Chị Am đã tìm ra tung tích Mạn.
Từ hôm Lin bế con rời nhà chị Am ra đi lần thứ hai, người phụ nữ tốt bụng ấy mới thực sự thấy mình có lỗi trong chuyện này!
Mạn đã có vợ ở quê. Việc này chị Am biết từ ngày mới quen Mạn. Mẹ Mạn làm nghề buôn bán nhưng không gặp vận. Mấy năm liền thua lỗ dẫn đến phá sản và nợ đìa ra. Bà chỉ biết khất lần và trổng chờ lộc của con trai làm nghề lái xe gửi về. Mạn có giúp mẹ ít nhiều nhưng không làm sao có thể trả nợ nổi thay bà. Trong nhiều món nợ, món nợ lớn nhất của mẹ Mạn là bà chủ họ mà số tiền tính ra có đến mấy chục cây vàng. Lãi mẹ chồng lãi con. Nợ cũ nhân lên nợ mới. Bà chủ họ không đòi một cách gắt gao như các con nợ khác mà thỉnh thoảng cho cô con gái mình sang nhắc khéo mẹ Mạn.Thưa bác, mợ con tính sổ nợ cộng số lãi tháng này là…
Mỗi lần đến thông báo là mỗi lần giật mình. Mẹ than thở với con. Con chỉ biết lắc đầu nhìn mẹ. Số nợ lớn như vậy có bán cả cái ô tô Mạn đang lái cũng chẳng đủ trả nợ.
Bà chủ họ đã gỡ thế bí cho mẹ Mạn. Một sớm mát mẻ, bà mặc áo lụa mỡ gà, môi trầu teo téo tay xách cái làn đầy bánh kẹo và hoa quả, đon đả chào chủ nhà tận cổng:
- Chào bà chị. Lâu nay bà chị có khỏe không? Gớm công việc tối mắt mũi đến nỗi quên cả tình chị em. Lạy Phật! Hôm nay nhân ngày lành tháng tốt, em sang thăm bà chị để xin bà chị hai chữ đại xá cho.
Mẹ Mạn lo lắng, lúng túng. Sự xuất hiện không bình thường của bà chủ họ đã khiến bà hoảng hốt:
- Ấy... Em mới là người có lỗi với bà chị chứ! Dạ... xin rước mời bà chị vào nhà xơi nước.
Hai bà ngồi hể hả trò chuyện với nhau gần đến trưa, ăn với nhau một bữa bún mắm tôm đậu phụ và sau đó là ký hiệp định về cái khoản nợ mấy chục cây vàng kia.
Hiệp định vắn tắt như thế này: Cô con gái cưng của bà chủ họ sẽ về làm dâu bà con nợ, có nghĩa là làm vợ Mạn, và mấy chục cây vàng kia sẽ được chuyển giao cho bên nhà trai làm vốn cho con cái…
Mẹ viết thư rồi điện khẩn cho Mạn về. Mạn nhận thư, nhận điện mà có cảm giác như vừa cầm phải thanh sắt nung đỏ.
Cô con gái cưng của bà chủ họ, Mạn không lạ gì. Đấy là cô con gái của một bà mẹ giàu có vào loại - nhất nhì làng. Thật oái oăm, về mặt sắc đẹp, cô ta lại được xếp vào loại độn sổ của xã. Còn Mạn thuộc loại đẹp trai ngời ngời, yêu đâu không được gái, lấy đâu không được vợ. Mạn uất đến run cả người và giữ thái độ gan lì, im lặng trước sự hối thúc của mẹ. Mẹ đã cho cả người lên cơ quan tìm nhưng Mạn chỉ ậm ừ cho qua chuyện rồi bỏ trốn.
Đám cưới vẫn được tổ chức linh đình. Pháo đốt hàng tiếng không dứt. Quà mừng bầy chất đống trên mặt hai chiếc bàn rộng. Nhà gái thuê hẳn thợ hóa trang giỏi của Hà Nội về làm đẹp cho cô dâu. Khách vào ra ăn uống hai ngày liền. Đây là một "tiệc hỷ" to nhất làng từ trước đến nay nhưng cũng lạ nhất làng vì không có chú rể đi bên cạnh với lý do chính đáng được xóa nhòa ấn tượng rất nhanh trước cái chất ngất sang trọng của những mâm cỗ: Mạn được điều đi công tác đột xuất nên không về kịp đám cưới được.
Oái oăm hơn nữa, sau ngày cưới ít hôm cô dâu xin phép mẹ chồng đi thăm Mạn. Cô đi đúng một tháng mới về. Ai cũng tin là cô đi thăm chồng vì chỉ chín tháng sau cô đã sinh hạ ra cho gia đình một đứa cháu gái mũm mĩm như bột nặn.
Cả nhà, bên nội lẫn bên ngoại đều hý hửng. Riêng Mạn vẫn bặt vô âm tín. Anh ta nghe được tin ấy mà thấy gai hết cả người. Cái người con gái được gọi là vợ ấy có biết Mạn ở đâu mà lên thăm!
Mạn đã đến với Lin trong hoàn cảnh ấy. Chị Am nâng đỡ, cưu mang hai người từ hoàn cảnh ấy. Có vẻ như trái luật nước đấy nhưng hợp với luật người. Chị Am vì quá thương Mạn nên sinh ra bao che, giấu giếm. Lin đã nhiều lần gạn hỏi nhưng chị chỉ chối quanh là không biết hoặc lảng chuyện. Thực ra chị Am cũng chẳng biết gì hơn ngoài những điều Mạn nói.
Con người là một thực thể phúc tạp và lòng tốt của họ cũng phức tạp như thế. Những ngày sống có Lin, chị Am có cả thương lẫn ghét. Khuyên thế nào cũng không xong. Cứ một mực đi. Mà lại đi với cái người... không phải Mạn. Thì ra là cô ta cũng linh tinh lắm. Lin đi chị giận Lin. Lin đi hẳn rồi chị lại thấy thương...
Nghĩ cho đến ngọn đến nguồn bao giờ chị Am cũng dồn về phía mình, phía Mạn. Tại mình, tại Mạn nên mẹ con Lin mới phải linh tinh, lang tang như thế.
Chị Am quyết tâm tìm bằng được Mạn là vì những bứt dứt ấy.
*
* *
Do chịu khó lần tìm qua những khách qua đường, những lái xe vào quán ăn nhậu, những câu chuyện vu vơ... Chị Am đã biết được quê thật của Mạn. Mạn thường nói một cách chung chung quê mình ở Nự nhưng không phải. Vì chính Lin đã về Nự mà không tìm thấy Mạn. Còn cái tên quê mới này, chị Am tin có thể là thật, bởi vì người nói cũng hồn nhiên nói, người nghe cũng ra vẻ hồn nhiên nghe. Cả hai như chả có ngụ ý gì khác ngoài cái nghĩa hỏi thăm này. Người đưa tin cũng chỉ cho chị Am biết quê thật của Mạn, còn bây giờ anh ta ở đâu, làm gì thì ông không biết.
Tuy vậy, chị Am vẫn quyết định đi. Chị nghĩ, dù có chán ghét cô vợ bắt buộc kia đến mấy, dù có cạch mặt không bén mảng về quê nhưng với những người ruột thịt, nhất là bà mẹ, thế nào Mạn cũng có liên hệ. Chả gì hơn cứ tìm về cái gốc của Mạn mà lần tiếp. Chị Am hy vọng ở chuyến đi này...
Đúng như lời ông khách. Đúng quê, đúng nhà.Lạ lùng hơn là lại có cả Mạn nữa. Chị Am cứ nghĩ nhìn nhầm nhưng khi thấy Mạn từ nhà ra, chị mới biết đúng là Mạn...
Mạn hồ hỏi:
- Chị... Chị vào nhà đi. Làm sao chị biết quê em mà về ?
Câu hỏi hớ hênh của Mạn đã làm chị Am giận càng thêm giận. Nhìn đứa trẻ đang nằm trong nôi, chị đoán là con của người vợ Mạn, chị hỏi:
- Bà với cô đi đâu?
Mạn bình tĩnh lại, liến láu:
- Mẹ em lên thành phố. Nhà em sang bà ngoại có việc. Ở nhà chỉ có hai bố con em!
Chị Am giật mình trước sự thay đổi lạ lùng này! Trước mắt chị không còn một anh chàng Mạn chán đời hay buồn bực nữa, mà đã là một anh chồng cơ chỉ, thương con, thương vợ, biết nghe lời mẹ.
Và bây giờ đây, cái chân dung thực của Mạn qua dụng công tìm kiếm của chị Am mới hiện rõ nguyên hình...
Thanh niên vốn giàu khao khát, ở Mạn có hai cái thèm muốn luôn luôn thường trực trong đầu óc: đó là quyền lực và gái đẹp. Hồi còn đi học, Mạn từng cay cú đến mấy ngày, ăn không ngon, ngủ không yên vì cô giáo chỉ cho làm tổ phó chứ không được tổ trưởng. Học hết phổ thông, Mạn tìm đủ mọi cách, nịnh nọt và tiền bạc, săn đuổi và len lách để vào bằng được Trường Đại học Ngoại thương nhưng không nổi vì điểm thi quá kém so với điểm chuẩn. Tức khí Mạn đi học lái xe, quyết chí làm giàu để từ đấy có cơ sở mua bán quyền lực. Có tiền, Mạn đã mua được chức đội phó, mua được thẻ đảng, mua được dự án cán bộ nguồn, cỡ chánh phó giám đốc của xí nghiệp ô tô vận tải. Cùng thời gian này, Mạn bị ép lấy vợ để gán nợ. Mạn đành cay đắng làm thinh trước một chuyện đã rồi. Ở cơ quan, Mạn đã là người có vợ. Ở chỗ chị Am, Mạn lại có một người tình đã có con với mình. Nhu cầu về gái đẹp cũng mạnh như nhu cầu quyền lực. Gặp Lin là Mạn bập vào ngay. Yêu thực sự, thích thực sự: Mạn sống hết mình với Lin là để trả giá cho những ấm ức về chuyện tình duyên bị ép buộc kia. Cả hai cứ song song trong cuộc sống chung riêng của Mạn. Đùng một cái, tổ chức thông báo cho Mạn về tin đồn quan hệ giữa anh ta với Lin. Mạn chối phăng và hứa sống hứa chết là không có chuyện ấy, là anh em xấu bụng đặt điều vì Mạn đang được lãnh đạo quan tâm. Để chuộc lỗi với gia đình vợ con vì mải mê công tác, hàng năm không chịu về nhà lấy một lần, Mạn đã làm đơn xin nghỉ hai phép cộng nghỉ bù vừa chẵn hai tháng. Nhân chuyến xe con giám đốc về Hà Nội họp, Mạn xin đi cùng. Cả hai gia đình đón tiếp khách một cách long trọng và thịnh soạn. Mạn ở nhà đúng hai tháng. Quan hệ vợ chồng mới đầu lạnh lùng, ngúng nguẩy. Bà mẹ vợ biết thóp của chàng rể nên dọa nếu lơ mơ bà sẽ lên tận cơ quan báo cáo lãnh đạo là chỉ có "cắt cầu" tiến bộ.
Mạn đành một phép trước lối dọa dẫm ấy. Bên cạnh sự dọa, bà mẹ vợ lại có đòn kinh tế để xoa dịu nỗi bực mình trong lòng chàng rể ép. Chiếc cúp màu ốc bươu mới toanh, bộ xa-lông đậm, ti vi màu, cát sét hai cửa băng được ùn ùn đưa về nhà Mạn để mong chắp nối mối duyên được dựng lên bằng những mẹo mực của đồng tiền.
Nhưng… Mạn vẫn ức về đứa con đi hoang kia. Vợ Mạn chỉ biết khóc:
- Anh thương em, anh tha tội cho em. Cũng vì muốn trói buộc anh vào em nên em sinh hư, nghĩ ra chuyện ấy. Em thề là chỉ biết có anh, chỉ yêu có anh. Còn đứa bé này là em đi xin người ta chứ không có ý gì là lẳng lơ, hai lòng cả.
Còn bà mẹ vợ thì đánh gục sự ghen tức của Mạn bằng câu chuyện cũ. Chính Mạn cũng là đứa con của một ông lái buôn nào đó mà mẹ anh kiếm mang về trong khi ông chồng mặc bệnh "điếc con". Mạn đành chịu lép trước sự gian ngoan của bà mẹ vợ.
Chuyện đành phải xử hòa. Mạn sợ nhất là bà mẹ vợ tô tô lên cơ quan báo cáo. Chỉ sau đợt nghỉ này, Mạn sẽ được làm thủ tục đi học tại chức đại học. Mạn là cán bộ kế cận của xí nghiệp. Coi như giám đốc, Mạn là loại "nguồn số một"... Cho nên, quên hết, vui hết, hòa hết miễn sao cho đạt được cái đích trước mắt: Đi học đại học tại chức và phó giám đốc xí nghiệp.
Mạn bỏ rơi Lin vì lẽ đó.
Mạn ngọt nhạt với chị Am:
- Chị đã về đến đây là em cảm cái công của chị lắm. Nay mai, học xong về nhận công tác trên cương vị mới em luôn luôn nghĩ đến anh chị và các cháu...
Chị Am ngoảnh đi chỗ khác, lạnh nhạt:
- Cảm ơn chú! Tôi nói thực là tôi tìm về đây rất may là gặp chú. Cũng nói thẳng với chú là tôi về đây không phải là vì tôi đâu.
Mạn cười trừ. Nụ cười không rộng, không hẹp, chỉ khẽ nhếch lên như một động tác thừa và không có tiếng. Mạn ra vẻ nghĩ ngợi, ra vẻ buồn rồi nói:
- Em cũng hiểu thế. Nhưng... như em đã thưa chuyện với chị, giờ em đang ở vào một hoàn cảnh rất khác.
Chị Am "hừ" trong giọng:
- Tôi cũng đã biết rồi. Thì ra chú đang lên to nên cái chuyện trước đây là nhỏ chứ gì.
- Em không dám nghĩ thế!
Tôi là tôi biết tỏng cái nghĩ của chú!
Chị Am tự nhiên ăn nói bỗ bã. Vốn trước đây chị không thế. Trước đây chị dịu dàng, ngọt ngào. Ngược lại, Mạn bây giờ lại sinh thưa gửi, lễ phép. Phải chăng cái sự bỗ bã của chị Am là có ý.
- Chị muốn mắng mỏ em thế nào cũng được. Em chỉ xin chị thông cảm và tha lỗi cho em.
- Tôi có gì mà chú phải xin. Chẳng qua bây giờ chú sắp lên to thì tôi thiệt cái khoản ít được gặp chú, chị em ít được trò chuyện. Thế thôi...
- Chị cứ nói thế. Em làm sao quên được anh chị và các cháu.
Trong câu chuyện, Mạn cố tình không nói, không nhắc đến tên một người. Chị Am mấy lần định dồn anh ta đến thế phải nói ra nhưng Mạn vẫn tìm cách đánh trống lảng. Từ ngày xa chị đến giờ Mạn đã khôn khéo lên rất nhiều, nhất là khoản ăn nói...
- Tôi thấy chú vẫn luẩn quẩn làm sao ấy!
- Thưa chị, có gì em đã nói hết với chị.
- Chưa đâu…
Chị Am thủng thẳng nói và đưa mắt nhìn thẳng vào Mạn. Chị đã đọc thấy sự luống cuống, dối trá trên khuôn mặt được vỗ béo của cái anh chàng xế tải vốn xưa quen với gió rừng và bụi đường.
- Thế còn mẹ con cô Lin chú tính thế nào?
- À, ...
Chị Am đã thẳng thừng hỏi. Mạn ra vẻ chưng hửng bằng tiếng "à" ngạc nhiên rồi im lặng. Chị Am vẫn dồn tiếp Mạn vào chính vấn đề:
- Chú lôi kéo người ta, dan díu người ta. Người ta đã sống với chú như chuyện vợ chồng. Tôi cũng nghĩ hoàn cảnh chú như vậy nên dám xấu mặt bao che. Tôi cứ nghĩ cái hoàn cảnh trớ trêu nó gây cho chú những thiệt thòi nên lấy tình chị em xa quê mà giúp đỡ. Nào ngờ, tôi cũng là kẻ tiếp tay. Giờ người ta đấy, con đấy, cái mẹ con cô Lin ấy chú nỡ bỏ người ta đi mà không thèm nói một lời...
Mạn ra vẻ ân hận:
- Chị ơi, ai chả có những giây phút lầm lẫn. Em chỉ mong Lin bỏ qua cho những phút giây bồng bột của em.
Chị Am đứng bật lên:
- Một đời người ta chứ đâu phải một phút, một giây. Chú làm hại một đời người ta mà chỉ phủi sạch bằng một câu nói ấy thôi ư! Chú bây giờ sắp lên to rồi, chú hiểu hơn tội. Đấy, tôi về đây chỉ vì chuyện ấy. Chỉ vì có chuyện ấy mà tôi về. Chú cứ nghĩ đi. Một đời người ta chứ đâu phải một phút một giây trác táng của các người. Thôi, tôi đi...
Mạn giữ bằng cách nào chị Am cũng không ở. Chị té tát bỏ chạy khỏi nhà Mạn như lúc bé bỏ chạy khỏi người hủi khi biết họ đang vào làng.
Chị Am không ngược ô tô về nhà mình mà nhảy tàu về quê Lin. Ở rừng về, gặp phố xá lạ chị phải hỏi thăm mãi mới đến nhà. Khi biết chuyện, bà mẹ Lin vừa nói vừa khóc:
- Vợ chồng tôi có ngờ đâu cháu nó lại bỏ đi. Bố mẹ chỉ muốn vun những điều tốt đẹp cho con. Thằng Duân bạn học cũ của nó đấy, cũng cảnh sa cơ lỡ thì như nó mà nó chê, chị tính có uất không? Lại đến lần này nữa. Cứ nghĩ nó đưa con lên trên ấy với chị. Cứ nghĩ nó giận bố giận mẹ nhưng đã có chị cưu mang... Nào ngờ...! Bố nó bây giờ thì như gỗ như đá ấy. Từ dạo nó bỏ đi lần nữa ông ấy không hề nhắc nhở đến con lấy một lần. Tôi bầm gan tím ruột về cảnh nhà chị ạ! Giờ coi như là mất con, lẫn cháu.
Chị Am an ủi mẹ Lin:
- Mất là mất làm sao hả bà. Chẳng qua cô ấy bỏ đi như thế là vì còn nuối tiếc cái nhà anh Mạn. Gì thì gì cũng đã gắn bó với nhau. Giờ mới vỡ cái mặt thật của anh ta ra thì lại chẳng thấy cô ấy đâu mà bảo.
Bà mẹ Lin rên rỉ:
- Kiểu này là chị ơi... Mẹ con nó chết dấm chết dúi ở đâu mất rồi. ối con ơi là con ơi! Cháu ơi là cháu ơi! Khổ nhục thân tôi thế này.
Bà mẹ Lin hò lên rồi sụt sịt kể lể như là con gái và cháu của mình đã chết rồi.
- Bà ơi... Mẹ con cô ấy quanh quất đâu thôi. Chết làm sao được mà bà sợ.
- Chết thật chứ chị bảo sống làm sao. Trên chị không có.Ở Sơn Thượng không có. ở dưới này thì bặt tăm hơi. Chị bảo thế thì chết chứ còn sống vào đâu. Ai người ta chịu chứa chấp cái loại ấy.
Đau khổ thực sự, xót xa thực sự nhưng người mẹ vẫn coi đứa con của mình là hư hỏng, vứt đi. Tuy hò rên vậy nhưng bà vẫn nghiêng lỗi về phía Lin. Hình như bà hiểu Lin còn ít hơn cả chị Am. Chị muốn về đây tìm ở cha mẹ Lin cùng chung chia xẻ. Về nỗi lo cho một số phận nhưng theo cung cách này, chị không hy vọng gì.
- Bà ạ! Tiện đường cháu về báo cho ông bà và gia đình biết. Nếu mai kia Lin có về thì bà cũng nói chuyện cho cô ấy biết như thể về cái nhà anh Mạn. Chờ đợi thế là đủ rồi. Chung thủy thế là đủ rồi. Giờ thấy ai tốt thì làm bạn với người ta cho nó đỡ khổ bà ạ!
Bà mẹ Lin đã thôi khóc, giọng ráo hoảnh:
- Cảm ơn chị! Chị đã có lòng với em như thế gia đình tôi xin đa tạ. Còn nó... nói chị bỏ quá cho, đến nước này nó có chết tôi cũng chẳng tiếc.
Chị Am cũng không ở lâu tại nhà Lin. Trò chuyện xong với bà mẹ là chị xin phép ra tàu ngay. Từ nhà Lin đi bộ ra ga trông thấy ai là nữ chị cũng nhìn. Chị hy vọng trong những gương mặt đàn bà qua lại kia sẽ gặp Lin. Cả lúc lên tàu cũng vậy. Chị đi suốt dọc mỗi toa khách. Ghế nào có người là chị để mắt tới. Nhưng... cho tới tận lúc về đến nhà, nhìn ngó đã nhiều nhưng chị Am chỉ thấy cồn cào trong ruột mình một nỗi căm tức, bực bội. Chỉ dăm ngày đi chị đã tìm ra một sự thật. Sự thật này không ảnh hưởng tới cuộc đời riêng của chị nhưng liên quan tới một người đồng giới, một cô gái ngây thơ trong trắng. Lin đã chết đuối trong tình yêu của Mạn. Lin giờ ở đâu trong cỡi đời hỗn độn và mênh mông này. Chị Am muốn tìm thấy Lin, muốn gặp mặt cô gái xấu số ấy để nói một điều, chỉ một điều thôi về sự phản bội của Mạn…
Lin ơi!... Em ở đâu, em có nghe lòng chị đang sôi lên sùng sục vì nóng lòng muốn gặp em. Em ơi, xin em đừng hoài công nhọc sức mà chờ đợi nữa. Hắn không còn cần em như em cần hắn. Chị chỉ muốn nói với em điều ấy thôi để em có hướng mới cho cuộc đời mình...
"Thật tội nghiệp cho Lin và đứa nhỏ. Đớn hèn thay cho cái anh chàng Mạn...!".
Chị Am nghĩ thế rồi định buông xuôi cho qua cái nỗi vướng bận lâu nay ấy. Không được!
Đang đêm khuya chị Am vùng dậy. Chị vặn to ngọn đèn. Chị lấy giấy bút...
Kính gửi ông Giám đốc Xí nghiệp ô tô...
Tên tôi là Phạm Thị Am...
Trong lạnh lẽo của xứ núi nghe đều đều tiếng đầu bút bi vạch chữ trên mặt giấy.
Chị Am viết thư kể hết sự thật về Mạn cho ông Giám đốc ở cơ quan đang định cất nhắc anh ta lên làm lãnh đạo biết. Chị mong rằng với việc làm của mình sẽ không người phụ nữ nào phải khổ như Lin trong tay Mạn nữa.
*
* *
Tín tự nhiên sinh ra ngớ ngẩn. Anh ta được cơ quan xuất khẩu cho đi Hà Nội chữa bệnh thần kinh mấy lần nhưng không khỏi...
Nhiều người biết được cái nguyên nhân ngớ ngẩn ấy của Tín. Họ xì xào, to nhỏ. Ai cũng cho là Tín dại thì Tín chết...
Bợm già mắc bẫy cò ke
Tỵ Khoang nẫng nhẹ vịt le về chuồng
Tín buồn Tín nói ỉ uông
Tỵ vui, Tỵ lột trần truồng vịt le
Dân gian thật dữ miệng. Sau sự việc Kim Nhụy xin thôi không bán thịt nữa, ai cũng nghĩ là cô quá đắm đuối với Tín nên xin ra khỏi biên chế để hai đứa qua lại với nhau. Tin này đến với Tín thật đột ngột và Nhụy không hề nói cho anh ta biết việc này.
Buổi chiều nghe tin thì buổi tối Tín mò sang Nhụy. Tín đến, Nhụy mở toang cửa phòng như có ý cho mọi người biết. Trước đây hễ Tín đến là Nhụy thường khép cửa để cho hai đứa dễ bề đụng chạm. Lần này, Nhụy lại có ý chiềng làng.
Tín khẽ bảo Nhụy:
- Khép cửa lại em!.
- Có gì mà phải khép!
- Em không sợ họ biết họ lại xì xào à?
- Cho họ biết.
Nhụy có vẻ thách thức, với mọi người hay với mình?
Nhìn khuôn mặt Nhụy, Tín thấy cô nàng có vẻ câng câng.
- Anh nghe nói em định xin thôi việc.
- Đã chứ không phải định.
- Sao em không bàn với anh?
- Có liên quan gì tới anh mà bàn.
- Dù sao…
Tín định vớt vát nói thêm nhưng Nhụy đã giơ tay xem đồng hồ. Đây là cử chỉ đuổi khách của Nhụy. Cũng lần đầu tiên Tín gặp phải kể từ ngày hai đứa quen biết.
- Em định đi đâu phải không?
- Thôi anh về!
Tín lặng lẽ đứng dậy. Nhụy theo Tín ra cửa nói nhỏ nhưng gắt:
- Anh định làm khổ tôi đến bao giờ nữa.
- Kìa Nhụy... Hôm nay em làm sao ấy?
- Thôi anh đi đi cho tôi đóng cửa.
Cánh cửa đóng sập ngay sau lưng Tín. Và từ ngày ấy trở đi không bao giờ Tín được giáp mặt Nhụy. Cô ta cứ hễ trông thấy Tín ở đâu là lảng. Tín cố tình tìm cách gặp được Nhụy nhưng chỉ được câu trước câu sau là Nhụy xơi xơi đuổi Tín với câu nói đã quen nơi cửa miệng: "Anh còn định làm khổ tôi đến bao giờ nữa...". Đùng một cái Nhụy xin thôi việc và bỏ phố huyện ra đi. Địa chỉ mới của Kim Nhụy là nhà Tỵ Khoang.
Tín đã trắng tay cả tiền lẫn tình. Những năm dan díu với nhau có bao nhiêu của nả Tín dồn cho Nhụy hết. Giờ Nhụy ngang nhiên cặp bồ với Tỵ Khoang. Hai đứa sẽ có một cái vốn kếch sù để buôn bán. Bề ngoài là anh em nhưng bề trong là chồng vợ. Tỵ Khoang đã trả nghĩa cho Tín bằng sự nẫng tay trên ấy. Tín biết hết chuyện này qua lá thư của vợ Tỵ Khoang gửi. Chị ta đau khổ đến tột cùng nhưng vẫn phải lép một bề trước chồng. Chị ta viết thư cầu cứu đại ca Tín.
"Đại ca ơi... đại ca mau về đây mà cứu giúp hạnh phúc cho vợ chồng chúng em với.
Đại ca ơi... cứ kéo dài mãi kiểu này thì có ngày em phải nhảy xuống sông mà chết mất thôi. Ngày ngày cứ trông thấy mặt nhau mãi thế này thì em. làm sao sống nổi...
Đại ca ơi, sao đại ca không về. Nghe anh Tỵ nói là đại ca làm mới cho anh ấy cô Nhụy về làm vợ bé phải không?
Đại ca ơi... anh nuôi, em nuôi gì chúng nó. Tối nào cũng vậy, đại ca ơi, nó lừa em uống thuốc ngủ rồi mò sang với nhau.
Đại ca ơi, cái thằng chồng em cứ một hai dọa giết em nếu em động tới con Nhụy. Đại ca ơi, em chỉ mong đại ca có mặt ở đây giải quyết giúp vợ chồng em chuyện này...".
Lá thư của vợ Tỵ Khoang gửi lên lại càng làm Tín điên đầu. Đại ca cái mẹ gì nữa mà đại ca! Cô ta khổ chắc mình không khổ. Cô ta được cả của lẫn người còn mình thì trắng tay hết cả liệu cô ta có hiểu? Cái thằng Tỵ Khoang chó má ấy nó đã làm khổ Tín liệu vợ nó có biết mà lại dám xưng xưng viết thư cầu cứu đại ca…
Tín buồn Tín khóc tỷ ty
Nhụy ơi Nhụy hỡi Nhụy đi đằng nào
Nhụy đi với gậy với sào
Để cho Tín chổng phao câu gọi trời
Trời nào thương đứa dở hơi
Tín đành nghệt mặt cho ruồi nó bâu.
Đau quá là đau. Đến nước này thì Tín đâu có mặt mũi mà nhìn bàn dân thiên hạ nữa. Một thằng Tỵ Khoang, một con Nhụy đểu cáng với Tín chưa đủ hay sao? Tín sinh ra cục cằn chửi bới lung tung, nói lung tung. Tín la cà vào quán thịt chó mặc dù chỉ dám ăn dồi và gặm chân. Cũng chính ở những bữa rượu chán đời này Tín sinh ra nói bậy, động đến cả thiên đình. Người có chữ cho là Tín bất mãn. Người nôm na thì bảo "chó cùn cắn càn!". Tín nghe cả, biết cả nhưng thây kệ. Tín cũng đã từng là ông nọ, ông kia, cũng chững chạc, lịch sự chẳng kém gì ai. Nay đã đến nước này Tín cũng có thể đóng vai "Chí Phèo" lắm chứ!
- Mẹ chúng nó! Đã khổ bỏ cha bỏ mẹ ra, đã mất ăn mất ngủ mà chúng nó không tha lại còn ca dao, hò vè. Vè vè cái mả cha lũ thối mồm. Khối thằng còn đáng vè hơn ông!
- Kìa... bác chủ nhiệm...
- Chủ cái mẹ gì. Thằng trắng tay, thằng bị cắm sừng hiểu không.
Gã chủ quán thịt chó thường phải xoa tay đấu dịu và nhắc nhở vào tai Tín: "Bác nói gì thì nói nhỏ thôi, quán em đang đông khách...".
ít lâu sau Tín được về hưu trước tuổi. Ngày về vườn của Tín là một ngày mưa dầm. Bà vợ già và mấy đứa con xuống tận chân đồi đón bố...
Gia tài của Tín chỉ còn độc cái hòm gỗ to như cái quan tài cắt đôi.
Bà vợ hỏi:
- Thế còn cái valy của bố em đâu?
- Mất rồi…
- Ơ...! - Bà vợ thốt lên!
- Bố ơi, còn hai cái xắc du lịch bố mua trong Sài Gòn ra nữa - Các con hỏi...
- Cũng mất rồi!
Bà vợ vốn hiền lành, không chịu được, tru tréo:
- Ông lại cho người ta rồi phải không?
Tín ậm ừ:
- Cho ai mà cho. Nói mất là mất. Mẹ con bà lắm lời nó vừa vừa chứ.
Cả nhà xúm vào đẩy cái xe máy lên dốc. Dốc trơn, xe bê bết bùn lại sẵn bực tức nữa nên cả nhà Tín đã đánh đổ nó mấy lần. Tín bực quá đạp chân vào bánh xe, chửi tục:
- Mẹ mày...
Bà vợ được đà, đay nghiến:
- May mà còn có nó đấy. Còn mà nó đào được nốt nó cũng đào.
Tín điếng người. Thì ra... mọi chuyện ở cơ quan đều đến tai vợ con cả, không giấu được.
Đến lúc này Tín mới thấy mình dại mặt. Tóc đã lâm râm bạc rồi mà dốt nát, ngây thơ như đứa trẻ mới đẻ!
Từ đấy, ngày ngày Tín vác cuốc lên đồi trồng cây, trồng sắn cho vợ. Ai cũng khen Tín chăm làm. Làng xóm còn trách yêu: "Chăm nó vừa vừa chứ không có lúc quên hết cả bà con, họ hàng...".
Chưa hẳn Tín đã chăm. Nhưng chắc chắn... mỗi nhát cuốc là một sự đời được ngẫm lại của Tín!
*
* *
Nhụy về ở với Tỵ Khoang. Gã đàn ông mang tuổi rắn này thật khôn ngoan. Ngày đầu tiên Nhụy về lại nhà mình, hắn bảo vợ:
- Đại ca Tín là ân nhân của vợ chồng ta, em đã rõ. Những ngày tháng đại ca nương nhờ vợ chồng mình ở đây em lại càng rõ thêm Kim Nhụy là bồ yêu của anh Tín. Ông bà định tính chuyện ăn ở với nhau lâu dài nhưng hiện giờ hoàn cảnh chưa cho phép. Nay đại ca gửi Kim Nhụy về ở với vợ chồng mình, em thấy thế nào?
Vợ Tỵ Khoang không vừa, hỏi thẳng:
- Có thật thế không?
Tỵ Khoang vằn mắt, đập bàn ra oai:
- Cô hỏi thế là có ý thế nào?
Vốn sợ chồng, vợ Tỵ Khoang im lặng. Xưa nay, chị ta chưa hề làm phật ý chồng bao giờ. Ngay cả chuyện những ngày đi thu nợ vắng khi về nghe con cái xì xào về việc Tỵ Khoang lẻn vào phòng Nhụy lúc khuya khoắt, bực bội đầy gan ruột nhưng vẫn không dám hỏi. Lần này nghe chồng thông báo việc Kim Nhụy sẽ về ở hẳn nhà mình lòng gợn lên bao nỗi hồ nghi nhưng khi chồng đập bàn là người vợ yếu đuối ấy lại im lặng như đá. Chị chỉ biết hận thầm trong bụng: "Để xem! Để xem...!".
Tỵ Khoang đoán được tâm lý vợ nên nói tiếp:
- Cô đi chùa đi đền nhiều mà cái lòng không nhân đức tý nào. Người ta có khó người ta mới phải nhờ vả mình. Mà sự giúp đỡ của vợ chồng mình có đáng gì so với sự giúp đỡ của người ta…
Được một vài tối đầu Tỵ Khoang nghiêm chỉnh nằm bên vợ. Nhụy đã được thông báo trước về màn kịch này nên yên tâm ở một mình trong căn phòng cũ mà cô đã từng ăn nằm hú hí với cả Tín và Tỵ.
Nhưng sự đời đâu có được như lời nói của Tỵ. Anh ta không dối vợ được lâu. Vốn là kẻ phàm tục trong mọi chuyện nên Tỵ không làm sao chịu nổi sự rằng buộc của những phép tắc thông thường mà anh ta học, Tỵ đã lừa vợ uống thuốc ngủ sau mấy lần gợi ý "Em nên đi lễ đền, lể chùa" không được. Vợ Tỵ đã mắc hợm chồng. Chị ta ngủ say như chết. Sau lúc uống vào bụng mình nửa cốc sữa đặc. Chị ta thành vật vô tri vô giác suốt từ mười giờ đêm cho đến rạng sáng. Anh chồng thỏa sức đi hoang, còn ngươi vợ tận bạch nhật, giật mình tỉnh dậy quờ tay sang bên cạnh vẫn thấy cái thân thể nần nẫn của chồng. Người vợ yên tâm về sự đứng đắn của chồng nên có phần nào niềm nở hơn mỗi lần tiếp xúc với Nhụy. Tỵ khoang cho đó là thượng sách. Anh ta cảm thấy phởn phơ cả tâm hồn lẫn thể xác khi trong nhà tồn tại một cách hòa bình hai người đàn bà: Một ăn uống cơm nước, một vui vẻ tình tang. Vua ngày trước cũng sướng như Tỵ bây giờ là cùng.
Nhụy bảo Tỵ:
- Chả nhẽ chúng mình cứ sống mãi thế này sao? Chị ấy tối nào cũng uống thuốc ngủ. Còn em, tối nào cũng như cái đệm thịt không hơn không kém.
-Em nói cái gì mà có vẻ cay đắng thế!
Nhụy đỏng đảnh, kênh kiệu. Đây là biểu hiện của kẻ đang có giá:
- Em đã bắt đầu thấy chán cảnh này rồi đấy!
Tỵ Khoang cũng cảm thấy điều Nhụy nói có lý.Quan hệ giữa hai đứa vừa đơn điệu vừa vụng trộm. Chốc lát với nhau thì có vẻ như là thú vị giống kẻ khát vào một quán ven đường uống nước. Tỵ Khoang muốn Nhụy như một cô vợ lẽ không chính thức của mình. Pháp luật không cho phép nhưng chẳng có một cơ quan nào có thể kỷ luật nổi Tỵ vì anh ta là kẻ đứng ngoài. Xoa được tính đồng bóng, ghen tuông của vợ, chịu được tiếng ỷ eo, chê bai của dư luận là Ty có toàn quyền hú hí với con búp bê xinh xẻo Kim Nhụy.
Tỵ có cách tính của Tỵ và vợ anh ta cũng có cách tính của vợ anh ta. Người đàn bà dù ngu si, đần độn đến mấy cũng có cách bảo vệ hạnh phúc của mình. Huống chi, vợ Tỵ tuy sợ chồng một phép nhưng cũng là người tài đảm biết bôn ba xuôi ngược kiếm tiền.
Vợ Tỵ không dại dột uống đến cốc sữa thứ tư. Ba cốc trên cứ hễ uống xong là li bì ngủ như chết khiến chị ta nghi ngờ. Cốc thứ tư, Tỵ ép mãi vợ nhưng không thành bởi một lý do không thể ép buộc: "Em đau bụng". Tỵ bực mình và suốt cả đêm ấy anh ta hục hặc với vợ. Chị vợ cứ nằm tỉnh bơ như không nghe gì, biết gì. Chị ta thấy khoái vì đã phát hiện ra cái mẹo của chồng và trả thù được con đàn bà lẳng lơ Kim Nhụy kia khi mà công khai chị không làm gì được ả. Mặt khác, chị viết thư cho Tín để cầu cứu đại ca, nhưng đại ca Tín... không có một chữ phúc đáp (!).
Tỵ nén lòng chịu vì không làm sao ép được Vợ uống sữa về đêm và càng không ép được chị ta đi đây đi đó nếu không có chồng đi cùng.
Nhụy cũng bực mình với Tỵ:
- Anh đưa em về làm vợ hay làm đĩ thế này?
- Cô ăn nói kiểu gì thế?
- Kiểu hiện đại.
Tỵ Khoang đấu dịu:
- Thì cũng phải từ từ cho anh còn sắp xếp chứ.
- Gần tháng rồi chứ ít à.
- Thôi được... anh xin hứa với em!...
Tỵ vẽ ra trước mắt Nhụy một cơ ngơi riêng biệt. Cơ ngơi ấy Tỵ đã nhắm sẵn để Nhụy có thể đàng hoàng đứng tên một bà chủ. Hiện giờ Tỵ đang chạy thủ tục giấy tờ để Nhụy có thể nhảy vào đấy một cách hợp pháp.
- Em thấy được không? Mỗi người một giang sơn.
- Rồi em sẽ sống trong kiểu già nhân ngãi non vợ chồng chứ gì?
Nhụy có vẻ giận hờn. Tỵ đành phải cười trừ, thanh minh:
- Em tính... một đống con với nhau rồi, lẽ nào một chốc một lát bỏ nhau. Em với tay phó mộc đấy cũng đã ra tòa đâu.
Nhụy ngước mắt nhìn Tỵ vẻ tha thiết:
- Em muốn anh ra tòa trước.
Tỵ Khoang lúng túng:
- Chuyện đó sau. Để anh nghĩ đã.
Sau chuyên này, Tỵ dỗ vợ đưa tiền và vàng. Tiền hàng tập và vàng hàng cục. Vợ Tỵ hỏi lấy tiền và vàng làm gì, Tỵ nói là định làm ăn lớn. Vợ Tỵ băn khoăn hỏi lại:
- Anh định làm ăn với ai mà đòi chi món tiền và vàng lớn đến thế?
- Bí mật…
Vợ Tỵ kiên quyết không đưa vì đã đọc ra cái điều không rành mạch sau hai chữ "bí mật" của chồng.
- Gì thì gì anh cũng nên bàn với em.
Tỵ nổi khùng:
- Cô định vặn vẹo tôi đấy phỏng!
- Xưa nay lúc nào mà chẳng thế. Có việc buôn bán nào mà anh không bàn với em.
- Lần trước khác, lần này khác.
- Ông định buôn vũ khí hay sao mà úp úp, mở mở?
Tỵ lại đập bàn. Đây là thói quen của anh ta khi muốn đe nẹt vợ
- Không hỏi nhiều. Cô có đưa không thì bảo. Tiền của tôi làm ra, tôi có quyền, nghe chưa?
Chồng đang nóng Vợ phải im. Lẽ đời là vậy. Vợ Tỵ Khoang đứng dậy định lảng đi trước cơn hách dịch của chồng, nhưng không được. Ông chồng đã sừng sộ chắn ngang:
- Cô đi đâu?
- Em định ra chợ mua thức ăn!
- Cô đứng lại tôi bảo!
Vợ Tỵ Khoang ngọt nhạt, xoa dịu...
- Có gì thì để em đi chợ về đã nào!
Tỵ Khoang hầm hầm chỉ tay vào mặt vợ:
- Cô không đưa cho tôi là không xong đâu. Tôi làm gì mặc mẹ tôi. Việc-của-cô-là-cô-phải-đưa-cho-tôi, hiểu chưa?
- Tôi báo trước, cứ lơ-tơ-mơ là ông phăng-teo cho trắng mắt ra.
Tỵ Khoang hùng hổ xông lên định tát vợ, nhưng chị ta đã nhanh chân ù té ra phía cửa...
Tối hôm ấy Tỵ Khoang đợi mãi nhưng không thấy vợ về. Anh ta sốt ruột đi ra đi vào trông ngóng.Cuối cùng, Tỵ đành phải quay về ôm ấp Nhụy và hứa hươu với người tình của mình về một cơ ngơi ở ngoại vi thị xã anh ta đã mua được. Giá hời, tiện đường qua lại...
- Chỗ ấy thật thần tiên Nhụy ạ! - Anh ta xuýt xoa- Có cây sau nhà lại có hồ sen bên cạnh.
- Độ bao giờ thì chúng mình được về bên ấy?
Tỵ Khoang nghiến răng:
- Anh đang đợi con "khọm già" về chi tiền.
- Anh bị quản lý chặt đến thế kia à?
Bị kích động, Tỵ hăng máu hứa với Nhụy:
- Anh không lo được chuyện này cho em, anh chỉ là giống chó. Con khọm già ấy mà không chịu chi là anh sẽ phăng-teo, anh sẽ phá cho bằng sạch.
Tỵ được trọn đêm bên Nhụy. Sáng sau vợ Tỵ về ra vẻ hốt hoảng thiểu não bảo chồng:
- Anh ơi, khổ thân em quá! Hôm qua sang chơi bên dì nó mới biết là mẹ ốm hàng tháng nay rồi. Cụ có nhờ người đánh điện ra cho vợ chồng mình...
- Nào ai biết... - Tỵ Khoang nói trống không, lạnh lùng.
- Anh còn đứng trơ ra đấy à? - Giọng vợ Tỵ rền rĩ, trách móc - Mẹ tôi chứ không phải mẹ anh?
Tình thế bắt buộc Tỵ phải lấy xe máy đưa vợ đi ngay để giữ tiếng với quê hương và con cái rằng mình là một chàng rể có hiếu, có nghĩa.
Cùng về quê thăm bà ngoại với bố và mẹ có hai đứa lớn. Chúng cũng đi xe máy như bố mẹ. Ở nhà còn hai đứa nhỏ đang tuổi học. Trước khi đi, vợ Tỵ bảo Nhụy:
- Vợ chồng em có việc khẩn phải về quê thăm bà ngoại của các cháu. Bà em đỡ thì ngày một ngày hai chúng em ra. Nhược bằng, bà em chưa khỏe thì phải vài ba, bốn ngày vợ chồng em mới ra được. Chuyện nhà chuyện cửa là em nhờ chị trông nom.
Vợ Tỵ còn gọi cả mấy đứa con nhỏ mình ra đứng trước mặt Nhụy, dặn:
- Bố mẹ có việc phải về quê thăm bà ngoại. Nhà cửa và con bố mẹ gửi bác Nhụy đây trông nom. Có việc gì dù nhỏ dù lớn, các con đều phải hỏi bác Nhụy. Các con phải coi bác Nhụy như bố mẹ ở nhà...
Vợ Tỵ lải nhải câu ra, câu vào. Mặt chị ta tươi hơn hớn khác với vẻ ban nãy lúc đưa tin cho chồng vì việc mẹ đẻ ra mình bị ốm nặng. Tỵ nhìn vợ vẻ khó chịu giục:
- Thôi đi đi... "bà nội".
Vợ chồng Tỵ Khoang đi hôm trước thì sáng hôm sau, ngay gần nhà họ, chỗ bụi chuối sát bờ sông xảy ra một chuyện đặc biệt...
Một chị công nhân đi gánh than ở bến cảng, theo lối tắt qua bãi sông, khi đến gần bụi chuối bỗng giật mình vì nghe có tiếng người ú ớ. Chị đến gần...
Trong chỗ khuất của bụi chuối, một người phụ nữ bị lột trần lột truồng, chân tay bị trói chặt, đầu tóc rối bù, miệng bị nhét chanh, má nhem nhuốc đất cát và nước mắt...
"Trời ơi...!", "Một vụ án", "Một chuyện kinh người"... Chị công nhân đã thốt lên trong bụng mình như thế rồi lấy vội bộ quần áo bảo hộ lao động phủ lên những chỗ hở hang của nạn nhân. Chị không dám cởi trói và moi quả chanh trong miệng ra. Người phát hiện muốn giữ nguyên tang chứng... Chị đi báo công an.
Nạn nhân là Kim Nhụy!
Kim Nhụy khai: đang ngủ có người cạy cửa vào. Chưa hoàn hồn cô đã bị nhét chanh vào miệng và bị trùm chăn khiêng ra ngoài. Cô bị bọn người bắt cóc đưa ra bụi chuối ven sông. Suốt đêm ấy, cô bị chúng làm nhục...
Công an hỏi:
- Cô có biết chúng mấy người không?
- Khoảng ba, bốn đứa.
- Cô cho biết những đặc điểm của chúng mà mình nhận biết được.
- Tối quá... em không biết! Hình như... có hai thằng đầu húi cua.
- Đầu húi cua?
Từ đặc điểm húi cua đầu lởm chởm này, công an đã lần ra đầu mối bọn khốn nạn. Chúng là các đệ tử "đầu trộm đuôi cướp'' của vợ chồng Tỵ Khoang.
Vợ Tỵ Khoang đã cho chúng tiền để chúng làm cái việc "trả thù" cho bà chị theo kiểu này...
