòa tháp Babel ấy?

Gấu: Người sáng cũng chờ, người tối cũng chờ.

Cáo: Bị chứng mất ngủ vì chờ đợi dài cổ.

Gấu: Chờ đợi là đỉnh cao của văn minh.

Sóc: Chờ đợi mỏi mòn, phía sau tai ngứa ngáy, cả dưới nách, cả mông, cả rốn đều ngứa ngáy.

Gấu: Tin rằng bản thân sự chờ đợi có ý nghĩa là một việc ngớ ngẩn. Cái mong ước thầm kín “không cần chờ đợi mệnh lệnh của cấp trên mà muốn tự mình bắt đầu dự án Babel”, mong ước này chui ra từ hậu môn, rồi từ từ bò lên bề mặt bụng.

Sóc: Quả là một phương án tuyệt vời.

Cáo: Nhưng tôi lại không biết nên bắt tay vào từ đâu.

Sóc: Trước tiên chúng ta nên thu thập vật liệu để xây dựng. Cáo: Không phải mua mà là thu thập à?

Sóc: Trên Trái đất không có sự tồn tại của “tiền bạc” và “cửa hàng” nên việc “mua” là không thể. Tôi có thể nghe thấy lời của cành cây rơi và lá khô nói rằng: “Tôi xin các anh, mong các anh hãy sử dụng chúng tôi để xây nhà.”

Gấu: Đó chẳng qua chỉ là sự đồng cảm với cây cối mà thôi, việc xây dựng chuồng từ những vật liệu đi nhặt về như thế, có sự nghèo nàn của loài Sóc. So với chuyện đó, cung điện được xây dựng bằng cách sử dụng những hang động lại có tính hoành tráng của loài Gấu.

Cáo: Các cậu nghĩ sao về bia mộ đá? Trong những thị trấn mê cung mà tôi thường lang thang trong giấc mơ, thứ được gọi là nhà đều được làm từ bia đá. Ở mỗi ngôi nhà hoa hồng, hoa cúc, chúng nở rộ, đến chói lóa cả mắt. Những thứ mà loài người để lại, chỉ có bia mộ đá là an toàn nhất.

Chó: Tôi từng có giấc mơ về cuốn từ điển khổng lồ bằng đá. Đó là một cuốn từ điển, đồng thời cũng là một thành phố, trong đó có vô vàn từ ngữ được khắc lên. Tôi đã đi khắp giữa các trang từ điển đó, nhưng vẫn không thể nào nhìn ra được đâu là điểm kết thúc của cuốn từ điển.

Thỏ: Đó là cuốn từ điển tiếng gì vậy?

Chó: Cuốn từ điển của đủ ngôn ngữ trong quá khứ, hiện tại. Tôi muốn sống ở thành phố được xây bởi từ điển đá.

Mèo: Tôi phản đối việc xây dựng tòa nhà bằng đá. Các cậu hãy suy nghĩ đến chi phí cho việc sưởi ấm đi.

Gấu: Nếu là trong hang động tự nhiên, mùa đông sẽ ấm nên không cần lò sưởi.

Mèo: Nếu nhà bằng bê tông, có thể làm mát một cách hiệu quả bằng điều hòa. Vì vậy có thể tiết kiệm chi phí làm mát.

Gấu: Trong hang động, mùa hè rất mát mẻ. Không cần điều hòa đâu.

Sóc: Tòa nhà làm bằng bê tông, nếu bị hư hại trong trận đại hồng thủy tiếp theo, gạch ngói vụn sẽ xử lý thế nào?

Mèo: Nhà cửa nọ kia không cần thiết nữa đâu, chúng ta hãy ngủ dưới gốc cây đi. Tôi từng xem trên tivi có ba con sư tử cái ngủ ngon lành dưới một gốc cây to đấy. Nếu dưới gốc cây không phải là nhà chúng ta, thì cái gọi là nhà của chúng ta sẽ không tồn tại. Này, có một chương trình khá kỳ quặc đó là họ chiếu toàn động vật rồi để cho con người đoán và nói xem động vật đang suy nghĩ điều gì. Các cậu còn nhớ không? Đó là chương trình mà tôi cực thích. Cũng nhờ chương trình đó, tôi mới hiểu được suy nghĩ của con người.

Gấu: Có thể tháp Babel cũng chỉ là tòa tháp được suy nghĩ ra từ việc mô phỏng theo một cái cây ở đâu đó cũng nên. Tự dưng tôi lại có hứng thú muốn tìm thử cái cây đó.

Sóc: Tôi nghĩ cây cao sẽ an toàn.

Thỏ: Rơi từ trên cây cao xuống đến gãy cổ như thế thì quay sẵn video để công ty bảo hiểm xã hội làm quảng cáo xem? Đào lỗ dưới đất rồi ngủ ở đó là an toàn nhất. Căn phòng dưới lòng đất ấm áp vào mùa đông, mát mẻ vào mùa hè mới là tháp Babel thực sự. Tòa nhà lộn ngược hướng về trung tâm Trái đất. Không phải chiều cao, mà chiều sâu mới quan trọng.

Sóc: Ôi, tôi chán rồi. Nghe các loài nói chuyện, tôi cảm giác có lẽ chúng ta không thể sống chung với nhau. Tính cách bất đồng.

Gấu: Nhưng, sau trận đại hồng thủy, không thể sống riêng lẻ được. Ngoài việc tất cả cùng chung sức xây dựng một căn nhà ra, ta không còn lựa chọn nào khác.

Chó: Để làm được điều đó, phải chăng chúng ta cần một người sếp?

Thỏ: Tôi cảm thấy không thích ai đó đứng trên mình.

Chó: Trong xã hội của loài Thỏ, không tồn tại kẻ có quyền lực tối cao. Sóc cũng như vậy. Trong cộng đồng chỉ tập hợp những kẻ yếu, không cần sự xuất hiện của người có quyền lực tối cao chắc chỉ là suy đoán hồ đồ của tôi thôi.

Gấu: Không chỉ những động vật yếu mà cả những loài vật mạnh như Gấu tôi đây cũng không có sếp mà.

Chó: Nhưng tổ tiên của chúng tôi, trong đàn chó sói đã có người đứng đầu đấy. Loài Khỉ cũng vậy, loài người cũng vậy.

Sóc: Vì thế mới bị diệt vong. Chúng ta không chọn ra người đứng đầu mà thử chọn một biên dịch viên, các cậu thấy sao? Là một người biên dịch quên lợi ích của cá nhân, tập hợp suy nghĩ của mọi người lại, xâu lại một chuỗi những ý tưởng bất hòa phát sinh lúc đó, ghi chú thích, tìm kiếm sợi tơ hồng, đặt tên cho những mong ước chung.

Chó: Không phải là tổng thống, không phải là người đại diện, không phải là người chỉ huy, cũng không phải là giám đốc dự án, mà là…

Thỏ: Biên dịch viên!

Tất cả: Đồng ý!

Chó: Chúng ta hãy chọn người có khả năng diễn thuyết giỏi nhất làm người biên dịch đi.

Tất cả: (Mỗi loài nói theo mỗi cách khác nhau.) Điều đó thì không hay đâu.

Gấu: Hãy chọn người lớn tuổi nhất và có kinh nghiệm phong phú làm người biên dịch.

Tất cả: (Từng loài) Nên chọn cách khác sẽ hay hơn.

Mèo: Hãy chọn người nổi tiếng nhất và được mọi loài vật yêu mến làm người biên dịch vậy.

Tất cả: (Lẻ tẻ) Phản đối!

Cáo: Hãy chọn nhà khoa học thông minh nhất, một mình có thể xây nhà máy điện hạt nhân làm biên dịch.

Tất cả: (Sau hai giây im lặng, các loài đồng thanh) Phản đối!

Sóc: Vậy thì chúng ta bốc thăm thôi!

Tất cả: Đồng ý!

Cuộc bốc thăm được tiến hành theo một cách rất bất ngờ và Sóc được chọn.

Sóc: Đến trong mơ, tôi cũng không nghĩ mình được chọn. Cáo: Nếu cậu là người chỉ huy, tôi nghĩ bất khả thi thực hiện dự án này. Tôi về nhà đây.

Mèo: Ơ, cậu quên là mình không còn nhà để về rồi sao? Cáo: Hả, cậu vừa nói gì vậy?

Sóc: Chính miệng cậu đã nói rằng nơi cậu sinh sống đã thành sân bay mà.

Cáo: À, đúng rồi. Cảm ơn cậu đã gởi lại tôi những lời mà tôi đã nói.

Sóc: Từ nay về sau, nếu cậu quên những gì mình đang suy nghĩ, cứ hỏi người dưng là tôi đây nhé.

Cáo: Người dưng ư? Mà đúng, không phải gia đình của mình thật.

Sóc: Từ gọi là “gia đình” do giặt nhiều trong nước nóng nên nó bị co lại mất rồi.

Chó: Từ nãy giờ tôi đang chờ đợi mệnh lệnh của cấp trên, nhưng tôi chẳng nghe thấy gì cả. Chắc cấp trên thiếu năng lực để làm lãnh đạo rồi.

Sóc: Không phải là lãnh đạo, mà là biên dịch viên.

Gấu: Nhà biên dịch không cần phải gấp. Thời gian cũng giống như từ ngữ, có rất nhiều.

Sóc: Từ bây giờ chúng ta sẽ tìm vật liệu. Tuy nhiên, không được nhặt mảnh vụn từ những tòa nhà bị hư hỏng của con người. Bởi vì những mảnh vụn đó chứa chất nguy hại.

Chó: (Ho dữ dội)

Gấu: Có phải tiếng sủa vừa nãy là đang gây chiến với tôi không?

Sóc: Không phải, chỉ là Chó đang nhớ lại lúc cậu ấy hít phải amiăng ở công trường xây dựng, nên họ thôi. Họ là một phương pháp hít thở chứ không phải gây chiến.

Chó: Cảm ơn cậu đã giải thích giúp cho tôi.

Thỏ: Tức là vì nguy hiểm mà không được tái chế à?

Sóc: Cũng không hẳn như thế. Trong những tòa nhà do con người xây dựng cũng có những tòa không nguy hiểm.

Mèo: Tái chế nghĩa là gì?

Sóc: Đó là việc đưa các thứ bị lệch khỏi vòng tuần hoàn năng lượng quay lại vòng tuần hoàn đó một lần nữa. Mèo: Có nghĩa là lại tạo ra Cáo từ chiếc khăn quàng cổ lông cáo à?

Sóc: Không phải là chuyển nó về lại với hình dáng ban đầu, mà là đưa nó quay trở lại với vòng tuần hoàn lớn. Vì vòng tuần hoàn đó quá lớn, đến mức với tầm nhìn của mình, có thể chúng ta không cảm nhận được đó là một vòng tròn hoàn chỉnh. Tầm nhìn càng hạn hẹp thì chúng ta nhìn những dòng phát triển đó, cái nào cũng gần như là những đường thẳng.

Mèo: Á, có con sò rơi kìa.

Chó: Sò à? Cứ nghĩ đây là sa mạc, không hiểu từ lúc nào, biển đã lấn gần đến như vậy.

Sóc: Sa mạc và biển đã bắt đầu cuộc di cư vĩ đại của các dân tộc.

Chó: Thật là một cảnh tượng kỳ lạ. Nhìn có gì đó trông như bờ biển, mà cũng giống như đỉnh núi, nhưng cũng có thể nói là như sa mạc.

Mèo: Nhìn kìa, cá mọc chân đang đi bộ trên sa mạc. Có lẽ bọn chúng quá mệt mỏi vì độc tố của biển cứ thấm qua da chăng?

Thỏ: Cũng có thể do cảm nhận về thời gian của chúng ta đã thay đổi, chúng ta cảm nhận mười ngàn năm thành chiều dài của một phút chăng?

Gấu: Tôi đã tin rằng ở trên núi sẽ không có thủy triều lên hay thủy triều xuống. Một ngọn núi có thể là biển như thế… chúng ta nên chạy trốn đến ngọn núi thực sự, và vĩnh cửu đi.

Chó: Cho dù thực sự, hay vĩnh cửu đi chăng nữa, về cơ bản tôi nghĩ núi cũng là nơi nguy hiểm. Nhìn kìa, chúng ta có thể thấy sườn núi đang sạt lở. Chúng ta hãy tìm một đồng bằng rộng lớn đi.

Thỏ: Đó đúng là lý tưởng. Một cánh đồng được bao phủ bởi lớp cỏ mềm mại. Giống như chúng ta sống trên một chiếc dĩa salad khổng lồ, ngon lành vậy.

Cáo: Salad là gì?

Sóc: Cái gì cũng được, bỏ qua giải thích đi, đó là một chiếc dĩa trên đó có chứa đủ thứ. Gọi là salad.

Thỏ: Giống như chúng ta nhỉ?

Chó: Thế không chan nước xốt à?

Thỏ: Tôi không chan. Tôi ghét vị muối. Muối sẽ xát vào vết thương cũ.

Gấu: Nơi bằng phẳng như chiếc dĩa sẽ bị kẻ địch tấn công từ bốn phía nên rất nguy hiểm. Chúng ta nên tìm hang động thôi.

Sóc: Cách suy nghĩ thù địch như vậy là của quá khứ rồi đúng không nào? Bản thân tôi không còn kẻ địch nữa. Điều đó có nghĩa là không cần thiết phải xây dựng một pháo đài để bảo vệ chúng ta khỏi kẻ thù nữa.

Thỏ: Thế giới hoàn toàn không có sự nguy hiểm rình rập. Chúng ta hãy cởi bỏ tâm trạng sợ hãi như vứt đi chiếc áo khoác cũ và hãy mang kính mát vào. Bởi vì hòa bình sáng lóa, chúng ta sẽ chói mắt đấy.

Chó: Tôi không sợ quân đội của kẻ địch, mà sợ ma. Lý do thật sự khiến tôi không muốn sống trên núi là như vậy.

Mèo: Ma là gì?

Sóc: Ví dụ, có một đứa trẻ nghịch ngợm, nó cột pháo hoa vào đuôi con mèo rồi châm lửa. Con mèo giật mình, chạy băng ra đường, bị xe cán chết. Mặc dù con mèo đã chết nhưng linh hồn của mèo không thể đi vào thế giới bên kia, mà cứ thể hiện hình trên đường đêm buồn vắng, để trút thù hận.

Mèo: Cảm ơn cậu đã chỉ cho tôi cả những điều mà không biết sẽ hạnh phúc hơn.

Chó: Có lẽ nên xây bức tường thật dày để ma quỷ không thể xuyên qua được.

Thỏ: Xây tường dày như vậy không kinh tế lắm. Thay vào đó, chúng ta đào hang sâu dưới đất đi.

Chó: Nhưng vậy, sẽ gắn ăng ten vào đâu?

Thỏ: Gắn ăng ten trên cao cũng không có ý nghĩa gì. Ăng ten đáng tin nhất chỉ là lỗ tai của mình.

Gấu: Ăng ten là gì?

Sóc: Đó là những sợi dây dài mọc ra từ thân chính để thu thập những thông tin đang trôi nổi trên trời.

Mèo: Chủ yếu là kết nối với tivi, giúp nhận tín hiệu cho các bộ phim truyền hình dài tập.

Gấu: Tôi chẳng cần tivi đâu. Thay vào đó, nhà cửa nếu không xây hai căn cho hai mùa hè và đông thì… Mùa đông chúng tôi ngủ đông rồi, nên căn nhà mùa đông chỉ cần xây phòng ngủ thôi là đủ.

Mèo: Ngủ đông là gì?

Sóc: Là mùa hè để dành cơn buồn ngủ, để ngủ say sưa vào mùa đông.

Cáo: Không phải. Vì thiếu ngủ nên đổ bệnh, vì thế đã dành phần đời còn lại ở trên giường.

Gấu: Thiếu ngủ nghĩa là gì?

Sóc: Đó là bệnh mà những người nô lệ mắc phải do họ phải làm việc từ sáng sớm đến tối khuya.

Chó: Nô lệ là gì?

Sóc: Là những người bị dồn vào đường cùng, không làm ở những nơi nguy hiểm sẽ không có cái ăn. Loài người từ sau thế kỷ 21, tất cả đều trở thành nô lệ.

Chó: Không được nói kiểu thế. Con người có giá trị đáng được đồng cảm.

Mèo: Cậu vẫn chưa thể quên được nhỉ? Quên loài người ấy. Chó: Ủa, ở đằng kia có con người kia.

Sóc: Làm gì có chuyện đó. Chắc là do cậu vẫn còn yêu họ nên mới nhìn thấy hồn ma của họ thôi.

Chó: Không phải đâu. Thật sự là có mà. (Chọn một khán giả hoặc một trong các diễn viên đóng giả làm khán giả rồi hỏi.) Anh/chị có phải là con người còn sót lại không?

Mèo: Đúng là có đấy, con người bằng xương bằng thịt. (Chọn một khán giả hoặc một diễn viên đóng giả làm khán giả rồi hỏi.) Anh/chị, với tư cách là một con người sống sót đầy kỳ tích sau trận đại hồng thủy, trong tương lai sắp tới, anh/chị muốn làm gì?

Sóc: Tôi không tin con người vẫn còn sống sót. Gương mặt của người này trông rất mệt mỏi. (Chọn một khán giả hoặc một trong các diễn viên đóng giả làm khán giả rồi hỏi.) Nếu như có thể thay đổi được quá khứ, xin anh/chị hãy cho biết là muốn thay đổi phần nào trong lịch sử của thế giới, và sẽ thay đổi như thế nào?

Cáo: Ngày xưa tôi không nghĩ như vậy, nhưng nhìn kỹ con người thì… (Chọn một vị khán giả, hoặc diễn viên đóng giả làm khán giả rồi nhìn chằm chằm vào mặt người đó.) Anh/chị có khuôn mặt rất đặc trưng của con người nhỉ? Anh/chị nghĩ nguyên nhân diệt vong của loài người là do đâu?

Gấu: (Phóng tầm mắt ra xa nhìn quanh.) Ủa, họ còn sống sót khá nhiều đấy. Có thể chỉ những người đến đây xem kịch ở nhà hát kịch này là những người sống sót. (Chọn một khán giả hoặc một diễn viên đóng giả làm khán giả rồi hỏi.) Nếu là tổng thống, trước tiên anh/chị sẽ làm gì?

Thỏ: (Chọn một khán giả hoặc chọn một diễn viên đóng giả làm khán giả.) Nếu được yêu cầu hỏi người am hiểu một câu, anh/chị sẽ hỏi gì?

Trước khi công diễn vở kịch, đặt cùng một câu hỏi cho nhiều người ở thành phố nơi sẽ diễn kịch, thu âm câu trả lời, đầu tiên là mở một cuộn băng, sau đó bật đồng thời hai băng. Song song với việc đó, bật chồng lên nhiều lần âm thanh các diễn viên nói chuyện, đặt câu hỏi lẫn nhau trong hội trường. Trong lúc đó, trên sân khấu sẽ có nhiều từ điển rơi xuống như cơn mưa rào mùa hạ. Để có được khoảnh khắc này, nhờ người ta quyên góp những cuốn từ điển không còn dùng nữa, hoặc đến tiệm sách cũ mua khoảng một trăm cuốn với giá rẻ để thả trên sân khấu. Sau khi kết thúc vở diễn, phát cho khán giả về nhà mỗi người một cuốn.

Ái Tiên dịch

❀ ❀ ❀

[1] Tháp Babel, hay còn gọi là Babylon, là một ngọn tháp huyền thoại trong sách Sáng Thế. Theo huyền thoại, các thế hệ loài người sau trận đại hồng thủy nói cùng một ngôn ngữ và di cư về phía Đông, đến vùng đất Shinar. Ở đó, họ cùng nhau dựng một thành phố và một tòa tháp đủ cao để chạm đến Thiên đường. Chúa đã tạo ra rào cản trong tiếng nói của họ khiến họ không còn hiểu được nhau, và khiến họ rải rác khắp thế giới.

[2] Món nướng phủ phô mai bên trên của Pháp.

[3] Tiếng “ba” trong tiếng Nhật còn có nghĩa là “nơi chốn”.

[4] Ở đây có thể hiểu là trước đó Cáo nói ban đêm mình đi lang thang, v.v. và không ngủ được.

[5] Một loại nhạc cụ bộ dây.